İçeriğe atla

Konak Pier

Koordinatlar: 38°25′22″K 27°07′47″D / 38.42278°K 27.12972°D / 38.42278; 27.12972
Konak Pier
Konak Pier
Harita
Eski ad(lar)Fransız Gümrüğü
Genel bilgiler
DurumEtkin
KonumKonak, İzmir, Türkiye
Koordinatlar38°25′22″K 27°07′47″D / 38.42278°K 27.12972°D / 38.42278; 27.12972
Tamamlanma1867
Yenileme1996-2002
Sahipİzmir Büyükşehir Belediyesi[1]
Teknik ayrıntılar
Yapı sistemiYığma
Tasarım ve inşaat
Mimar(lar)Gustave Eiffel
Diğer bilgiler
OtoparkVar

Konak Pier, 1867 yılında İzmir'de gümrük binası olarak kullanılmak üzere inşa edilmiş yapıdır. Binanın projesi Fransız mimar ve inşaat mühendisi Gustave Eiffel tarafından çizildiği düşünülmektedir.[2][3][4]

Bina Konak Meydanı'na yakın bir kıyıda inşaat edilmiştir. Yapı yığma taş yöntemiyle inşaat edilip dış sıvayla kaplanmıştır. Çatı dizaynı için ise destek sistemi kullanılmıştır. Önceleri bina gümrük binası olarak kullanılsa da 1960'larda balık haline dönüştürülmüştür ve 1987 yılına kadar bu işlevini sürdürmüştür.[5] 1990'ların ilk yarısında ESHOT tarafından ofis olarak kullanılmıştır.[6] 1996-2002 yılları arasında yapılan restorasyon düzenlemeleriyle Konak Pier bugünkü görüntüsüne ve alışveriş merkezi olan işlevine kavuşmuştur.[7]

Bağlamı

Binanın çevresindeki endüstriyel binalar ve gelişimler sayesinde bağlamı kentsel bağlam olarak adlandırılabilir. Yapı iki tane şehir simgesi olan Konak Meydanı ve İzmir Saat Kulesi'ne yakın bir yerde bulunmaktadır. Önceleri bina gümrük binası olarak kullanılırken yapı bütün Avrupa ihraçlarının yapıldığı rıhtımın yakınında bulunmaktaydı. Bugün Konak Pier bir şehir simgesi olarak İzmir'le bağdaştırılmaktadır. Bina eski yapısının ve modern çelik konstrüksiyonun birleşmesiyle ve bulunduğu çevrenin hem modern hem de tarihî yapısıyla bir zıtlık yaratmaktadır. Bina incelendiğinde, Birinci Kordon'u gören cephenin en önemli ve en çok dekoratif özellikleri barındıran cephe olduğu görülmektedir. Bina birkaç giriş barındırmaktadır. Biri güney cephesindeki ana giriş ikincisi doğu cephesindeki yay köprüsünü gören diğer giriştir.

Biçimsel özellikleri

Konak Pier'in iç mekânı

Binanın planı prizmatik şekillerin birleşimi olarak görülebilir. Uzun ve dikdörtgensel bölüm eski restore edilmiş bölümdür. Kareye benzetebileceğimiz diğer bölüm ise daha sonradan eklenmiş, çelik konstrüksiyon olan ve içinde mağazaları barındıran alandır. İki bölümde iç mekân dizaynı ve çatı tipi olarak benzerlikler taşımaktadır. İç mekân ayrıca taşıyıcı olmayan duvarlar ile mağazaları oluşturmaktadır. Taş duvarlar ve çatı sisteminin içeriden görülebilmesi, mermer zemin ve kemerli açıklıklar binaya kişilik katan bazı detaylardandır.

Alansal izlenimler

Uzunca bir koridor ve iki yanında bulunan sinema ve mağazalarla karşılaşılmaktadır. Mağazalar bina içerisinde paralel bir düzenle oluşturulmuş ve aralarında geniş koridorlarla birbirinden ayrılmışlardır. Binanın içinde çatı sistemi görülebilecek bir şekilde bırakılmıştır ve binaya karakteristik bir özellik kazandırmıştır. Binanın cephelerindeki açıklıklar sayesinde serçe gibi küçük kuşların içeride dolaşabilmesi mümkün kılınmıştır.

Yapısal ve materyal özellikleri

Binanın yapısal analizi taş duvar örme ve sıva kapama ile açıklanılabilir. Daha sonraları ikinci kat betonarme döşemelerle ve tuğla duvarlarla eklenmiştir. Sonradan eklenen bölüm demir kolonlar ve onun üstünde çelik profil makaslarla inşa edilmiştir.

Kaynakça

  1. ^ "İzmir Tarihi Liman Kenti Alan Yönetim Planı 2022-2027" (PDF). Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü. 2022. s. 588. 19 Nisan 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Nisan 2024. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2016. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 30 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2019. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Haziran 2016. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 13 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2019. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2019. 
  7. ^ "Arşivlenmiş kopya". 30 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Haziran 2019. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Çırağan Sarayı</span> Türkiyenin İstanbul ilinde bulunan tarihi saray

Çırağan Sarayı, İstanbul'un Beşiktaş ilçesinde, Çırağan Caddesi üzerinde bulunan tarihi saray.

<span class="mw-page-title-main">Pentagon</span> ABDde Savunma Bakanlığı ve Silahlı Kuvvetlerinin merkez binası

Pentagon, Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı'nın genel merkez binasıdır. Pentagon ifadesi sıklıkla Savunma Bakanlığı ve bakanlık yöneticileri için mecazen kullanılır ve Amerika Birleşik Devletleri Silahlı Kuvvetleri'ni temsil eder.

<span class="mw-page-title-main">Balkon</span>

Balkon, yapılarda dış duvar seviyesinin önünde, genellikle üstü de açık olan mimarlık bölümü. Balkonlara bir kapı aracılığıyla geçiş sağlanır. Büyük konaklarda avluya bakan kapıların açıldığı bir yanı avluya bakan koridorlar da birer balkondur. Sütunlar veya konsol braketleri tarafından desteklenir ve genellikle zemin katın üzerinde bir korkuluk ve trabzan ile çevrelenir.

<span class="mw-page-title-main">Alsancak Garı</span> Konak, İzmirdeki ana tren istasyonu

Alsancak Garı, eskiden Punta Garı, İzmir'in Konak ilçesi Mimar Sinan Mahallesi ile Umurbey Mahallesi arasında yer alan TCDD'ye ait hemzemin ana tren istasyonudur.

<span class="mw-page-title-main">Basmane Garı</span> Konak, İzmirdeki ana tren istasyonu

Basmane Garı, İzmir'in Konak ilçesi Basmane semti Etiler Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin ana tren istasyonudur.

<span class="mw-page-title-main">Marcellus Tiyatrosu</span> Romada tiyatro binası

Marcellus Tiyatrosu Roma'nın Sant'Angelo bölgesinde bulunan Antik bir Roma Tiyatrosu. Yapıya, tamamlanmasından beş yıl önce ölen Roma İmparatoru Augustus'un yeğeni Marcus Marcellus'un anısına onun adı verilmiştir. Tiyatronun yapılacağı yer Jül Sezar tarafından temizlenmiş, ancak yapımına onun ölümünden sonra başlanabilmiştir. Tiyatronun inşası henüz tamamlanmadığı halde MÖ 17 yılında yapılan ludi saeculares oyunları binanın içinde yapılmıştır. Tiyatro tam olarak MÖ 13 yılında tamamlanmış ve yine MÖ 12 yılında Augustus tarafından resmi açılışı yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Şebinkarahisar Atatürk Evi Müzesi</span>

Şebinkarahisar Atatürk Evi Müzesi, Mustafa Kemal Atatürk’ün 11 Ekim 1924’te Şebinkarahisar’ı ziyareti esnasında bir gece kaldığı geleneksel Şebinkarahisar evlerindendir. Yapım tarihi kesin bilinmemekle beraber 19. yüzyılın sonunda veya 20. yüzyılın hemen başında yapıldığı tahmin edilmektedir. Evin gerçek sahibi Tüfekçizade Mustafa Ertem’dir.

<span class="mw-page-title-main">Istanbul Sapphire</span>

Istanbul Sapphire veya Sapphire of Istanbul ya da kısaca Sapphire, 261 metre anten yüksekliğiyle Avrupa'nın Shard London Bridge'den sonra en yüksek 17. binasıdır. İstanbul'un Kâğıthane ilçesinin Emniyet Evleri Mahallesi'nde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Flatiron Binası</span> New York, Manhattandaki tarihi üçgensel iş merkezi gökdeleni

Flatiron Binası, Amerika Birleşik Devletleri'nde New York Manhattan'da yer almaktadır ve yapıldığı tarihte büyük bir çığır açıcı gökdelen olarak kabul edilir. 1902 yılında tamamlanmasının ardından, 14 ncü sokağın kuzeyinde bulunan şehrin en yüksek yapılarından birisi oldu. Bina Broadway ile doğu 22 ve 23 ncü sokakların birleştiği alanda, üçgen bir yapıdır. Ütü'ye benzediği için, İngilizcede bu anlama gelen Flatiron olarak adlandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İzmir Tarih ve Sanat Müzesi</span> İzmir, Türkiyede bir müze

İzmir Tarih ve Sanat Müzesi, Türkiye'nin İzmir şehrinde, Kültürpark içerisinde 2004 yılında hizmete girmiş müzedir. Taş Eserler Bölümü, Seramik Eserler Bölümü ve Kıymetli Eserler Bölümü olmak üzere üç ayrı bölümde ziyaretçilerine İzmir ve çevresinde yapılan kazılarda ortaya çıkarılan eserleri sunmaktadır. Her yıl yüz binden fazla ziyaretçi tarafından gezilmektedir.

Kastamonu Üniversitesi Rektörlük Binası, 1887 yılında Kastamonu İdadisi olarak inşa edilen, günümüzde ise Kastamonu Üniversitesi Rektörlük Binası olarak kullanılan yapı. Ayrıca Anadolu'daki ilk idadi binasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Santa Maria Katolik Kilisesi (Konak)</span> Konak, İzmir, Türkiyede bir kilise

Santa Maria Katolik Kilisesi, İzmir'in Pasaport bölgesinde eski Frenk Mahallesinde bulunan kilise.

<span class="mw-page-title-main">Mithatpaşa Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi</span>

Mithatpaşa Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, İzmir'in Konak ilçesinde bulunan tarihi 1867'ye kadar uzanan ve ilk olarak 1868-1869 öğretim yılında hizmete sunulan bir okuldur. İlk açıldığında ismi İzmir Islahhanesi olan okul ayrıca İzmir'in ilk ıslahhanesidir. Açılma sebebi ise kimsesiz ve fakir çocukların barındırılıp, sanat öğretilerek memlekete faydalı bireyler haline getirilmesiydi.

<span class="mw-page-title-main">Konak Sahnesi</span>

İzmir Devlet Tiyatrosu Konak Sahnesi, 1927 yılında İzmir'de inşa edilen ve Bahribaba, Mithatpaşa Caddesi, Sabancı Kültür Merkezi ile Ordu Evi arasında bulunan tiyatro binası.

<span class="mw-page-title-main">Sinyora Giveret Sinagogu</span> İzmir, Türkiyede bir sinagog

Sinyora Giveret Sinagogu, Türkiye'nin İzmir şehrinde yer alan bir sinagogdur. Kemeraltı'ndaki tarihî sinagoglardan biridir.

<span class="mw-page-title-main">III. TBMM Binası</span> TBMMnin günümüzde kullandığı bina

III. TBMM Binası, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından günümüzde kullanılmakta olan meclis binasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kadı Menteş Konağı</span>

Kadı Menteş Konağı, Kuzey Lefkoşa'nın Selimiye semtinde mahallesinde bir konaktır. Selimiye Meydanı ve İdadi Sokağı'nın kesiştiği noktada yer almaktadır ve günümüzde Kıbrıs Türk Belediyeler Birliği'nin merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Cinnah 19</span> Ankarada bir apartman

Cinnah 19; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan bir apartmandır.

<span class="mw-page-title-main">Defter-i Hakani binası</span>

Defter-i Hakani, Osmanlı döneminde tapu kayıtlarının tutulduğu ve kütük defterlerinin saklandığı merkezdir. İstanbul, Sultanahmet meydanında yer alan ve 1908-1910 yılında inşası tamamlanan yapı Birinci Ulusal Mimarlık Akımı'nın öncülerinden Mimar Vedat Tek tarafından projelendirilmiştir. Yakın tarihte Sultanahmet Tapu Müdürlüğü Binası olarak bilinen Defter-i Hakani Binası, inşa edildiği günden itibaren son zamanlara kadar “Tapu ve Kadastro Müdürlüğü” olarak işlev görmüş ancak 2020 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı'na devredilerek, Ayasofya'daki eserlerin sergilenmesi için müze amacıyla kullanılması kararı alınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Çelik Yapı</span> çelik yapıların statik analiz ve tasarımlar

Çelik yapı, çeliğin yapı inşasında taşıyıcı ve ana malzeme olarak kullanıldığı, inşaat mühendisliğinin alt dalını ifade eder. Bu yapı inşâsına, Türkçe çelik yapı anlamına gelen İngilizce "Steel construction" tamlamasının dilimize uyarlanmış hâliyle çelik konstrüksiyon da denir.