İçeriğe atla

Komando (Türkiye)

Kontrol Edilmiş
Piyade Komando
Piyade Komando Birliği Flaması
Etkin1953-Günümüz
Ülke Türkiye
BağlılıkTürk Silahlı Kuvvetleri
SınıfıKara Kuvvetleri
TipiKomando
GöreviKomando Harekâtı
ParçasıTürk Kara Kuvvetleri
Karargâh16 komando tugayı
Takma AdıMavi Bereli
SloganGüçlüyüz, Cesuruz, Hazırız
Renkleri  Mavi
MarşKomando Andı
MaskotMavi bere
Savaşları
Komutanlar
Ünlü
komutanları
Türk Kara Kuvvetleri Piyade Komando Temel Brovesi
Piyade Komando Hava İndirme Harekâtı
Piyade Komando Operatörü
Türk Komandoları 2020 Azerbaycan Zafer Günü törenlerinde

Komando,[1] Türk Silahlı Kuvvetleri personeli muharip sınıflara bağlı subay, astsubay ve uzman erbaşlardan eğitime seçilen ve eğitimde başarılı olanlara verilen unvandır. Kuramsal eğitimler ve karar verebilme yetilerinin yanında alınan uzun süreli sistemli eğitimlerle kazanılan yetenekler çerçevesinde düşman hedeflerinin keşfini yaparak imha hareketlerine başlayan ikmal unsurları olmasa dahi görevine devam eden en zor şartlarda savaşabilen askerdir.[2] Komandolar düşmana ani baskınlar yaparak düşman kuvvetlerinin fiziksel taktiksel ve moral yönünden zayıflatarak dost birlik ve kuvvetlere geniş hareket alanı sağlar.[3] Deniz Komando deniz kuvvetlerinin denizcilerine verilen unvandır.

Tarihi

1926 yılında Muğla'da Dağ Talimgâhı'nın kurulması ve 1927'de Eğirdir'e taşınmasıyla Türk hafif piyade gücünün temelleri atılmıştır.[4][5] 1941'de Almanların Girit'e hava indirme harekâtı yapmasından sonra ABD'den alınan paraşütlerle ilk Türk hava indirme birliği teşkil edilmiştir. 1953'te Menteş/İzmir'de Komando Okulu kurulmuştur. 1957'de Dağ Talimgâhı'nın adı Dağ Okulu olarak değiştirilmiştir. 1960'ta Komando Okulu da Eğirdir'e taşınarak Dağ, Komando Okul Komutanlığı adını alarak günümüzdeki halini almıştır. 1965'te bir komando tugayı teşkil edilmesine karar verilerek 1. Komando Tugayı kuruldu.

1973'te 1. Komando Tugayı'nın bazı taburları ayrılarak 2. Komando Tugayı kuruldu. 1974 yılında bu 2 tugay birlikte Kıbrıs Harekâtı'na katıldılar. 1984 sonrasında ise PKK ile mücadelede görev aldılar. 1990'ların başında 1. ve 2. Komando Tugayları bazı taburlarını Hakkâri ve Siirt'te bıraktı ve bu taburlarla 1993'te Hakkâri Dağ ve Komando Tugayı, 1994'te 3. Komando Tugayı kuruldu. 2000'lerin başlarında Tunceli'de 4. Komando Tugayı kuruldu sonraki yıllarda ise komando tugaylarının artırılmasına karar verilerek bazı mekanize piyade tugayları komando tugayına dönüştürülerek tugay sayısı 16'ya çıkarılmıştır.[6]

Harekâtları

Eğitim[14]

Dağ, Komando Okulu'nda Komando Temel ve Komando İhtisas kursları verilir.

Piyade Komando Temel

Komando Temel Kursu 16 hafta sürmektedir [15] ve hafif piyade eğitimi içerir. Komandoların bir kısmı ise 1. Komando Tugayı'nda ve Manisa 1. Komando Eğitim Tugayı'nda eğitim alır.[16][17]

Komando Temel Brövesi

Piyade Komando İhtisas

Komando Temel kursunu alan subay, astsubay ve uzman erbaşlardan gönüllü olanlar ise yılda 1 kere düzenlenen komando ihtisas kursuna başvurabilir.[18][19] Çok zorlu olan bu kurs seçkin/elit hafif piyade-ordu/kara özel harekât kuvveti yetiştirmeye yöneliktir ve 8 ay sürmektedir.[20] Komando İhtisas Kursu 6 safhadan oluşur. Bunlar:

  • Derin Kar ve Şiddetli Soğuklarda Muharebe Harekâtı[21]
  • Kara Komando Harekâtı[22]
  • Su Üstü Komando Harekâtı[23]
  • Hava İndirme Harekâtı[24]
  • Meskun Mahallerde Teröristle Mücadele Harekâtı[25][26]
  • Mayın/EYP İle Mücadele Harekâtı[27]
Piyade Komando İhtisas Brövesi

Komando Temel Brövesi sahipleri komando unvanına sahip değilken Komando İhtisas Brövesi sahipleri komando unvanına sahiptir ve Piyade Komando Subay/Astsubay/Uzman Erbaş olarak adlandırılırlar.Komando İhtisas kursunu tamamlayan personel Özel Kuvvetler Komutanlığı bünyesinde görev alabilmektedir.[28]

Yapısı

Türk Kara Kuvvetleri'nde Batılı muadillerinde olduğu gibi bir hafif piyade (dağcı piyade, hava indirme piyade, seçkin/elit hafif piyade-ordu/kara özel harekât kuvveti) ayrımı olmayıp tamamının görevini komando tugayları üstlenmektedir. Dağ piyade görevini tüm tugaylar görürken hava indirme görevini ise yalnızca 1. Komando Tugayı üstlenmektedir ancak Komando İhtisaslı personelin Komando Temelli personelden bir ayrımı olmamasından dolayı özel harekât görevini yürüten belirli bir birlik yoktur. Şu an Türk Kara Kuvvetleri bünyesinde 16 komando tugayı, 2 komando alayı ve çeşitli birlikler içerisinde komando tabur ve bölükleri bulunmaktadır.[29] Komando tugay ve alaylarının konuşlanması şu şekildedir:

Teçhizat

Komando tugayları süregelen modernizasyonlarla teçhizatlarını yenilemektedir. Mevcut silah envanteri şu şekildedir:

  • Piyade Tüfekleri: MPT-76 (7.62x51 mm), MPT-76 MH (7.62x51 mm), MPT-55 (5.56x45 mm), MPT-55K (5.56x45 mm), HK33 (5.56x45 mm)
  • Makineli Tüfekler: PKM (7.62x54 mm), MG3 (7.62x51 mm), PMT-76 (7.62x51 mm)
  • Keskin Nişancı Tüfekleri: JNG-90 (7.62x51 mm), KNT-76 (7.62x51 mm)
  • Pompalı Tüfekler: MKA 1919 (12 Gauge)
  • Bomba Atarlar: MGL, T-40
  • Roketatarlar: RPG-7
  • Tabancalar: Canik serisi, Sarsılmaz serisi

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Nisan 2020. 
  3. ^ https://www.askerlik.org/komando-nedir-ve-nasil-komando-olunur/amp/[]
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Nisan 2020. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Nisan 2020. 
  6. ^ "16". Sözcü. 15 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2021. 
  7. ^ "Kıbrıs Barış Harekatı Kahramanı: Bolu Komando Tugayı". Bolu Gündem. 7 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  8. ^ "Irak'ın kuzeyine gerçekleştirilen büyük harekatlar". TRT Haber. 28 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  9. ^ "Uluslararası Politika Akademisi – (UPA) – TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ'NİN YAPTIĞI SINIR ÖTESİ ASKERİ HAREKÂTLAR". 25 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  10. ^ "12 terörist etkisiz hale getirildi". TRT Haber. 8 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  11. ^ "Pençe-Kilit operasyon bölgesinde komandolar, teröristlerin saklandıkları mağaraları ele geçirdi". Anadolu Ajansı. 25 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  12. ^ "Mehmetçik eli tetikte Barış Pınarı bölgesinde güvenliği tesis ediyor". Anadolu Ajansı. 28 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  13. ^ "Anadolu Ajansı". Anadolu Ajansı. 19 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2022. 
  14. ^ "Arşivlenmiş kopya". 31 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  15. ^ "Komando Temel Kursu". 14 Şubat 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  16. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Nisan 2020. 
  17. ^ https://www.hurriyet.com.tr/amp/kayseride-komandolarin-zorlu-egitimi-40786497
  18. ^ "Komando İhtisas Kursu". 22 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  19. ^ "'Su üstü harekatı' kursuna katılan komandolar zorlu görevlere hazır". Anadolu Ajansı. 1 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2022. 
  20. ^ "Komando İhtisas Kursu". 22 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024. 
  21. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  22. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  23. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  24. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  25. ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2020. 
  26. ^ "Teröristlerin korkulu rüyası komandolar zorlu eğitimlerle operasyonlara hazırlanıyor". Anadolu Ajansı. 7 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2022. 
  27. ^ "Mayın/EYP İle Mücadele Harekâtı". 22 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024. 
  28. ^ "Komando İhtisas Kursu". 22 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mayıs 2024. 
  29. ^ "Son dakika... TSK'ya 30'dan fazla yeni komando bölüğü". 8 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2021. 
  30. ^ EMÜL/OSMANİYE, (DHA)-, İbrahim. "Osmaniye'ye 12'nci Komando Tugay Komutanlığı kuruldu". Hürriyet. 11 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mayıs 2023. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Özel Kuvvetler Komutanlığı</span> Türk Özel Kuvvetleri veya Bordo Bereliler

Özel Kuvvetler Komutanlığı, Türk Silahlı Kuvvetlerinin değişik sınıf ve rütbelerdeki subay, astsubay ve uzman erbaşlardan oluşan, iç ve dış tehditlerin bertaraf edilmesine karşı her türlü arazi ve iklim şartlarında görev yapabilecek nitelikte üst düzey eğitime tabi tutularak yetiştirilmiş seçkin askerlerden oluşan birlik. Doğrudan Genelkurmay Başkanlığına bağlı olarak tugay seviyesinde 1992 yılında kurulmuştur. Türk Silahlı Kuvvetleri kıyafet yönetmeliğine göre bordo renkte bere kullanırlar.

<span class="mw-page-title-main">Su Altı Taarruz Komutanlığı</span> Türk Deniz Kuvvetlerine bağlı elit birlik

Su Altı Taarruz Komutanlığı (SAT), Türk Deniz Kuvvetleri personeli olan subay ve astsubayların arasından seçilen, üstün yetenekli askerlerden oluşan, Türkiye'nin deniz komando birliğidir. Türk Deniz Kuvvetleri Harekât Başkanlığına bağlıdır. Karargâhı Beykoz'un Anadolukavağı semtinde bulunan Keçilik Koyu'ndadır.

Dağ ve Komando Tugayı ya da 5. Komando Tugayı, karargâhı Hakkâri'de bulunan tugay büyüklüğünde askerî birlik. Irak sınırını kontrol ederek sınır ötesinde dağlık bölgelerde terörle mücadele etmekle görevlidirler. Çelik ve Güneş Harekâtı gibi birçok önemli operasyona katılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">1. Amfibi Deniz Piyade Tugayı</span>

1. Amfibi Deniz Piyade Tugayı, Türk Deniz Kuvvetleri'ne bağlı amfibi deniz piyade tugayıdır. Amfibi Görev Grup Komutanlığı'na bağlı olarak görev yapar. Karargahı, Foça'dadır. 1968 yılında ilk olarak Gölcük'te kurulan birlik 1977 yılında Foça'ya intikal etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Türk Kara Kuvvetleri</span> Türk Silahlı Kuvvetlerinin kara gücü

Türk Kara Kuvvetleri, Türkiye'yi karadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. Türk Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük kuvvettir. Ayrıca asker sayısı bakımından NATO'nun ikinci ve dünyanın yedinci büyük kara kuvveti ordusudur.

<span class="mw-page-title-main">2. Ordu (Türkiye)</span> Türk Kara Kuvvetleri’ne bağlı bir ordu

2. Ordu Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 4 ordudan biridir. Karargâhı Malatya'da bulunmaktadır. Anadolu'yu Suriye, İran ve Irak'tan gelecek dış tehditlere karşı korur. Bünyesinde 3 kolordu bulunmaktadır. 2. Ordu Kurmay Başkanı aynı zamanda Malatya Garnizon Komutanlığı görevini yürütmektedir.

<span class="mw-page-title-main">1. Komando Tugayı</span> Kayseride bulunan tugay

1. Komando Tugayı veya bilinen adıyla Hava İndirme Tugayı, Türk Kara Kuvvetleri'ndeki 16 komando tugayından biri ve Türkiye'nin ilk komando tugayıdır. 4. Kolordu komutası altında olup karargâhı Kayseri'dedir.

<span class="mw-page-title-main">2. Komando Tugayı</span>

2. Komando Tugayı, Türk Kara Kuvvetlerindeki komando tugaylarından biridir. 4. Kolordu komutası altında olup karargâhı Bolu'dadır. 1974 Kıbrıs Harekâtı'nda görev aldı. Suriye'ye harekât için bir taburu Hatay'da konuşlandırılmıştır.

3. Komando Tugayı, Türk Kara Kuvvetleri'ndeki komando tugaylarından biridir. 7. Kolordu komutası altında olup karargâhı Siirt'tedir. Terörle mücadele kapsamında etkin birliklerden biri olarak hâlen Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde ve Kuzey Irak'ta düzenlenen harekâtlarda etkin görev yapmaktadır. Zeytin Dalı Harekâtı'na katılmışlardır. 2022 yılında gerçekleştirilen Pençe-Kilit Operasyonu'na katılmıştır.

4. Komando Tugayı, Türk Kara Kuvvetleri'ndeki 16 komando tugayından biridir. 8. Kolordu komutası altında olup karargâhı Tunceli'dedir. 2010 yılı itibarıyla tamamen profesyonel bir yapıya kavuştu. Zeytin Dalı Harekâtı kapsamında Tunceli'de bulunan 51.Motorlu Piyade Tugayı'na bağlı 2 Komando Taburu ile Afrin'e konuşlanmışlardır. Pençe Harekâtı'nda Afrine girilmesinde öncü rol oynamış kilit olan Keltepeyi ele geçirmişlerdir. 1 Komando taburu ise İdlib'de görev yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Ege Ordusu</span> Türk Kara Kuvvetlerine bağlı bir ordu

Ege Ordusu ya da 4. Ordu, Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 4 ordudan biridir. Görevi, Batı Anadolu kıyılarının güvenliğini sağlamaktır. Karargâhı Narlıdere'de bulunmaktadır. Ege Ordusu Komutanı aynı zamanda İzmir Garnizon Komutanlığı görevini yürütmektedir.

<span class="mw-page-title-main">MKE MPT</span> Türk yapımı piyade tüfeği

MKE MPT, Türk Silahlı Kuvvetlerinin piyade tüfeği ihtiyacını karşılamak amacıyla Savunma Sanayii Başkanlığının oluşturduğu Modern Piyade Tüfeği projesi kapsamında Türkiye merkezli Makine ve Kimya Endüstrisi tarafından tasarlanan ve Kale Kalıp ile Sarsılmaz şirketleriyle beraber üretimi yapılan piyade tüfeği ailesi.

<span class="mw-page-title-main">3. Kolordu (Türkiye)</span> Karargâhı Sarıyerde bulunan, 1. Orduya bağlı kolordu

3. Kolordu Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 1. Ordu'nun kolordularından biridir. Komutanlığın karargâhı Sarıyer'de bulunmaktadır. İstanbul'u dış tehditlere karşı korur. Bu kolordu, aynı zamanda Türkiye'nin NATO'ya bağlı "Hızlı İntikal Edebilir Kolordu"su konumundadır.

6. Kolordu ve Müşterek Özel Görev Kuvveti, Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 2. Ordu'nun kolordularından biridir. Komutanlığın karargâhı Yüreğir, Adana'da bulunmaktadır. Adana, Hatay, Gaziantep ve Kilis'i Suriye'den gelebilecek dış tehditlere karşı korur. 6. Kolordu Komutan Yardımcısı aynı zamanda Adana Garnizon Komutanlığı görevini yürütmektedir.

9. Kolordu, Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 3. Ordu'nun kolordularından biridir. Komutanlığın karargâhı Erzurum'un Yakutiye ilçesinde bulunmaktadır. Doğu Anadolu Bölgesi ve Doğu Karadeniz'i Ermenistan'dan gelebilecek dış tehditlere karşı korur.

<span class="mw-page-title-main">Salih Zeki Çolak</span> Türk Kara Kuvvetleri Komutanı (2015-2017)

Salih Zeki Çolak Türk asker. Eski Türk Kara Kuvvetleri Komutanı.

<span class="mw-page-title-main">Dağ Komando Okulu ve Eğitim Merkezi</span>

Dağ Komando Okulu ve Eğitim Merkezi, Eğitim ve Doktrin Komutanlığı'na bağlı olup piyade komando subay, astsubay, uzman çavuş ve er yetiştirmekle sorumlu birliktir. Komando, Türk Silahlı Kuvvetleri personeli muharip sınıflara bağlı subay, astsubay ve uzman çavuşlardan eğitime seçilen ve eğitimde başarılı olanlara verilen unvandır. Kuramsal eğitimler ve karar verebilme yetilerinin yanında alınan uzun süreli sistemli eğitimlerle kazanılan yetenekler çerçevesinde düşman hedeflerinin keşfini yaparak imha hareketlerine başlayan ikmal unsurları olmasa dahi görevine devam eden en zor şartlarda savaşabilen askerdir. Komandolar düşmana ani baskınlar yaparak düşman kuvvetlerinin fiziksel taktiksel ve moral yönünden zayıflatarak dost birlik ve kuvvetlere geniş hareket alanı sağlar. Türkiye'de mavi bere kullanılmasının nedeni eski Osmanlı Akıncılarının renginin mavi olması, sağa yatık olmasının nedeni İslam'a göre ölen kişinin sağa dönük yatırılmasını simgeler.

Foça Jandarma Komando Eğitim Komutanlığı Jandarma Genel Komutanlığı'nda görev yapacak subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman çavuşlara komando eğitimi veren birliktir. Karargahı Foça'da bulunmaktadır. Komando Temel Eğitimi, Komando Özel Harekât Eğitimi, Terörizmle Mücadele Harekâtı Eğitimi ve Asayiş Eğitimi gibi eğitimler verilmektedir. İçerisinde Güven Cami bulunmaktadır.

Hava İndirme Eğitim Taburu, Türk Kara Kuvvetleri'ne bağlı birlik. Kayseri Melikgazi'de konuşludur. Görevi Kara Kuvvetleri Özel Kuvvetler ve diğer kuvvet personeline hava indirme statik paraşüt HALO paraşüt eğitimi vermektir.

6. Komando Tugayı Şırnak'ın Akçay köyünde konuşlu olan askerî birliktir. Tugay, Şırnak Merkez'de konuşlu bulunan 23'üncü Piyade Tümen'ine bağlıdır.