İçeriğe atla

Kenneth ve Mamie Clark

Kenneth Bancroft Clark (14 Temmuz 1914 - 1 Mayıs 2005) ve Mamie Phipps Clark (18 Nisan 1917 - 11 Ağustos 1983) evli bir ekip olarak çocuklar arasında araştırma yapan ve Sivil Haklar Hareketinde aktif olan Amerikalı psikologlardı. Harlem'de Northside Çocuk Gelişimi Merkezi'ni ve Harlem Youth Opportunities Unlimited (HARYOU) örgütünü kurdular.[1] Kenneth Clark aynı zamanda City College of New York'ta eğitimci ve profesördü ve Amerikan Psikoloji Derneği'nin ilk Siyah başkanıydı.

Çocukların ırkla ilgili tutumlarını incelemek için oyuncak bebekleri kullanarak 1940'larda yaptıkları deneylerle tanınırlardı.[2] Clarks'ın çalışması, ABD Yüksek Mahkemesi'nin kamu eğitiminde hukuken ırk ayrımcılığının anayasaya aykırı olduğunu belirlediği kararına katkıda bulundu. Baş Yargıç Earl Warren, Brown v. Talim ve Terbiye Kurulu görüşünde, "Sırf ırkları nedeniyle benzer yaş ve niteliklere sahip bireyleri diğerlerinden ayırmak toplumdaki konumlarına ilişkin olarak kalplerini ve zihinlerini asla geri alınamayacak şekilde etkileyebilecek bir aşağılık duygusu yaratır." yazmıştır.[3]

Kenneth ve Mamie Clark çocuklarıyla birlikte, 1958

Onur ve ödüller

  • 1961 - Kenneth Clark, entegrasyonu ve daha iyi ırk ilişkilerini teşvik etmeye katkılarından dolayı Ulusal Renkli İnsanların Gelişimi Derneği'nin (NAACP) Spingarn Madalyasını aldı.
  • 1966 - Columbia Üniversitesi, her iki Clark'a çalışmalarının önemi nedeniyle Nicholas Murray Butler Gümüş Madalyası verdi.[4]
  • 1970 - Kenneth B. Clark'a Columbia Üniversitesi tarafından fahri doktora verildi (LL.M. D.).
  • 1985 – İfade Özgürlüğü kategorisinde Dört Özgürlük Ödülü
  • 1986 - Başkanlık Özgürlük Madalyası
  • 1994 – APA'nın 102. yıllık toplantısı, Brown v. Board of Education, Clark'a APA Ömür Boyu Psikolojiye Üstün Katkı Ödülü verildi. Bu prestijli ödülü alan altı psikologdan sadece biriydi.[5]
  • 2002 - Molefi Kete Asante, Kenneth Clark'ı En Büyük 100 Afrikalı Amerikalı listesinde seçti.[6]
  • 2017 – Columbia Üniversitesi Psikoloji Bölümü, "ırk ve adalet alanındaki kıdemli bir bilim insanının olağanüstü katkılarını" tanımak için Mamie Phipps Clark ve Kenneth B. Clark Seçkin Ders Ödülü'nü kurdu.[7]

Kaynakça

  1. ^ Freeman, Damon (2008). Kenneth B. Clark and the Problem of Power. Philadelphia, PA: Taylor & Francis. DOI:10.1080/00313220802377362
  2. ^ "Kenneth and Mamie Clark Doll - Brown v. Board of Education National Historic Site". U.S. National Park Service. 21 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mart 2021. 
  3. ^ Ludy T. Benjamin, Jr. A Brief History of Modern Psychology, pp.193-195. Blackwell Publishing (2007). 978-1-4051-3205-3
  4. ^ "Kenneth B. Clark and Mamie Phipps Clark" 6 Mayıs 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Columbia University.
  5. ^ Benjamin, L. T., Jr. & Crouse, E. M. (2002). The American Psychological Association's response to Brown v. Board of Education: The case of Kenneth B. Clark. American Psychologist, 57, 38–50.
  6. ^ Asante, Molefi Kete (2002). 100 Greatest African Americans: A Biographical Encyclopedia. Amherst, New York. Prometheus Books. 1-57392-963-8.
  7. ^ "Penn Professor Dorothy E. Roberts, winner of the Mamie Phipps Clark and Kenneth B. Clark Distinguished Lecture Award | Department of Psychology". psychology.columbia.edu (İngilizce). 2 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Nisan 2017. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

Psikoloji veya Ruh bilimi, içgüdüsel davranışları ve zihni inceleyen bilimdir. Bilinçli ve bilinçsiz olayların yanı sıra daha çok duygu ve düşüncenin incelemesini içeren Psikoloji, çok kapsamlı bir bilimsel alandır. Bu alanda uzman olan ve aynı zamanda bilgi araştırması yapanlara psikolog denir. Psikologlar, beyinin ortaya çıkan özelliklerini ve ortaya çıkan özelliklerle bağlantılı tüm fenomenleri anlamaya çalışırlar ve bu şekilde daha geniş nöro-bilimsel araştırmacı grubuna katılırlar. Psikoloji bilimi, bir sosyal bilim olmasına rağmen aynı zamanda doğa bilimleri olarak da kategorize edilebilir. Özellikle beyin biyolojisi bilgisini oldukça kullanır ve geliştirir.

<span class="mw-page-title-main">Jim Crow yasaları</span> ırksal ayırmacı yasalar

Jim Crow yasaları, 19. ve 20. yüzyılda Amerika Birleşik Devletleri'nin güney eyaletlerinde çıkartılmış ırksal ayırmacı (segregationist) yerel yasalardır. Yasalar, ABD'deki yeniden yapılanma döneminde Siyahilerin elde etmiş olduğu politik ve ekonomik kazançlara karşı çıkartılmıştır. Yasalar, Afroamerikalılar ile Beyazların sosyal ve politik hayatta ayrı kurumları kullanmalarını amaçlamış ve "ayrı, ama eşit" yasal doktrini ile temellendirilmişti.

<span class="mw-page-title-main">Daniel Kahneman</span>

Daniel Kahneman, Amerikalı Nobel Ekonomi Ödülü sahibi psikolog.

<span class="mw-page-title-main">Dorothy E. Smith</span>

Dorothy Edith Smith, Kanadalı sosyolog.

<span class="mw-page-title-main">Carl Rogers</span> Amerikalı psikolog (1902 – 1987)

Carl Ransom Rogers, psikolojide humanistik yaklaşımın kurucularından ve psikoterapi araştırmaları yapan psikologlar içinde en önemlilerinden birisi olarak görülen Amerikalı psikolog. Rogers, 20.yüzyılın en çok etkilenilen altı psikoloğundan biri ve Sigmund Freud'dan sonra en önemli klinik psikolog olarak gösterilmektedir.

Muzaffer Şerif Başoğlu, Türk-Amerikalı sosyal psikolog. Sosyal Yargı Kuramının ve Gerçekçi Çatışma Teorisinin geliştirilmesine yardımcı olmuştur. Sosyal psikolojinin kurucu öncüleri arasında yer almış ve özellikle sosyal çatışma ve sosyal normlar gibi sosyal süreçleri anlamak için bazı benzersiz ve güçlü teknikler geliştirmiştir.

Sağlık psikolojisi bir tıbbi psikoloji altdalıdır. Sağlık, hastalık ve sağlık hizmetlerindeki psikolojik ve davranışsal süreçlerin incelenmesidir. Psikolojik, davranışsal ve kültürel faktörlerin fiziksel sağlık ve hastalığa nasıl katkıda bulunduğunu anlamakla ilgilenir. Psikolojik faktörler sağlığı doğrudan etkileyebilir. Örneğin, hipotalamik-hipofiz-adrenal ekseni etkileyen kronik olarak meydana gelen çevresel stres faktörleri kümülatif olarak sağlığa zarar verebilir. Davranışsal faktörler de bir kişinin sağlığını etkileyebilir. Örneğin, belirli davranışlar zamanla zararlı olabilir veya sağlığa iyi gelebilir. Sağlık psikologları biyopsikososyal bir yaklaşım benimser. Başka bir deyişle, sağlık psikologları sağlığı sadece biyolojik süreçlerin değil, aynı zamanda psikolojik, davranışsal ve sosyal süreçlerin ürünü olarak anlarlar.

Francis Cecil Sumner, ABDli eğitim reformu lideri.

Bu liste dikkate değer psikologları ve psikoloji alanında önemli katkıda bulunan insanları gösterir. Liste söz konusu olan kişilerin soyadlarının alfabetik sıralanması sonucu oluşturulmuştur.

Kantitatif psikoloji veya Nicel psikoloji, insan veya hayvan psikolojik süreçlerinin matematiksel modellemesi, araştırma tasarımı ve metodolojisi ve istatistiksel analizine odaklanan bilimsel bir çalışma alanıdır. İnsan yeteneklerini ölçmek için testler ve diğer cihazları içerir. Kantitatif psikologlar, psikolojik ölçüm teorisi ve tekniği ile ilgili bir alan olan psikometri olanlar da dahil olmak üzere çok çeşitli araştırma yöntemleri geliştirir ve analiz eder.

<span class="mw-page-title-main">Eva Armstrong</span>

Eva Vivian Armstrong, Amerikalı sekreter, kütüphaneci, küratör ve bilim tarihçisiydi. Pennsylvania Üniversitesi Kimya Tarihi'nde Edgar Fahs Smith Anıt Koleksiyonu'nun küratörüydü. 1 Mart 1931'de açılan koleksiyon, 16 Mart 2000'de Ulusal Tarihi Kimyasal Dönüm Noktası olarak belirlendi.

Richard Shiffrin Amerikalı psikolog, Indiana Üniversitesi, Bloomington'da Psikoloji ve Beyin Bilimleri Bölümü'nde bilişsel bilim profesörüdür. Shiffrin, psikoloji alanına bir dizi dikkat ve hafıza teorilerine katkıda bulunmuştur. 1968'de Atkinson-Shiffrin bellek modelini, o sırada akademik danışmanı olan Richard Atkinson ile birlikte yazmışlardır. 1977'de Walter Schneider ile birlikte dikkat teorisini yayınladı. 1980'de Jeroen GW Raaijmakers ile birlikte 2000'li yıllara kadar bilişsel psikologlar için standart hatırlama modeli olarak kullanılan İlişkisel Bellek Araması (SAM) modelini yayınladı 1997 yılında Mark Steyvers ile birlikte SAM modelini Bellekten Etkili Alma (REM) modeliyle genişletti.

Endel Tulving, Estonya doğumlu Kanadalı deneysel psikolog ve bilişsel sinirbilimcidir. İnsan hafızası üzerine yaptığı araştırmalarda semantik ve epizodik hafıza arasındaki ayrımı ortaya koymuştur. Tulving, Toronto Üniversitesi'nde fahri profesördür. Baycrest Sağlık Bilimleri Rotman Araştırma Enstitüsüne 1992 yılında Bilişsel Sinirbilim alanında katılmış ve 2010 yılında emekli olana kadar orada çalışmıştır. 2006'da Kanada'nın en yüksek sivil onuru olan Kanada Nişanı almıştır.

Lynn Nadel, Arizona Üniversitesi'nde psikoloji profesörü olan Amerikalı bir psikologdur. Nadel hafıza konusunda uzmanlaşmıştır ve hipokampusun hafıza oluşumundaki rolünü araştırmıştır. John O'Keefe ile birlikte hipokampüsün uzayın bölümlerinin bilişsel haritalarını öğrendiği ve depoladığı teorisini savunan ve 1978'de yayınlanan Bilişsel Harita Olarak Hipokampus isimli etkili kitabın yazarlarından biridir. Morris Moscovitch ile birlikte hipokampusun her zaman epizodik hafızanın depolanması ve geri çağrılması ile ilgili olduğu ancak semantik hafızanın neokortekste kurulabileceği şeklindeki çoklu iz teorisini geliştirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">David Buss</span> Amerikalı psikolog

David Michael Buss, Austin'deki Texas Üniversitesi'nde eş seçiminde cinsiyete bağlı davranış farklılıklarını araştıran Amerikalı bir evrim psikoloğudur. Evrimsel psikolojinin kurucularından biri olarak kabul edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kenneth Craik</span>

Kenneth James William Craik, İskoç filozof ve psikologdur.

<span class="mw-page-title-main">G. Stanley Hall</span>

Granville Stanley Hall, on dokuzuncu yüzyılda Amerika Birleşik Devletleri'nde Harvard College'da verilen ilk psikoloji doktorasını kazanan öncü bir Amerikalı psikolog ve eğitimciydi. İlgi alanları insan yaşam süresinin gelişimi ve evrim teorisi üzerine odaklandı. Hall, Amerikan Psikoloji Derneği'nin ilk başkanı ve Clark Üniversitesi'nin ilk başkanıydı. 2002'de yayınlanan Genel Psikoloji İncelemesi araştırması, Hall'u Lewis Terman'la birlikte 20. yüzyılın en çok alıntı yapılan 72. psikoloğu olarak sıraladı.

<span class="mw-page-title-main">David Levering Lewis</span>

David Levering Lewis, Amerikalı tarihçi, Julius Silver Üniversitesi Profesörü ve New York Üniversitesi'nde emeritus tarih profesörüdür. W. E. B. Du Bois biyografisinin birinci ve ikinci bölümleriyle Biyografi veya Otobiyografi dalında Pulitzer Ödülü'nü iki kez kazanmıştır. Aynı konuda iki ciltlik biyografi kitabıyla Pulitzer Ödülü kazanan ilk yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Asyamerkezcilik</span>

Asyamerkezcilik, Asya'yı diğer bölgelere göre üstün, merkezi veya benzersiz olarak gören etnosentrik ve ekonomik bir bakış açısıdır. Bu ideolojik duruş, dünyanın geri kalanı pahasına Asya'ya önem veya üstünlük atfetme şeklinde olabilir. Bu kavram, 1990'larda Asya'nın 21. yüzyılda beklenen ekonomik ve kültürel hakimiyeti olan Asya Yüzyılı projeksiyonu bağlamında ortaya çıkmıştır.

Brown v. Board of Education of Topeka, 347 US 483 (1954), ABD Yüksek Mahkemesinin, ayrılmış okullar eşit olsa bile, devlet okullarında ırk ayrımını tesis eden ABD eyalet yasalarının anayasaya aykırı olduğuna karar veren dönüm noktası niteliğinde bir karardı. Karar, Mahkemenin 1896 tarihli Plessy v. Ferguson kararını kısmen geçersiz kıldı. Her ırkın tesisleri kalite açısından eşit olduğu sürece ırk ayrımcılığı yasalarının ABD Anayasasını ihlal etmeyeceğini ileri süren bu doktrin, "ayrı ama eşit" olarak bilinen bir doktrindi. Mahkemenin Brown ve ilgili davalarında oybirliğiyle aldığı karar entegrasyonun önünü açtı, sivil haklar hareketinin büyük bir zaferiydi ve gelecekteki birçok etkili dava için bir model oldu.