İçeriğe atla

Kayseri Lisesi

Koordinatlar: 38°42′59″K 35°29′19″D / 38.71639°K 35.48861°D / 38.71639; 35.48861
Kayseri Lisesi
Harita
Kuruluş1893
ÜlkeTürkiye
ŞehirKayseri
İlçeMelikgazi
Resmî sitesikayserilisesi.meb.k12.tr
Koordinat38°42′59″K 35°29′19″D / 38.71639°K 35.48861°D / 38.71639; 35.48861

Kayseri Lisesi (Melikgazi Kayseri Fen Lisesi), Kayseri’de 1893 yılında hizmete girmiş; 2005-2006 öğretim yılından itibaren Anadolu Lisesi statüsünde, 2023-2024 yılından itibaren de Fen Lisesi eğitime devam etmekte olan ortaöğrenim kurumudur.[1]

Sakarya Muharebesi'nde tüm son sınıf öğrencilerinin ölmesi nedeniyle, Mustafa Kemal Atatürk’ün iki kez ve Kâzım Karabekir’in ise bir kez okulu ziyareti, meclisin Kayseri Lisesi’ne taşınma kararı ve ileriki yıllarda yetiştirdiği ünlü isimlerle tanınır. Türkiye’nin 8. cumhurbaşkanı Turgut Özal ile 11. cumhurbaşkanı Abdullah Gül, bu okuldan mezun olmuştur.

Tarihçe

Okul, 1893 yılında Kurşunlu Camii civarındaki Seyfullah Efendi Konağı’nda "Derece-i Ula Mekteb-i Mülkiye İdadisi" adıyla hizmete girdi.[2] Üç yıl rüştüye, 2 yıl idadi olmak üzere 5 yıl süreli bir okuldu. Öğrenci sayısının artması üzerine neo-klasik üsluptaki mevcut okul binasının temeli 1903’te atıldı; önce birinci kat tamamlandı. 1915 yılında "Sultani"’ye dönüştürüldü. İkinci katının inşası 1916’da tamamlandı.[3] Kurulduğu günden itibaren, Ermeni ve Rumlara yönelik kurulmuş olan Talas Amerikan Okulu ile rekabet etti.[4]

Maarif Vekâleti, okulun açılışından itibaren yazı tahtası, sıra, soba, mefruşat ve diğer ihtiyaçlar için Bab-ı Âli Sadaret Dairesi'nden ödenek istedi. Dönemin Sadrazamı Damat Ferid Paşa da 19 Aralık 1905 tarihli bir tezkere ile konuyu Şura-yı Devlet komisyonuna havale etti ve 7165,5 kuruşluk bir ödenek talebinde bulundu. Padişah adına tezkereyi alan Serkâtib-i Şehriyar (Padişah Genel Sekreteri) ödenek talebinin, 29 Aralık 1905 tarihinde mevcut senenin bütçesine dâhil edilmesini sağladı.[5]

Balkan Savaşı ve I. Dünya Savaşı, okulun öğrenci sayısın azalmasına neden oldu. 1921 yılında okul Ankara Sultanisi ile birleştirilip 12 yıllık tam teşkilâtı yatılı sultanî durumuna getirildi.[6]

İstiklal Savaşı devam ederken 24 Temmuz 1921’de TBMM’nin hükümet merkezini Kayseri’ye taşıma kararı vermesi üzerine lise binası TBMM toplantıları için hazır hale getirildi. Ancak Sakarya Savaşı’nın kazanılması üzerine hükümetin Kayseri’ye taşınması kararından vazgeçildi. Okulun son sınıf öğrencilerinin tamamı eğitimlerini yarıda bırakıp cepheye gittiği ve Sakarya Muharebesi'nde öldükleri için 1921’de okul mezun vermedi. Bu kahramanlık hikayesini şair Cahit Külebi, müfettişlik yaptığı sırada okulun kayıtlarını incelerken ortaya çıkard.[7] Çatışmada ölen öğrenciler anısına okul bahçesinde bir anıt mevcuttur.[7]

1922’de Kayseri Lisesi’ne edebiyat öğretmeni olarak atanan ve 2 yıl görev yapan şair Faruk Nafız Bey, çatışmada ölen öğrencilerin anısına "Kayseri Lisesi Marşı"’nı yazdı. Okulda, ileride tanınmış bir şair olacak Behçet Kemal’in öğretmeni oldu.

1923 yılında okulun adı "Sultani"'den "Lise"'ye dönüştürüldü.[4] 14 Ekim 1924'te Mustafa Kemal Paşa, eşi Latife Hanım ile birlikte çıktığı yurt gezisinde Kayseri’yi ziyareti sırasında Kayseri Lisesi’ni de ziyaret etti. Okulun öğrencisi Behçet Kemal’in yaptığı konuşma ile açılan törende Mustafa Kemal’i çok duygulandıran bir müsamere sergilendi. Mustafa Kemal Paşa, memnuniyetinin ifadesi olarak okula bir yağlı boya tablosunu hediye etti.

Okul, 1935-1936 ders yılında kız ortaokulu ile birleştirildi. 1959 yılında bünyesinde bir Akşam Lisesi açıldı; 1982’de Akşam Lisesi kapatıldı. 1994-1995 öğretim yılında bünyesinde “Yabancı Dil Ağırlıklı” bölüm açıldı. 2005-2006 yılında "Anadolu Lisesi haline geldi.

Yetiştirdiği ünlüler

Bu okuldan yetişen ünlüler arasında 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal, 11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, şair Behçet Kemal Çağlar, yazar Cevdet Kudret, siyasetçi Korkut Özal, bilim insanı Jale Baysal, sinema oyuncusu Göksel Arsoy, şarkıcı Emel Sayın, devrimci Hüseyin İnan bulunur.

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ "KAYSERİ FEN LİSESİNİN İLK MİSAFİRİ MİLLÎ SAVUNMA BAKANIMIZ SAYIN HULUS AKAR OLDU". Kayseri-Melikgazi İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü. 13 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Kasım 2023. 
  2. ^ "Hürriyet Eğitim, Tarihi Liseye Millî Mücadele Müzesi kuruluyor, 09.01.2012". 18 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2012. 
  3. ^ "Kayseri Lisesi web sitesi, Tarihçemiz sayfası, Erişim tarihi:11.01.2012". 14 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2012. 
  4. ^ a b Ersin Kalkan, Cumhurbaşkanlığından Önceki Durak Kayseri Lisesi, Hürriyet Pazar, 29.04.2007[]
  5. ^ "Geniş Kayseri Tarihi". 7 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "Kayserim.net Sitesi, 20.yüzyıl başında yapılan eserler, Erişim tarihi:11.01.2012". 22 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2012. 
  7. ^ a b ""Liseli Şehitler" Sinemaya Taşınıyor, Ortadoğu Gazetesi, 18.10.2009". 7 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2012. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Galatasaray Lisesi</span> İstanbulda bir lise

Galatasaray Lisesi, İstanbul'un Beyoğlu ilçesinin Galatasaray semtinde bulunan bir lisedir. Türkiye'nin en eski eğitim kurumlarından biri olan okul Fransızca eğitim vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Turgut Özal</span> 8. Türkiye cumhurbaşkanı (1989–1993)

Halil Turgut Özal, Türk mühendis, bürokrat, siyasetçi, devlet adamı ve Türkiye Cumhuriyeti'nin 8. cumhurbaşkanı. Anavatan Partisi genel başkanı olarak 1983-1989 yılları arasında başbakanlık görevinde de bulunan Özal, 1989 seçimini kazanarak cumhuriyet döneminde doğan ilk cumhurbaşkanı olmuştur. Ayrıca Mustafa Kemal Atatürk'ün ardından, görevi başında vefat eden ikinci cumhurbaşkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Behçet Necatigil</span> Türk şair, öğretmen ve çevirmen

Behçet Necatigil ; Türk şair, öğretmen ve çevirmendir.

<span class="mw-page-title-main">Ceyhun Atuf Kansu</span> Türk yazar, şair ve doktor

Ceyhun Atuf Kansu, Türk yazar, şair ve doktor.

<span class="mw-page-title-main">Vefa Lisesi</span> 1872 yılında kurulan eğitim kurumu

Vefa Lisesi ya da eski adıyla Vefa İdadisi, 1872 yılında İstanbul'da kurulan, günümüzde Anadolu lisesi statüsündeki ortaöğretim kurumu.

<span class="mw-page-title-main">İstanbul Erkek Lisesi</span> İstanbul, Türkiyede bir lise

İstanbul Erkek Lisesi (İEL) ya da eski adıyla İstanbul Sultanisî, İstanbul’un Cağaloğlu semtinde, Osmanlı döneminde kurulmuş Numune-i Terakki Mektebinin devamı niteliğinde olan, günümüzde Anadolu Lisesi statüsünde hizmet veren eğitim kuruluşu.

<span class="mw-page-title-main">Fevzi Çakmak</span> 2. TSK Genelkurmay Başkanı

Mustafa Fevzi Çakmak, Türk asker, siyasetçi ve devlet adamı. Türkiye'nin Mustafa Kemal Atatürk'ten sonraki ikinci ve son mareşali. İlk Millî Savunma Bakanı ve Türk Silahlı Kuvvetleri'nin Cumhuriyet dönemindeki ilk genelkurmay başkanı ve Osmanlı İmparatorluğu'nun 3 Şubat 1920 ile 5 Nisan 1920 tarihleri arasındaki Harbiye Nazırı'dır.

İzmir Atatürk Lisesi 1888 yılında, bugün İl Vilayet Konağı'nın yanında, Konak Kaymakamlığı'nın bulunduğu yerdeki İzmir Adliyesi'nin bulunduğu binada (bu bina 1977'de kaymakamlık binasının yapılması için Mehmet Dağdelenli tarafından yıktırılmıştır) 5 senelik idadi mektebi olarak 120 öğrenci ile eğitime başlamıştır. İlk müdür aynı zamanda tarih ve coğrafya öğretmeni olan Abdurrahman Bey'dir. 1890'da 7 senelik idadi olmuştur. Emrullah Efendi'nin Millî Eğitim Bakanlığı zamanında 29 Ekim 1910 tarihinden Cumhuriyet dönemine kadar sultani (lise) olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Faruk Nafiz Çamlıbel</span> Türk şair, siyasetçi, öğretmen (1898 - 1973)

Ahmet Faruk Çamlıbel, Türk şair, siyasetçi, öğretmendir.

<span class="mw-page-title-main">Ali Fuat Cebesoy</span> 6. Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanı

Ali Fuat Cebesoy, Türk asker ve siyasetçi.

Trabzon Fen Lisesi, kısa bir dönem Meclis-i Mebûsan başkanlığı da yapan Darüşşafaka Lisesi kurucularından Ali Nâki Bey tarafından 1880'de Trabzon'da özel okul olarak kurulan lisedir. I. Dünya Savaşı yıllarında hastane olarak kullanılan okul, 1916-1917 yıllarında Trabzon'un Ruslar tarafından işgal edilmesiyle eğitim-öğretime ara vermiştir.

<span class="mw-page-title-main">Behçet Kemal Çağlar</span> Türk şair ve siyasetçi

Behçet Kemalettin Çağlar, Türk şair ve siyasetçi. Faruk Nafiz Çamlıbel ile birlikte Onuncu Yıl Marşı'nı yazmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Balıkesir Lisesi</span> Balıkesirde bir lise

Balıkesir Lisesi, resmî kayıtlara göre 1885'te eğitim öğretim hayatına başlayan Balıkesir'in ve yöresinin tarihi ve önemli okullarından biri.

<span class="mw-page-title-main">Samsun Atatürk Anadolu Lisesi</span>

Samsun Atatürk Anadolu Lisesi, Samsun Merkez'deki tarihi binasında eğitim veren Anadolu lisesidir.

<span class="mw-page-title-main">Türk Eğitim Derneği</span>

Türk Eğitim Derneği, yeni kurulmuş Türkiye Cumhuriyeti'nde özel kişi ve kuruluşların eğitime katkı vermesi amacıyla 1928 yılında Ankara'da kurulmuş bir sivil toplum örgütü.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Atatürk Lisesi</span> Ankarada köklü bir Anadolu lisesi

Ankara Atatürk Lisesi, Ankara'nın Sıhhiye semtinde bulunan bir Anadolu lisesidir. Okul, Ankara İdadisi adıyla 1886 yılında kurulmuş, 1908'de ismi Ankara Sultanisi olarak değiştirilmiştir. Cumhuriyetin kurulması ile birlikte 1924'te Ankara Erkek Lisesi adını almıştır. Türkiye'de Atatürk'ün adını alan ilk lisedir. Mustafa Kemal Atatürk 30 Aralık 1919'da Ankara Sultanisini ziyaret etmiş ve burada bir konuşma yapmıştır. Okul kuruluş tarihi itibarıyla Türkiye'nin ilk on lisesinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Muzaffer Kılıç</span> Türk asker

Ahmet Muzaffer Kılıç, Türk asker ve siyasetçidir. 7 Ağustos – 13 Kasım 1918 arasında 4 ay ve 16 Mayıs 1919 – 01 Temmuz 1927 arasında 8 yıl ikinci defa olmak üzere toplamda 8 yıl 4 ay Mustafa Kemal Atatürk’ün yaverliğini yapmıştır.

Osman Nizami Paşa Türk asker ve diplomat.

<span class="mw-page-title-main">Cevdet Tolgay</span> Türk asker

Cevdet Tolgay, Türk asker. Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve ilk cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk'ün yaveri, ikinci cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün başyaveri.

Denizli Lisesi, 1874'te Rüştiye Mektebi ismiyle kurulan Denizli'nin en eski lisesidir. Denizli'nin Kuşpınar mahallesinde yer almaktadır. Kentin en eski yapılarından birisi olduğu için bulunduğu bölge lise semti olarak geçer. Delikliçınar Meydanı'ndan okula çıkan caddenin adı da Lise Caddesi'dir. Koca Mektep ve Baba Lise olarak da anılmaktadır.