İçeriğe atla

Karthyayani Amma

Karthyayani Amma
Amma 2020'de
Doğum1922
Cheppad, Haripad, Travancore, Hindistan
Ölüm10 Ekim 2023 (101 yaşında)
Alappuzha, Kerala, Hindistan
Ölüm sebebiDoğal nedenler
Tanınma nedeni96 yaşında okuryazarlık sınavında başarılı olması
Çocuk(lar)6
AkrabaBhageerathi Amma
ÖdüllerNari Shakti Puraskar Ödülü (2020)

Karthyayani Amma (1922 – 10 Ekim 2023), aldığı en yüksek notlarla 96 yaşında okuryazarlık sınavında kazandığı başarıyla adını duyuran Hint kadın.[1] İlerleyen yaşına rağmen vazgeçmediği okuma azmiyle Hindistan yönetimi tarafından ülkesinde bir kadına verilen en yüksek mükafat olan Nari Shakti Puraskar Ödülü'ne layık görüldü.[2]

İlk yılları

Amma, 1922 yılında Cheppad, Haripad, Travancore, Hindistan'da doğdu.[3] Çocukluğunda ailevi nedenlerden çalışmak zorunda kalmış ve bu nedenle eğitimini en başında bırakmak zorunda kalmıştır. Evlenip altı çocuk sahibi olduktan sonra temizlik görevlisi ve hizmetli olarak çalıştı.[4] Yaşamı boyunca her sabah erkenden kalkar asla et yemezdi.[4]

Tanınması

Amma, 2018 yılına gelindiğinde yaşlıların bulunduğu Laksham Veedu Konut Kompleksi'nde yaşamını sürdürüyordu[5] Altmış yaşında kazandığı sınavla okuma yazma eğitimi kursuna yazılan kızı onda eğitim görme arzusu uyandırdı.[4] Ağustos 2018'de Kerala Eyalet Okuryazarlık Misyonu Kurumunun Aksharalaksham ("Milyon Mektup") programı kapsamında 40.362 kişinin bulunduğu bir sınava katıldı.[3][4] Kendi bölgesinden sınava giren en yaşlı kişi olarak bilinmekteydi.[3] Sınav öncesinde dokuz ve on kişi yaşındaki iki torunundan ön okuma yazma eğitimi almıştır.[6]

Okuma, yazma ve matematik konularından girdiği sınavda 100 üzerinden aldığı 98 puanla en yüksek oranı kazanan en yaşlı katılımcı olarak ülke tarihine geçti.[4] Arkasından yaptığı açıklamada: "Hiçbir neden yokken çok şey öğrendim. Testler benim için çok kolaydı" ifadesinde bulundu.[4] Sınavdaki başarısının ardından ulusal bir fenomene dönüştü: sinema oyuncu Manju Warrier'le Diwali Festivali esnasında tanışıp dost oldu; Kerala Eyaleti Milli Eğitim Bakanı C. Raveendranath ona bir dizüstü bilgisayar takdim ettti ve Kerala Başbakanı Pinarayi Vijayan tarafından takdim edilen başarı belgesini aldı.[5][7][8] The Economic Times gazetesine verdiği demeçte ise; "100 yaşında geldiğinde hedefinin bir sonraki aşama sınavında başarı göstermek olduğunu" belirtmiştir.[4]

Amma 2019'da İngiliz Milletler Topluluğu "İyi Niyet Elçisi" olarak gösterildi ve[9] Mart 2020'de Hindistan Cumhurbaşkanı Ram Nath Kovind tarafından takdim edilen Nari Shakti Puraskar Ödülü'nü aldı. Delhi'deki Başkanlık Sarayı'nda ödülünü almaya giderken hayatında daha önce hiç uçağa binmeyen Amma, eski ödül sahiplerinden M.S. Sunil tarafından uçakta bir şey yaşamayacağı konusunda teselli edilmiştir.[10] Ödülün bir diğer sahibi 105 yaşında okuryazarlık sınavında başarı gösteren en yaşlı kişi olan Kerala'dan yakını olan Bhageerathi Amma'ydı.[11]

Hint film yapımcısı Vikas Khanna yaşam öyküsünden aldığı ilhamla onun yaşamından kesitlere yer verdiği Barefoot Empress ("Yalınayak İmparatoriçe") adlı bir belgesel film hazırlamıştır.

Ölümü

Amma, 10 Ekim 2023'te doğal nedenlerden Alappuzha, Kerala, Hindistan'da 101 yaşında ölmüştür.[12]

Kaynakça

  1. ^ "Poster girl of Kerala's adult literacy programme, Karthyayani Amma dies at 101". The Indian Express (İngilizce). 11 Ekim 2023. 11 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2023. 
  2. ^ "Grannies of learning go digital". The New Indian Express. 19 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2021. 
  3. ^ a b c "96-year-old to take literacy exam". The Hindu (İngilizce). IST. 4 Ağustos 2018. 9 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  4. ^ a b c d e f g "96-year-old Karthyayani Amma clears Kerala's literacy exam, win hearts - A winner". The Economic Times. IST. 31 Ekim 2018. 27 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  5. ^ a b Bagchi, Poorbita Bagchi (21 Ocak 2019). "Kerala: At 96, Karthyayani Amma Becomes Commonwealth Learning Goodwill Ambassador". The Logical Indian (İngilizce). 27 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  6. ^ Das, Ria (21 Ocak 2019). "Karthyayani Amma Is Now Commonwealth Learning Goodwill Ambassador". She the people. 27 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  7. ^ "Karthyayani Amma, the star at 96, celebrates Diwali with Manju Warrier". Mathrubhumi (İngilizce). IST. 7 Kasım 2018. 22 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  8. ^ "Education minister gifts laptop to Karthyayani Amma". Mathrubhumi (İngilizce). IST. 8 Kasım 2018. 22 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  9. ^ "96-yr-old Karthyayani Amma becomes Commonwealth Goodwill Ambassador". Mathrubhumi (İngilizce). IST. 20 Ocak 2019. 22 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  10. ^ "At 98, Karthyayani Amma prepares for 1st flight; to receive Nari Shakti Puraskar on Women's Day". Mathrubhumi (İngilizce). 28 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ocak 2021. 
  11. ^ Staff (7 Mart 2020). "98 yrs old from Kerala to be presented Nari Shakti Puraskar: Here's Why?". The Dispatch. 1 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2020. 
  12. ^ "Nari Shakti award winner Karthyayani Amma passes away". 12 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2023. 


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Malezya</span> Güneydoğu Asyada bir ülke

Malezya, Güneydoğu Asya’da yer alan, doğu ve batı olarak iki kara parçasına ayrılmış, 13 eyaletten oluşan ve parlamenter monarşi ile yönetilen bir ülkedir. Malezya'da toplam 878 adet ada bulunur.

<span class="mw-page-title-main">II. Elizabeth</span> Birleşik Krallık kraliçesi (1952–2022)

II. Elizabeth, Birleşik Krallık ve aralarında Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda'nın da olduğu İngiliz Milletler Topluluğu üyesi 14 ülkenin 1952-2022 yılları arasındaki kraliçesi. Aynı zamanda İngiliz Milletler Topluluğu başkanı ve İngiltere Kilisesi yüksek valisi olarak görev aldı. 70 yıl 214 günlük saltanatı ile Kraliçe Victoria'nın saltanatını geride bırakarak Birleşik Krallık'ın en uzun süre tahtta kalan hükümdarı, Fransa Kralı XIV. Louis'den sonra dünyanın en uzun süre tahtta kalan hükümdarı ve tarihte en uzun süre hüküm süren kadın hükümdar unvanlarını aldı.

<span class="mw-page-title-main">David Beckham</span> İngiliz eski futbolcu

David Robert Joseph Beckham, İngiliz eski futbolcudur, Inter Miami CF'nin şu anki başkanı ve ortak sahibi ve Salford City'nin ortak sahibidir.

PISA olarak kısaltılan Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (İngilizce: Programme for International Student Assessment) adında Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) tarafından 1997'de geliştirilen uygulama uluslararası çapta üç yılda bir 15 yaşındaki öğrencilerin başarısını sınamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Osmanlı İmparatorluğu'nda diller</span>

Osmanlı İmparatorluğu'nda devlet işlerinde ve sarayda kullanılan dil Osmanlı Türkçesi olmasına karşın imparatorluğun hâkimiyeti altındaki bölgelerde diğer diller de kullanılmaktaydı. Ekalliyet kendi cemaatleri içinde kendi dillerini kullanmak konusunda serbest idi ancak hükûmet ile resmî konularda devletin resmî dili olan Osmanlı Türkçesini kullanmak zorundaydı.

Bu liste, Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu (UNICEF) için çalışan İyi Niyet Elçilerini ve Savunucuları sıralar.

<span class="mw-page-title-main">Gene Reynolds</span> Amerikalı film yapımcısı ve yönetmeni; senarist (1923 – 2020)

Gene Reynolds, Amerikalı oyuncu, ödüllü senarist, yapımcı ve yönetmen.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de COVID-19 pandemisi</span> Türkiye COVID-19 pandemi maddesi

Dünya geneline yayılan COVID-19 salgınının Türkiye'de tespit edilen ilk vakası Sağlık Bakanlığı tarafından 11 Mart 2020 günü açıklandı. Ülkedeki virüse bağlı ilk ölüm ise 15 Mart 2020'de gerçekleşti. Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, 1 Nisan 2020'de yaptığı açıklamada koronavirüs vakalarının tüm Türkiye'ye yayıldığını açıkladı. 7 Nisan 2023 itibarıyla Türkiye'de koronavirüs ile enfekte olmuş toplam hasta sayısının 17.232.066 olduğu ve mevcut hastalardan kişinin yoğun bakımda tedavi görmekte olduğu; şimdiye kadar iyileşen hasta sayısının ve ölen hasta sayısının toplam 102.174 kişi olduğu bildirildi. Bugüne kadar toplam 162.743.369 test yapıldı. 14 Ocak 2021'de başlayan aşı uygulaması kapsamında 5 Mayıs 2021 itibarıyla toplam 24 milyon 278 bin 886 kişiye aşı yapıldı. Bunlardan 14 milyon 327 bin 674 kişiye birinci doz aşı uygulanırken 9 milyon 951 bin 212 kişiye ise ikinci doz aşı uygulandı. İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya en çok aşının uygulandığı ilk 5 şehir arasında yerini aldı. Ayrıca Türkiye dünyada; Amerika Birleşik Devletleri, Çin, Hindistan, Birleşik Krallık ve Brezilya'nın ardından en çok aşı uygulayan 6. ülke oldu. 26 Nisan 2022 itibarıyla toplam 147 milyon 455 bin 844 doz aşı uygulandı. Bunlardan 57 milyon 814 bin 672 kişiye birinci doz aşı uygulanırken 53 milyon 29 bin 128 kişiye ikinci doz aşı, 27 milyon 738 bin 522 kişiye üçüncü doz aşı uygulandı.

<span class="mw-page-title-main">Dinara Saduakassova</span>

Dinara Saduakassova ; Uluslararası Usta ve Kadın Büyükusta unvanlarına sahip Kazak satranç oyuncusu ve UNICEF İyi Niyet Elçisi.

Narcisse Randrianarivony (1992), sahne adıyla Name Six, Madagaskarlı hip hop müzisyeni ve rap müziği şarkıcısı.

<span class="mw-page-title-main">Carla Fracci</span> İtalyan balerin

Carla Fracci "OMRI", "OMCA", İtalyan balerin ve aktris.

Yürüyerek futbol, hareket kabiliyeti eksikliği veya başka bir nedenle geleneksel oyunu oynayamayan 50 yaş üstü insanları futbol sporuyla meşgul tutmayı amaçlayan bir çeşit futbol birliğidir. Bu öncelikli amacı, zaman ilerledikçe diğer kesimlerde de yaygınlaşmıştır.

<span class="mw-page-title-main">James Hormel</span>

James Catherwood Hormel, Amerikalı siyasetçi, hayırsever ve LGBT hakları aktivisti.

2018 Kerala nipah virüsü salgını, Kerala'daki meyve yarasalarında tespit edilen Nipah virüsü kaynaklı bir salgındı. Salgın, Kerala'nın Kozhikode ve Malappuram bölgelerinde ortaya çıktı ve 17 can aldı, salgın 10 Haziran 2018'de kontrol altına alındı ve bitişi ilan edildi. Bu, Hindistan'daki üçüncü Nıpah virüsü salgınıydı, daha önce 2001 ve 2007'de meydana gelen salgınların her ikisi de Doğu Eyaleti Batı Bengal'de olmuştu.

<span class="mw-page-title-main">Nedumudi Venu</span> Hint aktör ve senarist

Kesavan Venugopal ya da Nedumudi Venu –, Hint aktör ve senarist.

<span class="mw-page-title-main">K. P. A. C. Lalitha</span>

Maheshwari Amma ya da K. P. A. C. Lalitha, Tanınmış Hint aktris.

Bu liste halterdeki dünya rekorlarıdır. Rekorlar her sıklette; koparma, silkme ve toplam olarak kaydedilir

<span class="mw-page-title-main">Okumak</span> okuma eylemi

Okuma, harflerin, sembollerin vb. anlamlarını görerek veya dokunarak anlama sürecidir.

<span class="mw-page-title-main">Santosh Madhavan</span>

Santosh Madhavan ya da Amritha Chaithanya, Hint guru ve hükümlü.

<span class="mw-page-title-main">Surya Kiran</span>

Surya Kiran, Hint film yönetmeni ve aktör.