İçeriğe atla

Karekod

Data Matrix kod için bir örnek; çözülmüş metinde: "Wikipedia, the free encyclopedia" yazıyor, (Türkçe: Vikipedi, özgür ansiklopedi)

Karekod, Data Matrix adlı kare veya dikdörtgen biçimlerde basılabilen 2 boyutlu barkodun Türkiye'de kullanılan karşılığıdır.

Karekod kelimesi ilk defa Beşeri Tıbbi Ürünler Barkod Uygulama Kılavuzu'nda yer almıştır.[1] Data Matrix'in Türkçe karşılığı olarak kullanılmaktadır. Türkiye'de ilk defa ilaç ambalajlarında uygulanmasına karar verilmiştir. Karekod, 2 boyutlu ve GS1 uyumlu bir Datamatrix karekodudur.

Türkiye'deki uygulamayı, birçok ülkenin ilaçlarda Datamatrix uygulamasının izleyeceği beklenmektedir. Halen birçok ülkede üretilen ilaçlarda karekod uygulanmakta ve dünyada karekod ve Türkiye'de kullanılan içerik bilgileri standart olarak kabul edilmiştir.

İçerik

GTIN: 14 rakamlı Barkod Numarası. EAN barkodunun başına "0" konularak elde edilir.

Sıra Numarası: Her birim ilaç için benzersiz şekilde üreticiler tarafından tespit edilir. Serialize ve benzersiz bir numaradır.

Son Kullanma Tarihi: Yıl, ay, gün formatında 6 rakamla anlatılan son kullanma tarihi.

Parti Numarası: İlacın üretimindeki parti, lot, batch veya eski ifade ile seriyi ifade eden bir rakam.

Bu bilgilerle her ürün izlenebilir hale gelmektedir. GTIN+sıra numarası birlikte o üründe benzersizliği oluştururlar.

Türkiye'de karekod

Türkiye'de ilaç ambalajlarına karekod basılması 1 Ekim 2009 tarihinden itibaren mecburi hale getirilmiştir. Karekod Türkiye'de aynı zamanda ilaçların izlenmesi için kullanılmaktadır. İlaçları izleyen İlaç Takip Sistemi (İTS) adındaki altyapı 16 Mayıs 2010 tarihi itibarıyla gerçek zamanlı hizmet vermeye başlamış ve halen hizmete 7 gün 24 saat hizmet vermektedir.

Eczanelerin İlaç Takip Sistemi'ne erişimleri halen SGK'nın Medula isimli uygulaması üzerinden yapılmaktadır. Medula dışından karekodlar sorgulanabilmekte ve bu yöntemle ilaçların gerçekliği anlaşılabilmektedir.

Karekod uygulaması ve İTS ile Türkiye'de ilaç sahteciliği büyük oranda engellenmiştir.

Kaynakça

  1. ^ "İlaç takip sistemi ile ilgili terim ve kavramlar". T.C. Sağlık Bakanlığı İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü. 12 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2011. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İlaç</span> bir sayrılığı iyi etmek ya da önlemek için türlü yollarla kullanılan madde

İlaç ya da em, canlı hücre üzerinde oluşturduğu etki ile bir hastalığın tanısını, iyileştirilmesi veya semptomlarının azaltılması amacıyla tedavisini veya bu hastalıktan korunmayı mümkün kılan, canlılara değişik uygulama yöntemleri ile verilen doğal, yarı sentetik veya sentetik kimyasal preparatlardır. İlaçların tüketimi inhalasyon, enjeksiyon, sigara içme, yutma, derideki bir yama yoluyla emilim, fitil veya dil altında çözünme yoluyla olabilir. Ticari ilaçlar ilaç firmaları tarafından üretilir ve genellikle patentlidir. Etken maddesinin patent süresi dolmuş ve birden çok firmanın üretebildiği ilaçlara ise jenerik ilaçlar denir. İlaçlar uygulama yoluna, kimyasal özelliklerine ve etkilediği biyolojik sistemlere göre sınırlandırılabilir. Daha güvenilir ve geniş kullanım alanına sahip sınıflandırma sistemi ise Anatomical Therapeutic Chemical Classification Systemdir.

<span class="mw-page-title-main">Ambalaj</span>

Ambalaj, ürünlerin, tüketiciye ulaştırılması aşamasında, taşınması, korunması, saklanması ve satışa sunulması için kullanılan herhangi bir malzemeden yapılmış ürünlerdir. Paketleme aynı zamanda paket tasarlama, değerlendirme ve üretme sürecini de ifade eder. Paketleme, malları nakliye, depolama, lojistik, satış ve son kullanım için hazırlamanın koordineli bir sistemi olarak tanımlanabilir. Ambalaj ürünü içerir, korur, muhafaza eder, taşır, bilgilendirir ve satar. En yaygın kullanılan ambalajlar paket, kutu, teneke, poşet, çuval, şişe, kap, torba, kasa, kavanoz ve diğerleridir. Ambalaj üretiminde plastik, cam, metal, ahşap, kağıt, karton, lif gibi malzemeler kullanılır.

Elektronik Ürün Kodu yeni bir ürün tanımlama standardıdır. Firmaların barkodlar için var olan yerleşik standartlardan EPC'ye geçişi için bir yol belirlemek amacıyla, temel GTIN yapısı benimsenmiştir.

GS1 Sistemi, ticari ve endüstriyel kuruluşların tanımlama ve numaralandırma gereksinimlerinin yanı sıra ticari ortaklar arasında bilginin elektronik ortamda nasıl paylaşılacağı ve nasıl kullanılacağı konularındaki standartları ortaya koyan bir sistemdir.

<span class="mw-page-title-main">GS1 Barkod</span>

GS1 Barkod Sistemi, GS1 Sisteminin bileşenlerinden biridir. Ticari ürünlerin, yerlerin, taşıma birimlerinin ve demirbaşların standart olarak tanımlanmasını ve bilgi sistemlerine otomatik olarak aktarılmasını sağlayan, barkod teknolojileri temelli küresel veri ve uygulama standartlarıdır.

<span class="mw-page-title-main">Barkod</span> çubuk kod ya da çizgi im

Barkod, çubuk kod ya da çizgi im, verilerin görsel özellikli makinelerin okuyabilmesi için çeşitli kodlama yöntemleriyle sunulmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">HACCP</span>

HACCP, gıda işletmelerinde, sağlıklı gıda üretimi için gerekli olan hijyen şartlarının belirlenerek bu şartların sağlanması, üretim ve servis aşamasında tüketici açısından sağlık riski oluşturabilecek nedenlerin belirlenmesi ve bu nedenlerin ortadan kaldırılması temeline dayanan bir ürün güvenilirliği sistemidir. HACCP, İngilizce Hazard Analysis and Critical Control Point - Tehlike Analizleri ve Kritik Kontrol Noktaları ifadesinin kısaltmasıdır. Sistem, ürün güvenliğini etkileyen tehlikelerin önceden belirlenmesi ve kontrol altına alınmasını sağlayan sistematik bir yaklaşımdır.

<span class="mw-page-title-main">Tedavi maddelerinin yasal düzenlemesi</span> tedavi edici ürünlerin güvenliğini, kalitesini ve etkinliğini sağlamayı amaçlayan, esas olarak nüfusun sağlığını ve güvenliğini korumak için tasarlanmış düzenleme

İlaçlar ve terapötik cihazlar olarak tanımlanan terapötik ürünlerin düzenlenmesi yargı yetkisine göre değişir. Amerika Birleşik Devletleri gibi bazı ülkelerde bu ürünler ulusal düzeyde tek bir kurum tarafından düzenlenmektedir. Diğer ülkelerde ise eyalet düzeyinde veya Avustralya'da olduğu gibi çeşitli kurumlar tarafından hem eyalet hem de ulusal düzeyde düzenlenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">QR kodu</span> mobil cihazların kameralarından okutulabilen özel matriks barkod (veya iki boyutlu barkod) türüdür

QR kodu veya karekod, makinelerle okutulabilen bir matris barkod türüdür. 1994 yılında geliştiren Japon Denso firmasına patentlidir.

<span class="mw-page-title-main">Yurtiçi Kargo</span>

Yurtiçi Kargo, 1982 yılında İstanbul'da kurulmuş kargo şirketi.

<span class="mw-page-title-main">European Article Number</span>

EAN-13 barkodu 13 haneli barkodlama standardıdır. Bu standart, Amerika Birleşik Devletleri tarafından geliştirilmiş olan özgün 12-haneli Universal Product Code sisteminin üst kümesidir. EAN-13 barkodu GS1 standartlar organizasyonu tarafından tanımlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Google ürünleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Google ürünleri listesi Google tarafından satın alınan tüm ana masaüstü, mobil ve çevrimiçi ürünleri içerir. Bu ürünler son ürün ya da beta sürümler olabilir. Liste ayrıca kullanımdan kaldırılmış, birleştirilmiş ya da tekrar isimlendirilmiş ürünleri de içerir. Ürünlerin içinde olan özellikler ayrıca listelenmemiştir.

Türkiye'nin ilk OTVT firması olan Teta Elektronik A.Ş., 1982 yılında Ankara'da ilk barkod okuyucu terminalini üretti. Türkiye'de Barkod kullanılan ilk uygulama, Teta A.Ş. nin Türkiye Atom Enerjisi Kurumuna kurduğu kartlı geçiş kontrol sistemi oldu. Firma,1982 yılında ve 1988 yıllarında Türkiye'de ilk kez manyetik kart okuyucu ve proximity kart okuyucuları da üretti. Üretim ve stok takibine yönelik endüstride ilk kullanılan OTVT sistemi ise, 1984 yılında, Teta A.Ş tarafından Arçelik fabrikasına kuruldu. Bu uygulamada 100den fazla makineden toplanan veriler IBM PC nin ilk versiyonu olan, 8 bitlik data hattına sahip olan 8088 islemciye sahip bilgisayarında toplandı.

İlaç Takip Sistemi (İTS), Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı'na bağlı İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından uygulamaya koyulmuş olup bu sistemle Türkiye'deki ilaçların her bir biriminin üretimden tüketime kadar her hareketinin izlenmesi ve takip edilmesi sağlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nesnelerin interneti</span>

Nesnelerin interneti, fiziksel nesnelerin birbirleriyle veya daha büyük sistemlerle bağlantılı olduğu iletişim ağıdır. İnternet üzerinden diğer cihazlara ve sistemlere bağlanmak ve veri alışverişi yapmak amacıyla sensörler, yazılımlar ve diğer teknolojilerle gömülüdür. Nesnelerin tekil anahtar ile işaretlenerek internet altyapısı üzerinden birlikte çalışabilmesi ve bu sayede küçük parçaların toplamından daha büyük değerler oluşturulması öngörülmüştür. Askeri sistem için "askerî nesnelerin interneti" yaratılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Google Fit</span>

Google Fit Google'ın Android işletim sistemi için geliştirdiği bir tıbbi yazılım, fitness uygulaması ve sağlık izleme platformudur. Bu, birden fazla uygulamalar ve cihazlardan veri karışımlayan API'lerin tek kümesidir. Google Fit fiziksel fitness aktiviteleri kaydetmek için bir kullanıcının etkinliği tracker (takipçiliğinde) ya da mobil cihazda sensörleri kullanır ve onların spor kapsamlı bir görünüm sağlamak için kullanıcının spor hedeflerine karşı ölçülür. Ayrıca mesafe ve kalori takibi gibi özelliklere de sahiptir. Ortakları Nike, HTC, LG, Withings, Motorola, Runtastic ve Runkeeper dahil onaylandı. Google Fit şu an özellikle her bir Android Wear akıllı saat cihazları ile uyumlu hale gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Apple Wallet</span>

Apple Wallet (Türkçe:cüzdan) Apple'ın iOS uygulamasıdır. Kullanıcılara kuponlar, biniş, etkinlik biletleri, mağaza kartları ve iOS 8.1-den başlayarak, Apple Pay üzerinden kredi kartları, sadakat kartları ve banka kartları saklamak için olanak sağlar. Teknoloji Apple Inc. tarafından tasarlandı ve Passbook ismi altında 11 Haziran 2012 yılında 2012 Apple Worldwide Developers Conferencede (WWDC) sunuldu. Uygulama 19 Eylül 2012 tarihinde iOS 6 ile birlikte iPhone ve iPod Touch cihazları için yerleşik bir uygulama olarak piyasaya sürüldü. Hizmetin adı iOS 9-da Wallet ismine değiştirildi. Esas rakipleri Google Wallet ve Microsoft Walletdir.

İlişkisel veritabanı, 1970 yılında Edgar Frank Codd tarafından önerildiği gibi, organizasyonu ilişkisel veri modeline dayanan bir dijital veritabanıdır. İlişkisel veritabanlarını korumak için kullanılan çeşitli yazılım sistemleri bir ilişkisel veritabanı yönetim sistemi (RDBMS) olarak bilinir. Neredeyse tüm ilişkisel veritabanı sistemleri, sorgulama ve veritabanının bakımı için dil olarak SQL(Structured Query Language) kullanmaktadırlar.

<span class="mw-page-title-main">Apple Notlar</span> Appleın kullandığı not yazma uygulaması

Apple Notlar Apple tarafından geliştirilen bir uygulamadır. iOS ve macOS işletim sistemlerinde sağlanır; ikincisi OS X Mountain Lion ile başlar. Apple'ın iCloud hizmetini kullanarak cihazlar arasında senkronize edebilen kısa metin notları oluşturmak için bir servis görevi görür.

<span class="mw-page-title-main">Biyokimya mühendisliği</span>

Biyokimya mühendisliği, biyolojik ve biyokimyasal olaylara dayalı süreç ve ürünleri tasarlamak, geliştirmek veya kullanmak için mühendislik ilkelerinin benimsenerek uygulanmasıdır. Biyoproses mühendisliği olarak da bilinen ve biyolojik olayları kimyasal prensiplerle araştıran, analiz eden bir mühendislik dalıdır. Canlı bir organizmada meydana gelen kimyasal olayların incelenmesi ile başlayan biyokimya araştırmaları günümüzde başta tıp olmak üzere tarım, beslenme ve ilaç endüstrisinde de uygulama alanı bulan bir bilim dalı haline gelmiştir. Biyoloji ve kimya temel bilimlerinin bir çalışma alanı olan biyokimya, temel mühendislik prensipleriyle birçok çalışmanın gelişmesine öncülük etmiştir.