İçeriğe atla

Karadere

Koordinatlar: 40°56′18″N 40°03′54″E / 40.9384°K 40.0649°D / 40.9384; 40.0649
Karadere
Karadere Vadisi
Karadere Vadisi
Konum
Ülke(ler) Türkiye
Genel bilgiler
KaynakDoğu Karadeniz Dağları
Kaynak rakımı2200 m
Ağız0 m
Ağız rakımı0 m
Uzunluk70 km
Havza alanı742 km²
Debi434 m³

Karadere, Trabzon ve Gümüşhane illerinden geçip Karadenize dökülen akarsu. Nehir, antik zamanlarda Hyssos veya Hyssus olarak biliniyordu.[1] Nehirde bulunan 2 hidroelektrik santral toplamda 93 MW'lik enerji üretmektedir.[2] Nehrin kaynağı denizden yaklaşık 2200 metre yüksekliktedir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 70 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %3,1'dir. Gümüşhane'deki Doğu Karadeniz Dağları'nda doğan nehir, Trabzon'un Araklı ilçesinde Karadenize karışmaktadır. Nehrin debisi saniyede 434 metreküptür.[3]

Karadere vadisi üzerine 18 Haziran 2019'da taşkın olayı gerçekleşmiştir. Akarsuyun kollarından olan Gülbekli ve Haliloğlu dereleri birleşim yerinde oluşan taşkın; 9 ölü, 1 kayıp ve 4 yaralıya sebep olmuştur. Ayrıca, Çamlıktepe'de 11 konut yıkılmış, Yeşilyurt'ta 30 Çamlıktepe'de 60 ve Yüceyurt'ta 20 dönüm fındıklık zarar görmüştür.[4]

Kaynakça

  1. ^ Lynne Williams; Anthony Bryer (1997). "Survey in Trabzon and Gümüşhane Vilayets, Turkey, 1992-1994". Dumbarton Oaks Papers. Cilt 51. Cambridge: Harvard University Press. ss. 283-289. doi:10.2307/1291767. JSTOR 1291767. 
  2. ^ "Karadere". enerjiatlasi.com. 8 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2019. 
  3. ^ Samet Kalkan (29 Mart 2019). "İstasyon-Orçi Çayı" (PDF). nek.istanbul.edu.tr. 26 Nisan 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Nisan 2021. 
  4. ^ IŞIK, Fatih vd. (2020). "Karadere Çayı Taşkını (Araklı -Trabzon)". Mavi Atlas. 8 Ağustos 2018 tarihinde |arşiv-url= kullanmak için |url= gerekiyor (yardım) arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Gümüşhane (il)</span> Türkiyenin Karadeniz Bölgesinde bir il

Gümüşhane, Doğu Karadeniz Bölgesi'nde yer alan, Türkiye'nin bir ilidir. Doğuda Bayburt, batıda Giresun, kuzeyde Trabzon ve güneyde Erzincan ile komşudur.

<span class="mw-page-title-main">Sakarya Nehri</span> Türkiyenin Karadeniz bölgesinde bir ırmak

Sakarya Nehri Kızılırmak ve Fırat nehirlerinden sonra Türkiye'nin üçüncü en uzun, Kuzeybatı Anadolu'nun ise en büyük akarsuyudur. Nehir, ismini Yunan Mitolojisi'ndeki nehir tanrısı Sangarius'dan almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Sürmene</span> Trabzonun ilçesi

Sürmene, Trabzon'un bir ilçesidir.

<span class="mw-page-title-main">Yeşilırmak</span> Karadeniz Bölgesinde nehir

Yeşilırmak, eskiden İris, Sivas'ın kuzeydoğusundaki Suşehri ilçesi sınırları içindeki Kösedağ eteklerinden doğan ve Samsun'un Çarşamba ilçesinden Karadeniz'e dökülen nehir. Hititler döneminde önemli bir nehir olan Yeşilırmak, Kumeşmaha olarak isimlendirilmiştir. Daha sonrasında, antik dönemde kendisine verilen ad ise İris'ti.

<span class="mw-page-title-main">Erenler, Araklı</span> Araklının mahallesi

Erenler, Trabzon ilinin Araklı ilçesine bağlı bir mahalledir.

1995-96 Trabzonspor sezonu. Bu sezonda bordo mavili ekip Türkiye 1. Futbol Ligi'de art arda 22. sezonunu geçirdi. Trabzonspor, son kez kazanılan 1983-84 sezonundaki şampiyonluktan sonra kupaya ilk kez bu kadar çok yaklaştı. Uzun süre ligi lider götürmesine rağmen 32. haftada Fenerbahçe'ye mağlup olmasıyla şampiyonluğu bu takıma kaptırdı. Trabzonspor lig tarihi boyunca en çok puanı bu sezonda toplarken, 15 sezon sonra 2010-11 sezonunda yine 82 puan toplamasına rağmen averaj ile şampiyonluğu bir kez daha Fenerbahçe'ye kaybetti.

<span class="mw-page-title-main">Çağlayan Deresi</span>

Çağlayan Deresi, Abunoğa Irmağı veya Fındıklı Deresi, Rize ilinin Fındıklı ilçesinde bulunan ve Karadenize akan bir nehirdir. Nehrin kaynağının denizden yüksekliği yaklaşık 2600 metredir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 34.7 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %75'tir. Nehir, Karadeniz alasının en önemli yumurtlama alanlarından biri olarak kabul edilir. Nehirde sportif olta balıkçılığı yapılabilmektedir. Doğu Karadeniz bölgesindeki ilk kültür balıkçılığı girişimi, Çağlayan Alabalık Çiftliği adıyla 1974 yılında Çağlayan Deresi'nde gerçekleşti.

<span class="mw-page-title-main">İyidere Deresi</span> Rize ilindeki en uzun akarsu

İyidere Deresi veya İkizdere Çayı, Rize ilinin İyidere, Kalkandere ve İkizdere ilçeleri ile Trabzon ilinin Of ve Hayrat ilçelerinin arasından geçen ve Karadeniz'e akan bir nehirdir. Rize ilindeki en uzun akarsudur. Ortalama debisi 28,35 m³/s'dir. Kaynağı İkizdere ilçesinin dağlık bölgeleri olan nehir, baskın olarak kuzey-kuzeybatı yönünde akmaktadır. Nehrin kaynağının denizden yüksekliği yaklaşık 3000 metredir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 78,4 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %38'dir. İspir'den Karadeniz'e giden D 925 kara yolu nehrin yanından geçer. Nehrin havza alanı 1047,4 kilometrekaredir. Kalkandere'nin merkezinden geçmekte olan "Karadere" adlı bir uzantısı vardır. Cimil ve Anzer derelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Nehirde sportif olta balıkçılığı yapılabilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Rize'deki akarsular listesi</span>

Rize ilinde irili ufaklı pek çok akarsu vardır. Bu bölgedeki akarsular oldukça kısadır; yüksek yerlerden doğar ve hızlı bir akışa sahiptir. Çoğu ana bir akarsuda toplandıktan sonra Karadeniz'e dökülür. Bu akarsular arasında en uzun olanı, 78.4 kilometre uzunluğuyla İyidere Deresi, beslenme alanı en geniş olan ise Fırtına Deresi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Kapisre Deresi</span>

Kapisre Deresi, Arhavi Deresi veya Orçi Çayı, Artvin ilinin Arhavi ilçesinde bulunan ve Karadenize akan bir nehirdir. İlçedeki tek akarsu olan Kapisre'de rafting müsabakaları yapılmaktadır. Tarihi Arhavi kenti bu derenin batı yamacına kurulmuştur. Arhavi Köprüsü derenin üzerinde konumlanmıştır. Arhavi'nin kurulduğu derenin girişindeki düzlük, 3-4 kilometre içeri uzanmaktadır. 35 kilometre uzunluğundaki nehrin kaynağının rakımı yaklaşık 3000 metredir. Nehrin yıllık su potansiyeli 329 hektometreküptür. 5 Mart 1915'te Kapisre Deresi'nin doğusunda kalan kısımlar Rus kuvvetleri tarafından ele geçirilmişti. 5 Şubat 1916'da ise Kapisre Deresi geçilmiş ve Arhavi tamamen Rus kontrolüne geçmişti. Derenin kollarından bir tanesi Lazcada Bagudit olarak geçen Sidere Deresi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Hopa Deresi</span> Artvinden Karadenize dökülen akarsu

Hopa Deresi, Hopa Çayı veya Hopa Nehri, Artvin ilinin Hopa ilçesinde bulunan ve Karadenize akan bir nehirdir. Hopa ilçesi bu nehrin çevresinde kurulmuştur. Balıklı Dağı'ndan doğan Galişka Deresi ve Sultanselim Dağı'ndan doğan Zalona (Koyuncular) Deresi'nin birleşmesi ile oluşmuştur. 11 km uzunluğundaki nehir, ilçe merkezinin batısında denizle karışır. Nehrin çevresi, Pleistosen dönemde oluşmuş birikinti ovaları bakımından zengindir.

<span class="mw-page-title-main">Solaklı Deresi</span>

Solaklı Deresi, Solaklı Çayı veya Çataklı Çayı, Trabzon ilinin Çaykara, Dernekpazarı ve Of ilçelerinde bulunan, Karadenize akan bir nehirdir. Nehirde bulunan 4 hidroelektrik santral toplamda 99 MW'lik enerji üretmektedir. Nehrin kaynağı denizden yaklaşık 2800 metre yüksekliktedir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 65 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %43'tür. Doğu Karadeniz Dağlarından doğan nehir kuzey yönünde akar. D 915 yolu nehrin yanından geçmektedir. Uzungöl, nehrin kaynağının yakınlarında yer almaktadır. Nehrin adı, buraya yerleştirilen Solaklı bölüklerinden gelmektedir. Derenin yıllık ortalama debisi 605 hm³'tür.

<span class="mw-page-title-main">Manahoz Deresi</span>

Manahoz Deresi, Manahoz Çayı, Manahos Deresi veya Manahos Çayı, Trabzon ilinin Sürmene ve Köprübaşı ilçelerinde bulunan, Karadeniz'e akan bir nehirdir. Nehirde bulunan 7 hidroelektrik santral toplamda 66 MW'lik enerji üretmektedir. Nehrin kaynağı denizden yaklaşık 2300 metre yüksekliktedir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 40 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %58'dir. Doğu Karadeniz Dağlarından doğan nehir kuzey yönünde akar. Nehir, Ksenofon ve komutasındaki 10.000 paralı askerin devetabanı yedikten sonra hastalandığı yer olarak bilinmektedir. Derenin yıllık ortalama debisi 230 hm³'tür. Derenin ana kolu Madur Tepesi'nden doğar. Dere, Hazmaağa Yaylası'ndan doğan ikinci kolla Arpalı köyünde birleşir ve kuzeye akmayı sürdürür. Doğudan Vartan Deresi, batıdan Vizara Deresi, Egşeho Deresi, Çifteköprü Deresi ve Ormanseven Deresi akarsuya katılır.

<span class="mw-page-title-main">Değirmendere (akarsu)</span> Trabzonda bir nehir

Değirmendere, Trabzon ilinin Maçka ve Ortahisar ilçelerinden geçen, Karadenize akan bir nehirdir. Nehrin kaynağı denizden yaklaşık 2000 metre yüksekliktedir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 60 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %33'tür. Kaynağı Zigana Geçidi olan nehrin yanından Avrupa E-yolu E97 yolu geçmektedir. Nehir, kuzey-kuzeydoğu yönünde akmaktadır. Nehrin ana kolları Galyan Deresi ve Altındere'dir. Nehrin debisi saniyede 560 metreküptür.

<span class="mw-page-title-main">Fol Deresi</span> Vakfıkebirde bir akarsu

Fol Deresi veya Kumandere(Eski adı: Viopoli), Gümüşhane'nin Kürtün ilçesinden doğan, Trabzon'un Tonya ve Vakfıkebir ilçelerinden geçerek Karadenize akan bir nehirdir. Nehrin içinden geçtiği ilçelerden Vakfıkebir'in eski adı Foldur. Bu ad nehirden türemiştir. Coğrafyacı Heinrich Kiepert, bu nehirden Kerasun Dere olarak bahsetmektedir. Fol Deresi çevresinin antik Liviopolis olduğu iddia edilmiştir ama bu iddianın doğruluğu belirsizdir. Nehrin uzunluğu 45 kilometredir. Derenin yıllık ortalama debisi 130 hm³'tür.

<span class="mw-page-title-main">Yanbolu Deresi</span>

Yanbolu Deresi veya Yanbolu Çayı, Gümüşhane'deki Kalkanlı Dağlarında doğan, Trabzon'un Arsin ilçesinden geçerek Karadenize akan bir nehirdir. Nehir, Arsin ve Araklı ilçelerinin doğal sınırını oluşturur. Nehrin uzunluğu 46 kilometredir. Nisan, mayıs ve haziran ayları nehrin en fazla su taşıdığı zamandır. Nehirde bulunan 5 hidroelektrik santral toplamda 37 MW'lik enerji üretmektedir. Tandırlı Köprüsü nehrin üzerinde konumlanmıştır. Derenin yıllık ortalama debisi 189 hm³'tür.

Baltacı Deresi, Baltacı Çayı veya Yeniköy Deresi, Trabzon'un Hayrat ilçesinde doğan, Trabzon'un Of ilçesinden geçerek Karadenize akan bir nehirdir. Nehirde bulunan 3 hidroelektrik santral toplamda 44 MW'lik enerji üretmektedir. Nehir, I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı ve Rusların kaşılaştığı yerlerden biriydi. 7 Mart ve 28 Mart 1916 tarihleri arasında, nehrin batısına çekilmiş Osmanlı birlikleri, Rus birliklerine karşı savaşmış, ancak 28 Mart 1916 tarihinde Rus İmparatorluğu Of'u ele geçirmiştir. Nehrin adı, buraya yerleştirilen Baltacı bölüklerinden gelmektedir. Nehrin havza alanı 200 km²'dir. Derenin yıllık ortalama debisi 352 hm³'tür.

Küçükdere veya Gorgor Deresi, Trabzon-Gümüşhane sınırına yakın bir yerde doğan, Trabzon'un Sürmene ilçesinden Karadenize akan bir nehirdir. Akarsuyun denize döküldüğü yerde, Kuaterner dönemden kalma küçük alüvyol depolar mevcuttur. Araklı-Kavaklıdere köprüsü derenin yanından geçmektedir. Derenin yıllık ortalama debisi 116 hm³'tür.

Pazarcık Yaylası, Trabzon ilinin Araklı ilçe merkezinin 43 kilometre güneyinde konumlanmış bir yayladır. Yaylanın rakımı 950 metredir. 1991'de turizm merkezi ilan edilen yaylanın 2021'de statüsü iptal edildi.

Ayancık Çayı, Sinop ili, Ayancık ilçesi sınırlarında bulunan, Küre Dağları zirvelerinden doğup, Karadeniz'e dökülen akarsu.