İçeriğe atla

Kara Hasan Paşa

Hasan Paşa
1517 – 4 Temmuz 1572
BağlılığıOsmanlı İmparatorluğu
Hizmet yılları1545-1572
RütbesiKaptan-ı Derya
Harekât üssüAkdeniz
Savaşları/Çatışmalarıİnebahtı Deniz Muharebesi

Hasan Paşa (1517 - 4 Temmuz 1572), Barbaros Hayreddin'in oğludur. Farklı zamanlarda üç kez Cezayir Eyaleti beylerbeyi oldu.[1] Annesi bir Morisko idi.[2] Babasının yerine Cezayir yöneticiliği yaptı ve 1533'ten beri fiilen Cezayir yöneticisi konumunda olan Barbaros'un yardımcısı Hasan Ağa'nın yerini aldı.[3]

Cezayir yöneticiliği

Hasan Paşa, babasının 1545'te İstanbul'a çağrılmasıyla Cezayir yöneticisi oldu. Barbaros, 1546'da Osmanlı başkentinde öldü.[3]

Haziran 1545'te Hasan Paşa, bir Türk garnizonu kurduğu Tilimsan şehrini işgal etti ve Osmanlı yanlısı Sultan Muhammed'i tahta çıkardı.[4]

1548 yılında Osmanlı Amirali Turgut Reis tarafından Cezayir Beylerbeyi olarak görevlendirildi.[3]

Hasan Paşa yeniden Cezayir yöneticisi oldu, ancak Osmanlı ve Fas arasındaki çatışmanın nedenlerinden biri olması nedeniyle 1552'de geri çağrıldı. Onun yerine Fas hükümdarı Muhammed Eş-Şeyhin Osmanlı ile işbirliğini reddetmesi üzerine 1554 yılında Fes'i işgal eden Salih Reis atandı.[5]

Hasan Paşa, Osmanlılara karşı İspanyollarla ittifak kuran Fas hükümdarına karşı mücadeleye devam etmek üzere Haziran 1557'de yeniden Cezayir Beylerbeyi seçildi.[5] Ekim 1557'de Muhammed Eş-Şeyh'i öldürdü.

Hasan Paşa'nın yönetiminden hemen sonra, 8 Ekim 1581'de, dökülen Osmanlı topu. Uzunluk: 385 cm, kal: 178 mm, ağırlık: 2910 kg, taş mermi. 1830'da Cezayir'in işgali sırasında Fransa tarafından ele geçirildi. Musée de l'Armée, Paris.

Hasan Paşa, 1558'in başlarında Fas'ı işgal etti, ancak El-Leben Vadisi Muharebesi sırasında Fes'te durduruldu. İspanyolların saldırı için hazırlık yaptığı haberini duyunca geri çekilmek zorunda kaldı.[5] Fas'ın kuzeyindeki Qassasa limanından yola çıktı ve oradan İspanyollara karşı bir savunma hazırlamak için Cezayir'e döndü.

Mostaganem Muharebesi sonucu alınan Osmanlı zaferinden sonra (1558), Hasan Paşa, görünüşe göre birlikleri ile arasında çıkan çatışmalar nedeniyle tekrar Konstantinopolis'e çağrıldı.[5]

1562'de tekrar Cezayir beylerbeyi oldu ve 1563'te başarısız olacak olan Vahran ve Mers El Kebir Kuşatmalarına liderlik etti.[5]

Kaptan-ı Derya

1567'de İstanbul'a geri çağrıldı ve babası gibi Kaptan-ı Derya oldu.[1]

Hasan Paşa, 1571'de İnebahtı Muharebesinde idi.[6] 1572'de İstanbul 'da öldü.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c Ebu's-Suʻud: The Islamic legal tradition. Stanford University Press. August 1997. s. 179. ISBN 978-0-8047-2927-7. 
  2. ^ E.J. Brill's First Encyclopaedia of Islam, 1913-1936. E. J. Brill. 1993. s. 873. ISBN 90-04-09796-1. 
  3. ^ a b c Piracy: The complete history. Osprey Publishing. 19 Ağustos 2008. s. 85ff. ISBN 978-1-84603-240-0. 20 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  4. ^ A History of the Maghrib in the Islamic Period. Cambridge University Press. 28 Ağustos 1997. s. 155ff. ISBN 978-0-521-33767-0. 5 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  5. ^ a b c d e A History of the Maghrib in the Islamic Period. Cambridge University Press. 28 Ağustos 1997. s. 157ff. ISBN 978-0-521-33767-0. 2 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  6. ^ Lepanto 1571: The greatest naval battle of the Renaissance. Osprey Publishing. 19 Şubat 2003. ISBN 978-1-84176-409-2. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Cezâyir-i Garp (eyalet)</span> 1517-1830 arası Osmalı İmparatorluğu Afrika Eyaleti

Cezayir Eyaleti veya Cezayir Beylerbeyliği, Osmanlı Devleti'nin Sâlyâneli eyaletlerindendir.

<span class="mw-page-title-main">Tilimsan</span>

Tilimsan, Cezayir'in batısında şehir.

<span class="mw-page-title-main">Abdülvâdîler</span>

Abdülvadiler, Cezayir'in batısında Tlemsen merkezli olarak 1236-1555 yılları arasında Tilimsan Devleti'ni yöneten Berberî hanedandır.

<span class="mw-page-title-main">Kılıç Ali Paşa</span> Kapudan Paşa

Kılıç Ali Paşa, Uluç Ali ya da Uluç Ali Reis olarak da bilinen, 1571 ile 1587 yılları arasında 16 yıl kaptan-ı derya olarak görev yapmış Osmanlı denizcisidir. İtalyan asıllı olup, Müslüman olmadan önceki adı "Giovanni Dionigi Galeni"dir. İtalyan kaynaklarında Occhiali adıyla geçer. Müslüman olduktan sonra hızla yükselmiş ve Osmanlı donanmasının önemli komutanlarından biri olmuştur. Özellikle, İnebahtı Savaşı sırasında gösterdiği başarı ile bilinir. Karısının adı Selime Hatun'du ve hiç çocukları olmamıştı.

<span class="mw-page-title-main">Hasan Ağa</span>

Hasan Ağa, Cezayir Beylerbeyi Barbaros Hayreddin Paşa'nın vekili. Aslen Sardinyalı olup, çocukluğunda esir edilerek harem ağaları arasına almıştı.

<span class="mw-page-title-main">Bicâye Kuşatması</span>

Bicâye Kuşatması ya da Becaye Kuşatması, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Tadla Savaşı</span>

Tadla Savaşı 1554 Eylül ayında Fas'ın Tadla bölgesinde, Vattasi hanedanlığı'nın son hükümdarı Ali Ebu Hasan ile ilk Saadi hükümdarı Muhammed El Şeyh arasında gerçekleşti.

1556 yılında Cezayir'de bulunan Osmanlı İmparatorluğu askerleri İspanyol İmparatorluğu'nun elinde bulundurduğu Oran şehrini kuşatmaya aldı. Kara ve denizden yürütülen kuşatma,

<span class="mw-page-title-main">Ebu İnan Faris</span> Merini sultanı

Ebu İnan Faris, Fas'ın Merini hanedanına mensup on birinci sultanıydı. 1348'de babası Ebu Hasan Ali bin Osman'ın yerine geçti. Tüm Mağrib'i hakimiyet altına almaya çalıştı. 1358'de veziri tarafından boğularak öldürüldü.

Vadi El-Leben Muharebesi veya Vadi al-Laban Muharebesi, 1558'de Mart-Nisan ayları arasında Fas ile Osmanlı kuvvetleri arasında Barbaros Hayreddin Paşa'nın oğlu Hasan Paşa'nın komutasında meydana geldi. Fes'in kuzeyinde Sebou Nehri'nin zengin bir bölgesi olan al-Laban Vadisinde savaş bir Fas zaferiyle sonuçlandı.

Arap Ahmed Paşa, Cezayir-i Garp ve Kıbrıs beylerbeyliği yapmış bir Osmanlı subayı ve devlet adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tilimsan Muharebesi (1551)</span>

Tilimsan Muharebesi, 1550-1558 Osmanlı-Fas Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Taza Muharebesi</span>

Taza Muharebesi, Osmanlı-Saadi mücadelesinde evre.

<span class="mw-page-title-main">Sebu Muharebesi</span>

Sebu Muharebesi, Osmanlı-Saadi mücadelesinde evre.

Fes'in Zaptı veya Fes'in Ele Geçirilmesi 1554'te Salih Reis'in Cezayir eyaleti kuvvetleri ile Saadi Sultanlığı hükümdarı Muhammed eş-Şeyh arasında gerçekleşti. Muharebe, Fas kuvvetlerinin geri çekilmesi ve şehrin Osmanlı İmparatorluğu'nun Cezayir eyaleti ordusu tarafından zaptıyla son buldu.

<span class="mw-page-title-main">Vattâsîler</span>

Vattâsîler veya Vattâsî Hanedanı, 1471 ile 1549/1554 yılları arasında Fas’ı yöneten Faslı Arap hanedan.

Tilimsan Seferi, 1557'de Muhammed eş-Şeyh komutasındaki Saadiler tarafından, o zamanlar Osmanlı İmparatorluğu'nun bir vasal devleti olan Cezayir Naipliği'nin egemenliğindeki Tilimsan'a karşı yürütülen askeri bir seferdir. Cezayir'i fethetmek isteyen Muhammed eş-Şeyh, şehri işgal eder ancak Caid Saffa komutasındaki 500 kişilik bir garnizon tarafından savunulan El-Meşver Sarayı'nı ele geçiremez.

<span class="mw-page-title-main">Osmanlı'nın Fas seferi</span>

Osmanlı'nın Fas seferi, 16. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'nun Fas'a düzenlediği birkaç seferden oluşur.

<span class="mw-page-title-main">Minorka'nın İstilası (1558)</span>

Minorka'nın İstilası, 1515-1577 Osmanlı-İspanya Savaşı ve 1551-1559 arasındaki İtalya Savaşı'nda evre.

<span class="mw-page-title-main">Tunus'un Zaptı (1569)</span>

Tunus'un Zaptı, Osmanlı İmparatorluğu'nun Cezayir Beylerbeyi Uluç Ali Paşa komutasındaki eyalet ordusunun 1569 yılında Hafsî Hükümdarı Mevlay Hamid'in hâkimiyetindeki Tunus'u ele geçirmesiyle sonuçlanan askerî harekât.