İçeriğe atla

Kai Siegbahn

Kai Siegbahn
DoğumKai Manne Börje Siegbahn
20 Nisan 1918(1918-04-20)
Lund, İsviçre
Ölüm20 Temmuz 2007 (89 yaşında)
Angelholm, İsviçre
Ölüm sebebiKalp krizi
Milliyetİsviçre
Vatandaşlıkİsveç
Mezun olduğu okul(lar)Stockholm Üniversitesi
ÖdüllerNobel Fizik Ödülü (1981)
Kariyeri
DalıFizik
Çalıştığı kurumlarUppsala Üniversitesi
Stockholm Üniversitesi
Doktora
danışmanı
Stig Hagströ [1]
Doktora öğrencileriDavid Nordfor [2]
Babası Manne Siegbahn da 1924 yılında Nobel Fizik Ödülünü kazanmıştır

Kai Manne Börje Siegbahn (20 Nisan 1918 – 20 Temmuz 2007) 1981'de "yüksek çözünürlükte elektron spektroskopisinin geliştirilmesine katkısı" dolayısıyla Nobel Fizik Ödülü kazanmış İsveç fizikçidir.[3]

Biyografisi

Kai Siegbahn, 20 Nisan 1918' de Lund, İsviçre'de doğmuştur. Babası yine bir fizikçi ve Nobel Ödülü sahibi Manne Siegbahn, annesi “Karin Högbom” dur. Fas büyük elçiliği yapmış diplomat olan “Bo Lennart Georg Siegbahn” adında bir erkek kardeşi vardır.[4]

23 Mayıs 1944'te evlendiği eşi “Anna Brita Rhedin” ile üç çocuk sahibi olmuşlardır. 1945 doğumlu Per fizikçi, 1947 doğumlu Hans fizikçi olmuştur. En küçük oğulları “Nils” 1953 doğumludur. Ailede çok sayıda fizikçinin olmasını 1984'te Newsweek ile yaptığı röportajda Siegahn, "Eğer kahvaltı sofrasında her gün fizik konuşursan, bu konuda bir yönelim olur." sözleriyle açıklamıştır.

20 Temmuz 2007'de İsviçre, Angelholm'deki yazlığında kalp krizi sebebiyle öldüğü İsveç basınından öğrenilmiştir.[5][6]

Eğitimi

1936 yılında Uppsala, “Katedralskolan Gymnasium” lisesinden mezun olan Siegbahn, aynı sene Uppsala Üniversitesinde lisans eğitimine başlar. Aynı üniversitede 1942 yılına kadar fizik, matematik ve kimya eğitimi alır. 1944 yılında Stockholm Üniversitesi'nden fizik dalında doktorasını almıştır.[3][3][7]

Doktora aldığı üniversiteler;

  • Durham Üniversitesi 1972
  • Basel Üniversitesi 1980
  • Liège Üniversitesi 1981
  • Uppsala Üniversitesi, New Jersey, 1982
Eğitim & Öğretim Kronolojisi [3][7]
LiseKatedralskolan Gymnasium, Uppsala(1936)
Üniversitesi Uppsala Üniversitesi(1936-1942 )
Üniversitesi Stockholm Üniversitesi, Doktora(1944)
Araş. GörevlsiNobel Fizik Enstitüsü, Stockholm(1942-1951)
Profesör Fizik, Kraliyet Enstitüsü Teknoloji(1951-1954)
Profesör Uppsala Üniversitesi(1954-1984)

Kariyeri

1942-1951 yılları arasında Nobel Fizik Enstitüsünde araştırma görevlisi olmuştur. 1951 - 1954 Stockholm Kraliyet Teknoloji Enstitüsünde fizik profesörlüğü yapmıştır. 1954 yılından 1984 yılında emekli olana kadar Uppsala Üniversitesi Fizik Bölümü başkanlığı ve profesörlük yapmıştır. Emekli olduktan sonra da çalışmalarını devam ettirmiştir.[8]

Ödül ve Başarıları[7]

  • Lindblom Ödülü 1945
  • Bjorken Ödülü 1955
  • Celsius Madalyası 1962
  • Sixten Heyman Ödülü, Göteborg Üniversitesi 1971
  • Harrison Howe Ödülü, Rochester 1973
  • Maurice F. Hasler Ödülü, Cleveland 1975
  • Charles Frederick Chandler Madalyası, Columbia Üniversitesi, New York 1976
  • John Bjorken Ödülü 1977
  • SCS Torbern Torbern Bergman Madalyası 1979
  • Pittsburgh Ödülü, Spektroskopi 1982
  • Nobel Fizik Ödülü 1981
  • Amerika Bilim ve Sanat Akademisi - Yabancı Üye
  • Finnish Bilim ve Sanat Akademisi - Üyesi
  • Norveç Kraliyet Bilim Akademisi - Üyesi
  • Papalık Bilimler Akademisi - Üyesi
  • İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi - Üyesi 1981

Nobel Fizik Ödülü

1905 yılında Albert Einstein Fotoelektrik etki hakkında araştırmalarını sunmuştur. Fotoelektirik olayını açıklamış ve bu başarısından ötürü 1921 yılında Nobel fizik ödülünü kazanmıştır. 1907'de “P.D. Innes” röntgen tüplerini kullanarak ilk XPS spektrum analizini gerçekleştirmiştir. XPS (X-ray photoelectron spectroscopy ), X-ışını fotoelktron spektroskopisi demektir, ESCA olarak da bilinir.[9][10]

1954'te Kai Siegbahn analiz için gerekli olan önemli ekipmanları geliştirdi ve böylece ilk yüksek enerjili XPS spektrumu ile NaCl ayrıştırmasını gerçekleştirmiştir. 1967'de XPS de yaptığı çalışmaları kapsamlı bir şekilde yayınlamıştır.[11][12] 1981 yılında Siegbahn'nın çabaları ile XPS daha da geliştirildi ve Sieghbahn, Nobel fizik ödülünün yarısına layık görülmüştür. İkinci yarısı ise lazer spektroskopisi ile ilgili katkıları için iki Amerikalı bilim insanı; Harvard ve Stanford Üniversiteleri'nden Nicolaas Bloembergen ve Arthur L. Schawlow tarafından paylaşıldı.[13][14]

Kitapları

  • Beta ve Gama ışını spektroskopisi (Beta- and Gamma-Ray Spectroscopy)(1955, fizik)ASIN: B000HFYMFM[15]
  • Alpha-, Beta ve Gama-ışını spektroskopisi (Alpha-, Beta- and Gamma-Ray Spectroscopy) (1965, fizik; 2 Kitap)(İng.)ISBN 1331151492 ASIN: B0007IWSMI 7 Temmuz 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  • ESCA-Atomik, Moleküler ve Katı Hal Yapısı (ESCA: Atomic, Molecular and Solid State Structure Studied by Means of Electron Spectroscopy) ISBN 1331151492(1967, fizik)b
  • ESCA: Moleküller (ESCA Applied to Free Molecules) (1969, fizik)

Kaynakça

  1. ^ Stand.Üni. syf.25 (İng.) — | 07 Mart 2012 | PDF 4 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  2. ^ Stand.Üni. syf.41 (İng.) — | 07 Mart 2012 | PDF 4 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  3. ^ a b c d [1] 25 Aralık 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kia Siegbahn Bio. İng. 07 Mart 2012 erişim
  4. ^ [2] 27 Mart 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Milliyet -"Ailece" Nobelliler (Türkçe) 07 Mart 2012 erişim
  5. ^ [3] NTV -Kia Siegbahn Öldü (Türkçe) 07 Mart 2012 erişim
  6. ^ [4] 5 Haziran 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. NY Times -Kai Sieghban (İng.) 07 Mart 2012 erişim
  7. ^ a b c [5] 4 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Kia Siegbahn Biy.İng. 07 Mart 2012 erişim
  8. ^ [6] 9 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. The Guardian İng. 07 Mart 2012 erişim
  9. ^ XPS Nihan Akın Gazi Üni. (Türkçe) — PDF 17 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  10. ^ Kai Siegbahn-Elektron Spek. (ing) — PDF 15 Mayıs 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  11. ^ Tübitak -Nobel (Türkçe) — | 07 Mart 2012 | PDF 27 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  12. ^ Kai Siegbahn-Elektron Spek. (ing) — | 07 Mart 2012 | PDF 15 Mayıs 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  13. ^ http://www.bookrags.com/biography/kai-m-siegbahn-wop/ 27 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. bio
  14. ^ Kai Siegbahn-Spektroskopisi (ing) — PDF 12 Haziran 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  15. ^ [7] 5 Haziran 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. NyTimes İng. 07 Mart 2012 erişim

Dış bağlantılar

Ayrıca bakınız

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Nobel Fizik Ödülü</span>

Nobel Fizik Ödülü, İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından her yıl Stokholm'de Alfred Nobel'in ölüm günü olan 10 Aralık'ta verilir. Bu ödül, Alfred Nobel'in 1895 yılında isteği ile başlatılan ve 1901 yılından beri devam eden 5 Nobel Ödülü'nden birisidir. Diğer kategoriler; Nobel Kimya Ödülü, Nobel Edebiyat Ödülü, Nobel Barış Ödülü, Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü'dür. İlk Nobel Fizik Ödülü, x-ışını keşfinden dolayı sunduğu üstün hizmetlerden dolayı Alman Wilhelm Conrad Röntgen'e verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Charles Wilson (fizikçi)</span> Şotland fizik, fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı.

Charles Thomson Rees Wilson, yılları arasında yaşamış, X-ışınları, radyoaktivite ve kozmik ışın çalışmalarında kullanılmış “sis odası” buluşuyla 1927 yılında Nobel Fizik Ödülü kazanmış İskoç fizikçi ve meteorologtur.

<span class="mw-page-title-main">Rudolf Mössbauer</span> Alman fizikçi

Rudolf Ludwig Mössbauer, Alman fizikçi.

<span class="mw-page-title-main">Pierre-Gilles de Gennes</span> Fransız fizikçi (1932 – 2007)

Pierre-Gilles de Gennes Nobel ödülü kazananlar listesi'ne 1991'de giren Fransız fizikçi.

<span class="mw-page-title-main">Alan Heeger</span>

Alan Jay Heeger Amerikalı fizikçi ve Nobel Kimya Ödülü sahibi.

<span class="mw-page-title-main">Yoichiro Nambu</span> Amerikalı teorik fizikçi (1921 – 2015)

Yoichiro Nambu Japonya doğumlu Amerikan fizikçidir. Chicago Üniversitesi Enrico Fermi Enstitüsü'nde ve Harry Pratt Judson fizik dalı üstün hizmet profesörüdür. Teorik fizik dalında atomaltı parçacıkları mekanizmasında kendiliğinden simetri kırılması keşfi üzerine 2008 Nobel Fizik Ödülünü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Masatoshi Koshiba</span> Japon araştırmacı ve fizikçi (1926-2020)

Masatoshi Koshiba Japonya doğumlu fizikçidir. 5 Ekim 1959'da Kyoko KATO ile Tokyo'da evlenmiştir. 2002 yılında Pennsylvania Üniversitesi’nden (ABD) Raymond Davis Jr. ile kozmik nötrinoları keşfederek astrofizike katkılarından dolayı Nobel Fizik Ödülü kazandı. Ödülün yarısını X ray ışınlarının kozmik kaynakları üzerine yaptığı keşifle ABD Üniversiteler Birliği'nin yöneticiliğini yapan Riccardo Giacconi le paylaşmışlardır.

<span class="mw-page-title-main">Aleksey Abrikosov</span> Rus-Amerikalı teorik fizikçi (1928 – 2017)

Aleksey Alekseyeviç Abrikosov, Moskova doğumlu Rus Teorik fizikçidir. 2003 yılında Nobel Fizik Ödülünü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Manne Siegbahn</span> İsveçli bilim insanı

Karl Manne Georg Siegbahn FRS X-ışını spektroskopisi alanında yaptığı buluşlar ve araştırmalar için 1924 yılında " Nobel Fizik Ödülü " kazanan İsveçli fizikçidir. Aynı ödülü 1981 yılında oğlu "Kai M. Siegbahn","Arthur L. Schawlow" ve "Nicolaas Bloembergen" ile paylaşmıştır. Şu ana kadar 4 kez baba ve oğul bu ödülü kazandı. Diğer baba-oğullar : William Bragg ve Lawrence Bragg (1915); Niels Bohr (1922) ve Aage Niels Bohr (1975); Joseph John Thomson (1906) ve George Paget Thomson (1937)

<span class="mw-page-title-main">Anthony Leggett</span> İngiliz fizikçi

Anthony James Leggett, Tony Leggett olarak da bilinir, 26 Mart 1938 Camberwell, Londra, İngiltere doğumlu Profesör ve fizikçidir. 1983 yılından beri İllinois Üniversitesi'nde profesörlük yapan Leggett, 2008 ve 2003 yıllarında Fizik dalında en mükemmel eğitmen seçilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Carl Wieman</span>

Carl Edwin Wieman, 1995 yılında Eric Allin Cornell ile ilk doğru Bose-Einstein Yoğuşmasını ürettiği için 2001 Nobel Fizik Ödülünü kazanan, günümüzde Colombia Üniversitesinde profesörlük yapan Amerikalı fizikçidir.

<span class="mw-page-title-main">Eric Cornell</span> Amerikalı fizikçi

Eric Allin Cornell Carl E. Wieman ile Bose-Einstein yoğunlaşması üzerine yaptıkları buluş nedeniyle 2001 Nobel Fizik Ödülü kazanmış Amerikan fizikçidir.

<span class="mw-page-title-main">Lev Landau</span> Sovyet teorik fizikçi (1908-1968)

Lev Davidovich Landau teorik fizik alanında pek çok katkı ve araştırma yapmış Bakü doğumlu Yahudi asıllı, Sovyet-Azerbaycanlı fizikçidir. Yoğun maddenin kuantum mekaniği hakkında çalışan Landau, süperakışkanlığı öngörmüş ve 1962 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanmıştır. Evgeny Mikhailowich Lifschitz ile çeşitli dillere çevirilen ve klasikleşen fizik kitapları serisini oluşturmuştur.

<span class="mw-page-title-main">C. V. Raman</span>

Chandrasekhara Venkata Raman, ülkesinde fizik biliminin gelişmesini sağlayan Hint fizikçi. Raman etkisi ve Raman saçılması olarak literatüre geçen, ışığın saydam bir malzemeden geçmesiyle bir kısmının bükülerek farklı dalga boyları oluşturması keşfiyle 1930 yılında Nobel Fizik Ödülü'nü kazanmıştır. 1983 yılında kendi gibi bir fizikçi olan yeğeni, Subrahmanyan Chandrasekhar da Nobel Fizik Ödülü sahibi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Gerard 't Hooft</span>

Gerardus 't Hooft, hâlen Utrecht Üniversitesine bağlı Spinoza Enstitüsü ve Teorik Fizik Enstitüsünde profesörlük yapan Hollandalı teorik fizikçidir. 1999 yılında, tez danışmanı Martinus J.G. Veltman ile elektrozayıf etkileşimlerin kuantum yapısını keşifleri dolayısıyla Nobel Fizik Ödülünü kazanmışlardır.

<span class="mw-page-title-main">Nicolaas Bloembergen</span> Hollandalı-Amerikalı fizikçi (1920 – 2017)

Nicolaas Bloembergen, Hollanda doğumlu Amerikalı Nobel Ödülü sahibi fizikçi.

<span class="mw-page-title-main">Arthur Schawlow</span> Amerikalı fizikçi (1921 – 1999)

Arthur Leonard Schawlow Amerikalı fizikçi. Schawlow lazerler ile ilgili yaptığı çalışmalar ile tanınır. Bu çalışmaları sayesinde 1981 yılında Nicolaas Bloembergen ve Kai Siegbahn ile birlikte Nobel Fizik Ödülü'nü paylaşmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Charles Townes</span> Amerikalı fizikçi (1915 – 2015)

Charles Hard Townes, Amerikan Nobel Ödüllü fizikçi ve eğitimci. Townes en çok maserler üzerindeki teori ve uygulama çalışmaları ile bilinir. Maserlerin ana patentini alan Townes ayrıca maser ve lazer araçları ile bağlantılı kuantum elektroniği üzerinde de çalışmıştır. Bu çalışmaları nedeniyle 1964 yılında Nikolay Basov ve Aleksandr Prohorov ile birlikte Nobel Fizik Ödülü'nü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">David Thouless</span> İngiliz fizikçi (1934 – 2019)

David J. Thouless tam adı ile David James Thouless, Britanyalı fizikçi ve bilim insanı.

<span class="mw-page-title-main">Nobel Fizik Komitesi</span>

Nobel Fizik Komitesi, Nobel Fizik Ödülü için adaylar önermekten sorumlu Nobel Komitesidir. Nobel Fizik Komitesi, İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından atanır. Akademi prensipte herhangi birini Komiteye atayabilse de, genellikle Akademi üyesi olan İsveçli fizik profesörlerinden oluşur.