İçeriğe atla

Küresel şehir

Kontrol Edilmiş
New York
Londra
Tokyo

Dünya şehirleri ya da küresel şehirler, küresel ekonomide önemli bir merkez hâline gelmiş yerlerdir. Dünya şehirlerini diğer büyükşehirlerden ayıran en önemli özellik, dünya ekonomisinin ayrılmaz parçalarından biri olmalarıdır.

Özellikleri

  • Dünya şehirleri pek çok alt bölgeye/ilçeye ayrılmış olsalar da, bu şehirlerin tüm bunları tek çatı altında birleştiren uluslararası adları vardır. (Örneğin: İstanbul ve ilçeleri)
  • Uluslararası olay ve toplantılar ile dünya ilişkilerinde etkin rol oynar önemli uluslararası kuruluşlara ev sahipliği yaparlar. (örneğin: Birleşmiş Milletler Genel Merkezi'ne ev sahipliği yapan New York)
  • Metropolitan bir bölge içinde en az bir milyonluk bir nüfusa sahiptirler.
  • Pek çok uluslararası havayolu şirketini bünyesinde barındıran bir uluslararası havaalanına sahiptirler.
  • Otobüs, vapur, bölgesel demiryolu, hafif raylı sistem, ekspres yol, gelişmiş bir toplu taşıma gibi ileri bir ulaşım ağını barındırırlar.
  • Uluslararası finans kuruluşlarının, hukuk bürolarının, büyük şirketlerin, holdinglerin, borsaların ya da dünya ekonomisinde önemi olan başka kuruşların merkezlerine ev sahipliği yaparlar.
  • Fiberoptik, Wi-Fi, cep operatörü, hızlı iletişim ağı gibi gelişmiş haberleşme altyapısına sahiptirler.
  • Müze ya da üniversite gibi dünyaca ünlü kurumlara ev sahipliği yaparlar.
  • Sanat galerileri, film festivalleri, orkestralar, tiyartolar, operaevleri gibi tanınmış kültürel merkezlere ev sahipliği yaparlar.
  • BBC, Reuters gibi dünya çapında yayın yapan önemli yayın kuruluşlarına ev sahipliği yaparlar.[1]

Dünya şehirleri

Şehirler 2020 yılının verilerine göre sıralanmıştır.[2][3]

Alpha ++ şehirler

Alpha + şehirler

Alpha şehirler

Alpha - şehirler

Beta + şehirler

Beta şehirler

Beta - şehirler

Gamma + şehirler

Gamma şehirler

Gamma - şehirler

Dünya kent oluşum sürecinde güçlü kanıt gösteren şehirler

Çok güçlü kanıt taşıyan kentler

Bazı kanıtlar taşıyan kentler

Kaynakça

  1. ^ Arkitera Haberler/ Küresel Kentler 7 Mayıs 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Arkitera
  2. ^ The World According to GaWC 2008 26 Ağustos 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., GaWC, Loughborough University
  3. ^ "The World According to GaWC 2020". 12 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2024. 

Wikimedia Commons'ta Global city ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Los Angeles</span> Kaliforniya, ABDde bir şehir

Los Angeles, City of Los Angeles veya kısaca L.A., Amerika Birleşik Devletleri'nın Kaliforniya eyaletinin en kalabalık ve ABD'nin New York'tan sonra ikinci en kalabalık şehri. Los Angeles'ın nüfusu 2010 itibarıyla 3.792.621 kişidir. Şehir sınırlarına göre yüzölçümü 1.215 km² olup Büyük Okyanus'un doğu kıyısında, güney Kaliforniya'da konumlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Valensiya</span> İspanyanın Valencia ilinde belediye

Valensiya, resmî adı València,, İspanya'da Valensiya özerk bölgesinin başkentidir ve 792.492 nüfusuyla İspanya'nın en kalabalık üçüncü belediyesidir. Aynı adı taşıyan ilin başkentidir. Komşu belediyeleri kapsayan daha geniş kentsel alan yaklaşık 1,6 milyon nüfusa sahiptir ve Akdeniz'in Avrupa yakasındaki en büyük kentsel alanlardan birini oluşturmaktadır. Turia Nehri kıyısında, İber Yarımadası'nın doğu kıyısında, Valensiya Körfezi'nde, Albufera lagününün kuzeyinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Silikon Vadisi</span> ABDde San Francisco Körfez Bölgesinin yüksek teknoloji endüstrisi yoğunluğuyla bilinen alt bölgesi

Silikon Vadisi (veya Silisyum Vadisi), Kuzey Kaliforniya'daki San Francisco Körfez Bölgesi'nin güneyinde kalan; ileri teknoloji, inovasyon, risk sermayesi ve sosyal medya şirketlerinin küresel merkezi olarak görülen bölgenin gayriresmî adıdır. Coğrafi olarak kabaca Santa Clara Vadisi'ni kaplar. Silikon Vadisi'ndeki en büyük şehir olan San Jose, Kaliforniya'nın en büyük üçüncü ve ABD'nin en büyük onuncu şehridir. Silikon Vadisi'ndeki diğer büyük şehirler arasında Sunnyvale, Santa Clara, Redwood City, Mountain View, Palo Alto, Menlo Park ve Cupertino yer alır.

<span class="mw-page-title-main">San Francisco</span> Kaliforniya eyaletinde bölge

San Francisco, Amerika Birleşik Devletleri'nin Kaliforniya eyaletinin kuzeyindeki San Francisco Körfezi Bölgesi'nin en önemli kültürel, ticari ve finansal merkezi.

<span class="mw-page-title-main">El Salvador</span> Orta Amerikada bulunan bir ülke

El Salvador, Orta Amerika'da yer alan yaklaşık 6,9 milyonluk nüfusa sahip bir ülkedir. Ülke, batıda Guatemala'ya, kuzey ve doğuda Honduras'a komşudur. Güneyinde Büyük Okyanus bulunur.

<span class="mw-page-title-main">São Paulo</span> Brezilyanın en büyük şehri ve São Paulo eyaletinin başkenti

São Paulo, Güneydoğu Brezilya'da bulunan São Paulo eyaletinin başkenti ve Güney Amerika'nın finans, ticaret ve sanayi merkezi. São Paulo, Brezilya, Amerika kıtası ve güney yarımküredeki en büyük şehirdir. GaWC tarafından alfa küresel şehir olarak sınıflandırılan São Paulo, banliyöleri olan Jundiaí, Sorocaba and São José dos Campos ile birlikte dünyanın dördüncü büyük metropolitan alanıdır. Bu metropolitan alanının nüfusu 22 milyondan fazladır.

<span class="mw-page-title-main">Strazburg</span> Fransada komün

Strazburg, Fransa'nın bir kuzeydoğu kentidir. Alsas bölgesi ve Bas-Rhin departmanının başkentliğini yapar.

<span class="mw-page-title-main">Porto Alegre</span> Brezilyada belediye; Rio Grande do Sul eyaletinin başkenti ve en büyük şehri

Porto Alegre, Brezilya'nin 26 eyaletinden biri olan Rio Grande do Sul'un başkenti ve en büyük nüfuslu şehridir. Adı Portekizcede "Mesut Liman" anlamına gelir. Porto Alegre Brezilya eyaletleri arasında başkent olan şehirlerin en güneyinde bulunanıdır. Porto Alegre şehrinin sınırları içinde alanı 496.827 km² olup 2010 nüfus sayımına nazaran Porto Alegre şehrinin sınırları içindeki nüfus 1.509.939 kişidir ve böylece bu şehir Brezilya içinde 10. sırada gelmektedir. Şehir ve sınırları dışında bulunup şehre bağlı olan varoşları ile birlikte Porto Alegro Metropoliten Bölgesi nüfusu 2010 itibarıyla 4.405.760 kişiye ulaşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Bristol</span> İngilterede bir şehir

Bristol, Birleşik Krallık'ın İngiltere ülkesinin Güney Batı bölgesinde bulunan bir törensel kontluk ve tek-seviyeli-yerel-idare-bölgesi ve bir şehirdir. Bristol'a şehir olma krallık beratı 1155'te ve idari kontluk olma beratı ise 1373'te verilmiştir. 13. yüzyıldan beri 500 yıl Bristol İngiltere'nin en büyük üç şehri arasında bulunmuş ve sıralamada yerini ancak 18. yüzyıl sonlarında Kuzey ve Kuzey-Batı İngiltere'deki sanayi şehirlerinin gayet hızla gelişmeleri sonucu kaybetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Miami</span> Florida eyaletinin bir şehri

Miami, resmi adıyla Miami Şehri, bir kıyı metropolü ve Güney Florida'daki Miami-Dade County'nin merkezidir. Şehir, 2020 nüfus sayımına göre 442.241 kişilik nüfusuyla ABD'nin Florida eyaletinde Jacksonville'den sonra en kalabalık ikinci şehirdir. Çok daha büyük olan Miami metropolitan bölgesinin çekirdeğini oluşturmaktadır. 6,14 milyonluk nüfusuyla Güneydoğu'daki en büyük ikinci metropolitan bölge ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük dokuzuncu metropolitan bölgedir. Miami, 58'i 491 ft (150 m) aşan 300'den fazla yüksek yapısıyla ABD'nin en büyük üçüncü silüetine sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Taipei</span> Tayvanın başkenti

Taipei, Tayvan'ın başkenti ve özel şehirlerinden biridir. Şehir ülkenin kuzeyinde yer almakta olup çevresinde Yeni Taipei şehri bulunmaktadır. Şehrin nüfusu 31 Mart 2016 tarihi itibarı ile 2,7 milyonun üzerinde olup Yeni Taipei ile Keelung şehirleri ile birlikte 7.047.167 milyon nüfuslu Taipei-Keelung metropol alanını oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Manila</span> Filipinlerin başkenti

Manila, Filipinler'in başkenti ve Metro Manila bölgesinde bulunan belediyelerden biridir. Şehir ülkenin en büyük adası olan Luzon'da Manila Bay'ın doğu kıyısında bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Sevilla</span> İspanyanın Sevilla ilinde belediye

Sevilla, İspanya'nın güneybatı kesiminde Endülüs (Andalucía) özerk bölgesinin merkezi ve en büyük şehridir. Toplam nüfusu şehir merkezi ve kasabalar ile beraber 1.758.720'dir.

<span class="mw-page-title-main">Cape Town</span> Güney Afrika Cumhuriyetinin yasama başkenti

Cape Town, Güney Afrika'daki en eski şehirdir. Halk dilinde "Anne Şehir" olarak anılmaktadır. Güney Afrika'nın yasama başkentidir ve Batı Kap eyaletinin en büyük kentidir. Şehir, Cape Town Şehri adlı Metropoliten alan'ın sadece bir parçasını oluşturur.

Metropol kelimesi, Yunanca μητρόπολις mētropolis meter ve polis kelimelerinin birleşiminden oluşan meterpolis kelimesinin kısaltılması ile oluşmuştur ve anakent anlamına gelir.

<span class="mw-page-title-main">Nairobi</span> Kenyanın başkenti

Nairobi, Kenya'nın başkentidir. 1899 yılında kurulmuş, 1905 yılında başkent statüsünü Mombasa'dan devralmıştır. Ayrıca Nairobi eyaletinin de başkentidir. Ülkenin güneyindeki Nairobi Nehri üzerine kurulu olan şehir, denizden 1661 metre yüksektedir.

<span class="mw-page-title-main">Cleveland</span> Ohio eyaletine bağlı ABD şehri

Cleveland, resmi olarak Cleveland Şehri, ABD'nin Ohio eyaletine bağlı Cuyahoga ilçesinin merkezi olan şehirdir. ABD deniz sınırı boyunca Erie Gölü güney kıyısında, Kanada ve yaklaşık olarak 60 mil Ohio-Pensilvanya eyalet sınırının batısındadır.

<span class="mw-page-title-main">Nürnberg</span> Bavyerada büyük şehir (Almanya)

Nürnberg, Almanya'nın Bavyera eyaletine bağlı şehir. Bu eyaletin en büyük ikinci şehridir ve endüstri başkenti kabul edilir. Şehir, uluslararası olarak Nuremberg adıyla bilinmektedir. Nüfusunun %4,5'ini Türkler oluşturur. Nürnberg, Kuzey Bavyera'da yer alır ve Almanya'nın meşhur Frankonya (Franken) Bölgesi olarak da bilinir. Fürth ve Erlangen, Nürnberg'in 100.000 ve üzeri nüfuslu komşu şehirleridir.

<span class="mw-page-title-main">Alışveriş merkezi</span>

Alışveriş merkezi (AVM), büyük ve orta büyüklükteki kentlerde çeşitli ürünlerin ve yaygın markaların satışı için genelde bir firma bünyesinde bazen de kooperatif olarak faaliyet gösteren büyük satış mağazası, çarşı kompleksi. Modern anlamda alışveriş merkezleri, şehirlerin hızla büyümesi ve kent merkezlerinin alışveriş için uzak kalması nedeniyle ortaya çıkmıştır.

<span class="mw-page-title-main">San Francisco Körfez Bölgesi</span>

Bilinen adıyla Körfez Bölgesi olarak bilinen San Francisco Körfez Bölgesi, Kaliforniya'nın San Francisco Körfezi'ni çevreleyen ve içeren bir bölgesidir.