İçeriğe atla

John Pierpont Morgan

John Pierpont Morgan
Doğum17 Nisan 1837(1837-04-17)
Hartford, Connecticut, ABD
Ölüm31 Mart 1913 (75 yaşında)
Roma, İtalya
MeslekBankacılık - Koleksiyoncu
Tanınma nedeniKurucu J.P. Morgan & Co.
Çocuk(lar)Louisa Pierpont Morgan
J. P. Morgan Jr.
Juliet Morgan
Anne Morgan
İmza

John Pierpont Morgan (17 Nisan 1837 - 31 Mart 1913), I. Dünya Savaşı öncesinin en büyük girişimcilerinden olan Amerikalı banker ve sanayici.

Başarılı bir banker olan Junius Spencer Morgan'ın (1813-1890) oğluydu. 1871'de New York'taki Drexel, Morgan ve Company'nin ortağı oldu. Kısa sürede ABD yönetiminin en önemli mali destekçisi durumuna gelen şirket, 1895'te J.P. Morgan and Company adını aldı ve dünyanın en güçlü bankerlik kuruluşları arasına girdi.

1885'te Amerikalı demiryolu kralı William H. Vanderbilt'in rakip New York demiryolları şirketleriyle birleşmesini sağlayan Morgan, daha sonra Pennysylvania ve Ohio demiryollarına el attı. 1893'teki paniğin ardından da Southern Railroad, Erie Railroad ve Northern Pacific gibi büyük demiryolu şirketlerinin durumlarını düzeltme işini üstlendi. Mali destek sağladığı demiryolu şirketlerine ait hisse senetlerinin büyük bölümünü ele geçirerek dünyanın en güçlü demiryolu patronlarından biri durumuna geldi. 1898'den sonra şirket birleşmelerini finanse etmeye başlayarak Federal Steel Company'nin ve dönemin en büyük şirketi United States Steel Corporation'ın (1901) kuruluşuna önayak oldu. 1902'de Internetional Harvester Company'ye ve transatlantik deniz taşımacılığı şirketlerinin büyük çoğunluğunun birleşmesiyle ortaya çıkan International Merchant Marine'e kredi açtı. 1907'de büyük miktarda resmi mevduatı kendi bankerlik kuruluşuna ve bağlı bankalara çekerek ciddi bir mali bunalımın atlatılmasını sağladı.

ABD'deki para tröstü'nün başı olarak önde gelen şirketlerin ve mali kuruluşların iplerini elinde tutan Morgan, aynı zamanda ünlü bir sanat koleksiyoncusuydu. Topladığı sanat yapıtlarının büyük bölümünü sonradan New York'taki Metropolitan Sanat Müzesi'ne bağışladı.

1913'te şirketin başına geçen oğlu John Pierpont Morgan, Jr. (1867-1943), I. Dünya Savaşı sırasında Müttefiklerin ikmal ve kredi gereksinmesinin karşılanmasında önemli rol oynadı. Savaş sonrasında Avrupa'nın yeniden inşası için 1.7 milyon ABD Doları tutarında kredi açtı.

İlgili Araştırma Makaleleri

Egon Leo Adolf Ludwig Schiele, Avusturyalı dışavurumcu ressam.

<span class="mw-page-title-main">Büyük Buhran</span> dünya çapında ekonomik bunalım (1929–1939)

Büyük Buhran, Büyük Depresyon veya 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı, 1929'da başlayan ve 1930'lu yıllar boyunca devam eden ekonomik buhrana verilen isimdir. Buhran, Kuzey Amerika ve Avrupa'yı merkez almasına rağmen, dünyanın geri kalanında da yıkıcı etkiler yaratmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Warner Bros.</span>

Warner Bros. Entertainment, Inc. Warner Brothers (Warner Kardeşler) veya kısaca Warner Bros. dünyanın en büyük film yapım ve televizyon yayın şirketlerinden biridir. AT&T'nin WarnerMedia grubunun bir iştiraki konumundadır ve merkezi Burbank, Kaliforniya, ABD'dir. 1923 yılında Harry, Albert, Sam ve Jack Warner tarafından kurulan şirket, Warner Brothers, kısaca Warner Bros. ismini almıştır. Amerikan film endüstürisinin büyük isimlerinden olan Warner Bros. aynı zamanda Motion Picture Association of America (MPA) üyesidir.

Deloitte, 150'den fazla ülkede, 700 ofiste, çalışmakta olan 312,000 personeli ile dünyanın en büyük muhasebe, denetim, vergi ve yönetim danışmanlığı hizmeti sunan uluslararası firmalarından birisidir. PricewaterhouseCoopers, Ernst & Young, KPMG ile birlikte Büyük Dörtlü firmasından biri olarak kabul ediliyor. Deloitte ününü; kullandığı ileri teknolojiyi nitelikli ve deneyimli uzmanlar ile bütünleştirerek dünyanın pek çok yerinde çeşitli alanlarda faaliyet gösteren binlerce kuruluşa sunduğu yüksek kaliteli hizmetlere borçludur. Müşteri portföyünde, hasılatı veya varlıkları 1 Milyar Dolar'ın üzerinde olan 740 firma bulunmaktadır. Lider durumda hizmet sunduğu sektörler arasında bankacılık, sigortacılık, tüketim maddeleri üretimi ve pazarlaması yer almaktadır.

Morgan Stanley merkezi ABD'nin New York şehrinde bulunan bir Amerikalı yatırım bankasıdır. 1935 yılında kurulan ve ABD'nin en büyük ikinci bankası olan JP Morgan'dan bölünerek kurulmuştur. 1997 yılında JPMorgan grubunun, II. Dünya Savaşı'ndan 1980'lere kadar büyüyen gıda devi Sears Holdings Corporation firmasının patronu Dean Witter ile anlaşması sonucu ortaya çıkan şirketin adı Morgan Stanley Dean Witter & Co oldu. Bu firmanın adı sonra yine Morgan Stanley olarak değişti.

<span class="mw-page-title-main">American Express</span> Amerikan çok uluslu finansal hizmetler şirketi

American Express Company, genelde Amex, AmEx veya Amexco şeklinde kısaltılan dünya çapında bir kredi kartı şirketidir. Merkezi ABD'nin New York kentinde bulunur. Dünyanın en büyük şirketlerinin kullandığı American Express kredi kartları ve Turizm seyahat çekleri ile ünlüdür. Müşterileri arasında bankalar, seyahat ve sigorta şirketleri vardır. American Express, kart sayısı bakımından Visa ve Mastercard'ın ardından dünyanın en büyük üçüncü kredi kartı şirketidir. American Expres kredi kartları tüm dünyada "Amex Card" olarak bilinir. Türkiye'de American Express kredi kartı 1996 yılına kadar Egebank, 1996 - 2006 yılları arası Akbank ve 2006 yılından itibaren halen Garanti BBVA tarafından verilmektedir.

United Fruit Company, ABD şirketi. Özellikle üçüncü dünya ülkelerindeki çiftliklerden aldığı havuç, patates, bezelye gibi sebze ve ağırlıklı olarak muz, ananas gibi tropik meyveleri ABD ve Avrupa pazarlarına satmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">New York Menkul Kıymetler Borsası</span>

New York Menkul Kıymetler Borsası , ABD, New York City, Aşağı Manhattan, 11 Wall Street'te bulunan menkul kıymet borsasıdır. Kasım 2010'da Dünyanın en büyük borsalarının Market capları $13.39 trilyon değeri bulan hisseye sahiptir. 2008 yılında ortalama $153 milyar günlük işlem hacmine ulaşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Walter Chrysler</span>

Walter Percy Chrysler Amerikalı bir mekanik, tren yolları mekaniği, otomobil sektöründe çalışmış ve Chrysler'i kurmuştur. Almanya'da 1672 yılında doğup ABD’ye 1709 yılında göç etmiş Johann Philipp Kreißler’in soyundan gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">AT&T</span> ABD merkezli çok uluslu bir telekomünikasyon şirketi

AT&T Inc., merkezi Dallas, Teksas'taki Whitacre Tower'da bulunan çok uluslu bir Amerikan telekomünikasyon holding şirketidir. Gelir bakımından dünyanın dördüncü en büyük telekomünikasyon şirketi ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük kablosuz taşıyıcısıdır. 2023 itibarıyla AT&T, 120,7 milyar dolarlık gelirle en büyük Amerika Birleşik Devletleri şirketlerinin Fortune 500 sıralamasında 13. sırada yer al dı.

IG Farben, Alman kimya sanayi holdingi idi. Şirket 1925 yılında kuruldu. En parlak döneminde IG Farben, dünyanın en büyük kimya şirketiydi ve General Motors, U.S. Steel ve Standart Oil Company'den sonra en büyük dördüncü genel sanayi kuruluşuydu. 1938 yılında şirketin 218.000 çalışanı vardı.

<span class="mw-page-title-main">U.S. Steel</span>

Genel olarak U.S. Steel olarak bilinen United States Steel Corporation, merkezi Pittsburgh-Pennsylvania'da bulunan, Amerika Birleşik Devletleri ve Orta Avrupa'daki üretim operasyonlarına sahip bir Amerikan entegre çelik üreticisidir. 2016 itibarıyla şirket, Nucor Corporation'ın ardından dünyanın en büyük çelik üreticisidir.

<span class="mw-page-title-main">New York Metrosu</span> ABD, New Yorkta bulunan metro ağı

New York Metrosu, ABD'nin New York kentinde bulunan bir metro ağıdır. New York metrosu, 9 Ekim 1863 tarihinde açılmış olup ilk yeraltı istasyonu 27 Ekim 1904 tarihinde hizmete girmiştir ve dünyanın en eski toplu taşıma sistemlerinden biridir. Dünyanın en büyük ağına sahip olan New York metro sistemi, 1,370 km uzunluğunda olup 27 hat ve 472 istasyondan oluşmaktadır.

Fitch Ratings Inc., Amerikan kredi derecelendirme kuruluşu olup "Üç Büyük kredi derecelendirme kuruluşu"ndan birisidir; Diğer ikisi Moody's ve Standard & Poor's'tur. Fitch Derecelendirme Kuruluşu, 1975'te Amerika Birleşik Devletleri Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu tarafından, ulusal olarak tanınan istatistiksel derecelendirme kuruluşlarındandır.

<span class="mw-page-title-main">Nabisco</span>

Nabisco, Merkezi, East Hanover, New Jersey, ABD'de bulunan kurabiye ve atıştırmalık üreticisi. Şirket, Illinois merkezli Mondelēz International'ın bağlı kuruluşudur. Nabisco'nun Chicago'daki fabrikası, 7300 S. Kedzie Bulvarı'ndaki 170.000 m 2'lik bir üretim tesisi, dünyanın en büyük fırını, 1,200'den fazla işçi çalıştıranı vardır ve yılda yaklaşık 320 milyon pound atıştırmalık üretiyor. Oreo, Chips Ahoy!, Belvita, Ritz Crackers, Teddy Grahams, Triscuits ve Wheat Thins gibi markaları vardır.

<span class="mw-page-title-main">J.P. Morgan Jr.</span> Amerikalı bankacı (1867 – 1943)

John Pierpont "Jack" Morgan Jr. Amerikalı bir bankacı, finans yöneticisi ve hayırseverdi. Aile servetini miras aldı ve babası J. P. Morgan 1913'te öldükten sonra J.P. Morgan & Co. dahil iş çıkarlarını devraldı.

Texaco, Inc., Chevron Corporation'ın, Amerikalı petrol ürünleri yan kuruluşudur. Şirketin ana ürünü "Techronlu Texaco" yakıtıdır ve satışların temelini oluşturur. Şirket aynı zamanda Havoline motor yağı markasının da sahibidir. Texaco, 2001 yılında Chevron ile birleşene kadar bağımsız bir şirketti ve rafinaj faaliyetlerini tek başına yönetiyordu. Birleşme sürecinde istasyonlarının çoğu Shell Oil Company'ye devredildi. Firma, Beaumont, Teksas'da, Joseph S. Cullinan, Thomas J. Donoghue, Walter Benona Sharp ve Arnold Schlaet tarafından; Spindletop petrolünün keşfinin ardından 1902 yılında Teksas Oil Company, adıyla kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Henry Bourne Joy</span>

Henry Bourne Joy, Packard Motorlu Otomobil Şirketi'nin başkanı ve sosyal aktivist olmanın yanı sıra otomotiv faaliyetlerinin büyük bir geliştiricisi olmuştur. 1913'te Joy ve Carl G. Fisher, New York'tan San Francisco' ya beton bir yol inşa etmeye adanmış bir grup olan Lincoln Otoyol Birliği'in ana organizatörleri olarak kuvvetleri yönlendiriyorlardır. İlk birkaç yıldan sonra Fisher, Dixie Otoyolu ile daha fazla ilgilenmeye başlamıştı, ancak Joy kendini Lincoln Otoyolu'na adamıştır. Eski ABD Başkanı Abraham Lincoln'ün adını vermek Joy'un öncülük ettiği hamlelerden biriydi ve Lincoln Otoyol projesi, Henry Ford gibi otomotiv liderlerinin finansal desteği olmamasına rağmen hayatı boyunca tamamlamıştır.

Bir ülkenin, başka ülkelerde yatırım yapmış olan özel girişimci vatandaşlarının çıkarlarını korumak ve geliştirmek amacıyla bu ülkelere karşı güç kullanmaya kadar varabilen baskı uygulamasıdır. Amerika Birleşik Devletleri'nin dolar diplomasisi, özellikle William Howard Taft'ın başkanlığı döneminde (1909-1913), askerî güç kullanımını veya tehdidini en aza indirmek ve bunun yerine yabancı ülkelere verilen kredileri garanti ederek ekonomik gücünü kullanmak yoluyla Latin Amerika ve Doğu Asya'daki hedeflerini ilerletmek için bir Amerikan dış politikası biçimiydi. Taft, 3 Aralık 1912'de Kongre'ye gönderdiği mesajda dolar diplomasisi politikasını özetledi: