İçeriğe atla

Jerzy Turonek

Jerzy Turonek, Varşova'da Haziran 2010'da bir etkinlikte

Jerzy Turonek (BelarusçaЮры Туронак,[1] 26 Nisan 1929 - 2 Ocak 2019), Polonyalı-Belaruslu tarihçi ve yazardır.

Kariyeri

26 Nisan 1929'da Dukszty, Polonya'da doğdu. Turonek, 20. yüzyılın başlarında Belarus ulusal hareketi, 20. yüzyılda Polonya-Belarus ilişkileri ve Roma Katolik Kilisesi'nin tarihi ile ilgili aktif tarihsel araştırmalarında bulunmuştur. 1986'da "Tarih Doktorası" almıştır. Turonek, 1993 yılında "Książka i Wiedza Yayınevi" tarafından yayımlanan Białoruś pod okupacją niemiecką (Alman işgali altındaki Belarus) monografisinin yazarıdır.[2]

Ölümü

Belaruslu-Polonyalı tarihçi ve yazar Jerzy Turonek, 2 Ocak 2019'da 89 yaşında öldü.[3]

Kaynakça

  1. ^ Міхась Скобла (7 Mayıs 2007). "Юры Туронак: "Саюз беларускай моладзі я дасьледаваў чатыры гады"". Менск: Радыё Свабода, 2008. 29 Ağustos 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2019 – Internet Archive vasıtasıyla. 
  2. ^ Jerzy Turonek (1993). Białoruś pod okupacją niemiecką [Belarus under the German occupation]. Varşova: Książka i Wiedza. ISBN 8305126110. 4 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2019. 
  3. ^ Умер выдающийся историк Юрий Туронок 3 Ocak 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Rusça)

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Belarus</span> Doğu Avrupada bir ülke

Belarus, resmî adıyla Belarus Cumhuriyeti (Belarusça:

<span class="mw-page-title-main">Belarusça</span> Belarusun resmî dili olan doğu Slav dili

Belarusça veya Beyaz Rusça, Rusça ile beraber Belarus'un resmî dili. Hint-Avrupa dil ailesinin Slav dilleri grubunun Doğu Slav dilleri alt grubuna dahil olup toplam konuşan sayısı yaklaşık 7 milyondur. Mevcut Anayasa uyarınca Belarus Cumhuriyeti'nde Rusça ile birlikte iki resmî dilden biridir. Ek olarak, Rusya, Litvanya, Letonya, Polonya ve Ukrayna'nın bazı bölgelerinde bu ülkelerdeki Belaruslu azınlıklar tarafından konuşulmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Katyn Katliamı</span>

Katyn Katliamı veya Katyn Ormanı Katliamı, 1940 yılında yaklaşık 22.000 Polonyalı subay, sivil ve aydınların başlarına birer kurşun sıkılarak gerçekleştirilen toplu infaz. Sovyetler Birliği hükûmeti uzun yıllar bu olayda kendisinin sorumlu olmadığını açıkladı, olayın Nazi Almanyası tarafından gerçekleştirildiğini savundu. Ancak 1990 yılında Mihail Gorbaçov yaşananların Sovyetler tarafından gerçekleştirildiğini kabul etti. Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından 1992 yılında Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin, Polonya Devlet Başkanı Lech Walesa'ya infaza dair Josef Stalin'in imzaladığı emrin orijinal belgelerini verdi. Ayrıca 2010 yılında, dönemin Rusya başbakanı Dmitri Medvedev, 22.000 bin kişinin infaz edildiği bu katliam hakkındaki Sovyet belgelerinin çevrimiçi olarak yayınlanmasını emretmiştir. Bunun üzerine Rusya, hükûmete ait bir web sitesinde Katyn'deki Polonyalı mahkûmların katliamına ilişkin belgeleri yayınladı.

<span class="mw-page-title-main">Lehistan Krallığı</span> Wikimedia netleştirme sayfası

Lehistan Krallığı veya Polonya Krallığı, günümüzdeki Polonyalıların atalarının Orta Çağ'da kurduğu bir devlettir. Bu krallığın başlangıç tarihi olarak 18 Nisan 1025 tarihinde Lehistan dükü I. Bolesław'ın Gniezno Katedrali'nde taç giyerek kendini kral ilan etmesi verilmektedir. 1385 yılında Lehistan'ın başına Litvan Jagiellon Hanedanı geçerek her iki devleti de birlikte yönetmeye başlamışlar, 1569 yılından sonra ise Lehistan ve Litvanya ülkeleri resmen tek bayrak altında birleşerek Lehistan-Litvanya Birliği'ni kurmuşlardır.

<span class="mw-page-title-main">Bronisław Komorowski</span> 5. Polonya  Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı

Bronisław Maria Komorowski 2010'dan 2015'e kadar Polonya cumhurbaşkanlığı görevini yürütmüş Polonyalı tarihçi ve siyasetçi. Polonya'nın dördüncü cumhurbaşkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Stefan Czarniecki</span> Polonyalı general

Stefan Czarniecki [ˈstɛfan t͡ʂarˈɲɛt͡skʲi] Polonyalı bir asilzade, general ve askeri komutan. Czarniecki 1648'de Hmelnitski Ayaklanması'nda Lehistan-Litvanya Birliği safında II. Jan Kazimierz Waza'nın yanında Tatarlar ve Kazaklarla mücadele etmiştir. İsveç İmparatorluğu'na karşı yapılan bazı savaşlarda; Łowicz Muharebesi'nde Leh ordularına öncülük etti. 1664 yılında Kiev'e Hetman olarak atandı. 16 Şubat 1665'te Sokołówka'da öldü.

Jerzy Maria Kirchmayer (1895-1959) bir Polonyalı tarihçi ve ordu komutanı, Polonya ordusunda tuğgeneral ve 1944 Varşova Ayaklanması sırasındaki ilk tarihçilerden.

<span class="mw-page-title-main">Sofia Dzerjinskaya</span> Polonyalı komünist

Sofia Sigizmundovna Dzerjinskaya, Polonyalı aktivist, Polonya Komünist Partisi üyesi politikacı. Çeka'nın kurucusu Bolşevik devrimci Feliks Dzerjinski'nin eşidir.

<span class="mw-page-title-main">Varşova Muharebesi (1656)</span>

Varşova Muharebesi 28 Temmuz – 30 Temmuz 1656 yılında Varşova yakınlarında gerçekleşen [E.U. 18-20 Temmuz], Lehistan-Litvanya Birliği ile İsveç ve Brandenburg arasındaki çatışma. Polonya ve İsveç arasındaki II. Kuzey Savaşı'nda, Tufan olarak da bilinen 1655-1660 döneminde gerçekleşen büyük bir savaştı. Hajo Holborn'a göre, "Prusya askeri tarihinin başlangıcı" olarak tanımlandı.

Belarus kültürü, bir dizi farklı faktörün etkisi altında bin yıllık bir gelişimin ürünüdür. Bunlara fiziksel çevre, Belarusluların etnografik arka planı ; ilk yerleşimcilerin putperestliği, Bizans edebi ve kültürel geleneklerine bir bağlantı olarak Doğu Ortodoks Hristiyanlığı, ülkenin doğal sınırlarının eksikliği, nehirlerin hem Karadeniz'e hem de Baltık Denizi'ne akışı ve bölgedeki çeşitli dinler dahildir.

<span class="mw-page-title-main">Belarus demografisi</span>

Belarus demografisi, nüfus artışı, nüfus yoğunluğu, etnik köken, eğitim seviyesi, sağlık, ekonomik durum, dini bağlantılar ve nüfusun diğer yönleri dahil olmak üzere Belarus nüfusunun demografik özellikleriyle ilgilidir.

<span class="mw-page-title-main">Çin-Polonya ilişkileri</span>

Çin-Polonya ilişkileri, Çin ile Polonya arasındaki hem tarihî hem de günümüzdeki ilişkileri kapsar. Günümüzde bu ilişkilerin taraflarını Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ve Polonya Cumhuriyeti devletleri oluşturmaktadır. ÇHC'nin Varşova'da bir büyükelçiliği ve Gdańsk'ta bir başkonsolosluğu, Polonya'nın ise Pekin'de bir büyükelçiliği ve Şanghay, Çengdu, Guangzhou ve Hong Kong şehirlerinde başkonsoloslukları var.

Ulusal Demokrasi, 19. yüzyılın ikinci yarısında ülkenin yabancı nüfusun yoğun yaşadığı bölgelerde güçlü olan Polonya'daki siyasal örgüttü. Kurucu ve ana ideolog Roman Dmowski idi. Hareketin diğer ideolojik babaları arasında Zygmunt Balicki ve Jan Ludwik Popławski vardı.

<span class="mw-page-title-main">Belarus'taki Polonyalılar</span>

Belarus'taki Polonyalılar, 2019 nüfus sayımına göre resmi olarak 288.000 kişidir. Ancak Polonya Dışişleri Bakanlığı'na göre bu sayı 1.100.000 kadar yüksektir. Toplam nüfusun yaklaşık %3,1'i ile Ruslardan sonra ülkedeki en büyük ikinci etnik azınlığı oluşturuyor. Tahminen 205.200 Belarus Polonyalısı büyük yerleşim yerlerinde ve 82.493'ü daha küçük yerleşim yerlerinde yaşıyor ve kadınların sayısı erkeklerin sayısını 33.905 kişi kadar aşıyor. ABD'deki Polonyalı sivil toplum kaynakları tarafından yapılan bazı tahminler, 1989'da Sovyet yetkilileri altında 413.000 Polonyalı ile yapılan bir önceki ankete atıfta bulunarak daha yüksek sayıda olduklarını belirtiyor.

<span class="mw-page-title-main">Belarus-Polonya ilişkileri</span>

Polonya Cumhuriyeti ve Belarus Cumhuriyeti 2 Mart 1992'de diplomatik ilişkiler kurdular. Polonya, Belarus'un bağımsızlığını tanıyan ilk ülkelerden biriydi. Polonya-Litvanya Topluluğu'nun ve daha sonra Rus İmparatorluğu'nun bir parçası oldukları için her iki ülke de ortak bir sınırı paylaşıyor ve ortak tarihlere sahipler. İk ülkede Ekim 1945'te Birleşmiş Milletler'e asıl üyeler olarak katıldılar.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği-Belarus ilişkileri</span>

Avrupa-Belarus ilişkileri, Belarus Cumhuriyeti ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki ilişkileri ifade eder. Karşılıklı ilişkiler ilk olarak Avrupa Ekonomik Topluluğu'nun 1991'de Belarus'un bağımsızlığını tanımasından sonra kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Belarus'taki Yahudilerin tarihi</span>

Belarus'taki Yahudilerin tarihi, 8. yüzyılın başlarından itibaren başlar. Yahudiler, modern Belarus topraklarının her yerinde yaşadılar. Yahudiler, 20. yüzyılın ilk yarısında ülkedeki üçüncü en büyük etnik gruptu. 1897'de Belarus'un Yahudi nüfusu 910.900 kişiydi ve toplam nüfusun %14.2'sine eşitti. Polonya-Sovyet Savaşı'nın (1919-1920) ardından, Riga Antlaşması hükümlerine göre Belarus, Doğu Belarus ve Batı Belarus olarak ikiye bölündü ve 350.000-450.000 Yahudinin Polonya tarafında kalmasına sebep oldu.

<span class="mw-page-title-main">Bruno Schulz</span>

Bruno Schulz, en çok yaşadığı dönemin bunalımlı havasını yansıtan Sklepy cynamonowe (1934) ve Sanatorium pod Klepsydrą (1937) eserleriyle tanınan Polonyalı yazar. Yahudi kökenli olan Schulz, bütün yaşamı boyunca doğduğu kentte lise öğretmenliği yaparken Gestapo tarafından öldürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Sochy Katliamı</span>

Sochy Katliamı, 1 Haziran 1943'te Lublin Voyvodalığı, Zamość ilçesindeki Sochy köyünde, Almanya'nın Polonya'yı işgali sırasında, kadınlar ve çocuklar da dahil olmak üzere yaklaşık 181-200 kişinin Alman Ordnungspolizei ve SS tarafından köyün Polonya direniş hareketine verdiği desteğe misilleme olarak katledildiği sırada meydana geldi.

Litvanya Büyük Dükalığı'nın arması, aynı zamanda Pogonya olarak da bilinir – Litvanya Büyük Dükalığı ve yöneticilerinin sembolü ve daha sonra Polonya-Litvanya Topluluğu'nun armasının bir bileşeni.