İçeriğe atla

Jean Tirole

Jean Tirole
Jean Tirole
Doğum09 Ağustos 1953 (71 yaşında)
Troyes. Fransa
MilliyetFransız
Mezun olduğu okul(lar)École Polytechnique
Ecole des Ponts et Chausse
Paris Dauphine Üniversitesi
Massachusetts Institute of Technology
ÖdüllerJohn von Neumann Ödülü (1998)
Nobel Ekonomi Ödülü (2014)
Kariyeri
DalıMikroekonomi
Oyun Teorisi
Sanayi Organizasyonu
Çalıştığı kurumlar1981-1984:Ecole des Ponts et Chausse araştırmacı
1984-1991: Massachusetts Institute of Technology İktisat Profesörü
1994-1996: École Polytechnique İktisat Profesörü
1992 - :Toulouse Üniversitesi Sanayi İktisadı Enstitüsü bilimsel direktörü
2011 - :"Toulouse İleri Bilimsel Çalışmalar Enstitüsü" yönetim kurulu üyesi;
2011 - :"Ahlaki ve Politik Bilimler Akademisi" üyesi;
2009- : "Toulouse İktisat Okulu" mütevelli heyeti başkanı
2013- :"Fransiz Stratejik Araştırma Konseyi" üyesi
1999-2006 ve 2008- :"Fransa Başbakanlığı" "Ekonomik Analiz Konseyi" üyesi
Doktora
danışmanı
Eric Maskin

Jean Marcel Tirole (d. 9 Ağustos 1953, Troyes, Fransa), Fransız iktisat profesörü. "Büyük Firmaların Piyasa Gücü ve Kontrolleri" konusunda analizleri nedeniyle 2014 Nobel Ekonomi Ödülü almıştır.[1]

Çalıştığı bilimsel alanlar sanayi organizasyonu, büyük firmaların kontrolü, organizasyon kuramı, oyun teorisi, bankacılık ve finans, iktisat ve psikoloji.

Tirole Toulouse İktisat Okulu'nda bulunan Jean-Jacques Laffont Vakfı idare kurulu başkanlığı ve Toulouse Üniversitesi'nde Sanayi İktisadi Enstitüsü'nün bilimsel direktörüdür.

Eğitimi

Tirole 1976'da Fransa'da École Polytechnique'den ve sonra 1978'de Paris, Fransa'da Ecole Nationale des Ponts et Chaussées'ten mühendislik diploma dereceleri almıştır. 1978'de Paris Dauphine Üniversitesi'den "karar verme teorisi"nden "Üçüncü Cycle Doktora" derecesi kazanmıştır. 1981'de ABD'de Massachusetts Institute of Technology'den Eric Maskin'in doktora hocalığı altında "Ekonomi Teorisi Üzerine Denemeler (Essays in economic theory)".[2] adlı bir doktora tezi sunarak doktora derecesi kazanmıştır.

Çalıştığı yerler

1981'de ABD'de Massachusetts Institute of Technology'den doktorasını aldıktan sonra 1984'te kadar Ecole des Ponts et Chausse, Fransa'da araştırmacı olarak çalıştı. 1984-1991'de Massachusetts Institute of Technology'de İktisat Profesörü görevi yaptı ve bu kurumda günümüze kadar da "misafir profesör" olarak göreve devam etti. 1994-1996'da École Polytechnique, Fransa'da İktisat Profesörü olarak çalıştı. Jean-Jacques Laffont ile beraber Toulouse'da yeni bir "İktisat Okulu" kurma projesi üzerinde birlikte çalışmalar yapmış ve bu yeni "Toulouse İktisat Okulu"nu kurmuşlardır.

1992'den günümüze kadar Toulouse Üniversitesi'nde Sanayi İktisadi Enstitüsü'nün bilimsel direktörü; 2011'den itibaren "Toulouse İleri Çalışmalar Enstitüsü" Yönetim Kurulu üyesi; 2011'den itibaren "Ahlaki ve Politik Bilimler Akademisi" üyesi; 2009'dan itibaren "Toulouse İktisat Okulu" mütevelli heyeti başkanı; 2013'ten itibaren "Fransız Stratejik Araştırma Konseyi" üyesidir. 1995'te Ekonometri Cemiyeti başkanlığı ve 2002'de "Avrupa Ekonomi Cemiyeti" başkanlığı yapmıştır. 1999-2006 döneminde ve 2008'den günümüze kadar "Fransa Başbakanlığı" "Ekonomik Analiz Konseyi" Üyeliği yapmıştır.

Ödülleri

Tirole'u şu üniversiteler "şeref doktoru (honoris causa doktoru)" unvanı ile ödüllendirmişlerdir:

  • 1989: Üniversité libre de Bruxelles, Belçika; (br)
  • 2007: London Business School. Birleşik Krallık;
  • 2007: Montreal Üniversitesi, Kanada;
  • 2011: Mannheim Üniversitesi, Almanya;
  • 2012: Atina İktisat ve İş İdaresi Üniversitesi, Yunanistan;
  • 2012: Roma Tor Vergata Üniversitesi, İtalya'
  • 2013: Lausanne Üniversitesi, İsviçre.
  • 2013: Hitotsubashi Üniversitesi, Japonya.

Tirole şu ödüllerle de şereflendirilmiştir:

  • 1993 : "Yrjo Jahnsson Ödülü". Finlandiya'daki "Yrjo Jahnsson Vakfı" ve "Avrupa Ekonomik Cemiyeti" tarafından için verilen ödül;[3]
  • 1993 : Amerikan Sanatlar ve Bilimler Akademisi ve Amerikan Ekonomik Cemiyeti için Yabancı Uyruklu Bilim Adamı Onursal üyeliği;
  • 1997 : "Florida Üniversitesi Kamu Hizmetleri Araştırma Merkezi Üstün Hizmet Ödülü;
  • 2002 : "CNRS Gümüş Madalyası";[4]
  • 2007 : "CNRS Altın Madalyası";
  • 2007 : Toulouse Şehri "Altın Madalyası";
  • 2007 : Fransa Légion d'honneur Şövalyelik nişanı ;
  • 2008 : İktisat, Finans ve İşletmecilik bilimleri alanlarında Amerikan "BBVA (Bilginin Ön Sınırları) Vakfı" Ödülü;
  • 2008 : "Cercle d'Oc Ödülü";
  • 2009 : "Uluslararası Enerji İktisadi Cemiyeti" "Mesleğe Üstün Katkılar" Ödülü ;
  • 2010 : "Claude Lévi-Strauss Ödülü";
  • 2010 : Fransa "Ulusal Üstün Hizmet Nişanı (Ordre National du Mérite)" Officier (Subay) sınıfı;
  • 2010 : Finans Biliminde Kantitatif Buluş ve Yenilikler Ödülü. CME-MERI (Şikago Ticaret Borsası ve Matematiksel Bilimler Araştırma Enstitüsü);
  • 2010 : Tjalling Koopmans Değerli Mallar Ödülü; Tilburg Üniversitesi, Hollanda;
  • 2012 : Fransa, "Okitanya Akademisi" Büyük Ödülü;
  • 2013 : "Edinburg Kraliyet Sosyetesi"ne Onursal Üye;
  • 2013 : Ross Ödülü;
  • 2014 : Erwin Plein Nemmers Ekonomi Ödülü;
    [5]
  • 2014 : Nobel Ekonomi Ödülü.[1]

Eserleri

Tirole çalıştığı ekonomi ve finans bilimleri üzerinde 100'den daha çok sayıda profesyonel bilimsel makale yaınlamıştır. Ya tek başına ya diğer bir iktisatçı ile birlikte çok geniş kapsam iktisat dalları üzerine gayet önemli oldukları kabul edilen (hemen hemen hepsi İngilizce) 10 kitap da yayınlamıştır.

Tirole çalıştığı alanlarda katkılar yapmak üzere 75'te daha fazla sayıda uluslararası önemli bilimsel konferansa misafir olarak davet edilmiş ve bunların çoğunda şahsi tebliğler sunmuştur.

Kitaplar

  • 1986: Dynamic Models of Oligopoly (D. Fudenberg ile birlikte),[1] (İngilizce)
  • 1988: The Theory of Industrial Organization, MIT Press. Description and chapter-preview links.18 Haziran 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
  • 1991: Game Theory (D. Fudenberg ile birlikte), MIT Press, [2]16 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. (İngilizce)
  • 1991: A Theory of Incentives in Regulation and Procurement (J.-J. Laffont ile birlikte), MIT Press,1993. Description & chapter- preview links. 17 Haziran 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
  • 1994: The Prudential Regulation of Banks (M. Dewatripont ile birlikte), MIT Press. [3]19 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
  • 1999: Competition in Telecommunications, MIT Press,[4]16 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. (İngilizce)
  • 2002: Financial Crises, Liquidity and the International Monetary System, Princeton University Press, [5]18 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. (İngilizce)
  • 2005: The Theory of Corporate Finance, Princeton University Press,. Description18 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Association of American Publishers 2006 Award for Excellence. (İngilizce)
  • 2010: Balancing the Banks (Mathias Dewatripont ve Jean-Charles Rochet ile birlikte), Princeton University Press, 2010 [6]18 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. (İngilizce)
  • 2011: Inside and Outside Liquidity (with Bengt Holmström), MIT Press, 2011 [7]14 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. (İngilizce)

Seçilmiş makaleler

Kaynakça

  1. ^ a b "Sveriges Riksbank's Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2014" (İngilizce). Sveriges Riksbank. 13 Ekim 2014. 6 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2014. 
  2. ^ "Essays in economic theory / Jean Tirole" (İngilizce). MIT Library catalog. Erişim tarihi: 13 Ekim 2014. []
  3. ^ Yrjo Jahnsson Ödülü iki yılda bir 45 yaş altında olan Avrupalı iktisatçıların üstün katkıları için verilir.
  4. ^ Fransa'da "CNRS: Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (Centre national de la recherche scientifique)"
  5. ^ Hilary Hurd Anyaso (27 Şubat 2014). "Nemmers Economics Prize Announced: French economist Jean Tirole recognized for contributions to economic theory". northwestern.edu (İngilizce). 26 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2014. 

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Daron Acemoğlu</span> Türk-Amerikalı ekonomist

Kamer Daron Acemoğlu, Türk-Amerikalı ekonomist ve akademisyendir. 1993'ten beri Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde ders vermektedir ve halen Elizabeth ve James Killian Ekonomi Profesörüdür. 2019'da MIT'de Enstitü Profesörü seçildi. 2005'te John Bates Clark Madalyası, 2024'te Nobel Ekonomi Ödülü aldı.

<span class="mw-page-title-main">James Meade</span>

James Edward Meade tanınmış bir İngiliz iktisatçısı. 1977'de İsveçli iktisatçı Bertil Ohlin ile ortaklaşa Nobel İktisat ödülünü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">John Hicks</span> İngiliz iktisatçı

John Richard Hicks İngiliz iktisatçıdır. 1972'de Kenneth Arrow ile ortak olarak Nobel İktisat Ödülü kazanmıştır. Hicks 20. yüzyılın en önemli ve en etkili olmuş iktisatçılarından birisidir. İktisat biliminin birçok alanlarında katkılardan en önemlileri mikroekonomi alanında tüketici talep teorisini geliştirmesi ve makroekonomi alanında ise Keynesiyen görüşleri açıklayıp özetleyen IS/LM modeldir.

George Joseph Stigler. Amerikalı bir iktisatcı. 1982'de Nobel Ekonomi Ödülünü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Paul Krugman</span> Amerikalı ekonomist

Paul Robin Krugman, Amerikalı ekonomist, entelektüel, köşe yazarı ve yazardır. Krugman Princeton Üniversitesi'nde İktisat ve Uluslararası İlişkiler profesörü ve Londra Ekonomi Okulu (LSE)'de Yüzüncü Yıldönüm Profesörü'dür. Buna ek olarak New York Times gazetesinde köşe yazarlığı görevini sürdürmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Roger Myerson</span> Amerikalı ekonomist

Roger Bruce Myerson Amerikalı ekonomist. 2007 yılında, Leonid Hurwicz ve Eric Maskin ile birlikte, Nobel Ekonomi Ödülü'nü kazanmıştır. Ödülü kazanma nedenleri "Mekanizma tasarım teorisinin temellerini atmaları" olarak açıklanmıştır."

<span class="mw-page-title-main">Robert Lucas, Jr.</span> Amerikalı ekonomist (1937 – 2023)

Robert Emerson Lucas, Jr., Amerikalı ekonomist. 1995 yılında Nobel Ekonomi Ödülü'nü kazanmıştır. Chicago Üniversitesi'nde görev yapan Lucas, en iyi 10 ekonomistten biri olarak da gösterilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Ekonomi tarihi</span>

Ekonomi tarihi veya iktisat tarihi, geçmişte yaşanan ekonomik olguların nasıl geliştiği konusunda çalışan bilim dalı. Ekonomi tarihinin analizi; tarihsel durumlara ekonomik teorilerin uygulanması, tarihsel yöntemler ve istatistiksel yöntemlerin bir kombinasyonu kullanılarak ele alınır. Bu başlık, sosyal tarihin örtüşen bazı alanları ve işletme tarihi konularını içerir. Ekonomi tarihinin kantitatif incelenmesine, cliometri de denmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Finansal ekonomi</span>

Finansal iktisat, "belirsiz bir çevrede, mekansal ve zamansal olarak iktisadi kaynakların tahsisi ve dağıtımı" ile ilgilenen bir iktisat dalı. Ek olarak "parasal faaliyetler üzerine yoğunlaşması" ile karakterizedir. Finansal ekonomi kapsamındaki sorular genellikle, "zaman, belirsizlik, seçenekler ve bilgi" koşulları ile çerçevelidir.

<span class="mw-page-title-main">Ekonomik metodoloji</span>

İktisadi metodoloji iktisadın ve iktisadi düşüncenin temelini oluşturan prensiplerin üzerindeki çalışma yöntemleridir. Bu çalışma yöntemlerinin çoğunu bilimsel yöntem oluşturur. Bu terim aynı zamanda, bir veya birkaç yöntemin teorik veya sistematik yönünü vurgulamakta kullanılır. İktisat metodolojisi, konuları ve yöntemi bakımından, doğa bilimleri ve sosyal bilimlerle pek çok benzerlik taşır.

<span class="mw-page-title-main">Christopher A. Sims</span> Amerikalı ekonomist

Christopher Albert "Chris" Sims, Amerikalı iktisatçı. Uğraştığı alanlar arasında ekonometri, zaman serileri ve yeni neoklasik makroekonomi yer almaktadır. Hâlen, Princeton Universitynde "Harold B. Helms Ekonomi ve Bankacılık Profesörü"'dür.

<span class="mw-page-title-main">Thomas J. Sargent</span> Amerikalı ekonomist

Thomas John "Tom" Sargent Amerikalı iktisatçı. Çalışmalarını yeni neoklasik ekolu makroekonomi, parasal ekonomi ve zaman serileri ekonometrisi konuları üzerinde yoğunlaştırmıştır. 2004'ten günümüze kadar New York Üniversitesi'nde "Ekonomi ve Bankacılık Berkeley Profesörü"'dür.

<span class="mw-page-title-main">Alvin E. Roth</span> Amerikalı profesör

Alvin Eliot "Al" Roth, Amerikalı iktisatçı. Hâlen Harvard Üniversitesi'nde profesör olmakla beraber, bu üniversiteden izinli olarak Stanford Üniversitesi'nde misafir profesör olarak çalışmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Lloyd Shapley</span>

Lloyd Shapley, Amerikalı matematikçi ve iktisatçıdır.

<span class="mw-page-title-main">Robert J. Shiller</span> Amerikalı ekonomist

Robert James "Bob" Shiller Amerikalı iktisatçı. Hâlen, Yale Üniversitesi'nde "Sterling Ekonomi Profesörü" ve Yale İşletmecilik Okulu Finans İçin Uluslararası Merkez"'de fellow'dur. Shiller 1980'den itibaren "NBER: Ekonomik Araştırma Uluslararası Bürosu"'nun araştırmaci üyesi; 2005'te "AEA - Amerikan Ekonomik Birliği " İkinci Başkanı ve 2006-2007 döneminde ABD "Doğu Ekonomik Birliği" Başkanı olmuştur. Aynı zamanda "Macroarkets LLC" adlı bir özel sektor yatırım idarecilik şirketinin ortak kurucusu ve baş-iktisatçısıdır.

<span class="mw-page-title-main">Angus Deaton</span> İngiliz ekonomist

Angus Stewart Deaton, Britanyalı ve Amerikalı iktisat profesörü. Mikroiktisat konusunda araştırmalar ve eğitimcilik yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Toulouse School of Economics</span>

Toulouse School of Economics Toulouse’da kampüsleri bulunan işletme alanında uzman Avrupa menşeli bir üniversitedir. 2006 kurulmuş bulunan okul. Dünyada ekonomi en ünlü okullarından biridir. Onun Yönetmen Jean Tirole, 2014 Nobel Ekonomi Ödülü.

<span class="mw-page-title-main">Richard Thaler</span> Amerikalı ekonomist

Richard H. Thaler, Amerikalı ekonomisttir. Chicago Üniversitesi Booth İşletme Okulu'nda ekonomi profesörüdür. 2015 yılında Amerikan Ekonomi Derneği'nin başkanlığını yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Hukuk ve ekonomi</span>

Hukuk ve ekonomi veya hukukun ekonomik analizi, ekonomik teorilerin, çoğunlukla Chicago Ekonomi Okulundan akademisyenlerle başlayan, hukuk analizine uygulanmasıdır. Ekonomik kavramlar, yasaların etkilerini açıklamak, hangi hukuk kurallarının ekonomik açıdan verimli olduğunu değerlendirmek ve hangi hukuk kurallarının yürürlüğe gireceğini tahmin etmek için kullanılmaktadır. Hukuk ve ekonominin iki ana dalı vardır: Bunlardan birincisi, neoklasik ekonominin yöntem ve teorilerinin hukukun pozitif ve normatif analizine uygulanmasına dayanır. İkincisi ise ekonomik, politik ve sosyal sonuçlara daha geniş bir odaklanma ile hukuk ve yasal kurumların kurumsal analizine odaklanır. Hukuk ve ekonominin bu ikinci dalı, daha genel olarak siyasi kurumlar ve yönetişim kurumları üzerindeki çalışmalarla daha çok örtüşmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Ariel Rubinstein</span>

Ariel Rubinstein, iktisat teorisi, oyun teorisi ve sınırlı rasyonellik alanlarında çalışan İsrailli bir ekonomisttir.