İçeriğe atla

Islahatçı Demokrasi Partisi

Islahatçı Demokrasi Partisi
KısaltmaIDP
Genel başkanAykut Edibali
KurucuAykut Edibali
Kuruluş tarihi22 Mart 1984[1]
Kapanış tarihi23 Kasım 1992 (ad değişimi)
BirleşmeBayrak Partisi
ÖnceliYeniden Milli Mücadele Hareketi
ArdılıMillet Partisi
İdeolojiTürk milliyetçiliği
Muhafazakârlık
Millî muhafazakârlık
Siyasi pozisyonSağ

Islahatçı Demokrasi Partisi (kısaca IDP), genel başkanlığını Aykut Edibali'nin yaptığı, bugünkü Millet Partisi'nin geçmişteki adı.

Tarihçe

Parti, 1970'li yıllarda Yeniden Millî Mücâdele Dergisi etrafında toplanan 48 kişinin katılımıyla 22 Mart 1984[1] tarihinde kuruldu.

Kısa zamanda ülke genelinde teşkilatlanmaya başlayan partinin 1 Aralık 1985'te yapılan birinci olağan genel kurul kongresinde, partinin kurucusu Aykut Edibali tekrar partinin genel başkanı seçildi.

IDP'nin kurulduktan sonra katılma hakkı elde ettiği ilk seçimler Eylül 1986'da yapılan milletvekili ara seçimleri ile 1987 Türkiye genel seçimleri oldu. Ancak seçimlerden beklenen başarıyı alamayan IDP, 1989 Türkiye yerel seçimleri'nde oy yüzdesini ülke genelinde %1,0'a çıkararak üç ilçe ile 3 belde belediye başkanlıklarını kazandı. IDP, 1991 Türkiye genel seçimlerine, Refah Partisi ve Milliyetçi Çalışma Partisi ile üçlü ittifak kurarak katıldı. Anayasaya göre iki ve daha fazla partinin birleşerek seçime katılmalarının yasak olması sebebiyle bu üç partinin ittifakları kâğıt üzerinde resmî bir belgeye dayanmadı. Bu nedenle, IDP ve MÇP'nin milletvekili adayları seçime katıldıkları bölgelerde Refah Partisi listelerinden aday olarak gösterildiler ve böylelikle IDP toplamda üç milletvekili çıkarmıştır. Bu milletvekilleri bir süre sonra RP'den istifa ederek kendi partilerine döndüler.

25 Temmuz 1992 tarihinde bünyesine Bayrak Partisi dahil oldu.[2] 23 Kasım 1992[3] tarihinde yapılan büyük kongrede Islahatçı Demokrasi Partisi isim değiştirerek Millet Partisi adını aldı.

Islahatçı Demokrasi Partisi ve seçimler

Genel seçimler

Türkiye Büyük Millet Meclisi
Seçim Genel Başkan Oy Oran Sandalye
1987Aykut Edibali196.272% 0,82
0 / 450

Yerel seçimler

Seçim Genel Başkan İl Genel Meclisi Belediye
Oy %
1989Aykut Edibali208.725% 0,94
7 / 1.984

Kaynakça

  1. ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 28 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2016. 
  2. ^ "Siyasi partiler". Türkiye Büyük Millet Meclisi Kütüphane ve Arşiv Hizmetleri Başkanlığı. 12 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Kasım 2017. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Kasım 2016. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Saadet Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Saadet Partisi, 20 Temmuz 2001'de Necmettin Erbakan ve Recai Kutan liderliğinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "SAADET" şeklindedir. Simgesi hilal ve beş adet yıldızdır. TBMM'de 20 milletvekili ile grubu bulunmaktadır. Genel Başkanı Temel Karamollaoğlu'dur.

<span class="mw-page-title-main">Refah Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti (1983–1998)

Refah Partisi, Millî Görüş hareketinin 12 Eylül Darbesi'nden sonra kurulan siyasi partisi. 1987'de genel başkanlığa Necmettin Erbakan getirildi. 1991 seçimlerinde meclise girdi. 1995 seçimlerinden birinci parti olarak çıktı. 1997'de Refahyol Hükûmetini kurdu. "Lâik Cumhuriyet ilkesine aykırı eylemleri" gerekçesiyle, 16 Ocak 1998'de Anayasa Mahkemesi tarafından kapatıldı.

<span class="mw-page-title-main">Anavatan Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti (1983–2009)

Anavatan Partisi, 1983 yılında Turgut Özal tarafından kurulmuş olan eski siyasi parti. Resmî kısaltması "ANAP" şeklindedir. 1983'ten 1991'e kadar aralıksız olarak tek başına iktidarda kalmış, 1996 ile 2002 yılları arasında da çeşitli koalisyon hükûmetlerinin içinde yer almıştır. 31 Ekim 2009 tarihinde Demokrat Parti ile birleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Doğru Yol Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti (1983–2007)

Doğru Yol Partisi, Demokrat Parti (DP) ve Adalet Partisi (AP)'nin siyasi mirasçısı olduğu kabul edilen eski siyasal parti. 1983 yılında, 12 Eylül Darbesi'nde kapatılan Adalet Partisi'nin devamı olarak kurulan DYP, 2007 yılında adının değiştirilmesiyle Demokrat Parti adı altında yeniden yapılanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Milliyetçi Çalışma Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti (1985–1993)

Milliyetçi Çalışma Partisi (MÇP), Türkiye'de 12 Eylül 1980 Askeri Darbesinden sonra kapatılan Milliyetçi Hareket Partisi'nin oylarını bünyesinde toparlamak maksadıyla kurulmuş olan siyasi partidir. Muhafazakâr Parti'nin 30 Kasım 1985 tarihinde adının değiştirmesiyle kurulmuştur. Partinin amblemi kırmızı bir zemin üzerinde beyaz bir hilal ve etrafında 9 yıldız olarak benimsenmiştir. Milliyetçi Çalışma Partisi, ismini 24 Ocak 1993'te MHP olarak değiştirmiş böylece partinin hukuki varlığı sona ermiştir.

<span class="mw-page-title-main">Millet Partisi (1992)</span> Türkiyede bir siyasi parti

Millet Partisi, 23 Kasım 1992 tarihinde Aykut Edibali liderliğinde kurulan siyasi partidir.

<span class="mw-page-title-main">1987 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 18. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

1987 Türkiye genel seçimleri ile TBMM 18. dönem milletvekilleri seçildi. Seçimler 29 Kasım 1987 tarihinde, 67 ildeki 104 seçim çevresinde düzenlendi.

<span class="mw-page-title-main">1991 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 19. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

1991 Türkiye genel seçimleri, 20 Ekim 1991 tarihinde yapılan ve TBMM 19. dönem milletvekillerinin belirlendiği seçimlerdir.

Aykut Edibali, Türk siyasetçi, yazar ve Millet Partisi Genel Başkanı'ydı.

<span class="mw-page-title-main">Demokrat Parti (2007)</span> Türkiyede bir siyasi parti

Demokrat Parti, 23 Haziran 1983 tarihinde kurulan, 27 Mayıs 2007 tarihinde Demokrat Parti adını alan, Türkiye'de faaliyet gösteren siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "DP" şeklindedir. Simgesi kırattır. TBMM'de 3 milletvekili ile temsil edilmektedir. Genel Başkanı Gültekin Uysal'dır. Yargıtay kayıtlarına göre Türkiye'de kayıtlı olan en eski kuruluşlu siyasi partidir.

<span class="mw-page-title-main">Sadullah Ergin</span> Türk siyasetçi

Sadullah Ergin, Türk siyasetçi ve eski Adalet Bakanıdır. 2002-2015 yılları arasında Hatay, 2023 yılında ise Ankara Milletvekili olarak seçilmiştir. 2009-2013 yılları arasında da Adalet Bakanlığı görevlerini yürütmüştür.

<span class="mw-page-title-main">2011 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 24. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

2011 Türkiye genel seçimleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi 24. Dönem üyelerinin seçilmesi için 12 Haziran 2011'de yapılan genel seçimlerdir. 34 yıldan sonra Türkiye'nin "erken" yapılmayan ilk genel seçimidir.

<span class="mw-page-title-main">Millî Görüş</span> İslamcı ve muhafazakâr ideoloji

Millî Görüş veya Erbakancılık, Necmettin Erbakan tarafından kurulan, 1969 yılında "Bağımsızlar Hareketi" ile başlayan ve ilk olarak Millî Nizam Partisi ile partileşerek günümüze kadar gelen İslamcı ideoloji ve siyasi akım. Günümüzde Türkiye'de Yeniden Refah Partisi ile Saadet Partisi resmî olarak Millî Görüş ideolojisini benimsemektedir. Ancak her iki parti de Millî Görüş'ün tek temsilcileri olduklarını iddia edip birbirlerini Millî Görüş'e karşı ihanetle suçlamaktadırlar.

<span class="mw-page-title-main">Haziran 2015 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 25. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

Haziran 2015 Türkiye genel seçimleri, 7 Haziran 2015 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi 25. Dönemi'nin 550 yeni üyesini belirlemek için yapılan genel seçimlerdir. Seçim, Türkiye Cumhuriyeti siyasi tarihi'nin 24. genel seçimleridir.

<span class="mw-page-title-main">Fatih Erbakan</span> Türk siyasetçi

Muhammed Ali Fatih Erbakan, Türk mühendis ve siyasetçi. Türkiye Cumhuriyeti 23. Başbakanı Necmettin Erbakan'ın oğlu ve Yeniden Refah Partisi'nin genel başkanıdır. Türkiye Büyük Millet Meclisi 28. dönem İstanbul milletvekilidir. Aynı zamanda Erbakan Vakfı'nın Mütevelli Heyeti Başkanlığını da yürütmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Recep Tayyip Erdoğan'ın seçimler tarihi</span> Recep Tayyip Erdoğanın aday olduğu seçimlerin listesi

Siyasi kariyerine 1975 yılında Millî Selamet Partisi Beyoğlu Gençlik Kolu Başkanlığına seçilerek başlayan Recep Tayyip Erdoğan, ertesi yıl seçildiği İstanbul İl Gençlik Kolları başkanlığı görevini, Millî Selamet Partisi'nin 12 Eylül Darbesi sonrasında kapatılmasına dek görevini sürdürdü. 1983'te kurulan Refah Partisi ile siyasete döndü ve 1984 yılında partinin Beyoğlu ilçe başkanı oldu. Ertesi yıl düzenlenen genel kongrede Merkez Karar ve Yürütme Kurulu üyesi seçilirken aynı yıl partinin İstanbul il başkanlığına getirildi.

<span class="mw-page-title-main">2018 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 27. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

2018 Türkiye genel seçimleri, 24 Haziran 2018'de yapılan ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27. döneminin 600 yeni üyesinin belirlendiği seçimlerdir. 2017 Türkiye anayasa değişikliği referandumunda kabul edilen bazı değişikliklerin yürürlüğe girdiği seçimdir. Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turu ile aynı gün yapıldı.

Bayrak Partisi, Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partiydi. 29 Temmuz 1983'te, Yaşar Yurtöven'in başkanlığında kuruldu. Kurucu listesinde Haşim Tuğ, Veysel Erdem, Erhan Açıcı, Efkar Vergül, Mehmet Ali Aytaç ve Zeki Nalçacı yer almaktaydı. Yalnızca, 28 Eylül 1986'da 11 seçim bölgesinde gerçekleştirilen milletvekili ara seçimlerine katılan parti, seçimlerde kullanılan oyların %0,36'sına tekabül eden 9.058 oy aldı. 25 Temmuz 1992 tarihinde Islahatçı Demokrasi Partisi'ne katıldı.

<span class="mw-page-title-main">Yeniden Refah Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Yeniden Refah Partisi, 23 Kasım 2018 tarihinde Fatih Erbakan liderliğinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren Millî Görüş ideolojisine bağlı siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "Yeniden Refah" şeklindedir. Simgesi hilal içerisinde başaktır. TBMM'de 4 milletvekili ile temsil edilmektedir. Genel başkanı Fatih Erbakan'dır.

<span class="mw-page-title-main">2023 Türkiye genel seçimleri</span> TBMM 28. dönem milletvekillerini belirleyen seçim

2023 Türkiye genel seçimleri, 14 Mayıs 2023 tarihinde düzenlenen ve Türkiye Büyük Millet Meclisinin 28. döneminin 600 yeni üyesini belirlemiş olan seçimlerdir. 2023 Türkiye cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turu ile aynı gün yapıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bir konuşmasında 1950 seçimlerine atıfta bulunarak seçimlerin 14 Mayıs 2023'te yapılabileceğinin işaretini vermiştir ve bu tarih, bazı muhalif partiler tarafından seçim tarihi olarak kabul edilmiştir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 10 Mart 2023'te imzalanan bir kararnameyle seçimlerin yenilenmesine karar verildi. Aynı gün Yüksek Seçim Kurulu genel seçimlerin ve cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turunun 14 Mayıs'ta ve cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turunun da 28 Mayıs'ta yapılmasına karar verdi.