İçeriğe atla

IUCN Kırmızı Liste kritik tehlike altındaki türlerin listeleri

Kritik Tehlike Altındaki Türler (Critically Endangered) IUCN Kırmızı Listesi'nde yer alan ve doğada yok olma riski en yüksek olan türleri kapsar. Bu türler, nesillerini sürdürmek için acil koruma önlemlerine ihtiyaç duyarlar.

Memeliler

Javan Gergedanı (Rhinoceros sondaicus)

Yaşama Alanı: Endonezya

Tehditler: Habitat kaybı, avcılık

Sumatra Kaplanı (Panthera tigris sumatrae)

Yaşama Alanı: Sumatra, Endonezya

Tehditler: Habitat tahribatı, yasadışı avlanma

Vaquita (Phocoena sinus)

Yaşama Alanı: Kaliforniya Körfezi, Meksika

Tehditler: Yasadışı balık avcılığı, habitat kaybı

Kuşlar

Sumatra Yerel Ördeği (Anas luzonica)

Yaşama Alanı: Filipinler

Tehditler: Habitat tahribatı, avcılık

Kaliforniya Akbaba (Gymnogyps californianus)

Yaşama Alanı: Kuzey Amerika

Tehditler: Kurşun zehirlenmesi, habitat kaybı

Sürüngenler

Madagaskar Timsahı (Crocodylus mindorensis)

Yaşama Alanı: Madagaskar

Tehditler: Habitat kaybı, yasadışı avcılık

Angonoka Kaplumbağası (Astrochelys yniphora)

Yaşama Alanı: Madagaskar

Tehditler: Habitat tahribatı, yasadışı evcil hayvan ticareti

Amfibiler

Harlequin Kurbağası (Atelopus varius)

Yaşama Alanı: Orta Amerika

Tehditler: Chytrid mantarı, habitat kaybı

Titicaca Su Kurbağası (Telmatobius culeus)

Yaşama Alanı: Titicaca Gölü, Peru ve Bolivya

Tehditler: Su kirliliği, aşırı avlanma

Balıklar

Mekong Dev Yayın Balığı (Pangasianodon gigas)

Yaşama Alanı: Mekong Nehri, Güneydoğu Asya

Tehditler: Aşırı avlanma, habitat kaybı

Adriatic Sturgeon (Acipenser naccarii)

Yaşama Alanı: Adriyatik Denizi ve çevresi

Tehditler: Aşırı avlanma, su kirliliği

Omurgasızlar

Kalligrammatidae Kelebeği (Kalligramma spp.)

Yaşama Alanı: Güneydoğu Asya

Tehditler: Habitat kaybı, iklim değişikliği

Horseshoe Crab (Tachypleus tridentatus)

Yaşama Alanı: Güneydoğu Asya kıyıları

Tehditler: Habitat tahribatı, aşırı avlanma

Bitkiler

Madagaskar Ejder Ağacı (Dracaena cinnabari)

Yaşama Alanı: Madagaskar

Tehditler: Habitat tahribatı, aşırı toplama

Wollemi Çamı (Wollemia nobilis)

Yaşama Alanı: Avustralya

Tehditler: Habitat kaybı, iklim değişikliği

Bu sayfa, doğada yok olma riski en yüksek olan türleri kapsamaktadır. Bu türlerin korunması, ekosistemlerin sürdürülebilirliği ve biyolojik çeşitliliğin korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Türlerin korunması için uluslararası işbirliği ve koruma projeleri hayati öneme sahiptir.

Kaynakça

  • "IUCN Red List of Threatened Species." International Union for Conservation of Nature. Available at: IUCN Red List
  • "Endangered Species." World Wildlife Fund. Available at: WWF Endangered Species
  • "Animals at Risk." National Geographic. Available at: National Geographic Animals at Risk
  • "CITES Appendices." Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora. Available at: CITES

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Anadolu kestanesi</span> bitki türü

Anadolu kestanesi, kayıngiller (Fagaceae) familyasında anavatanı güney Avrupa ve Asya olan, 20–35 m boy, 2 m çap yapabilen bir kestane türü.

<span class="mw-page-title-main">Kar leoparı</span> Büyük kedi türü

Kar leoparı, kar parsı olarak da bilinir, kedigiller (Felidae) familyasının Panthera cinsinin bir üyesi olan büyük kedi türü.

<span class="mw-page-title-main">Nesli tehlikedeki türler</span>

Nesli tehlikedeki türler, yok olma tehdidi altındaki bitki ve hayvan türleridir. Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği'nin (IUCN) iki yılda bir yayımlanan kırmızı listesinde yer alırlar. Bir türün kırmızı listeye alınması için Dünya üzerinde 50'den az yetişkin bireyin kalmış olması gereklidir.

<span class="mw-page-title-main">Büyük kediler</span> Kedigiller familyasının mevcut bir alt familyası, Pantherinae

Büyük kediler (Pantherinae), kedigiller (Felidae) familyasındaki, ağırlığı bazen birkaç yüz kiloya kadar varan kedi türleri. Boyutlardaki büyük farklara rağmen kedi türleri davranış ve yapı bakımından pek fark göstermezler. Bütün kediler Karnivor ve süper avcıdır.

<span class="mw-page-title-main">Irrawaddy yunusu</span>

Irrawaddy yunusu Güneydoğu Asya ve Bengal Körfezi'nin bir kısmında nehirlerde, haliçlerde ve deniz kıyıları yakınlarında aralıklı olarak küçük popülasyon grupları hâlinde yaşayan bir örihalin okyanus yunusu türüdür.

Yaban hayatı koruma, türlerin soyunun tükenmesini önlemek için yabani türlerin ve habitatlarının korunması uygulamasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Çevre sorunları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu liste, insan faaliyetlerinin, biyofiziksel çevre üzerindeki zararlı etkilere sebep olan çevre sorunlarının bir listesidir. Genel anlamda; sorunlar, etkileri ve hafifletici unsurlar olarak sınıflandırılırlarsa da, etkilerin birbirine bağlı olduğu ve yeni etkilere neden olabilecekleri gözden uzak tutulmamalıdır.

<i>Amazona guildingii</i> kuş türü

Amazona guildingii, sarımsı beyaz, mavi ve yeşil başlı, yeşilimsi bronz üst kısım tüyleri ve menekşe mavisi yeşili olan büyük kanatlı, yaklaşık 40 cm uzunluğunda, çok renkli amazon papağanıdır.

<i>Kahverengi maki</i> primat türü

Kahverengi maki lemur ailesindeki bir türdür. Türün ana yaşama alanı Madagaskar'dır. Denizciler tarafından Mayotte'ye getirilmiştir.

<i>Amazona leucocephala</i>

Küba papağanı veya gül boğazlı papağan olarak da bilinen Küba amazonu, Karayipler'deki Küba, Bahamalar ve Cayman Adaları'nın ormanlık alanlarında ve kuru ormanlarında bulunan orta büyüklükte, çoğunlukla yeşil renkli bir papağandır. Porto Riko'da vahşi doğada gözlemlenmiş olsalar da, bu muhtemelen kaçak evcilleştirilmiş hayvanların sonucudur ve çoğalma kaydedilmemiştir.

<i>Amazona brasiliensis</i>

Kırmızı kuyruklu papağan olarak da bilinen kırmızı kuyruklu amazon, Psittacidae ailesindeki bir papağan türüdür. Brezilya'nın güneydoğu eyaletleri olan São Paulo ve Paraná'daki kıyı bölgelerine endemiktir. Kuş, habitat kaybı ve yabani kuş ticareti nedeniyle tehdit altındadır ve Dünya'nın biyolojik olarak en çeşitli ekosistemlerinden birini koruma çabalarının bir sembolüdür. BirdLife International ve IUCN tarafından Neredeyse Tehdit Altında olarak kabul edilmektedir. 1991–92'de nüfus 2000 bireyin altına düştü. Devam eden koruma çabalarının ardından, 2015 yılına ait bir sayımda popülasyonun 9,000 - 10,000 arasına çıktığı tahmin edildi ve bu, bu türün daha önceki tehlikelerden kurtulmaya başladığını gösterdi. Yakın zamanda yapılan bir araştırma, bu türün popülasyonunun Güney Brezilya'daki Paraná eyaletinde sabit olduğunu ve son 12 yılda popülasyon eğilimi dalgalanmasını ortaya çıkardı.

<i>Amazona barbadensis</i>

Sarı omuzlu papağan olarak da bilinen sarı omuzlu amazon, Kuzey Venezuela'nın kurak bölgelerinde, Venezuela'nın Margarita ve La Blanquilla adalarında ve Bonaire adasında bulunan Amazona cinsinden bir papağandır. Aruba'da ve muhtemelen Curaçao'da nesilleri tükendi.

<i>Ara chloropterus</i>

Yeşil kanatlı makav olarak da bilinen kırmızı-yeşil makav ya da kırmızı-yeşil ara, Ara cinsinden büyük, çoğunlukla kırmızı bir makavdır.

Astragalus nigrocalycinus, Türkiye'de yalnızca Oltu'da yetişen, kritik tehlike altında olan, endemik bir bitki türüdür.

Saxifraga artvinensis, Henry John Matthews tarafından tanımlanmış, Saxifragaceae (taşkırangiller) familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Artvin'e endemiktir.

<span class="mw-page-title-main">Roloway maymunu</span>

Roloway maymunu, tropik Batı Afrika'ya özgü, nesli tükenmekte olan bir Köpeksi maymun türüdür. Daha önce Diana maymununun bir alt türü olarak kabul ediliyordu. Habitat kaybı ve Afrika vahşi hayvan yemeği ticareti için devam eden avlanma nedeniyle Kritik Tehlike Altında olarak sınıflandırılmıştır. Roloway maymunları, çoğunlukla Gana'daki ormanlarda ve Güney-Doğu Fildişi Sahili'ndeki bazı bölgelerinde yaşayan ağaç canlılarıdır. Daha özel çalışmalar, C. diana kara yolunun, yok olma tehdidi nedeniyle çoğunlukla Tanoé ormanında yoğunlaştığını göstermiştir..

<i>Ulmus villosa</i>

Ulmus villosa, Ulmaceae (karaağaçgiller) familyasından bir ağaç türü.

<i>Ulmus laevis</i> bitki türü

Ulmus laevis, Ulmaceae (karaağaçgiller) familyasından doğal dağılımı Avrupa, Batı Sibirya ve Kuzeybatı Türkiye olan bir ağaç türü.

<i>Aeromys tephromelas</i>

Aeromys tephromelas, Sciuridae ailesindeki bir kemirgen türüdür. Brunei, Endonezya ve Malezya'da bulunur. Habitatı, ağaç oyuklarını kullandığı birincil ve ikincil ormanlar ve bahçelerdir. Meyveler, kuruyemişler ve diğer bitkisel maddelerle beslenir. Muhtemelen tehdit altında değildir ve habitat kaybına uyum sağlayabilir. Aeromys tephromelas, diğer sincaplardan daha küçük popülasyonlara sahip olma eğilimindedir çünkü bu türün dişileri nadiren çiftleşir ve sadece küçük bir yavru doğurur.

<span class="mw-page-title-main">Beyaz enseli turna</span>

Beyaz enseli turna, Turnagiller familyasından bir kuştur. 112–125 cm uzunluğunda, yaklaşık 130 cm boyunda ve yaklaşık 5,6 kg ağırlığında, pembemsi bacaklı, gri-beyaz çizgili boynu ve kırmızı yüz yaması olan büyük bir kuştur.