İçeriğe atla

III. Abdurrahman

III. Abdurrahman
Kurtuba Emîri
Hüküm süresi912-929
Önce gelenAbdullah
Sonra gelenII. Hakem
Endülüs Emevî Halifesi
Hüküm süresi929-961
Sonra gelenII. Hakem
Doğum7 Ocak 891
Ölüm15 Ekim 961
Tam adı
Abdurrahman bin Muhammed Nasır
HanedanEndülüs Emevî Hanedanı
BabasıMuhammed bin Abdullah
DiniSünni İslam

III. Abdurrahman (Abdurrahman bin Muhammed; Arapça: عبد الرحمن الثالث; d. 7 Ocak 891 - ö. 15 Ekim 961, Córdoba), 912-929 yılları arasında Kurtuba Emiri 929-961 döneminde Kurtuba halifesi olarak Endülüs Emevi Devleti hükümdarı.

Abdurrahman Endülüs topraklarında dağılmış olan birliği yeniden kurdu ve İspanya'da otoritesini güçlendirdi. Güney Endülüs'teki isyancı arap derebeylerini egemenliği altına aldı. 928 yılında Bobastro'yu ele geçirdi. 939'da Leon kralı II. Ramiro tarafından Simancas hendeğinde ağır bir bozguna uğratıldı. Buna karşın yine de, yarımadanın kuzeyindeki Hristiyan prensleri geri püskürttû.

Fatımi halifelerine karşılık halife (929), emirülmüminin ve en_Nasır lidinillah unvanlarını aldı. Fatımiler'i Kuzey Afrika'dan kovmaya girişti. 931 yılında Septe'yi ele geçirdi. Yükselen otoritesinin Fas'ın kuzeyindeki ve Mağrib'in merkezindeki yerli prenslerce de tanınmasını sağladı. Ama 958-959'da Fatımiler'den Cevher'in karşı saldırısı sonunda Abdurrahman'ın elinde yalnızca Septe ile Tanca kaldı. Bunlar geçitlerinin denetimi bakımından önemli yerlerdi.

Halifelik unvanı, Müslüman batının başkenti durumuna getirdiği Córdoba'nın biçim değiştirmesi, kentin yakınlarında Medinetü'z-Zehra Sarayı'nın kurulması, sarayın buraya yaydığı zenginlik, vakıfları III. Abdurrahman'ın hükümdarlığı döneminin önemini göstermektedir. Avrupa'daki ilk tıp okulu olan Kurtuba tıp okulu bu dönemde Abdurrahman tarafından kurulmuştur.

Abdurrahman 961 yılında Kurtuba'da öldü. Yerine oğlu II. Hakem geçti.

Kaynakça

  • Büyük Larousse Sözlük ve Ansiklopedisi, Cilt 1, Abdurrahman III mad.
III. Abdurrahman
Beni Ümeyye
Alt kolu Beni Kureyş
Önce gelen
Abdullah bin Muhammed
Kurtuba Emiri
912 - 929
Kurtuba Emevi Halifeliği kuruldu
Yeni makam
Kurtuba Emevi Halifeliği kuruldu
Kurtuba Halifesi
929 - 961
Sonra gelen
II. Hakem


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Córdoba, İspanya</span> İspanyanın Córdoba ilinde belediye

Córdoba ya da Kurtuba, İspanya'nın Endülüs eyaletinde bir şehir ve il. Tüm ilin nüfusu 2003 itibarıyla 320.000 kişi civarındadır.

<span class="mw-page-title-main">Endülüs</span> 711–1492 yılları arasında İber Yarımadasında Müslümanların hakimiyeti altındaki bölgeler

Endülüs, 711-1492 yılları arasında İber Yarımadası'nda Berberi milletinin de katkısı ile Arapların etkisi altında bulunan bölgelere verilen isimdir. Müslümanların İber Yarımadası'ndaki varlığı en son Moriskoların 1609 yılında İspanya'dan Müslümanlığı bırakmadıkları için göçe zorlanarak sınır dışı edilmesiyle son bulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Endülüs Emevî Devleti</span> 756–1031 yılları arasında İber Yarımadasında hüküm sürmüş Arap kökenli Müslüman devlet

Endülüs Emevîleri Devleti, Abbasilerin, Emevî hanedanına son vermesi ile 10. Emevi halifesi Hişam bin Abdülmelik'in torunu ve Muaviye bin Hişâm'in oğlu Abdurrahman'ın İspanya'ya giderek burada 756 yılında kurduğu devlettir.

<span class="mw-page-title-main">Muvahhidler</span>

Muvahhidler, bugünkü Kuzey Afrika, İspanya ve Batı Sahra topraklarına egemen olan Murabıtlar Devleti'ni yıkarak onun yerine geçen Berberi hanedan ve devletidir. 1146 ila 1248 yılları arasında, bugünkü İspanya topraklarının büyük bölümünün yanı sıra Kuzey Afrika'daki bazı toprakları da denetimleri altında tutmuşlardır. Hristiyan saldırıları ve bazı iç karışıklıklar sonucu 1269'da yıkılmışlardır. İber Yarımadası üzerinde egemen olmuş son büyük Müslüman devlettir.

<span class="mw-page-title-main">Kurtuba Camii</span> Kurtuba, İspanyada "mescit-katedral" olarak adlandırılan tarihi bir mabet

Kurtuba Camii-Katedrali, resmî adıyla Göğe Alınan Meryem Ana Katedrali, İspanya'nın Córdoba kentinde yer alan yapı. Geçmişte bir dönem cami olarak kullanıldığı için İspanyolcada Arapça mescit (مسجد) kelimesinden türemiş Mezquita adıyla da bilinir. 600'lerde kilise olarak inşa edilen yapı 786-1146 yılları arasında çeşitli eklemeler yapılarak cami olarak kullanılmış, sonrasında tekrar kilise olarak kullanılmaya devam edilmiştir.

Almeria Emirliği, İspanya'nın Endülüs döneminde halifeliğin parçalanması sonucu kurulmuş Tavaif-ül Mülk devletçiklerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Kurtuba Emirliği</span>

Kurtuba Halifeliği 1031'de düşmesinden sonra, Endülüs şehirlerinin çoğu birer bağımsız emirlikler olarak yönetilmeye başladı.

<span class="mw-page-title-main">Medinetü'z-Zehra Sarayı</span>

Medinetü'l-Zehra Sarayı İspanya'nın Córdoba kenti yakınlarında yer alan Endülüs döneminde inşa edilmiş bir saraydır. 2018 yılında Dünya Mirası olarak listelenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">II. Abdurrahman</span>

II. Abdurrahman, Endülüs Emevi Devleti'nin dördüncü sultanı.

<span class="mw-page-title-main">Zîrîler</span>

Ziriler, Endülüs Emevi Devleti'nden sonra İspanya'da hüküm sürmüş Berberi devleti.

Emevî halifeleri listesi, Emevî Hanedanı'nın halifelik unvanına sahip olan hükümdarlarının yer aldığı liste. Emevî ismi Dört Halife döneminden (632-661) sonra İslam Devleti'ne egemen olan Emevî Hanedanı'nın kurucusu Muaviye'nin büyük-büyük-babası Ümeyye bin Abdişems'ten ve Mekkeli Kureyş kabilesine bağlı Ümeyye ailesinden gelmektedir. Muaviye, Ömer döneminin sürdüğü 641'de Şam valisi olarak atanmış ve Suriye'yi denetimi altına almıştı. 661'de kurduğu halifelik devletinin başkenti de Şam'dı. Emevîler, Muhammed'in ölümünden sonra kurulan dört Arap halifelik devletinin ikincisidir. Kurulmasından sonra oldukça büyüyen Emevî Devleti bir imparatorluk haline gelmiş ve arazi yüzölçümü bakımından birbirine bağlı arazilerden oluşan imparatorlukların en büyük dördüncüsü olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">I. Abdurrahman</span>

I. Abdurrahman Tam kunyesi Abdurrahman bin Muaviye bin Hişam bin Abdülmelik bin Mervan. "Dakhil (muhacir)", "Sakr Kureyş " ve "Endülüs Doğanı"lakapları ile de anılmıştır.

İspanya’daki Yahudi kültürünün altın çağı ya da İberya’daki Arap hakimiyetinin altın çağı olarak bilinen dönem, İber Yarımadası’ndaki Yahudilerin toplumda yaygın kabul gördüğü ve Yahudi dini, kültürel ve ekonomik yaşamının canlandığı İslam hakimiyeti altındaki tarihi döneme atıfta bulunmaktadır.

Ebû Ubeyd Abdullāh b. Abdilazîz b. Muhammed b. Eyyûb b. Amr el-Bekrî el-Endelüsî (1014–1094), Endülüs-Arap coğrafyacı ve tarihçi.

<span class="mw-page-title-main">Hasday bin Şaprut</span>

Hasday bin Şaprut, (d. 915 Jaén - ö. 970 Córdoba) Endülüs Yahudisi, halife III. Abdurrahman'ın veziri ve özel hekimi. Chaim Potok'un kitabı "wanderings"te anlatıldığına göre Talmud'un erbabı değildi. Dini yazıtlar üzerinde çalışan, 4 dil bilen, Yahudi tarihini iyi bilen, rabbinik olmayan bir Yahudi sekreteri olan Hasday Yahudi olmayanlarca bile saygı duyulan bir kişiydi. Hasday bin Şaprut Karay bir İbrani olmasına rağmen rabbinikçiler, İbrani diline yaptığı katkılardan dolayı kendisine sahip çıkmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">II. Hişâm</span>

II. Hişam, 1 Ekim 976 – 15 Şubat 1009 ile 23 Temmuz 1010 – 18 Mayıs 1013 dönemlerinde iki kez Kurtuba halifesi olan Endülüs Emevi Devleti hükümdarı.

<span class="mw-page-title-main">II. Hakem</span>

II. Hakem, 961-976 yılları arasında Kurtuba Halifesi.

<span class="mw-page-title-main">I. Hişâm</span>

I. Hişâm Endülüs Emevî Devleti'nin ikinci emiridir. 6 Ekim 788 - 16 Nisan 796 tarihleri arasında hüküm sürmüştür.

<span class="mw-page-title-main">I. Hakem</span>

Abu al-As al-Hakam ibn Hişam ibn Abd al-Rahman 796'dan 822'ye kadar Endülüs'te Kurtuba Emevi Emiri idi.