İçeriğe atla

ICanHazPDF

#ICanHazPDF, Twitter'da ücretli akademik dergi makalelerine erişim talep etmek için kullanılan bir hashtagdir.[1] 2011 yılında bilim insanı Andrea Kuszewski tarafından başlatılmıştır.[2][3] İsim, I Can Has Cheezburger? meme'inden türetilmiştir.[4]

İşleyiş

Kullanıcılar bir makalenin başlığını, DOI'sini veya bir yayıncının bağlantısı gibi diğer bağlantılı bilgileri, e-posta adreslerini ve "#ICanHazPDF" etiketini tweetleyerek makale talebinde bulunurlar. Makaleye erişimi olan biri daha sonra makaleyi kendisine e-posta ile gönderebilir. Kullanıcı daha sonra orijinal tweet'i siler. Alternatif olarak, e-posta adreslerini açık bir şekilde yayınlamak istemeyen kullanıcılar, ilgilendikleri makaleyi paylaşmayı teklif eden bir gönüllüyle iletişim bilgilerini paylaşmak için doğrudan mesajlaşmayı kullanabilir.[5]

Kullanımı ve Popülaritesi

Bu uygulama birçok ülkede telif hakkı ihlali anlamına gelmektedir ve bu nedenle tartışmalı bir şekilde 'siyah açık erişim' trendinin bir parçasıdır.[5][6] Taleplerin çoğunluğu son beş yılda yayınlanan makaleler içindir ve çoğu kullanıcı İngilizce konuşulan ülkelerden gelmektedir. [Kimya, fizik ve astronomi için abonelik fiyatları ortalama olarak biyolojiden daha yüksek olmasına rağmen, biyoloji makalelerine yönelik talepler diğer alanlardaki makalelerden daha yaygındır.[1] İnsanların hashtag'i kullanmasının olası nedenleri arasında okuyucuların makale erişimi için ödeme yapma konusundaki isteksizliği ve çoğu üniversite kütüphaneler arası ödünç verme işlemine kıyasla sürecin hızı yer almaktadır.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c "Bypassing Interlibrary Loan Via Twitter: An Exploration of #icanhazpdf Requests" (PDF). Carolyn Caffrey Gardner is Information Literacy & Educational Technology Librarian. University of Southern California. 22 Ekim 2015. 10 Şubat 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 
  2. ^ Dunn, Adam G.; Coiera, Enrico; Mandl, Kenneth D. (22 Nisan 2014). "Is Biblioleaks Inevitable?". Journal of Medical Internet Research (İngilizce). 16 (4): e3331. doi:10.2196/jmir.3331. PMC 4019771 $2. PMID 24755534. 29 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 
  3. ^ "OMG, that should be the new "I'm requesting a paper" hashtag!". Twitter (İngilizce). 21 Ocak 2011. 17 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 
  4. ^ Quartz, Aamna Mohdin (23 Ekim 2015). "How to Get Free Access to Academic Papers on Twitter". The Atlantic (İngilizce). 23 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 
  5. ^ a b "The scientists encouraging online piracy with a secret codeword". BBC News (İngilizce). 20 Ekim 2015. 29 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 
  6. ^ Björk, Bo-Christer (Nisan 2017). "Gold, green, and black open access: Gold, green, and black open access". Learned Publishing (İngilizce). 30 (2): 173-175. doi:10.1002/leap.1096. 29 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2023. 


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Spam</span>

Spam ya da istenmeyen mesaj, e-posta, telefon, faks gibi elektronik ortamlarda çok sayıda alıcıya aynı anda gönderilen gereksiz veya uygunsuz iletidir. En yaygın spam türleri reklamlar ve ilanlardır. Elektronik posta (e-posta), internetin en eski iletişim araçlarından birisidir. E-posta, fiziksel, alışılagelmiş posta alımı ya da gönderiminin elektronik olanı ve internet üzerinden gerçekleştirilen, düşük maliyetli ve hızlı olanıdır. Güvenlik, kimlik denetimi gibi gereklilikler göz önünde bulundurulmamıştır ve bu yüzden e-posta altyapısı günümüzde internette büyük problemlere yol açmaktadır.

Açık içerik, insanların önceden oluşturulmuş ücretsiz bir içeriğe erişerek bu içeriğe atıfta bulunarak, içeriği izinsiz bir şekilde kopyalaması, yayınlaması ve değiştirebileceği ve kullanabileceği bir çalışmayı tanımlar. Ayrıca "serbestçe kullanılabilir" olarak da tanımlanır. İçeriğin tamamını ya da dilediği bir kısmını kullanmak kullanıcıya kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">X (sosyal ağ)</span> sosyal ağ hizmeti

X veya yaygın olarak kullanılan eski adıyla Twitter, Amerikan X Corp. şirketi tarafından işletilen çevrimiçi bir sosyal medya ve sosyal ağ hizmetidir. X'te kullanıcılar metin, fotoğraf ve video paylaşabilirler. Kayıtlı kullanıcılar gönderi paylaşabilir, gönderileri beğenebilir, yeniden paylaşabilir ve diğer kayıtlı kullanıcılara doğrudan mesaj (DM) gönderebilirken, kayıtsız kullanıcılar yalnızca herkese açık gönderileri görüntüleyebilir. Amerika Birleşik Devletleri dışındaki X kullanıcılarına yasal olarak İrlanda merkezli Twitter International Unlimited Company tarafından hizmet verilmekte olup, bu durum söz konusu kullanıcıları İrlanda ve Avrupa Birliği veri koruma yasalarına tabi kılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Instagram</span> sosyal medya platformu

Instagram, sosyal medyada ücretsiz fotoğraf ve video paylaşma uygulamasıdır. Uygulama, kullanıcıların medya yüklemesine izin verir. Medyalar filtrelerle, Hashtag'ler ve coğrafi etiketleme ile düzenlenebilir. Gönderiler herkese açık olarak veya önceden onaylanmış takipçilerle paylaşılabilir. Kullanıcılar, diğer kullanıcıların içeriğine etiketlere ve konumlara göre göz atabilir ve trend olan içeriği görüntüleyebilir. Kullanıcılar, içeriklerini kişisel bir beslemeye eklemek için fotoğrafları beğenebilir ve diğer kullanıcıları takip edebilir. Ekim 2010'da kurulduğunda, kullanıcılarına çektikleri bir fotoğraf üzerinde dijital filtre kullanma ve bu fotoğrafı Instagram'ın da dâhil olduğu, sosyal medya servisleri ile paylaşma imkânı tanımıştır. Instagram başlangıçta yalnızca içeriğin 640 piksel ile kare (1:1) en boy oranında çerçeve oranına izin vererek ayırt edildi. 2015 yılında bu kısıtlamalar 1080 piksele yükseltilerek hafifletildi. Servis ayrıca mesajlaşma özellikleri, tek bir gönderiye birden fazla resim veya video ekleme yeteneği ve "hikâye" özelliği ekledi. Kevin Systrom ve Mike Krieger tarafından kurulan Instagram Nisan 2012 yılında Facebook tarafından 1 milyar dolara satın alındı. 6 Eylül 2012'de Instagram ile Facebook arasındaki anlaşma, 300 milyon dolarlık nakit satın alma fiyatı ve 23 milyon hisse senedi ile resmen kapandı.

<span class="mw-page-title-main">BlackBerry 10</span>

BlackBerry 10 ya da yaygın kullanılan şekliyle BB10, 30 Ocak 2013 tarihinden itibaren piyasaya sürülmekte olan yeni nesil BlackBerry cihazlarda kullanılmak üzere geliştirilen mobil platformun adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Açık erişim</span> açık lisanslar altında bilimsel içerik sağlanması

Açık erişim (AE), online araştırma çıktılarının erişiminde hiçbir kısıtlama olmamasına ve kullanımda da birçok kısıtlamadan serbest olmasına denir. Açık Erişim, akran denetimli olan veya olmayan akademik dergi makaleleri, konferans yazıları tezler, kitap bölümleri, ve monografilere uygulanabilir.

<span class="mw-page-title-main">WhatsApp</span> platformlar arası anlık iletişim uygulaması

WhatsApp Messenger, akıllı telefonlar için geliştirilen, platformlar arası çalışma özelliğine sahip bir anlık mesajlaşma ve arama veya haberleşme uygulamasıdır. Android, BlackBerry, iPhone, Windows Phone ve Nokia telefonlarıyla uyumlu olan uygulama, 2G, 3G, 4G ya da Wi-Fi İnternet bağlantısı aracılığıyla kullanıcıların birbirlerine fotoğraf, video, ücretsiz arama, sesli ve yazılı mesaj ve belge göndermesini sağlar. Aynı adı taşıyan şirket, eski Yahoo! çalışanları olan Biran Acton ve Jan Koum tarafından ABD'de, Kaliforniya eyaletindeki Santa Clara kentinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Vine</span> video paylaşım servisi

Vine, Twitter'ın 2013 Ocak ayında kullanıma sunduğu ücretsiz bir Video barındırma uygulamasıdır. Uygulama kullanıcının maksimum 6 saniyelik kısa videolar çekebilmesini sağlamaktadır. Facebook ve Twitter üzerinden paylaşılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Microsoft hesabı</span> çevrim içi hesap

Microsoft account, Microsoft tarafından Windows Live hizmetlerinde sağlanan bir özelliktir. Kullanıcılara bir hesap kullanarak web sitelerine, cihazlara ve uygulamalarına oturum açmalarını sağlar.

<span class="mw-page-title-main">Outlook.com</span> Microsoftun 2012de tanıttığı bir e-posta servisi

Bu makale genel web postası hizmeti ile ilgilidir. İş web posta hizmeti için, Outlook Web'e bakın.

Sci-Hub, çevrimiçi bir depo ve olağan ödeme duvarlarını aşarak bilimsel makalelere erişim sağlayan bir ağ servisidir. Akademik yayımcı Elsevier tarafından bilimsel makalelere "korsan" erişim sağladığı iddia edilmiştir. Site 70.000.000'un üzerinde araştırma bildirisi ve makaleye ücretsiz erişim sağlar. Yeni makaleler günlük olarak .edu-vekillerine dayanan bir sistem üzerinden yüklenir. Motor, olağan ödeme duvarlarını atlar ve normalde 30 dolara mal olacak makalelere ücretsiz erişim sağlar.

<span class="mw-page-title-main">OAuth</span> kimlik doğrulama protokolü

OAuth açık standartlı bir yetkilendirme protokolüdür, genellikle internet kullanıcıları tarafından kendi Google, Microsoft, Facebook, Twitter, One Network vb. hesaplarının şifrelerini açığa çıkarmadan third party web sitelerine erişmek için kullanılır. Genellikle OAuth kaynağın sahibi adına, kullanıcılara sunucu kaynakları için "güvenli temsili erişim" sağlıyor. Kaynak sahipleri için bir süreç başlatıyor. Bu süreçte kaynak sahiplerinin sunucu kaynaklarına herhangi bir kimlik paylaşımı olmadan üçüncü taraf erişim yetkisi sağlanıyor. Spesifik olarak Hypertext Transfer Protocol (HTTP) ile çalışması için tasarlanmış, OAuth temelde yetkili sunucu ile ve kaynak sahibinin onayı ile access tokenslerinin third-party kullanıcılarına verilmesine izin veriyor. Daha sonra third party, kaynak sunucudaki korumalı kaynaklara erişmek için access tokenlarını kullanıyor.

<span class="mw-page-title-main">Apple ID</span>

Apple ID veya Apple Kimliği, böyle iWork, iCloud, iTunes Store ve Apple Store gibi ürünlerin çoğu için sunduğu herhangi bir e-posta sağlayıcısından bir müşterinin mevcut e-posta adresini kullanarak, çeşitli online sistemlere giriş yapmak için kullanılan bir all-in-one kullanıcı hesapıdır. Apple Inc. tarafından yaratılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Kişiler (Windows)</span>

Windows Kişiler Windows 8 ve 10'da, ayrıca Windows Phone sisteminde bulunan bir kişi yöneticisidir. Bir kullanıcının farklı e-posta hesaplarındaki kişileri organize etmesine ve bunları bağlamasına olanak tanır. Windows Contacts-ın yerini aldı. Kişiler, Outlook.com için zaten kullanılmış olan Metro tasarım dili ve tümleşik çevrimiçi Kişiler hizmetine dayanan Windows Kişiler'in Dosya Gezgini tabanlı arayüzünden farklı olarak eşsiz bir grafik arayüze sahiptir. Bir adres defteri olmanın yanı sıra, seçili bir kişiyle son posta konuşmalarının bir listesini sağlar. Kullanıcılar, sosyal paylaşım hesaplarını entegre edebilecekleri bir sosyal medya merkezi olarak da kullanılırdı, ancak Windows ve sosyal medya hizmetlerinde yapılan API değişiklikleri, bu işlevselliğin bozulmasına neden oldu.

<span class="mw-page-title-main">Outlook Web</span> Microsoftun işlettiği bir kişisel bilgi yöneticisi ağ uygulamasıı

Outlook Web Microsoft'tan bir kişisel bilgi yöneticisi web uygulamasıdır. Office 365, Microsoft Exchange Server ve Exchange Online'da bulunur. Web tabanlı bir e-posta istemcisi, bir takvim aracı, bir kişi yöneticisi ve bir görev yöneticisi içerir. Ayrıca, eklenti entegrasyonu, web üzerinde Skype ve tüm web uygulamalarında bulunan birleştirilmiş temalar yanı sıra uyarılar da içerir. Outlook web, kullanıcının seçebileceği web uygulamalarının listesini getiren Uygulama Başlatıcı simgesini kullanarak gezinir. Mayıs 2016 itibarıyla, Microsoft, Outlook Web ve Office 365 altyapısını kullanmak için, Outlook.com'u güncelledi. Outlook.com'u önizleme dışı bıraktıktan sonra, Ağustos 2016'da tamamladı. Outlook Web, Office 365 aboneliği ile birlikte veya kurum içi Exchange Sunucusu satın alınarak dahil edilir.

<span class="mw-page-title-main">Google Sync</span>

Google Sync Google'ın bir dosya senkronizasyonu hizmetidir. Gmail, Google Contacts ve Google Takvim hizmetlerinin PC ve mobil cihazla Posta, Takvim ve Adres Defteri uygulamaları ile kablosuz olarak senkronize edilmesine yardımcı oldu. Hizmet kullanıcılarının Google Apps posta, kişi ve takvimlerini mobil cihazlarıyla senkronize etmesine izin vermek için Microsoft Exchange Server ve ActiveSync® kullandı; kullanıcılar, gelen iletiler ve gelecek toplantılar için uyarıları da kurabilir veya özelleştirebilir. Google Sync PC, Mac, Linux, Android, BlackBerry, Symbian S60, iPhone, iPad, Windows Mobile, Windows Phone ve diğer cihazlarla çalıştı. Google Sync, Şubat 2009'da duyurulmuş ve Aralık 2012'de ticari olmayan kullanıcılar için kullanımdan kaldırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Signal (yazılım)</span> Şifreli iletişim uygulaması

Signal, özgür ve açık kaynaklı, çapraz platform şifreli mesajlaşma yazılımı. Signal Vakfı ve Signal Messenger LLC tarafından geliştirmektedir. İnternet üzerinden dosyaları, sesli mesajları, görselleri ve videoları içerebilen kişiler arası mesajları veya grup mesajlarını göndermek için kullanılır. Ayrıca bire bir sesli ve görüntülü arama yapabilir, Android sürümü SMS uygulaması olarak da işlev görebilir.

<span class="mw-page-title-main">Twitter trendleri</span>

Twitter trendleri, Twitter sosyal ağında trend olan bir şeydir. Trend olan konular ya kullanıcıların ortak çabasıyla ya da insanları belirli bir konu hakkında konuşmaya sevk eden bir olay nedeniyle popüler hale gelir. Bu konular, Twitter'ın ve kullanıcılarının dünyada neler olup bittiğini ve insanların bu konu hakkındaki fikirlerini anlamalarına yardımcı olur. Birçok konulara göre zaman zaman Twitter'a Türkiye'den erişimin engellenmesi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Black Twitter</span>

Black Twitter, büyük ölçüde sosyal ağdaki siyah kullanıcılardan oluşan çevrimiçi bir altkültürdür. Twitter, özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde siyahiler topluluklarını ilgilendiren konulara odaklanmıştır. Benzer bir Black Twitter topluluğu 2010'ların başında Güney Afrika'da büyüdü. Black Twitter güçlü bir afroamerikalılar kullanıcı tabanına sahip olsa da, diğer insanlar ve gruplar, ortaklıklar ve bu tür çevrimiçi tepkiler yoluyla bu sosyal medya çemberinin bir parçası olabilirler. Zaman zaman #SolidarityIsForWhiteWomen, #IfTheyGunnedMeDown, #MigosSaid, #BlackLivesMatter, #OscarsSoWhite, #SayHerName, #IfIDieInPoliceCustody, #ICantBreathe, #HandsUpDontShoot, #BlackOnCampus, #BlackGirlMagic/#BlackBoyJoy, #StayMadAbby gibi hashtaglarla büyük protestolar gerçekleştirildi.

<span class="mw-page-title-main">Mailfence</span>

Mailfence, uctan uca şifreleme ve dijital imzalarla esaslı, OpenPGP sunan şifreli E-posta servisidir. Kasım 2013 tarihinde ContactOffice Group tarafından sunulmuştur. 1999 senesinden beri ContactOffice Group universiteler ve diğer kuruluşlar için çevrimiçi işbirligi yapmaktadır.