İçeriğe atla

Hâkim en-Nîşâbûrî

Hâkim en-Nişaburî
الحاكم النيسابوري
Doğum3 Mart 933
Nişabur
Ölüm3 Ağustos 1014
Nişabur

Hâkim en-Nişaburî (3 Mart 933 - 3 Ağustos 1014), Fars hadis ve tefsir bilgini.

Yaşam öyküsü

El-Hâkim, Nişabur şehrinin yerlisi olup, Horasan'dan, Irak'tan, Maveraünnehir ve başka yerlerden kendisini ziyâret etmeğe gelen pek çok öğrencilere sahipti.[1] Onun öğrencileri arasında en dikkate değer olan İmâm el-Beyhâki[2] kendi devrimsi tez ve görüşlere sahip birisiydi.

Eserleri

Yazdığı eserler;

  • Al-Abwâb
  • Al-Amâlî
  • Amâlî al-'Ashiyyât
  • Fadâ'il al-Shâfi'î
  • Fawâ'id al-Nusakh
  • Fawâ'id al-Khurâsâniyyîn
  • Al-Iklîl fî Dalâ'il al-Nubuwwa
  • Al-'Ilal ("Hadis Hataları")
  • Mâ Tafarrada bi Ikhrâjihi Kullu Wâhidin min al-Imâmayn
  • Al-Madkhal ilâ 'Ilm al-Sahîh
  • Ma'rifat Anwâ' 'Ulûm al-Hadîth
  • Al-Mustadrak 'alâ al-Sahîhayn
  • Muzakkâ al-Akhbâr ("Doğrulanmış Yorumlar")
  • Al-Sahîhân ("İki Sahih Hadisler Kitabı")
  • Al-Talkhîs ("Özet")
  • Tarâjim al-Musnad 'alâ Shart al-Sahîhayn

Al-Mustadrak alaa al-Sahihain veya Mustadrak al-Hakim (Arapça: المستدرك على الصحيحين; Al-Mustadrak 'ala al-Sahîhayn; Türkçesi Mustedrek), beş cilt olan bu Hadis kitabını Hicri 393 yılında 72 yaşında iken yazmıştır.

  • Tarâjim al-Shuyûkh ("Şeyhlerin Yaşam Öyküleri") (Arapça: شيخ‎, shaykh; çoğul. شيوخ‎ shuyūkh)
  • Târîkh 'Ulamâ' Ahl Naysabûr ("Nişabur Alimler Tarihi")

Kaynakça

  1. ^ "Brief Biographies of the Eminent Scholars of Hadeeth". 27 Nisan 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2008. 
  2. ^ Constructive Critics, Ḥadīth Literature, and the Articulation of Sunnī Islam, by Scott C. Lucas, pg.98

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Hadis</span> İslam peygamberi Muhammede isnat edilen sözler ve fiiller

Hadis, Muhammed'e atfedilen ve onun sözleri, fiilleri, onaylamaları ve sıfatlarını içeren bilgilerdir. Hadis âlimleri buna sahabe ve tabiînin söz ve fiillerini de eklemişlerdir. Ancak bunlar kaynak olma bakımından Muhammed'in fiil ve sözleri ile aynı seviyede değildirler ve hadis ilmi içerisinde farklı şekilde isimlendirilirler.

<span class="mw-page-title-main">Buhârî</span> Buharalı Fars muhaddis

Buhârî ya da tam künyesiyle Ebû Abdillâh Muhammed bin İsmâîl bin İbrâhîm el-Cu'fî el-Buhârî, Buharalı Fars bir muhaddistir. Yazdığı Sahih-i Buhârî diye bilinen eser, daha sonradan Sünni Müslümanlar için güvenilir hadis kaynaklarını teşkil eden ve Kütüb-i Sitte diye anılan serinin ilk kitabıdır.

<span class="mw-page-title-main">Sahih-i Buhârî</span> Hadis kitabı

Sahîh-i Buhârî ya da asıl adıyla el-Câmiu's-Sahîh, Buhârî'nin hadis derlemesi. Bu kitabın dünya kütüphanelerinde tespit edilebilen eksiksiz en eski tarihli yazma nüshası Ebû Zer rivayetinin “Bâcî – Sadefî” tarikiyle günümüze ulaşan Süleymaniye Kütüphanesi’nde kayıtlı bulunan H. 550 tarihli yazma nüshadır. El-Câmiu’s-Sahîh’i Buhârî’den doksan bin kişinin dinlediği rivayet edilmiştir. Fakat sonraki nesillere rivayet edenlerin sayısı oldukça azalmış olup, sadece Firebrî ve Nesefî nüshaları intikal etmiştir. Firebrî rivâyeti, VI. asırdan itibaren Sahîh-i Buhârî’nin sonraki nesillere intikalinin yegâne rivâyeti olma imtiyazını kazanmıştır. Bu asra kadar Buhârî’nin eseri üzerine yapılan bazı çalışmalarda Nesefî rivâyeti kullanılmışsa da, Firebrî nüshası bu nüshayı unutturmuştur, Nesefî, Sahîh’in sonlarına doğru küçük bir kısmını, doğrudan doğruya Buhârî’den dinlemek imkanını bulamamış, ondan icâzet yoluyla almıştır. Kitapların semâ ve kırâ’at yoluyla nakledilmesine büyük önem verildiği bir dönemde, tam bir semâ yoluyla gelmiş olan Firebrî nüshası tercih edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Sünnilik</span> en yaygın İslam mezhebi

Ehl-i Sünnet ve'l-Cemâat, kısaca Ehl-i Sünnet ya da Sünnîlik, İslam dininin dünya üzerindeki iki büyük kolundan biri ve %77-80'lik bir oran ile en büyük mensubunun bulunduğu mezhepler grubudur. Zaman zaman Sünnî İslam veya Sünnî mezhebi ifadesi de kullanılır. Günümüzde Sünnîlik, kendi içerisinde günümüzde yaşayan iki akaid mezhebi, dört fıkıh mezhebini içermektedir.

<i>Kütüb-i Sitte</i> İslam inancının klasik hadis eserleri

Kütüb-i Sitte, Altı Kitap anlamına gelen, Ehl-i Sünnet tarafından en sağlam Hadis kaynakları olarak kabul edilmektedir:

<span class="mw-page-title-main">Nişabur</span>

Nişabur, İran'ın Razavi Horasan Eyaleti'nde şehir.

Sahih, doğru, gerçek anlamında sıfat.

<span class="mw-page-title-main">Müslim bin Haccâc</span> Hadis Alimi

Müslim bin Haccac veya sıklıkla İmam Müslim, 9. yüzyılda yaşamış, İslam literatüründeki altı meşhur hadis kitabından ikincisi olan Camiu's Sahih veya bilinen adıyla Sahih-i Müslim’in yazarı olan din alimi.

<span class="mw-page-title-main">Sünen-i Tirmîzî</span>

Sünen-i Tirmîzî : İslâm literatüründe en güvenilir hadis kitapları olarak kabul edilen altı kitaptan biridir.

<span class="mw-page-title-main">Sünen-i Ebu Davud</span> hadis kitabı

Sünen-i Ebu Davud Ehl-i Sünnet hadis literatüründe en güvenilir hadis kitapları olarak kabul edilen altı kitaptan biridir.

Muhaddis, Hadis bilimi ile uğraşan kimselere verilen İslâmi bir unvandır. Muhaddisler hadisleri derleyen ve onları kendi tespit ettikleri kriterlere göre sınıflandıran kişilerdir. Buna karşın Fakihler hadisin anlamı, içeriği ile ve hadislerden çıkarılabilecek ikinci anlamlar gibi konularla ilgilidirler. Bu kapsamda şeriat ve ibadetlerle ilgili dini kuralları fakihler koyarlar.

<span class="mw-page-title-main">Tirmizî</span> 9. Yüzyılda yaşamış İslam bilgini

Tirmizi, 9. yüzyılda yaşamış Fars hadis bilgini.

<span class="mw-page-title-main">Kur'ancılık</span> Kuranı İslamın tek kaynağı kabul eden İslamî düşünce

Kur'ancılık, Kur'aniyyun, Kur'anizm ya da diğer bilinen adıyla Kur'an Müslümanlığı, Kur'an'ı İslam dininin tek ve ana kaynağı olarak kabul eden, hadisleri ve mezhep ayrılığını reddeden düşünce sistemidir.

Sekeleyn hadisi, Muhammed Peygamber'den mütevatır, Kur'an ve göre nakl olan hadistir. Sekeleyn hadisinin doğruluğu bir Doktora tezinde Darü'l Tekrib-i Mezahib-i islam-i -de ispat edildi.

el-Müstedrak alâ el-Sahîheyn ya da kısaca Müstedrek, Hakim el-Nişaburi tarafından yazılan beş ciltlik Hadis derleme eseri. 72 yaşında iken H 393/M 1002-1003'te yazmıştır. 9045 adet hadis içermektedir. Bütün hadislerin Sahih-i Buhari veya Sahih-i Muslim'in şartlarına göre güvenilir olduklarını vurgulamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Abdullah bin Ömer</span> Halife Ömerin oğlu, sahabe

Abdullah bin Ömer, ikinci İslâm Halifesi Ömer'in oğludur. Hadis ve hukukta önde gelen yetkili sahabedendi. Müslüman toplumunda çıkan İlk Fitne'de hiziplere karşı tarafsız tutumu ile bilinmiştir. Ebu Hureyre'den sonra ikinci en çok hadis rivayet eden sahabidir.

İbn Huzeyme,, Sahih ibn Huzeyme ile tanınan, hadis ve Şafii mezhebi Fıkıh alimi.

<span class="mw-page-title-main">Ehl-i Hadis</span>

Ehl-i Hadis, İslam ın 2./3. yüzyıllarında Kuran'ı ve sahih hadisi hukuk ve inanç gibi meselelerde tek otorite olarak gören hadis alimlerinin bir hareketi olarak ortaya çıkan Sünni İslam'ın İslami bir okuluydu. Taraftarları aynı zamanda rivayetçi veya bazen de gelenekçiler olarak anılmıştır. Gelenekçiler, dördüncü İslami yüzyılda mezheplerin ortaya çıkmasından önce Sünni ortodoksluğun en yetkili ve baskın bloğunu oluşturuyordu. Ehl-i Hadis, hukuki muhakemelerini bilgilendirilmiş görüş رَأْي (re'y) veya yaşayan yerel uygulama عُرْف (ʽörf) üzerine temellendiren ve genellikle aşağılayıcı bir şekilde Ehl er-Re'y olarak anılan çağdaş fıkıhçıların çoğuna karşı çıktı. Gelenekçiler taklid suçlandılar veya kutsal metinler olmadan re'y) uygulamasını kınadılar. Buna karşılık ittiba'yı savundular. Buna karşılık Ehl-i Hadis, Kutsal Yazılara bağlı kalarak içtihadı savundu.

Hadis eleştirisi, İslam peygamberi Muhammed'in söz, eylem, sessiz onaylarından oluşan ve kanonlaştırılmış İslamî literatür türünün eleştirisidir.

El Cami el Kamil Fi el Hadis el Sahih el Şamil, İngilizcede The Comprehensive Collection of all Authentic Prophetic Rivayetler veya Sahih hadis Ansiklopedisi olarak bilinen, İslam alimi İmam Ziaur Rehman Azmi tarafından derlenen ikincil bir hadis koleksiyonu kitabıdır. Yazar bu kitapta, iki yüzden fazla kitaptan tüm sahih ve hasen hadisler olarak adlandırılan sahih peygamberlik rivayetlerini derlediğini iddia etmektedir. Zakir Naik kitabı çok övdü ve kitabın İngilizce çevirisinin yayınlanması için çalıştığını belirtti. Son ikinci baskıda 16.546 sahih veya hasen hadis bulunmaktadır. Zakir Naik kitapla ilgili doğrudan deneyimini anlatmaktadır. İslam alimi Muhammed İshak Bhatti'ye göre, "Bu daha önce hiç kimsenin yapmadığı bir iştir."