İçeriğe atla

Hâbil

Hâbil veya Abel[a] İbrahimi dinlerde bahsi geçen Yaratılış Kitabında ve Kur'an'da yer alan bir kişidir. Kabil'in (Cain) küçük erkek kardeşi ve Adem ile Havva'nın küçük oğluydu.[1] İlk yetişen sürüsünü Tanrı'ya adak olarak sunan bir çobandı. Tanrı onun adağını kabul etti ama kardeşininkini kabul etmedi. Kabil daha sonra Habil'i kıskançlıktan öldürdü.

Genesis'e göre, bu insanlık tarihindeki ilk cinayetti.

Yorumlar

Yahudi ve Hristiyan yorumları

Yaratılış kitabındaki anlatıya göre Habil, Havva'nın ikinci oğludur. Adı İbranicede ''nefes'' anlamına gelir. Eberhard Schrader ise Akadca ablu (''oğul'') kökenli olduğunu söylemiştir.[2]

İlk Matem (Adem ve Havva, Habil'in ölümünün yasını tutar); William-Adolphe Bouguereau'nun 1888 tarihli tuval üzerine yağlı boya tablosu

Hristiyanlıkta bazen Habil'in ölümü ile İsa'nın ölümü arasında mukayeseler yapılır, bu yüzden Habil ilk şehit olarak görülür. Matthew 23:35'te İsa, Habil'den "adil" olarak bahseder.

Roma Katolik Kilisesi'nde ölenler için yapılan ayinlerde Habil hatırlanır ve Canon of the Mass kanonunda İbrahim ve Melkidesek ile birlikte anılır. İskenderiye Ayininde 28 Aralık'ta bir bayram günü ile anılır.[3]

Adem ve Havva ile alakalı Kıpti Kitabı'na göre (2:1–15'te) ve Süryani Cave of Treasures kitabına göre Habil'in bedeni, günlerce yas tutukduktan sonra, Hazineler Mağarası'na yerleştirildi. Buna ek olarak, Yaratılış Kitabı'nda yer alan Adem'in Soyağacındaki Şit'in soyu, kendilerini haksızlardan tecrit etmek için Habil'in kanı üzerine yemin eder.

Hristiyan ve Yahudi geleneklerinin çoğu tarafından kanonik olmadığı kabul edilen Hanok Kitabında (22:7), Habil'in ruhunun şehitlerin başı olarak atandığı söylenir.

İslami yorumlar

Şii inancına göre Habil ("Habeel"), Şam'ın batı dağlarında,Zabadani Vadisi yakınında, Suriye'deki Barada nehrinin köylerine bakan Nabi Habeel Camiine gömülüdür. Şiiler bu camiyi sık sık ziyaret ederler. Cami, 1599 yılında OsmanlılıAhmed Paşa tarafından yaptırılmıştır.

Notlar

  1. ^ /ˈbəl/; İbraniceהֶבֶל Héḇel, in pausa הָבֶלHā́ḇel; GrekçeἍβελ Hábel; Arapçaهابيل

Kaynakça

  1. ^ The Holy Bible. English Standard Version. Crossway Bibles. 2016. ss. Genesis 1:26-27; Genesis 2:20-24. 
  2. ^ Eberhard Schrader, Die Keilinschrift und das Alte Testament, 1872.
  3. ^ Holweck, F. G., A Biographical Dictionary of the Saints. St. Louis, MO: B. Herder Book Co., 1924.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Âdem</span> dinî inanışlara göre dünya üzerindeki ilk insan

Âdem, İbrahimî dinlere göre Tanrı tarafından yaratılan ilk insandır. Bunun yanı sıra Âdem, tüm insanlığın ve onların yaratıcılarıyla olan ilişkilerinin bir sembolü olarak da görülebilir. Âdem ayrıca erkek, kadın ve cinsellik rollerinin dini ahlakını temel almak için kullanılır.

Havva, değişik inançlarda ve İbrahimî dinlerde ilk insan Âdem'in eşidir. Bu dinlere göre tüm insanlar Âdem ve Havva'nın çocuklarıdır. Bazı Batı dillerinde Eski Ahit'ten geldiği şekliyle Eva diye adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Lilit</span> Yahudilik ve Hristiyanlığın apokrif inançlarında Âdemin ilk eşi

Lilit ; Yahudi mitolojisinde cin. Lilitler Talmud'da yalnızca sukkubi iken, sonraki efsaneler adı benzersiz bir karaktere uygular. Hakkında Tanah'taki Yeşaya 34:14'te söz edilir. Önce bir Mezopotamyalı cin, Orta Çağ'da Sirach Alfabesi'nin (Midraş) etkisi altında "Adem'in ilk karısı" oldu. Modern medyada genellikle Lucifer'in karısı olarak tasvir edilir.

<span class="mw-page-title-main">Teslis</span> Baba, Oğul ve Kutsal Ruh üçlüsün­den oluşan Tanrı inancını ifâde eden kavram

Teslis, Kutsal Üçleme ya da Üçlü Birlik, tek olan Tanrı'nın Kutsal Kitap'ta kendisini bildirdiği her biri eşit yücelikte, özünde tek, ezeli ve ebedi olan üç benliğini konu edinen ve Hristiyan kiliselerinin çoğunluğu tarafından inanılan ana akım Hristiyan dininin merkezindeki inanç esasıdır. Baba Tanrı, Oğul Tanrı ve Kutsal Ruh üç farklı benlik (hipostaz) olarak aynı özü paylaşmaktadırlar (Homoousia). Tek öz Tanrı'nın birliğini üç benlik ise Tanrı'nın kimliğini anlatmaktadır ve benliklerin hem birbirinden farklılıklarını hem de özde çözülmez birliklerini ifade eder. Böylece tüm yaratım ve lütuf süreci Tanrı'nın üç ilahi benliğinin ortak eylemi olarak görülür. Her benlik, Üçlü Birlik'te kendilerine özgü nitelikleri tezahür ettirir ve böylece her şeyin "Baba'dan çıkıp gelmiş" "Oğul aracılığıyla" ve "Kutsal Ruh'un gücüyle" gerçekleştiğini kanıtlar.

<span class="mw-page-title-main">Habil ve Kabil</span> Adem ve Havvanın ilk oğulları

Tanah'ta, Habil ve Kabil/Kayin, Adem ve Havva'nın ilk iki oğludur. İlk doğan Kabil bir çiftçi, kardeşi Habil ise bir çobandır. Tanah'a göre Kabil, kardeşi Habil'i kıskandığından dolayı ona karşı kin ve nefret beslemiş, en sonunda da kardeşini öldürerek İnsanlık tarihindeki ilk cinayeti işlemiştir. Bunun üzerine YHVH (Tanrı), Kabil'i cehennem azabıyla cezalandırmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yaratılış Kitabı</span> Kutsal Kitapın ilk kitabı

Yaratılış Kitabı, Tanah'ın ve Hristiyan Eski Ahit'inin ilk kitabıdır. Yahudilik ve Hristiyanlık geleneklerinde her şeyin başlangıcını; insanlığın erken tarihini, İsrailoğullarının atalarını ve Yahudi milletinin asıllarını açıklayan bir kitap olarak görülür.

Kurban, İslami bir terim olarak Arapçadan Farsçaya, oradan da Türkçeye geçmiş bir sözcük olup her türlü adağa kurban dense de İslamda özellikle Kurban Bayramı'nda Allah adına kurban kesme ibadetini tanımlar.

Karşılaştırmalı din alanında Hristiyanlık ve İslam arasındaki tarihsel etkileşim, Hristiyanlık ile İslam'ın benzer yönlerini ve temel fikirleri bağlar. İslam ve Hristiyanlık, Yahudilik gibi, semavi gelenekten aldıkları kökenlerini paylaşırlar. Bu kökene rağmen söz konusu iki din arasında derin farklar vardır. Örneğin, İsa’nın kim olduğu konusu bunlardan biridir.

Yahvist ya da kısaca J, Belgesel hipotez (DH)'e göre Tora'yı oluşturan dört ana kaynaktan biridir. Kaynakların en eskisi olup Tekvinin yarısına yakınını, Çıkış'ın ilk yarısını ve Sayıların bazı kısımlarını oluşturur. J'de Tanrı insansı olarak anlatılıp ismi Yahweh (Yehova)'dir; Yehuda Krallığı'na ve bu krallıktaki insanların tarihine özel bir ilgi duymaktadır. J'nin ~MÖ 950'de derlendiğine ve ~MÖ 400'de Tora ile birleştirildiğine inanılır.

Sümer mitolojisi, Sümerler'in yıkılışlarına kadarki dönemde din ve bilimle ilgili kültürünü içerir. Birçok tanrı ve tanrıçaları vardır ve onlar Sümer mitolojisini oluşturur. Bu tanrılar ve tanrıçalar Yaradılış Destanı, Tufan hikâyesi gibi edebî eserlerde açıkça belirtilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Şit</span> Adem ve Havvanın oğlu

Şit, İbrahimi dinlerde Adem ile Havva'nın üçüncü oğludur. İbranice İncil'e göre iki erkek kardeşi vardı: Kabil ve Habil. Yaratılış 4:25'e göre Şit, Habil'in Kabil tarafından öldürülmesinden sonra doğmuştu ve Havva, Tanrı'nın onu Habil'in yerine geçmesi için atadığına inanıyordu. Şit, Adem ile Havva'nın İncil'de adı geçen tek çocuğudur. Âdem'den sonra dünyaya gönderilen ikinci, dünyada doğan ilk peygamberdir.

<span class="mw-page-title-main">Aden Bahçesi</span>

Aden Bahçesi, Kitâb-ı Mukaddes'te Adem ile Havva'nın yaşadığı cennet bahçesidir. Eden'in Orta Doğu'da bir yerde olduğu düşünülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Sistine Şapeli tavanı galeri</span> Vikimedya liste maddesi

Sistine Sapeli tavanı, İtalyan yüksek rönesans dönemi sanatkarı Michelangelo tarafından 1508 - 1512 döneminde hazırlanmış bir seri fresk resim eseridir. Bu resimler Papa IV. Sixtus tarafından 1477-1480 döneminde Vatikan'da yaptırılan büyük Sistine Şapeli tavanında bulunur ve 1508'de Papa II. Julius tarafından sipariş edilip yapılmaya başlanmıştır. Bu tavanda bulunan tablolar insanlığın Yaratılışı, Düşmesi ve Kurtarılması hakkinda Hristiyan dinsel doktrinlerini göstermek için yapılmıştır.

Hristiyanlığa göre cinsellik Tanrının bir armağanıdır. Hristiyanlığın kutsal kitabının ilk bölümünde şöyle yazar:

Hristiyanlar meleklere olan inanışlarıyla ilgili olarak Yahudi geçmişini varsayarlar ancak sınırlarını vurgularlar. Hristiyanlar için melekler tıpkı Yahudi melekleri gibi Tanrı'nın mesajını getiren ve Tanrı'nın elçileridir. Melekler Tanrı'ya tapınır, insanoğluna mesaj getirir ve insanoğlu için Tanrı'ya şefaatte bulunurlar.

<span class="mw-page-title-main">Âdem ve Havva</span> İbrahimi yaratılış mitinde ilk erkek ve kadın

Adem ve Havva, İbrahimi dinlerin yaratılış efsanesine göre ilk erkek ve kadındır. İnsanlığın özünde tek bir aile olduğu ve herkesin tek bir çift orijinal atadan geldiği inancının merkezinde yer alırlar. Ayrıca, Yahudilik veya İslam'da tutulmasa da Hristiyanlıkta önemli inançlar olan insanın düşüşü ve orijinal günah doktrinlerinin temelini oluştururlar.

<i>The Bible: In the Beginning...</i>

The Bible: In the Beginning..., 1966 ABD-İtalya yapımı sinema filmidir. Film Âdem ve Havva'dan İshak'ın bağlanmasına kadar uzanan hikayeleri kapsayan İncil'deki Yaratılış Kitabı'nın ilk 22 bölümünü anlatır.

<span class="mw-page-title-main">Atalar (Kutsal Kitap)</span> İncildeki figürler İbrahim, İshak ve Yakup

Atalar ya da Kutsal Kitap'taki ifadesiyle Patrikler Kutsal Kitap'ın dar tanımıyla, İbrahim, oğlu İshak ve İshak'ın oğlu ve aynı zamanda İsraillilerin atası olan İsrail olarak da adlandırılan Yakup için kullanılan bir ifadedir. Bu üç figür topluca atalar (patrik) olarak anılır ve yaşadıkları dönem atalar çağı olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Hanok (Kabil'in oğlu)</span> Kutsal Kitapta adı geçen kişi

Enoh ya da Hanok, Yaratılış Kitabı'nda yer alan bir kişidir. Kabil'in oğlu ve İrad'ın babası olarak tanımlanır. Kabil, kardeşi Habil'i öldürmesinin cezası olarak Rab tarafından gönderildiği Nod Ülkesi'ne geldikten sonra karısı hamile kaldı ve Kabil'in Hanok adını verdiği ilk çocuğunu doğurdu.

Kabil, İbrahimî dinlerdeki bir figürdür. Yaratılış Kitabında geçen İncilsel karakterlerden birisidir. Adem ile Havva'nın ilk doğan oğludur ve Habil'in ağabeyidir. Kabil, mahsulünü Tanrı'ya adak olarak sunan bir çiftçiydi. Anlatılara göre, Tanrı Kabil'in adağından hoşnut olmadı ve Habil'in adağını tercih etti. Kabil kıskançlık yaparak Habil'i öldürdü. Kabil, kardeşini katlettiği için Tanrı tarafından lanetlendi ve cezalandırıldı.