İçeriğe atla

Hugh Longbourne Callendar

Hugh Longbourne Callendar
Doğum18 Nisan 1863(1863-04-18)
Hatherop, İngiltere
Ölüm21 Ocak 1930 (66 yaşında)
Ealing, İngiltere
Çocuk(lar)4, Guy Stewart Callendar dahil
ÖdüllerDuddell Madalyası ve Ödülü
Rumford Madalyası
Kariyeri
DalıTermodinamik
Sıcaklık ölçümü
İklim bilimi
Radyografi
Çalıştığı kurumlarCambridge Üniversitesi

Royal Holloway College
McGill Üniversitesi

Royal College of Science
Doktora öğrencileriWilliam Francis Gray Swann

Hugh Longbourne Callendar FRS (18 Nisan 1863 - 21 Ocak 1930), Sıcaklık ölçümü ve termodinamik alanlarına yaptığı katkılarla tanınan bir İngiliz fizikçidir.[1]

Callendar, bilim adamlarının ve mühendislerin tutarlı ve doğru sonuçlar elde etmesine olanak tanıyan, kullanıma uygun doğru bir platin dirençli termometre tasarlayan ve üreten ilk kişidir.[1] Hesaplamalar için kullanılan buharın termodinamik özelliklerine ilişkin güvenilir tablolar üretip yayınlayarak deneyler yaptı ve termodinamiği araştırdı.[2] Callendar, I. Dünya Savaşı sırasında birçok kurumla çalıştı ve Deniz kuvvetleri için faydalı araçların araştırılmasına ve geliştirilmesine yardımcı oldu.[1]

Callendar, İnşaat Mühendisleri Kurumu James Watt Madalyası (1898) ve Rumford Madalyası (1906) gibi ödüller almıştır.[3] Royal Society üyeliğine ve daha sonra Londra Fizik Derneği üyeliğine seçilmiştir. Callendar ayrıca üç kez Nobel Fizik Ödülü'ne aday gösterilmiştir.[1]

1930'da bir ameliyattan sonra Ealing'de evinde ölmüştür.[4]

Doğumu ve eğitimi

Callendar, yerel bir Anglikan rahibi olan Hugh Callendar ve Anne Cecilia Longbourne'un en büyük oğlu olarak Gloucestershire, Hatherop'ta doğmuştur.[5] Mayıs 1863'te babasının kilisesinde vaftiz edilmiştir. Babası 1867'de ölmüştür. Callendar, özel bir öğretmenin yardımıyla, indüksiyon bobinleri ve jeneratörler gibi birden fazla cihaz yaparak ve 10 yaşına kadar kendi kendine Mors alfabesi öğrenerek dil ve matematik becerilerini genç yaştan itibaren geliştirmiştir.[4] Callendar, 11 yaşında eğitimine Marlborough College'da başladı ve burada futbol oynamış ve koleji hem atıcılık hem de jimnastikte temsil etmiştir.[1][4]

Callendar, 1882'de Trinity College, Cambridge'de okumaya başlamıştır, 1884'te Klasikler dalında birinci sınıf onur derecesi almış ve 1885'te matematikte birinci sınıf onurla 16. asistan olarak mezun olmuştur.[2] 1885'te Cavendish Laboratuvarı'nda fizikçi J. J. Thomson altında deneysel fizik eğitimi almaya başlamıştır, hiçbir pratik deneyimi veya fizik bilgisi yoktu.[6] Here he developed his thesis on platinum thermometry and in 1886 he became a Fellow of Trinity.[7] Cambridge'deyken, hızlı yazmak için J. J. Thomson'ın öğrendiği ve kullandığı yeni bir stenografi sistemi icat etmiştir.[6]

Ailesi ve kişisel yaşamı

Cambridge'de tanıştığı Victoria Mary Stewart ile 1894 yılında İngiltere'de evlenmiştir. Cecil (1895) adında bir kızları ve Guy Stewart Callendar (1898), Leslie Hugh (1896) ve Maxwell Victor (1905) adında üç oğulları olmuştur. Guy Stewart, 'Callendar Etkisi' olarak bilinen karbondioksit emisyonlarının iklim üzerindeki etkisini öne sürmüştür.[2]

Callendar'ın ilgi alanlarından biri otomobil kullanmaktı. İçten yanmalı motorlar üzerine araştırmalar yapmış ve 1902'de modifiye edip geliştirdiği bir motosiklet satın almıştır.[4] 1904'te, İngiltere çevresinde aile seyahatleri için kullanmak üzere bir araba satın almış ve modifiye etmiştir.[4] Hugh'nun diğer ilgi alanları ve hobileri arasında astronomi, doğa çalışması, rekabetçi atış, jimnastik, futbol, tenis ve otomotiv mekaniği dahil el sanatları yer alıyordu. "Cursive Shorthand"[8][9] adını verdiği bir dizi çalışma yayınlamış ve İngilizce yazım reformu üzerine yazmıştır.

Kariyeri

Dirençli sıcaklık ölçümü

Callendar'ın Sıcaklık ölçümü alanındaki çalışmasından önce, doğru ve güvenilir sıcaklık ölçümü için bir alet yoktu. Gaz termometresi, o zamanlar sıcaklık ölçeği için bir standarttı. Bu cihazlar, pahalı ve büyük oldukları için güvenilirlik ve pratiklik açısından önemli sınırlamalara sahipti.[10] Cıvalı termometre, sınırlı bir aralığa sahip olmasına ve genellikle kullanım için çok kırılgan olmasına rağmen, sıcaklık ölçümü için de kullanılıyordu.[10]

Cavendish Laboratuvarında Thomson, Callendar'a metalik dirençli Sıcaklık ölçümü çalışmasını tavsiye etmiştir.[4] Ernst Werner von Siemens, 1860 yılında platin dirençli sıcaklık detektörü kullanımını öneren ilk kişiydi, ancak cihaz okumaları kararsızdı.[2] Callendar, sıcaklığın bir fonksiyonu olarak metalin direnci için bir denklem geliştirdi ve bu denklem 0-600 °C arasında %1'e kadar doğru sonuç veriyordu.[2] Bu denklem, daha sonra 1899'da Elektrik Standartları Komitesi tarafından uluslararası alanda kullanılmak üzere kabul edilen standart bir sıcaklık ölçeği geliştirmek için kullanılmıştır.[2][11] 1886'da, Siemens tarafından yapılan hataları düzelten, doğru bir platin dirençli termometre için bir tasarım geliştirmiştir.[4] Termometre, -190 °C ile 660 °C arası sıcaklıkları doğrulukla ölçmüştür. Elde ettiği sonuçlar, "sıcaklıkları daha önce hiç elde edilemeyen bir kolaylık ve doğrulukla belirleyebilen" yeni bir araç sağladığı için J. J. Thomson tarafından övülmüştür.[6] Callendar, platin termometresinin ısı aralığını -200 °C ile 1000 °C aralığına genişleterek, iyileştirmiştir.[4][10] Tasarımı, Ulusal Fizik Laboratuvarı'nda, termometrenin güvenilirliğinin doğrulanmasını sağlayan zorlu testlerden geçmiştir.[10]

Callendar'ın platin termometresi, metallerin erime noktasını ölçmek için kullanılabilir ve bu da metal alaşımada kullanılmasına izin vermektedir. Aparat ticari olarak Cambridge Instrument Company tarafından üretilmiştir.[4] Modern platin termometrelerin üretimi, daha saflaştırılmış platin ve onları daha küçük hale getirme gibi sürekli olarak geliştirilen doğrulukla Callendar'ın modeline dayanmaktadır.[11] Platin dirençli termometre üzerindeki çalışması, zaman içinde iklim sıcaklığının ölçülmesine izin veren yuvarlanan grafikli termometrenin geliştirilmesine yol açmıştır.[1]

Sıcaklık ölçümü için birçok başka yöntem olmasına rağmen, platin dirençli termometreler kullanılmaya devam etmektedir. Yüksek düzeyde doğrulukları ve zaman içindeki kararlılıkları nedeniyle öncelikle kalibrasyon cihazları olarak kullanılırlar.[12]

Termodinamik

H. L. Callendar tarafından kalorimetre çizimi

Callendar, Cambridge'den ayrıldı ve 1891 ile 1893 yılları arasında Royal Holloway College'da fizik profesörü olarak iki yıl çalışmıştır.[1] 1893'te Kanada'nın Montreal kentindeki McGill Üniversitesi'nde çalışmaya başlamış ve Fizik alanında ikinci Macdonald Kürsüsüne atanmıştır.[1] Leslie, Cecil ve Guy bu dönemde McGill'de doğmuştur. Callendar, McGill'deyken termodinamik alanında iki konuda araştırma yapmıştır. İlki, Makine Mühendisliği Profesörü John Thomas Nicolson ile birlikte Buhar makinesi üzerine yapılan araştırmaydı.[1] İkincisi, Howard Turner Barnes ile kalorimetri tekniklerini kullanarak elektrik ve termal birimlerin incelenmesiydi.[1]

Ayrıca gazların ısısı üzerine çalıştı ve makaleler yayınlamıştır. Mevcut kabul edilen değerin dört derece altında olan bir kükürt kaynama noktası hesaplamıştır.[2] 1927'de Uluslararası Sıcaklık Ölçeğinde kükürtün kaynama noktası ve Callendar'ın değeri yalnızca 0,07 °C farklıydı.[2]

Buhar üzerine çalışması

Callendar, buharın ısısı için bir formül geliştirdi, bunu basınç ve sıcaklığın bir fonksiyonu olarak ifade etti ve bunu 1900'de termodinamik üzerine ilk makalesinde yayınladı.[1] Çoklu termodinamik özelliklere ilişkin formülüyle tutarlı deneysel sonuçlar elde edebildi.[1] Bundan, bilim ve mühendislikteki hesaplamalar için buharın termodinamik özelliklerine ilişkin tablolar geliştirmeyi başardı. Bu önemli bir katkıydı, çünkü standart olarak kabul edilmiş bir buhar tablosu seti yoktu. Callendar Buhar Tabloları yayınlandı (1915, 1922, 1927) ve ayrıca 1920'de Buharın Özellikleri ve Türbinlerin Termodinamik Teorisi yayınlandı.[5][7] Türbin üreticileri Callendar'ın buhar tablolarını kabul etti ve buhar makinelerini icat etmek için kullandı.[2]

Callendar ve oğlu, dünya çapında kullanılan buhar tabloları arasındaki tutarsızlıkları çözmeyi amaçlayan 1929'da düzenlenen ilk Uluslararası Buhar Konferansı'na katılmışlardır.[1] Ertesi yıl Callendar'ın ölümünden sonra oğlu Guy Stewart, buharlı ürünler üzerinde çalışmaya devam etti. Profesör Alfred Charles Glyn Egerton ile birlikte konuyla ilgili birkaç çalışma yayınladı.[2]

Kalorimetri üzerinde çalışması

1902'de Callendar ve Barnes, sıvıların ısı kapasitesi özelliklerini ölçmek için kullanılan sürekli akışlı kalorimetreyi geliştirmiştir.[2] Cihazlarını, elektrik ve termal birimlerin karşılaştırmasını araştırmak için kullandılar ve bir kalori için şu anda kabul edilen değere çok yakın bir değer hesapladılar.[2] Callendar'ın sürekli akışlı kalorimetresi daha da geliştirildi ve daha sonra laboratuvarlarda bilimsel deneyler ve araştırmalar için kullanılmıştır.[1] Aparatları, sıvıların ve gazların Isı sığasının belirlenmesi ve egzoz gazlarının incelenmesi için yaygın olarak kullanılmıştır.[13]

Diğer çalışmaları

1896'da Callendar, Kanada'da X ışını deneyleri yapan ilk kişi olmuştur. Yöntem, hastanelerde görüntüleme için kullanılabilecek tatmin edici sonuçlar vermiştir.[4]

Callendar, kariyerinin ilerleyen dönemlerinde yakıtlar üzerinde de çalışmıştır. 1926 yılında yayınlanan, nükleer kendi kendine tutuşma da dahil olmak üzere yakıtların patlaması üzerine bir makaleye katkıda bulunmuştur.[2] 1927'de parafin yakıtlarının patlatılması üzerine bir makale daha yayınlamıştır.[2]

I. Dünya Savaşı

I. Dünya Savaşı sırasında Callendar, Buluş ve Araştırma Kurulunun (BIR) danışmanlığı yapmıştır. Daha çok denizaltıları tespit ve imhadan sorumlu kurumla çalışmıştır.[1]

Ayrıca oğlu Guy Stewart ile birlikte Hava Buluşları Komitesi'nin (AIC) bir üyesiydi. Burada radyografi kullanarak ekipman ve uçak motorları üzerinde deneyler yapmışlar, kusurları ve kırıkları tespit etmişlerdir.[1]

Ödüller ve onurları

Callendar, Royal Society üyeliğine seçilmiştir.[2] 1910 ile 1912 yılları arasında Londra Fizik Derneği'nin başkanlığını yapmıştır.[2] I. Dünya Savaşı sırasındaki çalışmaları nedeniyle 1920'de İngiliz İmparatorluğu Komutanı (CBE) oldu. Aşağıdakiler dahil birçok onur ve ödül almıştır:

  • Watt Madalyası (1898)
  • Rumford Madalyası (1906)
  • Hawksley Altın Madalyası (1915)
  • Duddell Madalyası ve Ödülü (1923)

Ölçüm ve Kontrol Enstitüsü, her yıl "aletler veya ölçüm sanatına olağanüstü katkılarından dolayı" Callendar Madalyası vermektedir.[14]

Yayınları

Kaynakça

  1. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p Reif-Acherman, Simón (1 Ağustos 2015). "Between Thermodynamics and Thermometry: The Life and Scientific Achievements of Hugh Longbourne Callendar". Physics in Perspective. 17 (3). ss. 198-235. doi:10.1007/s00016-015-0166-8. ISSN 1422-6944. 
  2. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p Wisniak, Jaime (2012). "Hugh Longbourne Callendar". Educación Química (İngilizce). 23 (3). ss. 396-404. doi:10.1016/S0187-893X(17)30126-X. 26 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2023. 
  3. ^ "Callendar, Hugh Longbourne (1863–1930), physicist". Oxford Ulusal Biyografi Sözlüğü (çevrimiçi bas.). Oxford University Press. 2004. doi:10.1093/ref:odnb/32248.  Birleşik Krallık Halk Kütüphanesi abonelik veya üyeliği gereklidir
  4. ^ a b c d e f g h i j Fleming, James Rodger (2007) The Callendar Effect: The Life and Work of Guy Stewart Callendar (1898–1964), the Scientist Who Established the Carbon Dioxide Theory of Climate Change. American Meteorological Society. 978-1-935704-04-1
  5. ^ a b "Callendar, Hugh Longbourne (1863–1930), physicist". Oxford Ulusal Biyografi Sözlüğü (çevrimiçi bas.). Oxford University Press. 2004. doi:10.1093/ref:odnb/32248.  Birleşik Krallık Halk Kütüphanesi abonelik veya üyeliği gereklidir
  6. ^ a b c Thomson, Joseph John (2011), "Preface", Recollections and Reflections, Cambridge University Press, ss. v-vi, doi:10.1017/cbo9781139103718.001, ISBN 978-1-139-10371-8 
  7. ^ a b "Hugh Longbourne Callendar - Graces Guide". www.gracesguide.co.uk. 22 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mayıs 2020. 
  8. ^ Callendar, Hugh L. (1889). A Manual of Cursive Shorthand. Londra: C. J. Clay and Sons. 
  9. ^ Callendar, Hugh L. (1889). Reading practice in Cursive Shorthand: Facsimiles of actual writing. Londra: C. J. Clay and Sons. 
  10. ^ a b c d Price, Rodney (1959). "The Platinum Resistance Thermometer: A Review of its Construction and Applications". Platinum Metals Review. Cilt 3. ss. 78-87. 10 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2023. 
  11. ^ a b Barber, C R; Hall, J A (1962). "Progress in platinum resistance thermometry". British Journal of Applied Physics. 13 (4). ss. 147-154. doi:10.1088/0508-3443/13/4/303. ISSN 0508-3443. 
  12. ^ Morris, Alan S.; Langari, Reza (1 Ocak 2012), Morris, Alan S.; Langari, Reza (Ed.), "Chapter 14 - Temperature Measurement", Measurement and Instrumentation (İngilizce), Butterworth-Heinemann, ss. 347-396, doi:10.1016/b978-0-12-381960-4.00014-0, ISBN 978-0-12-381960-4, 29 Mart 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 2 Ağustos 2023 
  13. ^ Fales, J T; Zierler, K L (1 Ocak 1967). "A continuous-flow calorimeter for measuring total heat production by skeletal muscle". Journal of Applied Physiology. 22 (1). ss. 180-184. doi:10.1152/jappl.1967.22.1.180. ISSN 8750-7587. PMID 6017643. 
  14. ^ "Institute of Measurement and Control > Home > Awards". www.instmc.org (İngilizce). 20 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Sensör</span>

Sensör,, fiziksel bir olayı tespit etmek amacıyla bir çıkış sinyali üreten cihazdır.

<span class="mw-page-title-main">Kelvin</span> Termodinamik sıcaklığın SI birimi

Kelvin, Uluslararası Birim Sistemi'ne göre temel sıcaklık ölçüsü birimi. Sembolü K'dir. İsmini, termodinamikteki mutlak sıfır kavramını ilk defa gazlardan tüm maddelere uygulayan İskoç asıllı bilim insanı Lord Kelvin'den alır.

<span class="mw-page-title-main">William Thomson</span> Britanyalı fizikçi ve mühendis (1824-1907)

William Thomson, İskoçyalı fizikçi.

<span class="mw-page-title-main">Klima</span>

Klima, elektrikli klima veya pasif soğutma ve havalandırmalı soğutma dâhil olmak üzere çeşitli diğer yöntemlerin kullanımıyla daha konforlu bir iç ortam elde etmek için kapalı bir alandaki havanın ısı ve nem kontrol edilmesi işlemidir. Klima, "ısıtma, havalandırma ve klima" (HVAC) sağlayan sistem ve teknikler ailesinin bir üyesidir.

Titanyum sembolü Ti olan 22 atom numaralı kimyasal elementtir.

<span class="mw-page-title-main">Argon</span> simgesi Ar olan periyodik tablonun 8A grubunda yer alan element

Argon, periyodik tablonun 8A grubunda yer alan; atom numarası 18, simgesi Ar olan elementtir.

<span class="mw-page-title-main">James Prescott Joule</span> Fizikçi

James Prescott Joule. İngiliz fizikçi. Isının mekanik iş ile olan ilişkisini keşfetti. Bu keşif, enerjinin korunumu kuramını ve oradan da termodinamiğin birinci yasasının eldesini sağladı. SI sistemindeki iş birimi joule, onun adına ithafen verilmiştir. William Thomson ile mutlak sıcaklık ölçeğini geliştirmiştir. Bir direnç üzerinden geçen elektrik akımının ısı yaydığını bulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Hendrik Lorentz</span> Hollandalı fizikçi (1853–1928)

Hendrik Antoon Lorentz, Hollandalı fizikçidir. Zeeman etkisini aydınlattığı için 1902 Nobel Fizik Ödülü'nü Pieter Zeeman ile paylaştı.

<span class="mw-page-title-main">Theodore Richards</span> Amerikalı kimyager (1868 – 1928)

Theodore William Richards Amerikalı kimyacı, 1914 Nobel Kimya Ödülü sahibi. Nobel ödülünü "çok sayıdaki kimyasal elementin atom ağırlıklarının doğru bir şekilde saptanmasından dolayı" kazandı.

<span class="mw-page-title-main">Ateş (tıp)</span> vücut sıcaklığının yükselmesi ile karakterize olan yaygın tıbbi belirti

Ateş veya pireksi insanlarda, organizmanın enfeksiyona karşı savunma mekanizmasının bir belirtisidir ve vücut sıcaklığının hipotalamustaki sıcaklık set noktasının artması nedeniyle normal aralığı aşmasıyla ortaya çıkar. Normal sıcaklık için üzerinde mutabık kalınmış tek bir üst sınır yoktur: Kaynaklar insanlarda 37,2 ve 38,3 °C aralığında değerler kullanmaktadır. Set noktasındaki artış, artan kas kasılmalarını tetikler ve soğuk veya üşüme hissine neden olur. Bu durum, daha fazla ısı üretimine ve ısıyı koruma çabalarına yol açar. Set noktası sıcaklığı normale döndüğünde, kişi sıcak hisseder, kızarır ve terleme başlayabilir. Nadir olarak, ateş ateşli nöbeti tetikleyebilir, bu durum özellikle küçük çocuklarda daha yaygındır. Ateşler genellikle 41 ila 42 °C aralığını geçmez.

<span class="mw-page-title-main">Mutlak sıcaklık</span> mutlak sıcaklık ölçüsü

büyüklüğünün veya mutlak sıcaklık ya da termodinamik sıcaklık olarak tanımlanan büyüklüğünün iki önemli fiziksel sonucu vardır.

<span class="mw-page-title-main">J. Willard Gibbs</span>

Josiah Willard Gibbs Amerikalı bilim insanı. Fizik, kimya, matematik ve makine mühendisliği alanlarında çalışan Gibbs, klasik termodinamiğin ve kurucusu sayıldığı fiziksel kimyanın teorik temellerini ortaya koydu. Matematikçi olarak diğer alanlardaki çalışmalarının da katkısıyla vektör hesabını geliştirdi. 1863'te Amerika Birleşik Devletleri üniversitelerinde mühendislik alanında verilen ilk, doğa bilimleri dalında verilen ikinci doktor unvanının sahibi oldu ve kariyeri boyunca doktorasını yaptığı Yale Üniversitesi'nde çalıştı.

Atmosferik termodinamik, dünya üzerindeki ısının, iklim veya hava koşulları dahilinde işe dönüşmesini inceleyen alandır. Klasik termodinamikin kurallarını takip eden atmosferik termodinamik nemli hava,bulutların oluşumu, astronomik conveksiyon, sınır tabakası meteorolojisi,ve atmosferdeki dikey durağanlık gibi fenomenlerin üzerinde çalışır. Atmosferik termodinamik şemalarfırtına tahmin araçlarının geliştirilmesinde kullanılır. Atmosferik termodinamik Sayısal hava modellerinde bulut mikrofizik ve konveksiyon (iklim) parametrizasyonlara için bir temel teşkil eder ve pek çok iklimi göz önünde tutmak için kullanılır buna konvektif –denge iklimi modeli de dahil.

Termodinamiğin sıfırıncı kanunu şöyle ifade edilir: Eğer iki termodinamik sistemin her biri üçüncü ile termal bir dengedeyse o zaman bu üçü birbiriyle termal denge içerisindedir.

<span class="mw-page-title-main">Harold Jeffreys</span> İngiliz matematikçi, istatistikçi, jeofizikçi ve gökbilimci (1891 – 1989)

Sir Harold Jeffreys, İngiliz matematikçi, istatistikçi, jeofizikçi ve gökbilimcidir. İngiltere Kraliyet Akademisi'nin bir üyesidir.

Üçlü nokta, termodinamikte bir maddenin üç fazının termodinamik dengede bir arada var olduğu sıcaklık ve basınçtır. Süblimleşme eğrisi, erime eğrisi ve buharlaşma eğrisi bu noktada buluşurlar.

Katı hâl kimyası, bazen malzeme kimyası olarak da adlandırılır, katı faz malzemelerinin, özellikle, ancak sadece moleküler olmayan katıların sentezi, yapısı ve özelliklerinin incelenmesidir. Bu nedenle, katı hal fiziği, mineraloji, kristalografi, seramik, metalurji, termodinamik, malzeme bilimi ve elektronik ile yeni malzemelerin sentezine ve karakterizasyonuna odaklanan güçlü bir örtüşmeye sahiptir. Katılar, ana partiküllerinin düzenlenmesinde mevcut olan düzenin doğasına göre kristal veya amorf olarak sınıflandırmak mümkündür.

Sıcaklık ölçümü (termometri), anında veya daha sonra değerlendirme için mevcut yerel sıcaklığın ölçülmesi süreci olarak tanımlanır. Sıcaklık eğilimlerini değerlendirmek için tekrarlanan standart ölçümlerden oluşan veri kümeleri kullanılabilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Carnot ısı motoru</span>

Carnot ısı motoru, Carnot çevriminde çalışan bir ısı motorudur. Bu ısı motorunun temel hâli 1824'te Nicolas Léonard Sadi Carnot tarafından geliştirildi. Carnot motor modeli, 1834'te Benoît Paul Émile Clapeyron tarafından grafiksel olarak genişletildi ve 1857'de Rudolf Clausius tarafından matematiksel anlamda araştırıldı. Bu çalışmalar, temel bir termodinamik kavram olan entropinin keşfedilmesini sağladı. Carnot motoru, teorik olarak mümkün olan en verimli motordur. Verimlilik, yalnızca motorun arasında çalıştığı sıcak ve soğuk ısı rezervuarlarının mutlak sıcaklıklarına bağlıdır.

<span class="mw-page-title-main">William Hyde Wollaston</span> Biliminsanı

William Hyde Wollaston paladyum ve rodyum kimyasal elementlerini keşfetmesiyle ünlü bir İngiliz kimyager ve fizikçidir. Ayrıca platin cevherini dövülebilir külçelere dönüştürmek için bir yol geliştirmiştir.