İçeriğe atla

Harold Godwinson

Harold Godwinson
İngiltere kralı
Hüküm süresi6 Ocak 1066 – 14 Ekim 1066
Taç giymesi6 Ocak 1066
Önce gelenGünah Çıkartıcı Aziz Edward
Sonra gelenEdgar Atheling
Doğum1022
Wessex
Ölüm14 Ekim 1066 (44 yaşında)
Hastings
DefinWaltham Kilisesi
Eş(ler)iEdith Swanneck
Çocuk(lar)ı
  • Godwin
  • Edmund
  • Magnus
  • Gunhild
  • Gytha
  • Harold
  • Ulf
HanedanWessex Hanedanı
BabasıGodwine
AnnesiGytha
Bayeux işlemesi ile alternatif tarihi yazımı. Galip William tarafından hazırlanan işlemede William, Harold'u kendisine verdiği sözü tutmamakla suçlamaktadır. Ancak işgalin gerekçesini oluşturan bu savı destekleyen bir kanıt bulunmamaktadır. İşlemedeki metnin aslı HAROLD SACRAMENTUM FECIT WILLELMO DUCI "Harold Dük William'a yemin ediyor" şeklindedir.
Harold'un ölümü Bayeux işlemesinde de işlenmiştir. Harold işlemede gözünden okla vurularak öldürülmüş şekilde resmedilmiştir. İşlemede HAROLD REX INTERFECTUS EST (Kral Harold öldürüldü) yazılmaktadır.
Harold'un naaşının Wessex'deki Waltham Kilisesi'nde olduğu rivayet edilmektedir.
Wessex soy ağacı

Harold Godwinson veya II. Harold (1022-14 Ekim 1066) İngiltere'nin son Anglo-Sakson kralıdır. Harold 6 Ocak 1066 tarihinden aynı yıl 14 Ekim günü yapılan Hastings Muharebesi'ne kadar başta kalmıştır. Muharebede sonraları I. William olarak tahta çıkacak olan Normandiya Dükü William komutasındaki Normanlara yenilmiştir. Harold savaş meydanında ölen üç İngiltere kralının ilkidir.[1] İngiltere'nin Normanlar tarafından fethi sırasında gerçekleşen Hastings Muharebesi'nde öldürüldü.

Kökenleri

Harold, Wessex bölgesi Earlü olarak görev yapan Godwine ve eşi Gytha Thorkelsdóttir'in oğludur. Godwin ve Gytha'nın Sweyn, Harold, Tostig, Gyrth ve Leofwine isimli oğulları ve Edith adlı kızı olmuştur.[2]

Asil derebeyi

Kız kardeşinin kralla evlenmesinden dolayı Harold 1045 yılında Doğu Anglia Earlü olur. Babası Godwine 1053 yılında öldüğünde Wessex bölgesi Earlü olur. Bu şekilde İngiltere'deki en güçlü asillerden birisi haline gelir. 1058 yılında Hereford da Harold'un denetimine geçer. Aynı zamanda Günah Çıkartıcı Aziz Edward hanedanındaki artan Norman etkisine karşı muhalefetin önderi konumuna yükselir.[3] Harold, Galler bölgesinin hakimi Gruffydd ap Llywelyn'e karşı düzenlediği askeri seferlerde başarılı olur.

Veraset

Rivayetlere göre 1064 yılında Harold bir gemi kazası geçirecek ve Somme bölgesinde Ponthieu'da karaya çıkacaktır. William bunu öğrenince Ponthieu Dükü I. Guy'a fidye ödeyip Harold'u esir alır. Bayeux işlemesindeki rivayete göre William, Harold'u tahttaki hakkından William lehine feragat ettiğine dair yemin etmesi karşılığında bırakacağını ilan eder. Bunun üzerine Harold'un Beaurainville de kutsal emanetler üzerine yemin ettiği iddia edilir. Ancak daha önceki örneklerde de görüldüğü gibi tahta kimin geçeceğine o anda tahtta olan kral değil akil heyet olarak adlandırılabilecek Witenagemot heyeti karar vermektedir.

Harold kendi ailesi içinde istemeden düşmanlar edinecektir. Kardeşi Tostig Godwinson 1065 yılında Northumbria'da vergileri iki katına çıkartınca derebeyleri ayaklanacak, Harold da ayaklanmacıların safında yer alarak kardeşini görevden alacaktır. Edward'dan sonra tahta geçmesinde başarılı yöneticiliği etkili olacak ancak kardeşi Tostig'in Norveç kralı Harald Hardrada ile birlikte İngiltere'ye saldırmasına yol açacaktır.

Ailesi

Harold'un yaklaşık yirmi yıl Edith Swannesha ile evli kaldığı ve en az altı çocuğu olduğu bilinmektedir. Evlilik Danimarka yasalarına göre yasal olsa da Kilise tarafından kabul edilmemiştir. Hastings Muharebesinden sonra Edith ve çocuklarının akıbetine dair kesin bilgiler bulunmamaktadır.[4]

Hükümdarlığı

1065 yılı sonlarında İngiltere kralı Günah Çıkartıcı Aziz Edward kendisinden sonra kimin tahta çıkacağına dair bir belirsizlik içinde komaya girer.[5] Kralın ölümünü ardından toplanan Witenagemot, tahta Harold'un geçmesine karar verir. Harold Westminster Abbey'de 6 Ocak 1066 günü taç giyer.

Harold'un tahta çıktığını öğrenen Normandiya Dükü William İngiltere'yi işgal etme planını yürürlüğe koyar. Normandiya sahillerinde 700 savaş gemisi inşa etmeye başlar. İlk başta sefer için malî destek sorunları yaşasa da Harold'un kendisine karşı kutsal emanetler üzerine ettiği yemini bozduğu şeklinde propaganda yaparak Kilise ve asillerin desteğini kazanır. İngiltere'nin işgal edilmesini bekleyen Harold, Wight Adasında işgalcileri beklemek için birliklerini tutar. Ancak aylar süren bekleyişten sonra 8 Eylül günü orduyu terhis etmek zorunda kalır.

Aynı günlerde yine İngiltere tahtında hak iddiasında bulunan Norveç kralı Harald Hardrada adayı işgal eder. Harold'un kardeşi Tostig ile güçlerini birleştirerek gemileriyle Tyne Nehri ağzına çıkartma yapar. Hardrada ve Tostig karşılarına çıkan İngiliz baronlar Edwin ve Morcar'ı 20 Eylül günü yapılan Fulford Muharebesinde yenilgiye uğratır. Ancak ordusunu yeniden toplayarak kuzeye doğru olağanüstü hızla gelen Harold tarafından Stamford Bridge Muharebesinde mağlup edilirler.[6]

Hastings Muharebesi

12 Eylül 1066 günü yola çıkan William'ın donanması olumsuz hava koşulları yüzünden kayıp verince gemiler Saint-Valery-sur-Somme limanına sığınır. Hava koşullarının değişmesi üzerine 27 Eylül günü donanma yeniden yola çıkar. East Sussex kıyılarındaki Pevensey kıyılarına ertesi gün ulaşıldığı düşünülmektedir. Yeni bir işgal girişimiyle karşı karşıya kalan Harold yine bir olağanüstü çabayla ordusunu 386 kilometre yürüterek William'ı karşılamak için bölgeye gider. William'ın yaklaşık olarak 7 bin Norman savaşçıyla çıkartmayı gerçekleştirdiği sanılmaktadır. Harold büyük bir muharebeden çıkmış yorgun ordusunu Hastings'deki hakim bir tepenin üzerinde mevzilendirir. Bugün Battle adı verilen kasabanın olduğu yerde 14 Ekim günü yapılan Hastings Muharebesinde saatler süren çarpışmanın ardından Normanlar galip gelecek ve Harold öldürülecektir.

Ölümü

Dönemi işleyen tarihçiler Harold'un ölümünü farklı şekillerde aktarmışlardır. Amiens piskoposu Guy tarafından 1067 gibi çok erken bir tarihte kaleme alındığı düşünülen Carmen de Hastingae Proelio[7] adlı eserde Harold'un dört Norman şövalyesi tarafından öldürüldüğü ve vücudunun parçalandığı anlatılır. Benedikt rahip Montecassinolu Amatus tarafından kaleme alınan L'Ystoire de li Normant[8] adlı eserde ise Harold'un gözünden okla vurulduğu yazılır. Bayeux işlemesinin bu iki kaynaktan da etkilendiği ve Harold'un önce okla vurulduğunu sonra da parçalandığını sahnelediği sanılmaktadır.

Cenazesi

Harold'un cenazesiyle ilgili kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Rivayete göre kafası kesilmiş olan naaşın muharebe meydanında bulunabilmesi ancak eşi Edith'in sayesinde olabilmiştir. Ayrıca bulunan cenazenin Harold'un annesinin ısrarlarına rağmen kendine verilmediği ileri sürülmektedir. Harold'un 1060 yılında kurulmasına katkıda bulunduğu Essex'deki Waltham Kilisesinde gömülü bulunduğu rivayet edilir.

Geleneği

Harold'un kızı Gytha Kiev Knezliği hükümdarı II. Vladimir Monomak ile evlenmiştir. Çocukları aracılığıyla Galiçya, Smolensk ve Yaroslavl hanedanlarının atası konumundadır. Harold'un oğullarından Ulf ise William tarafından 1087 yılında ölüm döşeğindeyken affedilmiştir. Ulf, Robert Curthose ile birlikte davransa da tarih sayfalarından silinmiştir. Harold'un oğullarından Godwine ve Edmund'da William'a karşı ayaklanma başlatmaya çalışsalar da başarısız olacak, İrlanda'da unutulmuş bir şekilde öleceklerdir.

Kaynakça

  1. ^ Diğerleri I. Richard ve III. Richard'dır
  2. ^ Edith (1029–1075), Günah Çıkartıcı Aziz Edward'ın eşi olmuştur
  3. ^ 1013 yılında Danmarka kralı Çatalsakal Sweyn'ın İngiltere kralı olmasıyla beraber ailesiyle birlikte 10 yaşında sürgüne gitmek durumunda kalan Edward 25 yıl Normandiya'da sürgünde kalmıştır
  4. ^ Edith'in önce kardeşleri Edwin ve Morcar'ın yanlarına gittiği ancak bu baronların William'a karşı ayaklanıp öldürülmelerinden sonra muhtemelen Harold'un annesi Gytha ile birlikte İrlanda'ya sığındığı düşünülmektedir.
  5. ^ Kralın eşi Edith tarafından yazdırıldığı ancak kimin tarafından kaleme alındığı bilinmeyen Vita Ædwardi Regis olarak bilinen tarih anlatımına göre 5 Ocak 1066 günü ölen Edward ölmeden önce yeniden bilincine kavuşmuş ve krallığı koruması için Harold'u görevlendirmiştir. Ancak bu anlatımın da Bayeux işlemesi gibi objektif olmama ihtimali yüksektir
  6. ^ İzlandalı tarihçi Snorri Sturluson muharebeden önce şöyle bir olayın yaşandığını aktarır: Muharebeden önce cesur bir atlı Hardrada ve Tostig'in karşısına çıkarak eğer Tostig kardeşine ihanetinden vazgeçerse topraklarının geri verileceğini söyler. Bunun üzerine Tostig, böyle yapması durumunda Hardrada'nın sefer masrafları nedeniyle nasıl tazmin edileceğini sorduğunda atlı ona 7 ayak toprak verileceğini çünkü onun diğer savaşçılardan daha uzun olduğunu söyler. Hardrada'nın beğenisini kazanan ve dikkatini çeken bu cesur kişinin Harold'un bizzat kendisi olduğu anlatılır.
  7. ^ Hastings Muharebesi şarkısı
  8. ^ Normanların tarihi

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

Resmî unvanlar
Önce gelen:
Günah Çıkartıcı Aziz Edward

İngiltere kralı

Ocak 1066 – 14 Ekim 1066
Sonra gelen:
Edgar Atheling

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">I. William</span> İngiltereyi fetheden Normandiya dükü

I. William, Fatih William ve Piç William olarak bilinir. 1035-1087 yılları arasında Normandiya Dükü ve 1066-1087 yılları arasında İngiltere'nin ilk Norman kökenli kralı olarak görev yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Normanlar</span> Frenk ve İskandinav karışımı halk

Normanlar, MS 912 yılından itibaren Normandiya'ya yerleşen Frenk ve İskandinav karışımı halk. Normanların soyundan gelen modern halk hâlen Fransa'nın Normandiya bölgesinde yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hastings Muharebesi</span> 14 Ekim 1066da İngilizler ve Normanlar arasında gerçekleşen muharebe

Hastings Muharebesi, 14 Ekim 1066'da Normandiya Dükü William önderliğindeki Norman-Fransız ordusuyla İngiltere'nin Anglosakson Kralı Harold Godwinson önderliğindeki İngiliz ordusu arasında gerçekleşen ve İngiltere'nin Normanlar tarafından fethini başlatan muharebedir. Hastings'in yaklaşık 11 km kuzeybatısında, günümüzde Doğu Sussex'teki Battle kasabasının yakınında gerçekleşen muharebe, Norman zaferiyle sonuçlandı.

<span class="mw-page-title-main">Stamford Köprüsü Muharebesi</span> İngiltere Kralı II. Harold ile Harald Hardrada araeında geçen Yorkshire yakınlarında yer alan 1006 yılı savaşı

Stamford Köprüsü Muharebesi, Stamford kasabasında olmuş Yorkshire yakınlarındaki savaştır. Savaşı kesin olarak Anglosaksonlar kazanmıştır. Bu savaş Norveçli Vikinglerin Büyük Britanya'yı ele geçirme planlarına büyük darbe vurmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Bayeux İşlemesi</span>

'Bayeux İşlemesi, 1066 yılındaki Hastings Muharebesi sonucu Normanlar tarafından ele geçirilen İngiltere'nin tarihini Norman bakış açısıyla anlatan işleme kilim. Asıl ölçüleri 0,5 metreye 70 metre ölçüsündedir. Kanaviçe olduğu söylense de daha çok duvar kilimini andırır. Arka dikiş yöntemiyle yapılmıştır. Şekillerin yanı sıra işleme üzerindeki yazılar Latincedir. Aslı Fransa Bayeux'deki Musée de la Tapisserie de Bayeuxde sergilenmektedir.

Godwine veya Godwin "Wessex" earl'ü ve Edward 'ın kayın pederi.

<span class="mw-page-title-main">İngiltere'nin Normanlar tarafından fethi</span>

İngiltere'nin Normanlar tarafından fethi, 28 Eylül 1066 tarihinde İngiltere'nin Normandiya dükü William tarafından işgal edilmesiyle başlar. William 14 Ekim 1066 tarihinde yapılan Hastings Muharebesini kazanınca I. William olarak başa geçer. Yenik İngiltere kralı Harold Godwinson 25 Eylül 1066 tarihindeki Vikinglere karşı Stamford Bridge Muharebesinde zafer kazanmasına rağmen ordusunun oldukça yıpranmış olması muharebede belirleyici olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">I. William'ın silah arkadaşları</span> 1066 Hastings Savaşında Fatih Williamın yanında bulunan silah arkadaşları

I. William'ın silah arkadaşları, genellikle Norman kökenli olan ve Normandiya Dükü William ile birlikte İngiltere'nin fethinin planlama ve gerçekleştirilmesine çeşitli aşamalarda katılan asilleri ve şövalyeleri anlatır.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Seferi (1069)</span>

Kuzey Seferi veya Kuzeyin yağmalanması, İngiltere'nin Normanlar tarafından fethi sırasında Hastings Muharebesindeki zaferinin ardından I. William olarak tahta geçen Normandiya Dükünün öncülüğünde düzenlenen seferdir. Norman egemenliğine karşı başkaldıran Anglo-Sakson İngilizlere karşı 1069-1070 kışında düzenlenen sefer kuzey bölgelerini denetim altına almak amacıyla yapılmıştır. Sefer sırasında kullanılan yakıp yıkma taktiği yüzünden bölgede geniş çaplı hasar meydana gelmiş, Anglo-Sakson derebeyleri kovulmuştur. Sefer sonucunda yaklaşık 100 bin kişinin öldürüldüğü sanılmaktadır. Sefere ait veriler bu dönemde yazılan Kıyamet Kitabı adlı eserde tüm açıklığıyla geçmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Rollo</span> Normandiyanın ilk hükümdarı olan Viking

Rollo Norveç veya Danimarka asıllı Viking soyundan gelen Norman asilzade. Normandiya olarak bilinen Norman yerleşiminin ilk yöneticisidir, onun soyundan gelenler Normandiya Dükü olarak anılmaktadır.

Anglo-Normanlar, kökeni genel olarak 1066 yılında William tarafından gerçekleştirilen İngiltere'nin fethiyle birlikte İngiltere'yi yöneten Normanlara dayananları tanımlar. Fetihten önce de az sayıda olmakla beraber Norman varlığı bulunmaktaydı. Ancak Hastings Muharebesi'ndeki zaferin ardından adaya doğru yaşanan yoğun Norman göçü ile özgün bir toplum oluşmuştur. Normanlar tüm İngiltere'nin yanı sıra, Galler'in bir kısmını ve 1169 yılından sonra İrlanda'ya hakim oldukları için zaman içinde özgün bir kültür oluşturmuşlardır. Özellikle dilleri Normandiya'daki eski Normancadan ayrılarak evrimleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Edward (Æthelred'in oğlu)</span>

Günah Çıkartıcı Edward 8 Haziran 1042 – 5 Ocak 1066 döneminde İngiltere kralı. Anglo-Sakson Wessex Hanedanı'na mensup olarak İngiltere tahtına çıkan son kraldır.

<span class="mw-page-title-main">Wessex Krallığı</span> Büyük Britanyanın güneyinde yer alan Anglosakson krallığıdır

Wessex Krallığı Büyük Britanya'nın güneyinde yer alan Anglosakson krallığıdır. 519 yılından 10. yüzyılın başlarına kadar birleşik İngiliz devleti kuruluncaya kadar hüküm sürmüştür.

Tostig Godwinson Northumbria'nın Anglo-Sakson Kontu ve Kral Harold Godwinson'ın kardeşidir. Tostig, kardeşi tarafından sürgüne gönderildikten sonra Norveç kralı Harald Hardrada'nın İngiltere'yi istilasına destek oldu ve 1066'da Stamford Köprüsü Savaşı'nda Hardrada ile birlikte öldürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Fulford Muharebesi</span> 20 Eylül 1066da Norveç Kralı ile İngiliz kuzeyli kontlar arasında geçmiş muharebe

Fulford Muharebesi 20 Eylül 1066'da, York’un hemen güneyindeki Fulford köyünün dışlarında, Harald Hardrada olarak da bilinen Norveç Kralı III. Harald İngiliz müttefiki Tostig Godwinson'un kuzeyli kontlar Edwin ve Morcar'ı mağlup ettikleri muharebedir.

Gyrth Godwinson, Earl Godwin'in dördüncü oğlu ve dolayısıyla Harold Godwinson'ın küçük erkek kardeşiydi. En büyük kardeşi Sweyn ile 1051'de Flanders'a sürgüne gitti ancak Sweyn'in aksine ertesi yıl klanın geri kalanıyla birlikte İngiltere'ye geri dönebildi. Gyrth, kardeşleri Harold ve Tostig ile birlikte ölüm döşeğinde babasının yanındaydı.

Leofwine Godwinson, Earl Godwin'in beşinci oğlu olan Kral Harold Godwinson'ın küçük erkek kardeşiydi.

Aynı zamanda Githa olarak da bilinen Gytha Thorkelsdóttir, Danimarkalı bir soylu kadındı. Wessex Kontu Godwin'in karısı ve Kral Harold Godwinson ile Kral Günah Çıkartıcı Edward'ın eşi olan Kraliçe Wessexli Edith'in annesiydi.