İçeriğe atla

Hacı Hulûsî Baba

Hacı Hulusi Baba Camii Kitabesi

Hacı Hulûsî Baba veya soyadı kanunundan sonraki adıyla Mehmet Hulûsî Erer (1 Temmuz 1871, Yazlık, Çamlıhemşin, Rize - 21 Aralık 1936, Fatsa, Ordu), Türk divan şairi ve Kadiri tarikatı şeyhi.[1]

Hayatı

Hulûsî Baba, Timoşoğlu ailesinden Mehmet Arif Efendi ve Zübeyde Hanım'ın 6. çocukları olarak Çamlıhemşin'in Varoş (Yazlık) köyünde dünyaya geldi.[2] Sırasıyla Pazar rüştiyesin ve Suçatı köyündeki medrese öğrenim gördü. 18 yaşında hacca gitmesinden dolayı Hacı lakabını aldı. Sonrasında İslami tahsiline Arabistan, Afganistan, Buhara, Belh, Tataristan, Nogayistan, Aşkabat, Hicaz, Şam, Kudüs, Mısır ve Bağdat ve Merginan'da devam etti. Ardından 3 sene boyunca Ordu'nun Fatsa ilçesindeki Osman Paşa Medresesi'nde ders veren Müderris Abdülhâmid Efendi'nin öğrencisi oldu. Sonraki yıllarda Fatsa'da müderrislik, imamlık, sorgu hâkimliği ve müftülük görevlerini icra etti.

Şiirlerinde Hulûsî mahlasını kullanan Hulûsî Baba'nın şiirlerinde Arapça ve Farsça tamlama ve dinî-tasavvufî terimler yer alsa da, döneme göre sade bir dil kullanmıştır.

Kişisel hayatı

Farsça, Rusça ve Lazca bilen Hacı Hulûsî Baba, Fatsa eşrafından Hacı Kibar Ağa'nın torunu Halime Fahriye Hatun'la evli ve üç çocuk babasıydı.

Mirası

Hacı Hulusi Baba'nın adı, Fatsa'da bir caddeye ve 1920'de yaptırdığı camiye verildi.

Kaynakça

  1. ^ Orhan Vergili (30 Haziran 2020). "HACI HULÛSÎ BABA VE DÎVÂN". International Journal of Filologia. 3 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Kasım 2023. 
  2. ^ "Çamlıhemşin Yazlık Köyü (Varoş)". kackar53.com. 3 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Kasım 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mahzuni Şerif</span> Türk halk ozanı

Âşık Mahzuni Şerif, kimlikteki adıyla Şerif Mahzuni ya da doğum adıyla Şerif Cırık,, Alevi Türk halk ozanı.

<span class="mw-page-title-main">Çamlıhemşin</span> Rizenin ilçesi

Çamlıhemşin, Rize'nin bir ilçesidir.

<span class="mw-page-title-main">Arif Nihat Asya</span> Türk şair

Mehmet Arif Nihat Asya, Türk şair, öğretmen ve siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Hulusi Kentmen</span> Türk sinema ve tiyatro sanatçısı ve asker (1911–1993)

Hulusi Kentmen, Türk asker, sinema oyuncusu ve tiyatro sanatçısı.

<span class="mw-page-title-main">Fatsa</span> Ordunun ilçesi

Fatsa, Türkiye'de Doğu Karadeniz bölgesinde yer alan, Ordu ilinin bir ilçesidir. Konumu itibarıyla, Ordu il merkezinin 40,2 km batısında, Samsun ilinin ise 110 km doğusunda yer almaktadır. Bölge ekonomisine yön veren önemli ticari merkezlerdendir.

<span class="mw-page-title-main">Çamaş</span> Ordunun ilçesi

Çamaş, Ordu iline bağlı bir ilçedir. Sarıçiçek Yaylası ve Gelin Kayası önemli noktalarındandır. Ana geçim kaynağı fındık üretimidir. En yakın ilçe 20 km uzaklıktaki Fatsa'dır. Ordu il merkezine uzaklığı 50 km'dir.

<span class="mw-page-title-main">Yunus Emre</span> Türk şair ve mutasavvıf (1240–1320)

Yunus Emre (1240-1320), Anadolu sahasında yetişmiş Türk şair ve mutasavvıf. 13. yüzyılın son yarısı ve 14. yüzyılın başlarında yaşamış Türkmen bir derviş olan Yunus Emre, Anadolu'da Türkçe şiirin öncüsüdür. Tarihî şahsiyeti hakkındaki bilgiler yetersiz, hatta birbirini yalanlayıcı nitelikte olmakla birlikte biraz da menkıbelere karışmıştır. Yunus Emre hakkında biyografik bilgi veren velayetnameler ile manzum şiirler dışında temel kaynak bulunmamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mehmet Âkif Ersoy</span> Türk şair, veteriner hekim, öğretmen ve siyasetçi

Mehmed Ragîf, daha sonra Mehmet Âkif Ersoy, Türk şair, veteriner hekim, öğretmen ve siyasetçidir.

Kozan Müdâfaa-i Hukuk Cemiyeti, 7 Mart 1919'da Kozan'ın işgali ile kurulan müdâfaa-i hukuk cemiyeti.

<span class="mw-page-title-main">Bahçeler, Fatsa</span>

Bahçeler, Ordu ilinin Fatsa ilçesine bağlı bir mahalledir. Ordu ili büyükşehir belediyesi olmadan önce köy statüsü taşıyordu.

<span class="mw-page-title-main">Mollaveyis</span>

Mollaveyis, Rize ilinin Çamlıhemşin ilçesine bağlı bir köydür.

<span class="mw-page-title-main">Yazlık, Çamlıhemşin</span>

Yazlık, Rize ilinin Çamlıhemşin ilçesine bağlı bir köydür.

Abdullah Vassaf Efendi Osmanlı şeyhülislamı, divan şairi, ilim adamı ve hattat.

<span class="mw-page-title-main">Mahtumkulu Firaki</span>

Mahtumkulu Firaki veya sadece Mahtumkulu, Türkmen mutasavvıf şair. Asıl adı Mahtumkulu olan şair, şiirlerinde kullandığı Firaki mahlası sebebiyle Mahtumkulu Firaki olarak bilinmektedir. Türkmenler hakkında sosyal ve politik şiirler yazmıştır. Türkmen şairlerin önde gelenlerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Müştak Baba, sufi şair.

Kara Halil Efendi (1804-1880) II. Abdülhamid döneminde Osmanlı Devleti'nin şeyhülislamı olarak görev yapmış bir din adamıydı.

Pirizade Mehmed Sahib Efendi 64. Osmanlı şeyhülislamı ve 18. yüzyılın tanınmış alim ve şairlerindedir. İbn-i Haldun'un Mukaddimesini Türkçeye ilk çeviren kişi olarak tanınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Mehmed Şevki Efendi</span>

Mehmed Şevki Efendi (d. 1244/1829, Kastamonu - ö. Hicri 25 Nisan 1303 - M. 7 Mayıs 1887, İstanbul, Osmanlı hattat. Yazı sanatına "Şevki Mektebi" adlı üslûbu kazandırmış, sülüs-nesih hat meşkleriyle bilinmektedir.

Orhan Bayramoğlu veya kullandığı mahlasıyla Kaleli Orhan, Türk şair ve araştırmacı yazar. Hemşin kültürünün yaşatılması için yaptığı çalışmaları ile tanınmaktadır.

Somuncu Baba ve Hulusi Efendi Müzesi, Malatya’nın Darende ilçesinin Zaviye Mahallesi'nin Hulusi Efendi Caddesi’nde yer almaktadır.