İçeriğe atla

Hacı Arif Bey

Hacı Arif Bey
DoğumMehmed Ârif
1831 (h. 1247)
Eyüpsultan, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm28 Haziran 1885 (h. 4 Ramazan 1301)
İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
Defin yeriYahyâ Efendi Dergâhı, Beşiktaş, İstanbul
MeslekGüftekâr, hanende

Hacı Arif Bey, (d. 1831 (1247), İstanbul - ö. 28 Haziran 1885 (4 Ramazan 1301),[1] Türk güftekâr, bestekâr, hanende.

19. yüzyılın en önemli Klasik Türk müziği bestekârlarından biri olup, "Kürdîlihicazkâr" makamını ve "Müsemmen" usûlünü terkip etmiştir.[2]

Eyüp Şeri'ye Mahkemesi Başkâtibi Bekir Efendi'nin oğlu olan Hacı Arif Bey, ilköğrenimi sırasında sesiyle dikkati çekti. Zekâi Dede Efendi ile besteci Eyyubî Mehmed Bey'den ders alan ve küçük yaşlarda Müzika-i Hümâyûn'u bitiren Hacı Arif Bey, sarayda uzun yıllar görev yaptı.

Bine yakın eser bestelediği söylense de sadece 337 bestesi notalarıyla günümüze kalmıştır. Bunun 327'si şarkı, 10'u öteki formlardaki eserlerdir. Bu 10 eserin de altısı ilahi, biri tevşih, biri durak, biri beste, biri de yürük semaidir.

Vefatından bir yıl kadar önce kalp hastalığına yakalandı. Kürdîlihicazkâr makamındaki, “Gurûb etti güneş dünyâ karardı” mısraı ile başlayan şarkısını besteledikten kısa bir süre sonra 28 Haziran 1885 tarihinde Müzıka-i Hümâyun'daki odasında vefat etti ve Beşiktaş'ta Yahyâ Efendi Dergâhı'nın hazîresine defnedildi. Rauf Yektâ Bey ise onun Kuruçeşme'de bir arkadaşının yalısında vefat ettiğini kaydeder. Ârif Bey'in ne zaman hacca gittiğine dair bir kayda rastlanmamıştır. İbnülemin Mahmud Kemal bestekârın seyyid olduğunu ileri sürer.[]

Eserleri

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Haziran 2019. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Haziran 2019. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tatyos Efendi</span> Ermeni asıllı Osmanlı keman sanatçısı ve besteci (1855-1913)

Tateos Ekserciyan, , Osmanlı Ermenisi müzisyen ve bestekar.

<span class="mw-page-title-main">Selahattin Pınar</span> Türk besteci (1902-1960)

Selahattin Pınar, klasik Türk müziği bestecisi, udi ve tanburidir. Eserleri genelde melankolik bir havaya sahiptir.

Şevki Bey, 19. yüzyıl Klasik Türk müziği bestekârlarından musiki türünde eser veren bir sanatçıdır.

<span class="mw-page-title-main">Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi</span> Osmanlı besteci

Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi, Türk hânende, neyzen ve bestekâr. Babası geçimini hamam işletmeciliğiyle sağladığı için kendisine "Hammâmîzâde" denilmiştir. Ancak günümüzde "Dede Efendi" diye anılır.

Selanikli Ahmet Efendi, Türk bestekâr, hanende ve udî. 1868'de Selanik'te doğdu. Dayısının yanında berber çırağı olarak işe başladı. Sonradan udi olarak şöhret yaptı. Bir süre Selanik Mevlevihanesi'ne devam etti. 1909'da Hareket Ordusu'yla İstanbul'a geldi. 700 kadar bestesi vardır. Şarkıları arasında "Zerrece rahm etmedin sen nale vu feryadıma", "Bir günah ettimse cana, suznak oldum yeter" ve "Badeler döndükçe artar bezm-i ayşın neş'esi" gibi eserler vardır. 1921 yılında felç geçirdi. 1922 yılında sanat hayatından çekildi. 4 Aralık 1927 tarihinde, 59 yaşındayken, İstanbul'da öldü. Üsküdar Bülbüldere Mezarlığı'na gömüldü. Kürdilihicazkar eserleri çok güzel okuduğu için "Kürdili Ahmet Efendi" olarak da anılmıştır. Selanikli Ahmet Efendi, tanınmış tiyatro ve sinema oyuncusu Aziz Basmacı'nın amcasıdır. Aziz Basmacı, Ahmet Efendi'nin küçük kardeşi eczacı Yusuf Bey'in oğludur.

Bimen Şen doğum adıyla Bimen Derğazaryan, Türk bestekâr ve hanende.

<span class="mw-page-title-main">Vücud İkliminin Sultanı Sensin</span>

"Vücud İkliminin Sultanı Sensin", Hacı Arif Bey'in Nihavend makamında bestelediği şarkı formundaki tanınmış Türk sanat musikisi eseridir.

Tanburi Ali Efendi, 19. yüzyılın en önemli Klasik Türk müziği bestekârlarından, tanbur virtüözü, Tanburi Cemil Bey'in öğretmenlerinden.

Hacı Faik Bey, Klasik Türk mûsikisinin büyük bestekârlarından biridir. Ondokuzuncu yüzyılın ilk yarısında Üsküdar'da doğdu ve 1891 yılında öldü. Dîni ve dindışı mûsiki alanında eserler verdi. Yılmaz Öztuna'nın verdiği listeye göre günümüze 170 kadar eserinin notası gelmiştir. TRT repertuvarında ise 120 kadar eseri mevcuttur. Dini mûsiki alanında Mevlevi ayini, tevşih, şugl ve ilahiler bestelemiştir. Durak bestelediği ise bilinmiyor. Dindışı musiki alanında ise özellikle büyük formdaki eserleri dikkat çeker. Kâr, beste, ağır semai ve yürük semai formlarındaki bu eserlerin sayısı 40 kadardır. Ayrıca çok sayıda şarkı da bestelemiştir. Saz eseri bestelediği ise bilinmiyor. Hacı Faik Bey, klasik tarzın gerilemeye başladığı, Hacı Arif Bey ve Şevki Bey gibi müstesna bestekârların şarkı formunu ön plana çıkardığı bir dönemin bestekârıdır. Bununla birlikte, şarkı formunda çok sayıda ve seçkin eserler meydana getiren bestekârımız, klasik formlarda da yüksek bir seviyeyi tutturmuştur. Fantezi şarkı türünün de ilk örneklerine Hacı Faik Bey'in eserleri arasında rastlamak mümkündür.

Kürdilihicazkâr, Klasik Türk müziğinde rast perdesinde bir şed makam. Kürdî makamının Rast perdesine göçürülmüş şeddidir ve İnici bir makamdır. Karar perdesi Rast, güçlüsü Neva, yedeni ise Acemaşiran olup donanımına Si, Mi ve La için üç tane küçük mücennep konur. Şuh ve parlak bir makam olan kürdilihicazkâr makamı ile özellikle çok sayıda şarkı bestelenmiştir ve günümüzde de en çok sevilen ve kullanılan makamların başında gelir.

Kemani Serkis Efendi,, Ermeni asıllı Klasik Türk müziği bestekâr ve güftekârı.

Hümayun, Türk Musikisindeki basit makamlardandır. Kelime anlamı cennet kuşu ya da uğurlu, saadetli demektir. Bu makam dinleyicide derin keder hissi uyandırır. Durak: Dügah perdesi, Güçlü: Neva Perdesi, Yeden: Rast perdesi, Seyir: İnici-çıkıcıdır.

Mısırlı İbrahim Efendi, Klasik Türk müziği'nin ünlü udisi ve bestecisidir.

<span class="mw-page-title-main">Zekai Dede Efendi</span> Osmanlı besteci

Zekâi Dede Efendi, Osmanlı klasik Türk müziği bestecisi.

<span class="mw-page-title-main">Lemi Atlı</span> Klasik Türk müziği bestecisi

Lemi Atlı ya da Hâlid Lemi Atlı, 20. yüzyıl Klasik Türk müziği bestekârlarından biri.

Santurî Ethem Bey Santur müziğinin son dönem Osmanlı döneminin en önemli isimlerinden biri olarak kabul edilen Türk bestekâr.

Ali Rıza Şengel yahut Eyyubî Ali Rıza Bey, Klasik Türk müziği bestekârı ve hocası, nevbezen.

Rüştü Eriç Türk sanat müziği bestecisidir.

Salih Zeki Ataergin,, Türk musikişinas, bestekâr ve hukukçu. Kanun virtüözü Hacı Arif Bey'in oğludur. Asıl ismi Salih Zeki olmasına rağmen, babasına izâfetle Zeki Ârif adıyla tanınmıştır. Annesi Hatice Huriye Hanım’ dır.

Leon Hanciyan/Hancıyan, Osmanlı Ermenisi klasik Türk müziği sanatçısı ve bestekar. Eserlerinin çoğunun unutulmasına rağmen bir peşrev, üç saz semaisi, bir aksak semai ile onbeş kadar şarkısı bilinmektedir.