İçeriğe atla

Güreş

Güreş
Antik Yunan güreşi (Pankreas)
BirlikUluslararası Güreş Federasyonları Birliği
OlimpiyatlarGrekoromen ve Serbest güreş

Güreş, uygulayıcılarının birbirlerine vurmaksızın rakiplerini yenmeye çalıştıkları bir dövüş sporu türü. Güreş tarihteki en eski sporlardan biridir ve zamanla farklı stil ve formları geliştirilmiştir. Güreş genellikle dövüş sanatları arasında değerlendirilir.[1]

Güreş, perçinleme dövüşü, fırlatma ve indirme, eklem kilitleri, iğneler ve diğer yakalama tutuşları gibi farklı yakalama tipi teknikleri içerir. Dövüş sanatlarına, dövüş sporlarına ve askeri sistemlere birçok farklı güreş tekniği dahil edilmiştir. Güreş ya gerçek bir rekabet ya da atletik tiyatro olabilir.

Güreş, serbest güreş, Grekoromen güreş, pankration, kuşak güreşleri, bilek güreşi, parmak güreşi, plaj güreşi, judo, sambo, halk stili, yakalama, vurma, luta livre, boyun eğme, sumo, shuai jiao ve diğerleri gibi farklı rekabetçi biçimlerde gelir.

Ulusal stiller

Güreşte pek çok ulusal güreş stilleri gelişmiştir:

Türk halk kültüründe güreş

19. yüzyılda Osmanlı güreşçileri V&A Galerisi, Londra

Güreşçi veya Güreşmen (Pehlivan) adı verilen kişiler Türk kültüründe önemli bir yere sahiptir. Kahraman, evleneceği kızın babasıyla güreşir ve yener. Yiğitler altı yaşındayken güreşmeye ve büyüklerini yenmeye başlarlar. Manas destanında yer alan Koşay Han gelmiş geçmiş pehlivanların en iyisi olarak kabul edilir. Hanname'de ise Uluğ Arslan Han pehlivanların atası olarak yad edilir. Bu pehlivan tam 1200 yaşındadır. Güreş sözcüğünün efsanevi Türk Hakanı Gür Han'ın ismi ile benzeşmesi de dikkat çekicidir.[2]

Dış bağlantılar

Dipnotlar

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2023. 
  2. ^ Türk Söylence Sözlüğü, Deniz Karakurt, Türkiye, 2011

Ayrıca bakınız

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Karate</span>

Karate, silahsız savaş sanatı karate-do (空手道:からてどう) için yaygın kullanılan kısaltılmış terim olup Japonca kara (空:から) boş + te (手:て) el + do (道) yol, sanat kelimelerinden oluşmakta ve silahsız elin yolu/sanatı anlamına gelmektedir. Zen Budizmi ve Japon kültürü ile yoğrulan karate, kişinin kendini, bedensel ve zihinsel olarak eğitmesi ilkesi üzerine kurulu, eğitim sistemi sayesinde insanı şiddetten uzaklaştıran, barışçıl duygular beslemesini sağlayan bir disiplindir. Japon dövüş sanatları, Çin dövüş sanatları ve Kore dövüş sanatları'nda önemli yere sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Grekoromen güreş</span>

Grekoromen, ayaklara dokunmadan icra edilen güreş şeklidir. Rakipler biribirlerinin ayak ve bacaklarına dokunmadan güreşirler.

<span class="mw-page-title-main">Yaşar Doğu</span> Türk olimpik güreşçi

Yaşar Doğu, hem serbest hem de grekoromen stilde güreşen Türk milli güreşçi.

Hamit Kaplan, Türk güreşçi. 1956 Yaz Olimpiyatları ve 1957 Dünya Güreş Şampiyonası'nda altın madalya kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Dövüş sanatları</span>

Dövüş sanatları veya savaş sanatları, çeşitli kurallara bağlanarak sistemleştirilmiş fiziksel mücadele ve talim geleneklerinin ve spor dallarının ortak adı. Günümüzde bu sporlar; fitness, kendini koruma, zihinsel disiplin, karakter gelişimi, kendine güven ve karşılıklı mücadele amacıyla yapılmaktadır. Bir kısmı özel silah ve ekipmanlar gerektirir.

<span class="mw-page-title-main">Kick boks</span> eldivenli yarışmacıların çıplak ayakla yumruk ve tekme atabilecekleri tam temaslı dövüş sporu

Kick boks, yumruk, tekme, diz ve sınırlı clinch uygulamalarının bir araya getirilmesiyle oluşturulmuş eklektik bir yakın dövüş stili ve dövüş sporudur. Egzersiz sistemi olarak uygulanabildiği gibi tam temaslı bir mücadele sporu olarak da uygulanabilmektedir. Bu spor dalının küresel federasyonu WAKO'dur.

<span class="mw-page-title-main">Tekvando</span> dövüş sporu

Tekvando veya taekwondo, yumruk ve tekme tekniklerinin kullanıldığı, Kore kökenli bir dövüş sanatı ve dövüş sporudur. 600'lü yıllarda ortaya çıkan ve birbirinden ayrı iki sistem olan "Ayak Sistemi" ile "Yumruk metodu" zamanla bir araya getirilerek tekvando ortaya çıkmıştır. Tekvando kelimesi, Korece Tae, Kwon ve Do kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur. Tae, "tekme" veya "ayakla yapılan vuruş"; kwon, "yumruk" veya "elle yapılan vuruş"; do ise, "iyilik, doğruluk, fazilete giden yol" anlamına gelmektedir.

Adil Candemir (Guğoj), Türk sporcu ve milli güreşçidir. Kuzey Kafkasya'nın Kıyı Şapsığ bölgesinden Sürgüne uğrayan Çerkes (Adiğe) lerin Guğoj ailesindendir.

<span class="mw-page-title-main">Mahmut Atalay</span>

Mahmut Atalay, bir dönem Dünya ve Olimpiyat şampiyonu olmuş, Türk Güreş Milli Takım'ı güreşçisidir.

<span class="mw-page-title-main">Celal Atik</span> Türk güreşçi

Celal Atik, Dünya ve Olimpiyat Şampiyonu Türk güreşçidir. 1948 Olimpiyatları, 1951 Dünya ve 1946,1949 Avrupa şampiyonalarında altın madalya kazandı.

Başpehlivan, yağlı güreş ya da karakucakta, başa güreşerek rakiplerini yenerek şampiyon olan güreşçi. Türk güreş tarihinde başpehlivanlık unvanını almış Kızılcıklı Mahmut, Turgut Reis İpçi, Adalı Halil, Ahmet Ayık, Gazanfer Bilge, Ali Gürbüz, İsmail Balaban, Orhan Okulu gibi birçok ünlü güreşçi vardır.

Kuşak güreşi ya da Tatar güreşi Kırım göçmenlerinin hıdrellezde ve “tepreş” ve Derviza denilen eğlencelerinde oynadıkları güreştir. Bu güreşte pehlivanlar gündeli kıyafetleriyle yalnızca ayakkabılarını çıkararak güreşirler. Güreş üç boyda yapılır.

İsmet Atlı, Dünya ve Olimpiyat Şampiyonu Türk güreşçi, halk ozanı. 1960 yılında Roma Olimpiyatları’nda serbest stil 87 kiloda dünya şampiyonluğunu kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Atilla Güzel</span> Kırkpınar Yağlı Güreşleri Başpehlivan kategorisinde güreşçi

Atilla Güzel, Türk eski güreşçi, dizi oyuncusu, dalgıç, güreş antrenörü.

Ahmet Ayık, Türk millî güreşçi. 1968 Yaz Olimpiyatları'nda altın ve 1964 Yaz Olimpiyatları'nda gümüş madalya kazanmıştır. 2 kez dünya (1965,1967) ve 2 kez Avrupa (1967,1970) şampiyonu olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Recep Kara</span> Türk güreşçi

Recep Kara, Türk milli güreşçi, Kırkpınar Yağlı Güreş başpehlivanı.

Fatih Atlı, Türk pehlivan. 653. Kırkpınar Yağlı Güreşleri birincisi.

Mehmet Yeşil Yeşil, Türk pehlivan. 648. ve 649. Kırkpınar Yağlı Güreşleri birincisi. Antalya ilinin Aksu ilçesinin Karaöz beldesinde doğmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu</span>

Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu, 5841 sayılı Cumhurbaşkanı kararının 3 Haziran 2022 tarihli ve 31855 sayılı Resmî Gazete’de yayınlanması ile özel hukuk hükümlerine tabi, tüzel kişiliğe sahip ve bağımsız statüde kurulmuştur. Aşırtmalı Aba Güreşi, Kapışmalı Aba Güreşi, Karakucak Güreşi, Kuşak Güreşi, Şalvar Güreşi ve Yağlı Güreş spor dallarında faaliyet göstermektedir.

Hamza Özkaradeniz, Türk başpehlivan.