İçeriğe atla

Gürcü karşıtlığı

Güney Osetya'da yerinden edilen ve Gürcistan Parlamentosu önünde yardım isteyen Gürcü mülteciler, Tiflis.

Kartvelofobi olarak da bilinen Gürcü karşıtlığı, Gürcülere, Gürcistan'a veya Gürcü kültürüne karşı duyulan antipatiyi, nefreti veya doğrudan zulmü ifade etmektedir.

Ermenistan

Temmuz 2007'de Ermenistan'da yapılan bir ankete göre Gürcistan, katılımcıların %12'si tarafından siyasi ve ekonomik bir tehdit olarak görülürken %9 tarafından ise önemli bir ortak olarak görülmekteydi.[1] 2013'te yapılan başka bir ankete göre ise katılımcıların çoğu, Ermeni kadınların Gürcülerle evlenmesine karşıdır (buna göre %70 Gürcülerle evliliği onaylamıyor, %29 ise onaylıyordu).[2] Buna karşın çoğunluk Gürcülerle iş yapmayı onaylamaktadır (%31'e karşı %67 oranla).[3]

Azerbaycan

2013'te Azerbaycan'da yapılan bir ankete göre, katılımcıların çoğu, kadınların Gürcülerle evlenmesine karşı çıkmıştır (%94 karşı çıkarken %5 ise onaylamıştır).[4] Buna karşın çoğunluk Gürcülerle iş yapmayı onaylamıştır (%20'ye karşı %78'e oranla).[5]

İran

İranlı Gürcülerin Gürcüce Mhedruli yazı formuyla yaptırdıkları Allah kelimesi heykeli, İran'ın Fereydunşehr kentinde bir meydana yerleştirilecekti. İlk yerleştirme girişiminde heykel, Lur halkının muhalefeti nedeniyle yerleştirilemedi. Heykel, 120 gün sonra yerleştirildi ancak yalnızca gece vakti birkaç saatliğine yerinde durabildi, ardından kaldırılıp şehir dışına çıkarıldı.[6][7]

Rusya

Rusya merkezli insan hakları merkezi Memorial'a göre, 2006'dan itibaren "Gürcistan vatandaşları veya sadece etnik olarak Gürcü kökenli olan insanlar, Rusya'da ikamet rejimine uyulması konusunda yasadışı toplu kontrollere tabi tutulmaktadır". Rusya'daki Gürcüler için korku atmosferi, "ilk olarak televizyonda; kitle iletişim araçlarında birçok Gürcü karşıtı materyal ile desteklenmiştir."[8]

Rus televizyon kuruluşları, günlük haber programlarının yanı sıra haftalık analiz ve siyaset programları ile özel diziler aracılığıyla hükümetin Gürcüleri hedef almasını aktif olarak destekledi ve haklı gösterdi. Örneğin, Ekim ayı başlarında hükümete ait Kanal 1'de yayımlanan tek taraflı haberler, sırf hükümet yetkililerinin ve kurumlarının görüşünü sundu ve Gürcüleri düzenli olarak organize suç da dahil olmak üzere yasa ihlalleriyle ilişkilendirdi.

"Singled Out: Russia's Detention and Expulsion of Georgians" (PDF). Human Rights Watch. 19 No. 5(D): 34-35. 2007. 24 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 8 Haziran 2022. 

Bu durum, özellikle 2008 yılındaki Rus-Gürcü Savaşı esnasında ve devamında yoğunlaştı.[9] Savaşı takip eden aylarda, Rusya'nın Gürcü kökenli sakinlerine karşı ayrımcılık arttı. Svante Cornell ve S. Frederick Starr durumu şu şekilde tarif etmiştir:[10]

Rusya'da etnik Gürcülere ait kafe, restoran, otel, eğlence merkezi ve diğer işletmelere polis, vergi memuru, itfaiye ve diğer teftiş ekipleri sevk edildi. Plan ve programı yapılan Gürcü kültürel etkinlikleri iptal edildi. Taksi şoförleri, yolcularından kimlik talep etmeye ve Gürcü oldukları ortaya çıkarsa hizmet vermeyi reddetmeye teşvik edildi. Ve Rus medyasında büyük bir Gürcü karşıtı propaganda kampanyası başladı.

Ekim 2008'in başlarında, "Gürcü karşıtı kampanya, tam ölçekli bir cadı avına dönüştü". Gürcistan'a yönelik yaptırımlar Rus Devlet Duması tarafından kabul edilirken Gürcistan vatandaşlarına yönelik vize süreleri de yarı yarıya kısaltıldı.[10] Gürcistan'ın Yeniden Bütünleşmeden Sorumlu Devlet Bakanı Temur Yakobaşvili, Rusya'yı Batı medyasında Gürcü karşıtı bir kampanyayı mali olarak desteklemekle suçladı.[11] 2012-2013 yıllarında Gürcistan'daki liderlik değişikliğinden sonra, Gürcü Rüyası Partisi, Saakaşvili'nin Birleşik Ulusal Hareket Partisi'nin yerini aldığında, "Moskova'nın Gürcü karşıtı söylemi, önceki Gürcü hükümeti tarafından sık sık gündeme getirilen güçlü ideolojik muhalefet ortadan kalktıkça yumuşadı ve Rusya, Gürcistan'a yönelik şarap ve maden suyu ürünleri üzerindeki önceki ambargolarını kaldırdı."[12]

2012 yılında dönemin Başbakanı olan Vladimir Putin, gazetecilerle beraber olduğu bir akşam yemeğinde yaptığı konuşmada, Rusya'da popüler bir roman yazarı olan Boris Akunin'in, Rus muhalefetini desteklemesini "onun etnik bir Gürcü" olmasına bağladı.[13]

Ağustos 2008'de muhalif aktivist Aleksei Navalny, Gürcülerden "kemirgenler" olarak söz etti. Navalny daha sonra özür diledi ancak "o anki diğer görüşlerinin arkasına olduğu" söyledi.[14][15]

Ayrıca Olympus Inferno (2008) ve August Eighth (2012) gibi Rus filmlerinde, Gürcü karşıtı bir tutum sergilenmiştir.[]

Abhazya

Abhazya'da Sovyet döneminde 1957, 1967 ve 1979 yıllarında Gürcü ve Sovyet karşıtı ayaklanmalar meydana gelmiştir. Bu olayların yaygaraları, büyük ölçüde 1980'lerin sonlarına kadar bastırılmıştır.[16]

1992-93 Abhazya Savaşı esnasında etnik Gürcüler, Abhaz ayrılıkçı hükûmeti tarafından düzenlenen etnik temizliğin kurbanı oldular.[17]

Güney Osetya

2008 yılında gerçekleşen Rus-Gürcü savaşı sırasında, Güney Osetya olarak da bilinen Tshinvali bölgesinin işgal altındaki topraklarında "Güney Osetyalı" ayrılıkçılar ve Rus güçleri tarafından Güney Osetya'da Gürcülere yönelik etnik temizlik uygulanmıştır.

Kaynakça

  1. ^ "Armenia National Voter Study July 2007" (PDF). IRI, USAID, Baltic Surveys Ltd./The Gallup Organization, ASA. s. 29. 21 Eylül 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  2. ^ "Approval of women marrying Georgians (%)". caucasusbarometer.org. Caucasus Barometer. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "Approval of doing business with Georgians (%)". caucasusbarometer.org. Caucasus Barometer. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  4. ^ "Approval of women marrying Georgians (%)". caucasusbarometer.org. Caucasus Barometer. 24 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  5. ^ "Approval of doing business with Georgians (%)". caucasusbarometer.org. Caucasus Barometer. 23 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "اصفهان پرس: مخالفت با نصب تندیس "الله " به زبان گرجی در فریدونشهر+عکس". 15 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Nisan 2015. 
  7. ^ "اصفهان پرس: درگیری موافقان و مخالفان نصب تندیس در فریدونشهر/تشکیل شورای تأمین استان اصفهان". 6 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Nisan 2015. 
  8. ^ Memorial Human Rights Center (2006). "On anti-Georgian campaign launched on the territory of Russia" (PDF). europarl.europa.eu. 6 Aralık 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.  Yazar eksik |soyadı1= (yardım)
  9. ^ "Russia and Georgia: The Americans arrive". The Economist. 14 Ağustos 2008. 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2022. ...Mr Putin, cast as the hero of the war, flew to the Russian side of the Caucasus mountain range to hear hair-raising stories from refugees that ranged from burning young girls alive to stabbing babies and running tanks over old women and children. These stories were whipped up into anti-Georgian and anti-Western hysteria. 
  10. ^ a b Starr, S. Frederick, (Ed.) (2009). The Guns of August 2008: Russia's War in Georgia. New York: M. E. Sharpe. s. 63. ISBN 978-0765625083.  r eksik |soyadı1= (yardım); r |ad4= eksik |soyadı4= (yardım)
  11. ^ "Minister: Russia Behind Anti-Georgian Campaign in Western Media". Civil Georgia. 12 Kasım 2008. 26 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2022. 
  12. ^ "Georgia" (PDF). London School of Economics. s. 56. 6 Aralık 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  13. ^ Putin Vs. Akunin 21 Ağustos 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Radio Free Europe/Radio Liberty
  14. ^ "Is Aleksei Navalny a Liberal or a Nationalist?". The Atlantic (İngilizce). 29 Temmuz 2013. 3 Ağustos 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Haziran 2021.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  15. ^ "Alexey Navalny's blog" (Rusça). 13 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2021. Конечно ни о каких дополнительных русских сухопутных войсках в ЮО речи сейчас идти не может 
  16. ^ The Former Soviet Union's Diverse Peoples: A Reference Sourcebook. ABC-CLIO. 2004. s. 292. 
  17. ^ European Union and United States Democracy Promotion: EU, US, and Russia in the South Caucasus. Routledge. 2014. s. 56. ISBN 9781317750628. The anti-Georgian policy of Abkhazia continued, officially demanding the departure of all ethnic Georgians from Abkhazia. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan</span> Kafkasyada bir ülke

Gürcistan, Karadeniz'in doğu kıyısında, Güney Kafkasya'da yer alan ülkedir. Eski Sovyet cumhuriyetlerinden biri olan Gürcistan'ın kuzeyinde Rusya, doğusunda Azerbaycan, güneyinde Ermenistan ve güneybatısında Türkiye yer alır. Ülkenin batı sınırını Karadeniz belirler.

<span class="mw-page-title-main">Gürcüler</span> Gürcistana özgü Kafkas etnik grubu

Gürcüler veya Kartveliler, günümüzde büyük bölümü Gürcistan’da yaşamakta olan Kafkasya halkı. Gürcüler ayrıca Azerbaycan, İran, Rusya, Türkiye, ABD ve Avrupa’nın bazı ülkelerine de dağılmıştır. Tarihsel antropoloji açısından Gürcüler; Svanlar, Lazlar ve Megreller ile aynı kökenden gelen bir Kartveli halkı olarak kabul edilir. Halkın büyük çoğunluğu bir Kartveli dili olan Gürcüce konuşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Güney Osetya</span> kafkasların güneyinde ihtilaflı bölge ve kısmen tanınmış devlet

Güney Osetya veya Nisan 2017 tarihinde kabul edilen resmî adıyla Güney Osetya Cumhuriyeti - Alanya Devleti Kafkasların güneyinde ihtilaflı bölge ve kısmen tanınmış devlet. Sovyetler Birliği'ne bağlı Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti bünyesinde kurulmuş Güney Osetya Otonom Oblastı topraklarında yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Abhazya'da Gürcülere uygulanan etnik temizlik</span>

Abhazya'da Gürcülere uygulanan etnik temizlik, Abhazya'da Gürcü-Abhaz anlaşmazlığı sırasında, 1992-1993 arasında uygulandı. Rusya güçlerince desteklenen Abhaz ayrılıkçılar, Ermeni çetecileri ile Kuzey Kafkasyalı paralı askerler tarafından Gürcü ve Svanlar bu etnik temizlik sırasında öldürüldü. Öldürülenler arasında önde gelen siyasetçiler Guram Gabiskiria, Jiuli Şartava gibi kişiler de vardı. Abhazya'daki Gürcüler de zorla göç ettirildi. Abhazya nüfusunun yaklaşık yarısını oluşturan 250.000 kadar Gürcü de zorla göç ettirildi. Bu göç sırasında da çok sayıda insan yolda öldü. Gürcü verilerine göre, yaklaşık 5.000 sivil öldü ve 400 sivil kayboldu.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti</span> 1918 - 1921 yılları arası var olmuş ülke

Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti, Gürcistan'ın 1918-1921 arasında bağımsız olduğu dönemdeki adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali</span>

Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali, Rus–Gürcü Savaşı ya da Sovyet Rusya'nın Gürcistan'ı işgali olarak da bilinir, Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı Kızıl Ordu'nun Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin Menşevik hükûmetinin yerine Bolşevik rejimini kurmak amacıyla giriştiği askerî işgaldir. İşgal, Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin varlığının sona ermesi ve Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla sonuçlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Gürcü-Ermeni Savaşı</span>

Gürcistan-Ermenistan Savaşı, 1917'de Ekim Devrimi yani Bolşevik Devrimi'nden sonra başlamıştır. 7 ilâ 31 Aralık 1918 tarihleri arasında sürmüştür. Yeni kurulan Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti ve Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin Kvemo Kartli ve Lori'nin kontrolünü ele geçirmek için verdikleri savaştır.

<span class="mw-page-title-main">Abhazya Savaşı (1992-1993)</span>

1992-1993 Abhazya Savaşı, 1992-1993 yılları arasında Abhazya'da Gürcistan güçleri ile Abhaz güçleri arasında meydana gelen bir savaştır. Savaş sırasında etnik Gürcüler Gürcistan safında yer alırken, etnik Ruslar ve Ermeniler ile Kazak ve Kuzey Kafkasyalı gönüllüler ise Abhaz tarafını desteklemiştir.

<span class="mw-page-title-main">1991-1992 Güney Osetya Savaşı</span>

1991–1992 Güney Osetya Savaşı Gürcistan hükûmet güçleri ve etnik Gürcü milisleri ile Güney Osetya ve Güney Osetya'nın Gürcistan'dan ayrılmasını ve bağımsız bir devlet olmasını isteyen Kuzey Osetya gönüllüleri arasındaki Gürcistan-Güney Osetya çatışması'nın bir parçası olan savaştır. Savaş, 24 Haziran 1992'de imzalanan barış antlaşması ile, ortak bir barışı koruma gücü kuran ve Güney Osetya'yı Gürcistan arasında bölüştüren Rusların aracılığıyla sona erdi.

David Marshall Lang, Londra Üniversitesi Oryantal ve Afrika Çalışmaları Okulu'nda Kafkas Çalışmaları profesörlüğü yapan akademisyen. Gürcü, Ermeni ve antik Bulgar tarihinde uzmanlaşmış en üretken İngiliz bilim insanlarından biriydi.

<span class="mw-page-title-main">Güney Osetya'da Gürcülerin etnik temizliği</span>

Güney Osetya'daki Gürcülere yönelik etnik temizlik, Güney Osetya'da ve Rus ve Güney Osetya güçleri tarafından işgal edilen diğer topraklarda yaşayan Gürcülerin toplu olarak sınır dışı edilmesiydi. Olaylar 2008 Rusya-Gürcistan Savaşı sırasında ve sonrasında meydana geldi.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan'ın işgal altındaki toprakları</span>

Gürcistan'ın işgal altındaki bölgeleri, Rus-Gürcü Savaşı'ndan sonra Rusya'nın işgal ettiği topraklardır. Bunlar, statüsü uluslararası bir ihtilaf konusu olan Sovyet Gürcistanı'nın eski Abhazya bölgesi ve Güney Osetya Özerk Oblastı'ndan oluşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Poti'nin işgali</span>

Poti'nin işgali, Ağustos 2008'de Rus-Gürcü Savaşı sırasında Gürcistan'ın Poti limanına yapılan bir Rus saldırısıydı. Şehir, daha sonra geri çekilmeden önce bir süre kalan Rus birlikleri tarafından işgal edildi.

<span class="mw-page-title-main">Gori işgali</span>

Gori işgali, 13 Ağustos 2008'de Rus-Gürcü Savaşı'nın bir parçası olarak başlayan ve 22 Ağustos 2008'de Rus birliklerinin şehirden çekilmesiyle sona eren, Gori ve çevresinin Rus askeri güçleri tarafından işgal edilmesidir.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan-Rusya ilişkileri</span>

Gürcistan ve Rusya arasındaki ikili ilişkiler yüzlerce yıl öncesine dayanıyor ve iki ülke ile halkları arasında var olan bazı dini ve tarihi bağlara rağmen karmaşık bir şekilde devam ediyor. Gürcistan ve Rusya arasındaki ilk resmi ittifak, Kartli-Kaheti Krallığı Kralı II. Erekle'nin, Gürcü monarşisinin uzun zamandır var olmayan Ortodoks müttefiki Bizans İmparatorluğu'nun yerine geçecek olan Rusya İmparatorluğu ile Georgievsk Antlaşması'nı imzalamasıyla 1783'te gerçekleşti.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri-Gürcistan ilişkileri</span>

Amerikan-Gürcistan ilişkileri çok yakın olmaya devam ediyor ve çok sayıda ikili işbirliği alanını kapsıyor. Teröre karşı savaşta önemli bir Amerika Birleşik Devletleri müttefiki olan Gürcistan, Irak Savaşı'na en büyük üçüncü asker katkısı yapan ülkeydi ve şu anda Afganistan'daki ABD liderliğindeki misyona kişi başına en büyük katkıda bulunan ülkedir. Amerika Birleşik Devletleri de Gürcistan'a, kuzey komşusu Rusya'nın artan baskısı karşısında devlet kurumlarını güçlendirmede aktif olarak yardım ediyor ve 1991'den bu yana ülkeye 3 milyar doları aşan mali yardım sağladı. 2009 yılından bu yana, Gürcistan-Amerikan ilişkileri, demokrasinin öncelikli alanları üzerine dört tane ikili çalışma grubu oluşturan ABD-Gürcistan Stratejik Ortaklık Şartı ile geliştirilmektedir; savunma ve güvenlik; ekonomi, ticaret, enerji sorunları, insanlar arası ve kültürel alışverişler.

<span class="mw-page-title-main">Birleşik Krallık-Gürcistan ilişkileri</span>

Birleşik Krallık-Gürcistan ilişkileri, Birleşik Krallık ile Gürcistan arasındaki güncel ve tarihsel ilişkileri ifade eder. Birleşik Krallık'ın Tiflis'te büyükelçiliği, Gürcistan'ın da Londra'da büyükelçiliği var. Mevcut İngiliz büyükelçisi, 2016 yılında atanan Justin McKenzie Smith.

<span class="mw-page-title-main">Rus karşıtlığı</span>

Rus karşıtlığı veya Rus düşmanlığı, Rusya'ya, Ruslara ve onların kültürlerine karşı ön yargı, korku veya nefreti tanımlar. Rusofili, tersine, Rusya'ya ve Ruslara yönelik olumlu duyguları ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">Gürcü milliyetçiliği</span>

Gürcü milliyetçiliği, Gürcistan'ın Rus İmparatorluğu'na bağlı olduğu 19. yüzyılın ortalarında gelişmeye başlayan bir milliyetçilik akımıdır. Rus İmparatorluğu ve Sovyetler Birliği dönemlerinde kültür milliyetçiliği formunda olan Gürcü milliyetçiliği, 1980'lerin sonlarında ve Gürcistan'ın bağımsızlığını ilan ettiği dönemde radikal etnik milliyetçiliğe dönüştü. 2000'lerin ortalarında vatandaşlık odaklı bir milliyetçilik formuna evrildi. Bununla birlikte, birçok Gürcü arasında etnik milliyetçiliğin izleri vardır.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Bağımsızlık Günü</span> Gürcistanda bir millî bayram

Gürcistan Bağımsızlık Günü, Gürcistan'da her yıl 26 mayısta kutlanan bir resmi tatildir. 1917'deki Rus Devrimi'nin takibinde Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'ni kuran 26 Mayıs 1918 tarihli Bağımsızlık Akti'nin anısına kutlanmaktadır. Bu tarih, Gürcistan'ın milli günüdür. Bağımsızlık Günü; askeri geçit törenleri, havai fişekler, konserler, fuarlar ile siyasi konuşmalar ve törenlerin yanı sıra Gürcistan'ın tarihini ve kültürünü kutlayan çeşitli diğer kamusal ve özel etkinliklerle beraber anılır.