İçeriğe atla

Guatemala-Meksika sınırı

Guatemala (solda) ile Meksika (sağda, Lagunas de Montebello Ulusal Parkı) arasındaki sınır, ağaçlardan temizlenmiş ve beyaz bir işaretle belirgin hale getirilmiştir.

Guatemala–Meksika sınırıGuatemala ve Meksika arasındaki uluslararası sınırdır.[1] Sınır kapıları ve yakın yerleşim alanlarında çitler olmasına rağmen, sürekli bir sınır duvarı yoktur. Kuzey ve Batı Guatemala (San Marcos, Huehuetenango, El Quiché ve El Flores bölgeleri) ve Meksika (Quintana Roo, Campeche, Tabasco ve Chiapas eyaletleri) arasındaki sınır, 871 km (541 mil) uzunluğundadır.[1] Sınır boyunca Usumacinta Nehri, Salinas Nehri ve Suchiate Nehri uzanır.

Usumacinta Nehri'nin Chiapas, Meksika tarafından görünümü. Arkada görünen tepe Guatemala'dır
Meksika-Guatemala sınırından bir manzara, Meksika sağ tarafta
Ciudad Hidalgo sınır kapısı, Meksika'ya giriş bölümü

Jeopolitik olarak bu sınır, Orta Amerika bölgesinin Kuzey Amerika'daki batı ve kuzey sınırlarının çoğunu temsil etmektedir. Meksika ile, Guatemala ve Orta Amerika'nın geri kalanı arasındaki sınır ticareti çoğunlukla burada gerçekleşir.

Tarih

1881 yılında, Guatemala Başkan Justo Rufino Barrios, Meksika sınırlarında kalan Soconusco ve Chiapas bölgeleri üzerinde hak iddia edince birtakım sorunlar ortaya çıktı. Sorun üzerinde bir çözüm üretilemeyince 1882 senesinde, Amerika Birleşik Devletleri'nin gözetiminde bir tahkim heyeti kurularak bugünkü sınırlar belirlendi.

2016 ABD başkanlık kampanyası sırasında, sosyal medya ile ana akım medya kaynaklarında bu sınırın güçlendirilmesi ile ilgili hikâyeler yayınladı. Sosyal medya mesajları ve e-postaların çoğunda Meksika-Guatemala sınırında örülecek olan duvarın fotoğrafları yer aldı.

Göçmenlik sorunları

2006 yılında Joseph Contreras, Newsweek dergisi için yasa dışı olarak Meksika'ya giren Guatemalalı göçmenlerin sorununu ortaya koydu. Meksikalı başkan Vicente Fox, Amerika Birleşik Devletleri'nin milyonlarca yasa dışı Meksika göçmenine yasal ikamet izni vermesini talep ederken, Meksika sadece 15.000 yasa dışı göçmene yasal statü verildiğini belirtti. Buna ek olarak Meksika'nın Chiapas eyaletinde 40.000 Guatemalalının kahve çiftliklerinde günlüğü 3,5 Amerikan dolarına zorlu yaşam mücadelesi verdiğini ileri sürdü. Meksika Ulusal Göç Enstitüsü, sınırı her yıl yasa dışı olarak 400.235 kişinin geçtiğini ve bunların yaklaşık 150.000'inin Birleşik Devletler'e girmeyi amaçladığını tahmin ediyor.

Silah ve uyuşturucu şebekesi

Guatemala sınırı, Meksika uyuşturucu kartelleri tarafından kullanılan, roketler, el bombaları, plastik patlayıcılar ve roket rampaları da dahil olmak üzere askeri sınıf silahların ana giriş kapısıdır. Silahlar genellikle Orta Amerikalı hükûmetlerin mühimmat stoklarından çalınır. Wikileaks tarafından 2010 yılında açıklanan bilgilere göre Meksika'nın bu 871 kmlik sınır için sadece 125 kişilik askerî birlik temin ettiği ve bunun da yeterli bir önlem olmadığı belirtildi. Meksikalı yetkililer kuzeydeki kartellerle uğraştıkları için güneydeki bir sınır güvenliğine yeteri kadar önem vermediklerini kabul etmişlerdir.

Şehirler ve sınır kapısı

2014'te Meksika'nın, Guatemala ve Belize sınırında 11 resmi geçiş vardı (Guatemala ile 10, Belize ile 1). Ayrıca 370'ten fazla resmi olmayan geçiş bölgesi vardı. Orta Amerikalıların ülkeye girişini sınırlamayı amaçlayan Plan Frontera Sur (Güney Sınır Planı) projesi ile Meksika resmi giriş kapılarının sayısını arttıracak.

Guatemala ve Meksika arasında 2004 yılında 10 resmi sınır kapısı vardı:

  • Ciudad Hidalgo, Chiapas-Ciudad Tecún Umán, San Marcos
  • Talismán, Chiapas|Talismán, Chiapas-El Carmen, San Marcos|El Carmen, San Marcos
  • Union Juarez, Chiapas-Toquían Grande, San Marcos
  • Mazapa de Madero, Chiapas-Sibinal, San Marcos
  • Ciudad Cuahtemoc, Chiapas-La Mesilla, Huehuetenango
  • Carmen Xhán, Chiapas-Gracias a Dios, Huehuetenango
  • Nuevo Reynosa, Chiapas-Mühendisleri, El Quiché
  • Frontera Corozal, Chiapas-Bethel, El Flores
  • El Ceibo, Tabasco-El Ceibo, El Flores
  • El Martillo, Tabasco-El Naranjo, El Flores

Kaynakça

  1. ^ a b Nijman, Jan (2020). Geography: Realms, Regions, and Concepts (20. bas.). Wiley. ISBN 978-1119607410. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Belize</span> Orta Amerika ülkesi

Belize, Orta Amerika'nın kuzeydoğu kıyısında bir Karayip ülkesidir. Kuzeyinde Meksika, batı ve güneyinde Guatemala, doğusunda ise Karayip Denizi yer almaktadır. Yüzölçümü 22.970 km² ve nüfusu 2020 verilerine göre 419.199'dur. Ülke toprakları doğu-batı ekseninde 110 km, kuzey-güney ekseninde ise 290 km uzunluğundadır. Orta Amerika'nın en düşük nüfusa ve nüfus yoğunluğuna sahip ülkesidir. Buna karşın yıllık %1,87'lik nüfus büyüme hızı Belize'yi Batı Yarımküre'nin en hızlı kalabalıklaşan ülkelerinden biri yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Meksika</span> Kuzey Amerika yer alan bir ülke

Meksika, resmî adıyla Birleşik Meksika Devletleri (İspanyolca: Estados Unidos Mexicanos,

<span class="mw-page-title-main">El Paso</span> ABDde bir şehir

El Paso, ABD'nin Teksas eyaletinin en büyük kentlerinden biri ve El Paso, Texas Kontluğu (county) merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Chiapas</span>

Chiapas, Meksika'nın güneydoğusunda yer alan eyalet. Doğu sınırında Guatemala ile komşudur. Eyâletin güneyinde ise Büyük Okyanus bulunmaktadır. Chiapas 73,887 km2 yüzölçümüne ve 2003 yılı tahminlerine göre 4,224,800 kişilik bir nüfusa sahiptir. Chiapas genel olarak nemli ve tropikal bir iklime sahiptir. Kuzeyde Tabasco eyâleti yakınlarında yıllık ortalama yağış düşüşü 3000 mm/yıldır. Bölgenin doğal bitki örtüsü ovalar ve yüksek, uzun ömürlü yağmur ormanlarından oluşmaktaydı ancak bitki yapısı tarım ve çiftlik yapımları nedeniyle büyük ölçüde zarar görmüştür. Yağmur miktarı güneydeki Pasifik kıyılarına gittikçe azalsa da muz ve diğer tropikal ürünlerin yetişmesi için uygun bir iklime sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Ciudad Juárez</span>

Ciudad Juárez Meksika'nın Chihuahua eyâletinde Juarez adıyla da anılan şehir. Nüfusu 1.301.452 olup belediye sınırlarında 1.313.338 kişi yaşamaktadır.

1989 CONCACAF Şampiyonası, onuncu ve son düzenlenen CONCACAF Şampiyonası'dır. Katılan ülkeler Kuzey Amerika, Orta Amerika ve Karayipler'de bulunan ülkelerdir. 19 Mart-19 Kasım 1989 tarihleri arasında sabit bir ülkede düzenlenmeyen turnuvadır. Şampiyonayı kazanan Kosta Rika tarihinde ilk kez, şampiyona ikincisi ABD ise tarihinde 4. kez CONCACAF bölgesinden 1990 FIFA Dünya Kupası'na katılma hakkı elde etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Mayalar</span> Orta Amerikada bulunan yerli halk.

Mayalar ya da Maya halkları, Mezoamerika'da Maya uygarlığını kuran atalarının topraklarında, günümüzdeki Guatemala, Güney Meksika ve Yukatan Yarımadası, Belize, El Salvador ve Batı Honduras'ta yaşayan ve 7 milyon nüfusa sahip olan Orta Amerika'nın en tanınmış yerli Kızılderili halkıdır. Konuştukları anadil Maya dillerine giren dil ve lehçeler olsa da İspanyolca ve İngilizce (Belize) gibi sömürge dilleri de kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Mamca</span>

Mamca, Guatemala'nın Huehuetenango, Quetzaltenango, San Marcos, Retalhuleu departmanılarnda, Meksika'da Chiapas eyaletinde ve Amerika Birleşik Devletleri'nin Kaliforniya eyaletinde Mamlar tarafından konuşulan Maya dilleri ailesinin Kiçe-Mam dilleri grubundan bir Kızılderili dilidir. Guatemala'da 2002 sayımına göre etnik 617.171 kişilik nüfustan 477.717 kadarı anadillerini konuşabiliyor. Meksika'da 2000 rakamlarına göre 28.000 konuşanı vardır. ABD'nin Kalifotniya eyaletinde ise birkaç bin kişi tarafından konuşulur. En yakın akrabası birlikte Mam dilleri adıyla alt grup oluşturan Tektitekçedir.

<span class="mw-page-title-main">Mamlar</span>

Mamlar, Guatemala'nın Huehuetenango, Quetzaltenango, San Marcos, Retalhuleu departmanılarnda, Meksika'da Chiapas eyaletinde ve Amerika Birleşik Devletleri'nin Kaliforniya eyaletinde yaşayan Maya Kızılderili halkıdır. Guatemala'da 2002 sayımına göre etnik 617.171 kişilik nüfustan 477.717 kadarı anadillerini konuşabiliyor. Meksika'da 2006 rakamlarına göre 22.632 etnik nüfus vardır. ABD'nin Kalifotniya eyaletinde ise birkaç bin kişi tarafından konuşulur. En yakın akrabası birlikte Mam dilleri adıyla alt grup oluşturan Tektiteklerdir.

<span class="mw-page-title-main">Kiçece</span>

Kiçece, Guatemala'nın El Quiché, Huehuetenango, Quetzaltenango, Retalhuleu, Sololá, Suchitepequez Totonicapán, San Marcos, Chimaltenango yörelerinde ve Meksika'nın güneydoğusunda Kiçeler tarafından konuşulan Maya dilleri ailesinin Kiçe dilleri grubundan bir Kızılderili dilidir. Guatemala'da 2002 sayımına göre etnik 1.270.953 kişilik nüfustan 890.596 kadarı anadillerini konuşabiliyor. Meksika'da 2002 sayımına göre 524 konuşanı vardır. En yakın akrabası birlikte Kiçe-Açi dilleri adıyla alt grup oluşturan Açicedıir.

<span class="mw-page-title-main">Sinaloa Karteli</span> Uyuşturucu karteli ve organize suçlar şebekesi

Sinaloa Karteli, aynı zamanda Guzmán-Zambada Örgütü, Federasyon, Kan İttifakı veya Pasifik Karteli olarak da bilinir, merkezi Culiacán, Sinaloa şehrinde bulunan, yasadışı uyuşturucu kaçakçılığı ve kara para aklama konusunda uzmanlaşmış büyük, uluslararası bir organize suç örgütüdür. 1980'lerin sonlarında Meksika'da, Guadalajara Karteli olarak bilinen öncül bir örgüt altında faaliyet gösteren çeşitli sayıdaki ikincil "plazalardan" biri olarak kurulmuştur. Şu anda Ismael Zambada García tarafından yönetilmektedir ve merkezi Culiacán, Sinaloa şehrinde bulunmaktadır ve dünyanın birçok bölgesinde, özellikle de Meksika'nın Sinaloa, Baja California, Durango, Sonora ve Chihuahua eyaletlerinde faaliyet göstermektedir ve Latin Amerika'nın bir dizi başka bölgesinin yanı sıra ABD genelindeki şehirlerde de varlığı vardır. Amerika Birleşik Devletleri İstihbarat Topluluğu genellikle Sinaloa Kartelini dünyadaki en büyük ve en güçlü uyuşturucu kaçakçılığı örgütü olarak görmekte ve bu da onu belki de Pablo Escobar'ın meşhur Kolombiya Medellín Kartelinin en parlak döneminde olduğundan daha etkili ve yetenekli kılmaktadır. Ulusal Uyuşturucu İstihbarat Merkezi ve ABD'deki diğer kaynaklara göre, Sinaloa Karteli öncelikle kokain, eroin, metamfetamin, fentanil, esrar ve ekstazi dağıtımıyla ilgilenmektedir.

Zapatista Ayaklanması, NAFTA anlaşmasının uygulanmasına tepkili olan köylülerin, Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu tarafından koordine edilerek ayarlanmasıdır. 12 gün süren bir çatışmadan sonra ateşkes yapılarak barış görüşmeleri başlatıldı.

<span class="mw-page-title-main">San Andre Anlaşması</span>

San Andre Anlaşması, Zapatista Ayaklanması'nı başlatan Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu ile Meksika hükûmeti arasında yapılan barış görüşmelerinin ardından oluşturulmuş anlaşmadır. Ancak daha sonra birçok uyuşmazlık ortaya çıkmış ve bir türlü kanun haline dönüşememiştir.

<span class="mw-page-title-main">Los Zetas</span> Meksika kökenli suç örgütü

Los Zetas, Meksikalı bir suç örgütüdür, uyuşturucu kartellerinin en tehlikeli olanlarından biri olarak kabul edilir. Örgüt başlarda uyuşturucu kaçakçılığıyla ilgili olsa da, seks işçiliği ve silah kaçakçılığı işlerini de yürütmektedir. Los Zetas'ın kökenleri, Meksika Ordusu komandolarının saflarını terk edip Körfez Kartelinin icra kolu olarak çalışmaya başladığı 1990'ların sonlarına dayanıyor. Şubat 2010'da Los Zetas, Körfez Kartelinden ayrıldı kendi suç örgütlerini kurdu.

Miguel Ángel Treviño Morales ya da takma adıyla Z-40, Meksikalı eski bir uyuşturucu baronu ve Los Zetas olarak bilinen suç örgütünün lideridir. Şiddet yanlısı, küskün ve tehlikeli bir suçlu olarak kabul edilen kendisi, Temmuz 2013'te tutuklanana kadar Meksika'nın en çok aranan uyuşturucu baronlarından biriydi.

Beltrán Leyva Örgütü olarak da bilinen Beltrán Leyva Karteli;, Meksikalı bir uyuşturucu karteli ve organize suç örgütüydü, eskiden beş Beltrán Leyva kardeşi tarafından yönetiliyordu: Marcos Arturo, Carlos, Alfredo, Mario Alberto ve Héctor. Sinaloa Karteli olarak kurulan Beltrán Leyva Karteli, kokain, eroin ve esrarın nakliyesinden ve toptan satışından sorumluydu. Çok sayıda uyuşturucu kaçakçılığı koridorunu kontrol ediyorlardı ve insan kaçakçılığı, kara para aklama, gasp, adam kaçırma, cinayet ve silah kaçakçılığıyla uğraşıyorlardı.

<span class="mw-page-title-main">Juárez Karteli</span>

Juárez Karteli (İspanyolca): Cártel de Juárez), aynı zamanda Vicente Carrillo Fuentes Örgütü olarak da bilinir, merkezi Meksika-ABD'nin Ciudad Juárez, Chihuahua şehrinde bulunan bir Meksikalı uyuşturucu kartelidir. Kartel, rakiplerinin başlarını kestiği, cesetlerini parçaladığı ve yalnızca kamuoyunda değil, aynı zamanda yerel kolluk kuvvetleri ve rakipleri Sinaloa Kartelinde de korku uyandırmak için onları halka açık yerlere attığı bilinen çok sayıda uyuşturucu kaçakçılığı örgütünden biridir. Şu anki bilinen lideri Juan Pablo Ledezma'dır. Juárez Kartelinin, genellikle infazları gerçekleştiren bir Juárez sokak çetesi olan La Línea olarak bilinen silahlı bir kanadı vardır ve şu anda kartelin en güçlü ve önde gelen grubudur. Ayrıca düşmanlarına saldırmak için Barrio Azteca çetesini de kullanıyor.

Barrio Azteca veya Los Aztecas, aslen El Paso, Teksas, ABD ve Ciudad Juárez, Chihuahua, Meksika merkezli bir Meksikalı-Amerikalı sokak ve hapishane çetesidir. Çete, 1980'lerin başında El Paso'dan bir mahkûm olan Jose "Raulio" Rivera tarafından Tennessee Colony, Teksas yakınlarında bulunan Coffield Birimi'nde kurulmuştur. Esas olarak ABD-Meksika sınırında ticaret yapan ulus ötesi bir suç örgütüne dönüşmüştür. Şu anda Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en şiddetli çetelerden biri olan ülke genelinde New Mexico, Teksas, Massachusetts ve Pensilvanya gibi yerlerde 3.000'den fazla, ayrıca Meksika'nın Ciudad Juárez kentinde en az 5.000 üyeye sahip oldukları söyleniyor.

<span class="mw-page-title-main">Los Metros</span>

Los Metros, Körfez Karteli olarak bilinen Meksikalı uyuşturucu kaçakçılığı örgütünün bir grubudur. Grup, 1980'lerin sonlarında, kartelin eski lideri Osiel Cárdenas Guillén'in hükümdarlığı sırasında, kartelin silahlı kanadı olarak örgütün liderlerinin güvenliğini sağlamak amacıyla kurulmuştur. Los Metros'un lideri Mario Ramirez Treviño, diğer adıyla X-20, 17 Ağustos 2013'te tutuklanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Los Rojos</span>

Los Rojos, Körfez Karteli olarak bilinen Meksikalı uyuşturucu kaçakçılığı örgütünün bir grubudur. Grup, 1990'ların sonlarında, kartelin eski lideri Osiel Cárdenas Guillén'in hükümdarlığı sırasında, kartelin silahlı kanadı olarak örgüt liderlerinin güvenliğini sağlamak amacıyla kurulmuştur.