İçeriğe atla

Guantanamo Körfezi Deniz Üssü

Koordinatlar: 19°55′03″K 75°09′36″B / 19.91750°K 75.16000°B / 19.91750; -75.16000
Guantanamo Körfezi Deniz Üssü
Guantanamo Bay Naval Base
Base Naval de la Bahía de Guantánamo
GTMO
Guantanamo Körfezi Deniz Üssü'nün karargah ve yönetim binası olan Bulkeley Hall'un havadan görünümü
Guantanamo Körfezi Deniz Üssü Arması
IATA: NBW - ICAO: MUGM
Özet
Sahibi/İşleticisiKüba ( hukuki ) ABD ( fiili )
İşletici
YerKüba Guantánamo Körfezi
İnşa tarihi1903
KomutanSamuel White
KullanıcılarAmerika Birleşik Devletleri Donanması
Rakım (ODS)17 m / 56 ft
Koordinatlar19°55′03″K 75°09′36″B / 19.91750°K 75.16000°B / 19.91750; -75.16000
Web sitesicnrse.cnic.navy.mil/Inst…
Harita
Harita

Guantanamo Körfezi Deniz Üssü (İngilizce: Guantanamo Bay Naval Base, İspanyolca: Base Naval de la Bahía de Guantánamo), halk ve ordu arasında GTMO olarak da bilinen Amerika Birleşik Devletleri Ordusu'nun kullanımında olan askeri bir üstür. Küba'nın güneydoğu ucunda, Guantanamo Körfezi kıyısında, 117 km 2 üzerine kuruludur. İlk olarak Amerika Birleşik Devletleri tarafından bir kömür istasyonu ve deniz üssü olarak kullanılmak üzere kiralandı. 1903 yılından beri kullanıldığından ABD'nin en eski denizaşırı deniz üssüdür. Kira, ödemenin dolar cinsinden altın değeriyle eşleşecek şekilde ayarlandığı 1934 yılına kadar yıllık olarak 2.000 dolardı kira ücreti vardı bu miktar 1974'te yıllık 4.085$'a yükseltildi.

1959'da iktidara geldiğinden beri Küba hükûmeti, üssün "Küba'yı zorla işgal ettiğini" ve uluslararası hukuka göre yasadışı olduğunu savunarak, ABD'nin Küba topraklarındaki varlığını sürekli protesto etti ve üssün kapatılmasını istedi fakat ABD Hükûmeti bu istekleri her zaman geri çevirdi. 2002'den bu yana, deniz üssünde Afganistan, Irak ve Terörizmle Savaş sırasında diğer ülkelerde yakalanan yasadışı savaşçıların mahkûm olarak tutulduğu bir de hapishanesi mevcuttur. ABD ordusu tarafından mahkûmlara işkence yapıldığı ve Cenevre Sözleşmesine uyulmadığı iddia edilerek ABD Hükûmeti uluslararası platformlarda sürekli eleştirildi.

8.500 civarındaki personel sayısı ile Amerika Birleşik Devletleri'nin komünist bir ülkede bulunan tek askeri üssü konumundadır.

Coğrafya

Guantánamo Körfezi'nin yaklaşık ABD Deniz Üssü sınırlarını gösteren haritası

Deniz Üssü üç ana coğrafi bölümü kaplar: Leeward Point, Windward Point ve Guantánamo Körfezi. Guantánamo Körfezi, Donanma İstasyonunu fiziksel olarak bölümlere ayırır. Körfez, üssün sınırlarını geçerek, körfezin daha sonra Bahía de Guantánamo olarak anıldığı Küba'ya kadar uzanır. Guantanamo Körfezi, Hospital Cay, Medico Cay, North Toro Cay ve South Toro Cay olarak tanımlanan birkaç cay içerir.

Donanma İstasyonunun Leeward Noktası, aktif hava sahasının bulunduğu yerdir. Leeward Point'teki başlıca coğrafi özellikler arasında Mohomilla Körfezi ve Guantánamo nehri vardır. Leeward tarafında üç plaj vardır. Bunlardan ikisi üssün sakinlerinin kullanımına açıkken, üçüncüsü olan Hicacal Plajı kapalıdır.

Windward Point, Naval Station'daki etkinliklerin çoğunu içerir. Üs personelinin kullanabileceği dokuz plaj vardır. Tabandaki en yüksek nokta, toplam 495 fit (151 m) ile John Paul Jones Tepesidir (adını Bağımsızlık Savaşı aynı adlı kahraman'dan almıştır).[1]

Windward Point'in coğrafyası öyledir ki körfez kıyı şeridi boyunca gemileri demirlemek için ideal alanları olan birçok koy ve yarımada vardır. Stephen Benz'e göre Stephen Crane, bölgeyi "sarp" ve "dağ geçitleriyle kesilmiş" olarak tanımladı.[2] Ayrıca kıyı şeridini sırtlarla ve "kireçli kayalıklarla" kaplı olarak tanımladı.[2]

Tarihçe

1916'daki üs

İspanyol dönemi

Guantanamo Körfezi'ni çevreleyen bölgede başlangıçta Taíno halkı yaşıyordu.[3] 30 Nisan 1494'te Kristof Kolomb ikinci yolculuğunda geldi ve geceyi geçirdi. Kolomb'un karaya çıktığı yer artık Fisherman's Point (tr:Balıkçının Noktası) olarak biliniyor. Kolomb, körfezi Puerto Grande ilan etti.[4] Körfez ve çevresi, Jenkins'in Kulağı Savaşı sırasında kısa süreliğine İngiliz kontrolü altına girdi. Çatışmanın patlak vermesinden önce, körfez İngiliz haritacılar tarafından "Walthenham Limanı" olarak anılıyordu. İngiliz keşif kuvvetleri körfezin adını "Cumberland Körfezi" olarak değiştirdi. Santiago de Cuba'ya yürüme girişimi İspanyol birlikleri tarafından geri püskürtüldükten sonra sonunda bölgeden geri çekildiler.[4]

İspanyol-Amerikan Savaşı

İspanyol-Amerikan Savaşı sırasında, A.B.D. filosu Santiago'ya saldırarak[5] Guantánamo limanını 1898 Atlantik kasırga mevsimi boyunca koruma altına aldı. Deniz Kuvvetleri, deniz desteğiyle Guantanamo körfezi'ne çıktı ve Amerikan ve Küba kuvvetleri savunan İspanyol birliklerini bozguna uğrattı. McCalla Tepesi'nde, Guantanamo Körfezi'ndeki savaşta ölen bir Donanma subayı ve beş Deniz Piyadesine ait bir anıt vardır.[6]

Savaş, İspanya'nın Küba'nın kontrolünden resmen feragat ettiği 1898 Paris Antlaşması ile sona erdi. Savaş bitmiş olmasına rağmen, Amerika Birleşik Devletleri adada güçlü askeri varlığını sürdürdü. 1901'de Amerika Birleşik Devletleri hükûmeti Platt Değişikliği'ni Ordu Ödenek Yasası'nın parçası olarak onayladı.[7] Bu değişikliğin VII. Bölümü aşağıdaki yazıldığı gibidir

Amerika Birleşik Devletleri'nin Küba'nın bağımsızlığını sürdürmesini sağlamak ve Küba halkını ve kendi savunmasını korumak için, Küba hükümeti, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı ile üzerinde anlaşmaya varılacak belirli belirli noktalarda kömür veya deniz istasyonları için gerekli arazileri Amerika Birleşik Devletleri'ne satacak veya kiralayacaktır.[8]

Küba Anayasa Konvansiyonu'nun ilk direnişinden sonra Platt Değişikliği, 1901'de Küba Cumhuriyeti'nin 1901 Küba Anayasası'na dahil edildi.[9] Anayasa 1902'de yürürlüğe girdi ve ertesi yıl ABD'ye Guantanamo Körfezi'ndeki bir deniz üssü için arazi verildi.[10]

Kaynakça

  1. ^ "Guantanamo Bay [GTMO] "GITMO"". GlobalSecurity.org. 13 Kasım 2001 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2012. 
  2. ^ a b Benz, Stephen (2018). "Overlooking Guantánamo". New England Review (İngilizce). 39 (4): 114-128. doi:10.1353/ner.2018.0116. ISSN 2161-9131. 
  3. ^ Poole, Robert M. (October 2011). "What Became of the Taino". Smithsonian Magazine. 16 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2012. 
  4. ^ a b Murphy, M. E. "The History of Guantanamo Bay 1494–1964". United States Navy. 31 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2012. 
  5. ^ "The Santiago Campaign | Battlefields | Cuban Battlefields of the Spanish-Cuban-American War". cubanbattlefields.unl.edu. 6 Haziran 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2019. 
  6. ^ "Dayhoff: Happy Birthday, United States Marine Corps". 9 Kasım 2018. 17 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2021. 
  7. ^ 1901 Platt Amendment commentary 14 Ocak 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. at the United States Archives online
  8. ^ "Our Documents - Transcript of Platt Amendment (1903)". www.ourdocuments.gov. 23 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2021. 
  9. ^ "The Platt Amendment is Accepted by Cuba" (PDF). The New York Times. 13 Haziran 1901. 4 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 29 Şubat 2016. 
  10. ^ Agreement Between the United States and Cuba for the Lease of Lands for Coaling and Naval stations 29 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., 1903.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Küba</span> Karayiplerde bir ada ülkesi

Küba, resmî olarak Küba Cumhuriyeti (

<span class="mw-page-title-main">Karayipler</span> Karayip Denizini, adalarını ve çevreleyen sahilleri kapsayan bölge

Karayipler, Karayip Denizi'ni, adalarını ve çevreleyen sahilleri kapsayan ve coğrafî olarak Orta Amerika'ya dâhil edilen bölgedir. Bu adalar, Florida'nın güneyinden başlayıp bir kıvrım oluşturarak Güney Amerika'da Venezuela'nın kuzey batısına dek inmektedir. Bölgede 7.000 dolayında ada, adacık ve kayalık bulunur. Burada otuz beş bağımsız ülke ya da bağımlı bölge yer almaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri savaş gemileri listesi:

<span class="mw-page-title-main">Navassa Adası</span> A.B.D.nin Karayiplerde yer alan, üzerinde yerleşim olmayan denizaşırı bölgesi

Navassa Adası, Karayip Denizi'nde bir adadır. 1850'lerde Amerika Birleşik Devletleri'nden bir gübre şirketi adayı sahiplendi ve fosfat çıkarmaya başladı. 1898'de ada tamamen terkedildi. Şimdi adada insan yaşamamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Rhode Island</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

Rhode Island, Amerika Birleşik Devletleri'nin New England bölgesinde yer alan bir eyalet. Yüzölçümü bakımından ülkenin en küçük eyaleti ve nüfus bakımından yedinci en küçük eyaletidir.

<span class="mw-page-title-main">Guantanamo Kampı</span>

Guantanamo Kampı, 2002 yılından itibaren askerî hapishane olarak kullanılmakta olan, Küba'daki Guantanamo körfezi askerî üssünün bir bölümüne verilen isimdir. Burada, başta Afganistan olmak üzere çeşitli ülkelerde ele geçirilen, El-Kaide ve Taliban ile ilgisi olduğundan şüphelenilen kişiler tutulmaktadır. Üç bölüme ayrılmaktadır: Kamp Delta, Kamp İguana ve artık kapatılmış olan Kamp X-Ray. Tesis, zaman zaman Guantanamo, Gitmo veya Kamp X-Ray olarak anılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Küba Füze Krizi</span> Küresel kriz

Küba Füze Krizi, ABD’nin Türkiye ve İtalya'ya, SSCB’nin ise Küba’ya nükleer başlıklı füze yerleştirmesi ile başlayan; Ekim 1962’de dönemin iki süper gücünü karşı karşıya getiren ve dünyayı nükleer savaş tehdidi altında bırakan bunalımdır.

<span class="mw-page-title-main">Dominika</span> Karayipler, Küçük Antillerde yer alan bir ülke

Dominika, resmî adıyla Dominika Topluluğu, Karayipler'de bir ada ülkesidir. Başkenti Roseau adanın batı kıyısındadır. Coğrafi olarak Küçük Antiller'in güneyini oluşturan Rüzgârüstü Adaları'nda bulunur. Kuzeyinde Guadeloupe, güneyinde Martinik bulunur. Dominika'nın yüzölçümü 750 km², en yüksek noktası 1447 m'lik Morne Diablotins'tir. 2011 verilerine göre adada 71.293 kişi yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İncirlik Hava Üssü</span> Türk Silahlı Kuvvetlerine ait hava üslerinden biri

İncirlik Hava Üssü, Türkiye'nin Adana şehrinin İncirlik semtinde bulunan, 3320 dönümden biraz daha büyük bir Türk hava üssüdür. Üs, 1,7 milyon nüfuslu bir kentsel alan içerisinde, şehir merkezinin 10 km (6 mi) doğusunda ve Akdeniz'den 32 km (20 mi) içeride yer almaktadır. Hava üssünün başlıca kullanıcıları Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri ve Türk Hava Kuvvetleri olmakla birlikte, zaman zaman Kraliyet Hava Kuvvetleri ve Suudi Arabistan Hava Kuvvetleri tarafından da kullanılmaktadır. Aynı zamanda İspanyol Ordusu'nun 74. Uçaksavar Topçu Alayı'na da ev sahipliği yapmaktadır. Üs, üzerindeki tüm tesislerle birlikte Türkiye Cumhuriyeti'ne aittir.

<span class="mw-page-title-main">Sömürgecilik</span> Bir devletin başka toplumları siyasal ve ekonomik olarak egemelik altına alma politikası

Sömürgecilik; kolonicilik, kolonyalizm ya da müstemlekecilik, genellikle bir devletin başka ulusları, devletleri, toplulukları, siyasal ve ekonomik egemenliği altına alarak yayılması veya yayılmayı istemesidir.

<span class="mw-page-title-main">İspanya-Amerika Savaşı</span> İspanyol-Amerikan savaşı

İspanya-Amerika Savaşı, ABD ile İspanya arasında 1898'de başlayan savaş. İspanya'nın Amerika kıtasındaki kolonilerini yitirmesi, ABD'nin de Büyük Okyanus'un batısında ve Latin Amerika'da yeni bölgeler elde etmesiyle sonuçlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Sierra Maestra Dağı</span> Kübada bir sıra dağ

Sierra Maestra Küba'nın güneydoğusunda, hemen kıyıdan yükselerek Guantánamo Eyaleti'nin güneyinden batıya Niquero'ya doğru uzanan sıradağlardır. Sierra Maestra Küba'daki en yüksek dağ sistemidir. Mineral açısından, özellikle bakır, mangan, krom ve demir madenleri yönünden zengindir. En yüksek noktası 1.974 m'lik Pico Turquino'dur.

<span class="mw-page-title-main">Toulon</span> Fransada komün

Toulon, Güney Fransa'da ve Akdeniz kıyısında bulunan bir liman kenti. Provence-Alpes-Côte d'Azur bölgesinde üçüncü büyük şehir olarak yer alır ve Var departmanı merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri Deniz Piyade Kolordusu</span>

Amerika Birleşik Devletleri Deniz Piyadeleri ABD Savunma Bakanlığı bünyesinde yer alan başlı başına bir kuvvet komutanlığıdır. ABD Deniz Kuvvetleri Komutanlığı gibi doğrudan ABD Savunma Bakanlığı Deniz Kuvvetleri Dairesine bağlı olduğu halde ayrı bir kuvvet komutanlığıdır. Komutanı organizasyon, idare, plan ve program bakımından doğrudan Deniz Kuvvetleri Müsteşarına karşı sorumludur. Gerekli hallerde Başkan, Savunma Bakanı, Ulusal Güvenlik Konseyi ve Anavatan Güvenlik Konseyi'ne tavsiyede bulunmakla yükümlüdür.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri Donanması</span>

Amerika Birleşik Devletleri Donanması veya Birleşik Devletler Ulusal Donanması ABD Silahlı Kuvvetleri'nin deniz koludur. Yedi Amerika Birleşik Devletleri düzenli servisi'nden birisidir. 31 Aralık 2008 itibarıyla ABD Deniz Kuvvetleri etkin görevde 347.487 personele ve Deniz Kuvvetleri Yedekleri'nde ise 96.710 personele sahiptir. Askerlik hizmetinde 296 gemi ve 3.700'den fazla uçak işletmektedir. ABD Deniz Kuvvetleri dünyanın en büyük deniz kuvvetlerine sahiptir; muharebe donanma tonajı, sonraki 13 ortağından daha büyüktür. ABD Deniz Kuvvetler aynı zamanda Hizmet-içi 11 ile dünyanın en büyük taşıyıcı donanmasına sahiptir ve bir tanesi de henüz yapım aşamasındadır.

<span class="mw-page-title-main">Chester Nimitz</span> Amerikalı amiral (1885 – 1966)

Chester William Nimitz, USN, GCB, Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri'nde görev yapmış bir amiraldi. Commander in Chief, United States Pacific Fleet olmak üzere iki komutayı elinde bulundurmuştur, ABD deniz kuvvetleri ve başkomutanlığı şerefine, Pacific Ocean Areas (CinCPOA), II. Dünya Savaşı sırasında ABD ve müttefik devletler hava, kara ve deniz kuvvetleri şerefinedir. ABD Deniz Kuvvetleri'ndeki denizaltılara önderlik etmiştir, bunun yanında 1939'da Deniz Kuvvetleri Şefi Bureau of Navigation olmuştur. 1945'ten 1947'ye kadar Deniz Harekâtları Şefi (CNO) olarak görev yapmıştır. Amerika Birleşik Devletleri'nin hayatta kalan son Donanma Amiralı idi.

USS <i>Texas</i> (1892)

USS Texas, Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri'nin ilk zırhlısı. Amerika Birleşik Devletleri'nin 28. eyaleti olan Teksas'ın adını taşıyan ilk gemidir.

<span class="mw-page-title-main">Muz Savaşları</span>

Muz Savaşları, Amerika Birleşik Devletleri'nin 1898-1934 yılları arasında Orta Amerika ve Karayipler'deki askerî müdahaleleriydi. Müdahaleler 1898 İspanyol-Amerikan Savaşı'nın ardından çoğunlukla deniz piyadeleri ile gerçekleştirilmiş olup 1934 yılında Başkan Roosevelt'in İyi Komşuluk Politikası'nın uygulanmaya başlanmasıyla sona erdi.

USS <i>Langley</i> (CV-1) Birleşik Devletler Donanmasının ilk uçak gemisi

USS Langley (CV-1), Birleşik Devletler Donanması'nın ilk uçak gemisi ve turbo-elektrik enerjisi ile çalışan ilk gemisiydi. USS Langley, esasında USS Jupiter (AC-3) adında bir kömür gemisi idi. USS Langley, adını Amerikan havacılık öncüsü Samuel Pierpont Langley'den almıştır. Gemi, 1922-1936 arasında uçak gemisi olarak, 1936-1942 arasında ise deniz uçağı taşıma gemisi olarak hizmet vermiştir. USS Langley, II. Dünya Savaşı'na da katılmıştır. 27 Şubat 1942'de dokuz adet Japon Bombardıman uçağının saldırısına uğramıştır. Bu saldırı sonrasında hizmet dışı kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Büyük sopa diplomasisi</span> "Yumuşak konuş ve büyük bir sopa taşı; çok ileriye gidersin" özdeyişine atıfta bulunan terim

Aynı zamanda "büyük sopa ideolojisi", "büyük sopa siyaseti", "iri sopa diplomasisi", "büyük sopa politikası" gibi çok çeşitli adlarla da anılıp bilinen Büyük sopa diplomasisi ; Amerika Birleşik Devletleri'nin 26. Başkanı Theodore Roosevelt tarafından sık sık söylenen bir özdeyişe atıfta bulunur; "yumuşak konuş ve büyük bir sopa taşı; çok ileriye gidersin". Onun döneminde Amerikan basını ve günümüzde birçok modern tarihçi, onun yönetimi sırasındaki dış politikalarını tanımlamak için "büyük sopa" terimini kullanmıştır.