İçeriğe atla

Grozni Katliamı

Katliamın Başlangıcı

5 Şubat 2000 tarihinde Rus güçleri tarafından Çeçenistan'ın başkenti Grozni sınırları içinde yer alan Novye Aldi mahallesinde katliam gerçekleştirdi.

Katliamın Çeçen Halkına Etkileri

Katliamın içeriğinde havadan ve karadan bombalamalar yer aldı. Bu devasa tahribatla adeta yeryüzünden silinen şehre Rus güçleri defalarca girme eyleminde bulundu. Bu uğraşları yerini buldu ve neticede Grozni'nin güneyindeki mahalle, Novye Aldi, büyük bir katliam ile karşılaştı. Somut olarak herhangi bir askeri varlığı bulunmayan Çeçen kuvvetleri etkisiz kaldı. Rusya özel paramiliter polis birliği olan OMON güçleriyle saldırıda bulundu. Savunmasız bir mahalleye yapılan bu katliamla beraber yaşları 1 ila 82 arasında değişen 60'tan fazla sivil öldü. Daha sonra bu rakamın 80'in de üzerine çıktığı raporlandı. Katliam esnasında siviller sokakta infaz ediliyordu. Kimisi hamile olan Çeçen kadınlar tecavüze uğradı ve öldürüldü. Ayrıca sivillerinin cesetlerinden yakılanlar bile oldu. Bunlara ek Rus kuvvetleri sivillerin evlerini yağmaladı, değerli eşyalarına el koydu.

Günümüzde

Aradan yaklaşık 20'den fazla yıl geçmesine rağmen hiçbir Rus yetkili Grozni Katliamı'ndan sorumlu tutulmadı.[1]

Kaynakça

  1. ^ "Grozni Katliamı". Tevhidi Gündem. 6 Şubat 2022. 22 Temmuz 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Eylül 2023. []

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Aslan Mashadov</span> Çeçen lider

Aslan Aliyeviç Mashadov, Çeçen İçkerya Cumhuriyeti 3. cumhurbaşkanı ve Çeçenistan Bağımsızlık Mücadelesi'nin lideriydi.

<span class="mw-page-title-main">Cevher Dudayev</span> Çeçen asker ve siyasetçi

Cevher Musayeviç Dudayev, Sovyet Hava Kuvvetleri generali olmuş Çeçen lider. 1991'den 1996'daki ölümüne kadar Kuzey Kafkasya'da ayrılıkçı bir bölge olan Çeçen İçkerya Cumhuriyeti'nin cumhurbaşkanlığını yapmıştı.

<span class="mw-page-title-main">Şamil Basayev</span> Çeçen komutan

Şamil Salmanoviç Basayev, Çeçen direniş lideri ve Çeçen İçkerya Cumhuriyeti silahlı kuvvetleri komutanı.

<span class="mw-page-title-main">Grozni</span> Rusyaya bağlı Çeçenistanın başkenti

Grozni Rusya'nın Çeçen Cumhuriyeti'nin başkentidir. Şehir Sunja Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Şehrin ismi Rus çarı Korkunç İvan'a ithafen Grozni olarak seçilmiştir. Eski isimleri ise Süncekale ve Cevherkale'dir. Yüzölçümü 324,16 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarıyla 271.573'tür. 2010 nüfus sayımına göre, nüfusu 271.573 olan nüfusu, 2002 nüfus sayımına göre 210.720 olan nüfusuna kıyasla artmış olsa da, 1989 nüfus sayımına göre 399.688 olan nüfusun sadece üçte ikisi kaydedilmiştir. 1870'e kadar Rusça: Groznaya olarak bilinirdi.

<span class="mw-page-title-main">Çeçenistan</span> Rusya Federasyonunda idari bir bölge

Çeçenistan, resmî adıyla Çeçen Cumhuriyeti, yaygın olarak bilinen şekliyle Çeçenya, Rusya Federasyonu'nun federal bölgelerinden (cumhuriyet) birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Kafkasya Cephesi</span> Osmanlı Cephesi

Kafkasya Cephesi, I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı İmparatorluğu'nun 2. ve 3. orduları ile Rus İmparatorluğu Kafkas Ordusu'nun karşı karşıya geldikleri cephe. Kafkasya Cephesi, savaş sırasında Doğu Anadolu Bölgesi içlerine kadar genişlemiş, Trabzon, Bitlis, Muş ve Van şehirlerine kadar yayılmıştır. Kara harbi, Karadeniz Bölgesinde bulunan Osmanlı İmparatorluğu deniz gücü ve Rus donanması tarafından desteklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">İnguşetya</span> Rusyaya bağlı federe cumhuriyet

İnguşetya, İnguşya ya da resmî adıyla İnguşetya Cumhuriyeti Kuzey Kafkasya’da, Rusya Federasyonu’na bağlı federe cumhuriyet. Kuzey Kafkasya Federal Bölgesi’ne dâhil olan İnguşetya’nın güney sınırı; Rusya Federasyonu’nun Gürcistan sınırının parçasıdır. Doğusunda Rusya’nın özerk cumhuriyetlerinden Çeçenya; batısında ise yine aynı statüdeki cumhuriyetlerden Kuzey Osetya-Alanya bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Birinci Çeçen Savaşı</span> Rusya Federasyonu ile Çeçen İçkerya Cumhuriyeti arasındaki, Aralık 1994ten Ağustos 1996ya kadar süren savaş

Birinci Çeçen Savaşı, diğer adıyla Çeçenistan Savaşı, Rusya Federasyonu ile Çeçen İçkerya Cumhuriyeti arasındaki, Aralık 1994'ten Ağustos 1996'ya kadar süren savaştır. 1994–1995 yıllarında, özellikle Grozni Muharebesi'nde zirveye ulaşan başlangıç harekâtından sonra Rus kuvvetleri, Çeçenistan'ın dağlık bölgelerinin kontrolünü ele geçirmeye çalıştı ancak daha üst konumda olduğu asker sayısı, silah gücü, yakın hava desteği gibi faktörlere rağmen, Çeçen gerilla savaşı ve düz arazilere yapılan baskınlar nedeniyle geri çekildi. Bunlar sonucunda oluşan Rus kuvvetlerindeki geniş çaplı demoralizasyon ve Rus kamuoyunun savaşa yönelik yaygın karşıtlığı, Boris Yeltsin hükûmetinin 1996'da Çeçenlerle ateşkes ilan etmesine ve bundan bir yıl sonra barış antlaşması imzalamasına neden oldu.

1990'lar, 1 Ocak 1990 tarihinde başlayan ve 31 Aralık 1999 tarihinde biten Miladi takvimin on yılıdır.

<span class="mw-page-title-main">Hakurk Operasyonu</span>

Ekim 1992 sınır ötesi operasyonu ya da Hakurk Operasyonu olarak bilinen Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından yönetim kadrosu Kuzey Irak'ta bulunan PKK'nın Türkiye sınırları içindeki kurtarılmış bölge oluşturma girişimine karşı başlatılan büyük çaplı sınır ötesi operasyon. Hakurk Kampı'nın da ele geçirileceği öngörülen operasyonlar, bazı devlet yetkililerine göre tam anlamıyla amacına ulaşamamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span> Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ya da Dağ ÖSSC Rusya SFSC içinde Kuzey Kafkasya'da 20 Ocak 1921 ile 7 Temmuz 1924 tarihleri arasında kısa ömür sürmüş bir özerk cumhuriyettir.

<span class="mw-page-title-main">Çeçen-İnguş Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span>

Çeçen-İnguş Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı özerk sovyet cumhuriyeti. Başkenti Grozni idi.

<span class="mw-page-title-main">Pyotr Zaharov-Çeçenets</span>

Pyotr Zaharoviç Zaharov-Çeçenets, Çeçen kökenli bir Rus ressamdı. 19. yüzyılda yaşayan Çeçen kökenli tek profesyonel ressam olduğu kabul edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Alu Alhanov</span> Rus politikacı; Rusyanın Çeçen Cumhuriyetinin ikinci cumhurbaşkanı

Alu Dadaşeviç Alhanov, Çeçen siyasetçi. Rusya'daki Çeçen Cumhuriyeti'nin eski cumhurbaşkanı.

<span class="mw-page-title-main">Çeçen-Rus çatışması</span>

Çeçen-Rus çatışması, Rusya hükûmeti ile çeşitli Çeçen güçleri arasındaki çeşitli çatışmalardır. Çatışmaların geçmişi 1785 yılına kadar uzanmaktadır, ancak çatışmanın unsurları çok daha uzak zamanlara dayanmaktadır.

Sunja Muharebesi, Rus İmparatorluğu ile Şeyh Mansur'un Çeçen birlikleri arasında 1785 yılında Sunja Nehri yakınlarında gerçekleşmiş muharebedir. Albay De Pieri komutasındaki Rus birlikleri, Şeyh Mansur'un kuvvetleri tarafından kuşatıldı ve bozguna uğratıldı. De Pieri ve 740 Rus-Kazak birliği öldürüldü, 162'den fazla asker esir alındı, birkaç yüz kişi yaralandı ve Rus kuvvetlerinin geri kalanı Çeçen savaşçılar tarafından kovalanarak ormandan kaçtı.

Grozni Muharebesi veya Çeçenlerin verdiği adla Cihad Operasyonu 6 Ağustos'ta Çeçen İçkerya Cumhuriyeti'ne bağlı savaşçıların Rus işgali altında olan, Çeçenistan'ın başkenti Grozni diğer adıyla Caharkale'ye başlattığı saldırı sonrası 2 hafta içinde kendilerinden çok daha güçlü olan Rus Ordusu'nu mağlup edip Grozni'yi yeniden ele geçirmesiyle sonuçlanan muharebe. Çeçen zaferi sonrası Hasavyurt Anlaşması imzalandı, Rusya'nın Çeçenistan'dan çekilmesi bu mağlubiyet sonrası yapılan anlaşmalarla kararlaştırıldı.

<span class="mw-page-title-main">Hostomel Muharebesi</span> 2022 Rus Özel Savaş Saldırıları sırasında muharebe

Hostomel Muharebesi, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sırasında Rus ve Ukrayna silahlı kuvvetleri arasında Hostomel kasabasının kontrolü için verilen bir savaştır. Kiev Taarruzu'nun bir parçası olarak Rus kuvvetleri, Ukrayna'nın başkenti Kiev'i batıdan kuşatmak için Hostomel, Buça ve İrpin'in kontrolünü ele geçirmek istedi. Kiev Taarruzu'nun yoğunluğu nedeniyle, Kiev Oblastı Devlet İdaresi, Hostomel ile birlikte İrpin, Buça, Otoyol M06 ve Vışhorod'u Kiev Oblastı'ndaki en tehlikeli yerler olarak adlandırdı.

Ali Adayev - Çeçenistan'nın tanınmayan komutanı, Birinci Çeçen Savaşı'na katılmış bir asker ve Çeçen Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri Merkez Cephe Komutanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Rusya'nın Ukrayna'yı işgaline Çeçen katılımı</span>

Yaygın olarak Çeçenya olarak bilinen Çeçen Cumhuriyeti, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sırasında çeşitli rollerde yer alan Rusya'nın federal bir cumhuriyetidir. Kadirovcu güçler Rus istila güçlerinin yanında savaştı. Dzhokhar Dudayev Taburu ise Ukraynalı savunucuların yanında savaştı. Bu sebeple uluslararası güçlerin istila ile Birinci ve İkinci Çeçen Savaşı arasında bir takım karşılaştırmaları var.