İçeriğe atla

Giovanni Giolitti

Giovanni Giolitti
İtalya başbakanı
Görev süresi
15 Mayıs 1892 - 15 Aralık 1893
Yerine geldiğiAntonio Starabba
Yerine gelenFrancesco Crispi
Görev süresi
3 Kasım 1903 - 12 Mart 1905
Yerine geldiğiGiuseppe Zanardelli
Yerine gelenTommaso Tittoni
Görev süresi
29 Mayıs 1906 - 11 Aralık 1909
Yerine geldiğiSidney Sonnino
Yerine gelenSidney Sonnino
Görev süresi
30 Mart 1911 - 21 Mart 1914
Yerine geldiğiLuigi Luzzatti
Yerine gelenAntonio Salandra
Görev süresi
15 Haziran 1920 - 4 Temmuz 1921
Yerine geldiğiFrancesco Nitti
Yerine gelenIvanoe Bonomi
Kişisel bilgiler
Doğum 22 Ekim veya 27 Ekim 1842
Mondovì, Piemonte, Sardinya Krallığı
Ölüm 17 Temmuz 1928
Cavour, İtalya

Giovanni Giolitti (22 Ekim[1] veya 27 Ekim[2] 1842 - 17 Temmuz 1928,) İtalyan devlet adamı. 1892 ve 1921 yılları arasında tam beş kez İtalya başbakanı olmuştur.

Önceki hayatı ve siyasete girişi

1842 yılında, o zamanki Sardinya Krallığının Piemonte kentinde dünya'ya geldi. Torino Üniversitesi'nde hukuk öğrenimini gördü. 1860 yılında, öğrenimini tamamladıktan sonra, yirmi yıl boyunca maliye ve yöneticilik alanlarında görev alarak deneyim kazandı. 1882 yılındaki seçimler sonunda İtalya Parlamentosuna girmeyi başardı. İlk başlarda siyasete isteksiz ve soğuk bakmış olmasına rağmen, Şubat 1886'daki bütçe görüşmelerinde maliye bakanı Agostino Magliani'yi eleştirerek dikkatleri üzerine çekti. Magliani'nin bakanlıktan düşürülmesi sonucunda, 9 Mart 1889'da maliye bakanı olarak Crispi hükûmetine girdi. Başbakan Francesco Crispi'nin istifası sonrası Antonio Starabba'nın kurduğu hükûmetin de Mayıs 1892'de düşmesi üzerine, 15 Mayıs 1892'de İtalya başbakanı olarak seçildi. Giolitti'nin başbakan oluşu birçok kişi için sürpriz olmuştu.

İlk başbakanlık dönemi ve siyasi sorunlar

Giolitti'nin ilk Başbakanlık dönemi bazı siyasi başarısızlıklar ve kötü bir yönetim içerisinde geçti. İktidara geldikten sonra bir reform ve yeniden örgütlenme programı hazırlayan Giolitti'nin çabaları başarısızlıkla sonuçlandı. Sonra da adı, başka birçok hükûmet üyesiyle birlikte bir Banka skandalına karıştı. Aynı sıralarda, 1870'li yıllardan beri gelişmekte ve güçlenmekte olan sendikacılık ve sosyalist hareketlerin de yasal platforma geçmelerine yavaş yavaş izin verildi. Bu sırada Sicilya'da patlak veren grevleri ılımlı karşılaması yüzünden, parlamento'nun bazı sağ kanat üyeleri ve işverenlerin eleştirilerine hedef oldu. Tüm bu olumsuz gelişmeler sonucunda, Kasım 1893'te başbakanlık makamından istifa ettiğini açıkladı.

İstifası sonrası gelişmeler ve siyasete dönüşü

İstifası sonrasında da eleştiri oklarının hedefinden kurtulamadı. Banka skandalı nedeniyle yeni başbakan Francesco Crispi'nin şiddetli saldırılarına hedef olan Giolitti; önce kendisini temize çıkardı, ardından da Crispi'ye zarar veren önemli kanıtlar ortaya koydu. Adowa'daki askeri yenilgi sonrası Crispi'nin Mart 1896'daki istifası ardından kurulan birçok hükûmetin oluşumunda perde arkasında etkin rol oynadı. 1901 yılında tüm ülkeyi saran grevleri yatıştırmak amacıyla önemli bir açıklama yaptı; hükûmetin asayişi koruyacağını, ama işçi-işveren ilişkilerinde tarafsız kalacağını duyurdu. Luigi Pelloux hükûmetinin, sol hareketlere karşı özgürlükleri kısıtlamaya kalkışması üzerine düşürülüşünden sonra kurulan Zanardelli hükûmetinde, Şubat 1901 - Haziran 1905 tarihleri arasında içişleri bakanı olarak görev aldı. Başbakan Zanardelli'nin istifasından sonra yeniden hükûmeti kurmakla görevlendirildi.

Kaynakça

  1. ^ Ana Britannica Giovanni Giolitti maddesi, s.460
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Nisan 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mart 2007. 


Siyasi görevi
Önce gelen:
Antonio Starabba
İtalya başbakanı
1892–1893
Sonra gelen:
Francesco Crispi
Önce gelen:
Giuseppe Zanardelli
İtalya başbakanı
1903–1905
Sonra gelen:
Tommaso Tittoni
Önce gelen:
Sidney Sonnino
İtalya başbakanı
1906–1909
Sonra gelen:
Sidney Sonnino
Önce gelen:
Luigi Luzzatti
İtalya başbakanı
1911–1914
Sonra gelen:
Antonio Salandra
Önce gelen:
Francesco Nitti
İtalya başbakanı
1920–1921
Sonra gelen:
Ivanoe Bonomi

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Giulio Andreotti</span> Eski İtalya başbakanı

Giulio Andreotti, İtalyan politikacı. Üç kez İtalya başbakanı ve başta Dışişleri olmak üzere birçok Bakanlık görevinde bulunmuştur. İtalyan Mafyası ile çeşitli ilişkileri kurduğu ve onlardan çoğu kez mali anlamda destek sağladığı iddia edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Eisaku Satō</span> Japonyanın 61., 62. ve 63. başbakanı

Eisaku Satō Japonya'nın 61, 62 ve 63. başbakanı Japon siyasetçi. İlk kez 9 Kasım 1964 tarihinde başbakan seçilmiştir. 17 Şubat 1967 ve 14 Ocak 1970 tarihlerinde yeniden seçilmiş ve 7 Temmuz 1972 tarihine kadar görevde kalmıştır. Japon tarihinde Şinzo Abe'den sonra en uzun süreyle başbakanlık görevi yapmış olan siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Hayato Ikeda</span>

Hayato Ikeda , 19 Temmuz 1960'tan 9 Kasım 1964'e değin Japonya başbakanı. İzlediği politikalarla Japonya'nın II. Dünya Savaşı sonrasındaki ekonomik kalkınmasına katkıda bulunmuştur.

İtalya cumhurbaşkanları listesi, 1948 yılında İtalya Cumhuriyeti'nin ilan edilmesinden sonra görev yapan cumhurbaşkanlarının listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Igor Lukšić</span> 4. Karadağ başbakanı

Igor Lukšić, Karadağlı siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Victor Ponta</span> Romanya başbakanı (hd. 2012-2015)

Victor-Viorel Ponta, Rumen bir hukukçu ve siyasetçi. Romanya'nın eski Başbakanı. 2010 yılından beri Sosyal Demokrat Partisinin (PSD) ve Partinin lideri olarak 2004 yılından bu yana Gorj County Milletvekilleri Romanya Odası üyesi olmuştur. Emil Boc'un kabinesinde 2008 - 2009 yılları arası Parlamento ile İlişkiler Bakanı Delegesi oldu. Nisan 2012'de Sosyal Liberal Birliği'nin belirlenen aday olarak Romanya Başbakanı oldu.

<span class="mw-page-title-main">Alexandre Ribot</span> Fransız siyasetçi (1842 – 1923)

Alexandre-Félix-Joseph Ribot, Fransız siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Faşist Mücadele Birliklerinin İttifakı</span>

Faşist Mücadele Birliklerinin İttifakı, 1919 yılında Benito Mussolini tarafından kurulmuş siyasi teşkilat. 1921 yılında ardılı olarak Ulusal Faşist Parti kurulmuştu. Teşkilatın merkezi Milano şehriydi.

<span class="mw-page-title-main">Uhuru Kenyatta</span>

Uhuru Muigai Kenyatta, 9 Nisan 2013 ile 13 Eylül 2022 tarihleri arasında görev yapan Kenya'nın 4. Devlet Başkanıdır. Kendisi daha önce 2001-2002 yılları arası Yerel Yönetimler Bakanı olarak Kenya Hükûmetinde ve 2002 yılından 2007 yılına kadar Resmi Muhalefet Lideri idi; sonradan 2008-2013 yılları arası Başbakan yardımcısı oldu. 2002 yılında Gatundu Güney Seçim Bölgesinden Meclis Üyesi olarak görev yaptı. Kenyatta Ulusal Birlik Partisinin (PNU) bir parçası olduğunu Kenya Afrika Ulusal Birliğinin (KANU) Yönetim Kurulu Başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Plamen Oreşarski</span> 52. Bulgaristan başbakanı

Plamen Vasilev Oreşarski, Bulgar politikacı ve Bulgaristan eski başbakanı. Daha önce Başbakan Sergey Stanişev altında 2005 ile 2009 yılları arasında Maliye Bakanı olarak görev yaptı. 1985 yılında, Finans ve Ekonomi Yüksek Enstitüsü'nden mezun oldu. 1993'te Maliye Bakanlığı Devlet Hazine ve Borç Bölümü Direktörü oldu. 1995 ile 1997 yılları arasında, Bulgar Menkul Kıymetler Borsası Yönetim Kurulunda ve 1997'den 2000 yılına kadar UniCredit Bulbank'ın yönetim kurulunda görev yaptı. İvan Kostov 1997 yılında başbakan olduğunda, Maliye Bakan Yardımcısı olarak görev yaptı. Sergey Stanişev'in Sosyalist liderliğindeki hükûmette Maliye Bakanı olarak 2005 yılında siyasete geri döndü. 2013 yılında, o yıl seçimden sonra, meclis onayı ile geçici bir hükûmet oluşturmak üzere Cumhurbaşkanı Rosen Plevneliev tarafından başbakanlık görevi verildi.

<span class="mw-page-title-main">Kálmán Széll</span> Macar siyasetçi

Kálmán Széll de Duka et Szentgyörgyvölgy, Macar siyasetçi. Széll, Avrupa'da Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun bir parçası olan Macaristan Krallığı'nda 1899 ile 1903 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Ahti Karjalainen</span> 28. Finlandiya başbakanı

Ahti Kalle Samuli Karjalainen, Bir Fin politikacıydı. Agrarian League üyesiydi ve iki dönem Finlandiya Başbakanı olarak görev yaptı. Bununla birlikte, Finlandiya Dışişleri Bakanı olduğu dönemi daha iyi bilinmektedir. Karjalainen, savaş sonrası Finlandiya siyasetinin en etkili isimlerinden biri olarak düşünülmektedir. Karjalainen, Başkan Urho Kekkonen gibi Finlandiya'nın Sovyetler Birliği ile olan ilişkisine de büyük önem verdi.

<span class="mw-page-title-main">Temistoklis Sofulis</span> Yunanistan başbakanı (1860-1949; hd. 1924)

Temistoklis Sofulis, Liberal Parti'nin merkez sol kanadında olan ve Sisam Adası'ndan önemli bir merkezci Yunan politikacı. Uzun yıllar parti liderliğini sürdürdü.

<span class="mw-page-title-main">Vittorio Emanuele Orlando</span>

Vittorio Emanuele Orlando İtalyan hukukçu, akademisyen, diplomat, devlet adamı ve 23 Ekim 1917 - 23 Haziran 1919 tarihleri arasında İtalya başbakanı. I. Dünya Savaşı'nın sonunda Versay Barış Antlaşması'nın toplantılarına katıldı. Sıklıkla "Zaferin Başbakanı" lakabıyla anılır.

<span class="mw-page-title-main">Luigi Facta</span>

Luigi Facta İtalyan siyasetçi ve gazeteci. Roma'ya Yürüyüş ve Benito Mussolini diktatörlüğünden önceki son İtalya Başbakanıydı.

<span class="mw-page-title-main">Carlo Sforza</span> İtalyan siyasetçi (1872-1952)

Kont Carlo Sforza, İtalyan diplomat ve faşizm karşıtı bir politikacı.

<span class="mw-page-title-main">Francesco Saverio Nitti</span> İtalyan iktisatçi ve siyasetçi

Francesco Saverio Nitti İtalyan bir ekonomist ve politik figürdür. Radikal Parti'den, 1919 ve 1920 yılları arasında İtalya başbakanı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Tommaso Tittoni</span> İtalya başbakanı (1855-1931)

Tommaso Tittoni İtalyan diplomat, politikacı ve Annunziata Şövalyesi. 1903'ten 1909'a kadar beş aylık bir dönem dışında İtalya'nın dışişleri bakanıydı. Ayrıca Mart 1905'te yaklaşık iki hafta geçici başbakanlık yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Alessandro Fortis</span> İtalyan siyasetçi (1842-1909)

Alessandro Fortis 1905'ten 1906'ya kadar İtalya başbakanı olarak görev yapan İtalyan bir politikacıdır. Luigi Luzzatti ve Sidney Sonnino'dan önce İtalya'nın ilk Yahudi Başbakanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Giuseppe Zanardelli</span> İtalya başbakanı (1826-1903)

Giuseppe Zanardelli İtalyan hukukçu ve siyasetçi. 15 Şubat 1901'den 3 Kasım 1903'e kadar İtalya başbakanı olarak görev yaptı. Etkili bir hatip, aynı zamanda Büyük Üstat bir masondu. Lombardiya burjuvazisini temsil eden Zanardelli, oy hakkı genişlemesine, kilise karşıtlığına, sivil özgürlüklere, serbest ticarete ve laissez faire ekonomisine kendini adamış klasik 19. yüzyıl liberalizmini üzerinde toplamıştı. Uzun siyasi kariyeri boyunca vicdan ve boşanma özgürlüğünün en ateşli savunucuları arasında yer aldı.