İçeriğe atla

Gelin Türbesi

Koordinatlar: 41°15′56″K 19°52′19″D / 41.26556°K 19.87194°D / 41.26556; 19.87194
Gelin Türbesi
ArnavutçaTyrbja e Nuses
Gelin türbesi kuzey cephesi
Harita
Genel bilgiler
DurumZarar görmüş durumda
TürAnıt mezar
KonumMullet
ŞehirTiran
Ülke Arnavutluk
Koordinatlar41°15′56″K 19°52′19″D / 41.26556°K 19.87194°D / 41.26556; 19.87194
Tamamlanma16. yüzyıl
Cultural Monument of Albania
TürKültürel miras anıtı
Kriteri
Belirleme1963
Referans no.TR143
TİPAnıt mezar

Gelin Türbesi (Arnavutça: Tyrbja e Nuses veya Katërkëmbësh), Arnavutluk Cumhuriyeti'nin Tiran ilçesi'nin Mullet köyünde yer alan, bir 16. yüzyılında ölen gelinin kabrini de içine alan bir Osmanlı yapılar kümesidir. Arnavutluğun en eski islâmî türbelerden biridir.

Tarihi Türbe küçük, kare şeklinde bir yapıdır. Kemerlerle birbirine bağlanan dört dikdörtgen sütun, küçük bir kubbeye veya Kasnağa benzeyen dairesel bir çatıyı desteklemektedir.[1] Türbe neredeyse tamamı dört sütundan oluştuğu için Katërkëmbësh (Almancadört ayaklı) olarak da anılır.[2]

Anıt mezar, Tiran'ın güneyinde, köyün dışındaki bir çayırda kuş uçuşu yaklaşık yedi kilometre uzaklıktadır. Erzen nehri yaklaşık 300 metre güneyinden akar; Kale ve Petrela köyü güney kıyısındaki bir tepenin üzerinde yer almaktadır.

Gelin Türbesi, 16. yüzyılında inşa edilmiştir. 1963 yılında ise Gelin Türbesi Arnavutluğun millî kültür simge olarak ilan edilmiştir.[3] 1967 yılından itibaren, Arnavutluk, Enver Hoca'nın komünist hükûmeti tarafından dünyanın ilk ateist devleti olarak ilan edildikten sonra, Gelin Türbesi kapatılmıştır ve çok zarar görmüştür.

Günümüzde köye giden yol türbenin 10 metre kadar yanından geçer. 100 metre kadar yakınından da A3 Otoyolu (Arnavutluk) geçmektedir.

İsminin kaynağı olarak, köyün girişinde tesadüfen yolları kesişen iki düğün grubunun silahlı mücadelesi sırasında düğün gününde öldürülen genç gelinin anısına yapıldığına dair bir söylence bulunmaktadır.[4]

Kaynakça

  1. ^ Gëzim Hoxha, Bashkim Lahi (1998). Werner Daum, Staatliches Museum für Völkerkunde (Ed.). Islamische Kunst und Architektur. Albanien zwischen Kreuz und Halbmond. Münih: Pinguin-Verlag. s. 149. ISBN 3-7016-2461-5. 
  2. ^ Daniela Hasmema Kupi (Mayıs 2011). Gemeinde Petrela (Ed.). Petrela. Guidë Turistike. Petrela: Kumi. s. 88. 
  3. ^ "Religious buildings with the "Culture Monument" status". Republic of Albania National Committee for Cult. 23 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ekim 2010. 
  4. ^ "Map - IMK WebGIS". imk.gov.al (Arnavutça). IMK. 16 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2017. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk</span> Balkanlarda bir ülke

Arnavutluk, resmî adıyla Arnavutluk Cumhuriyeti, Balkanlar'da bir ülkedir. Komşuları kuzeyde Karadağ, kuzeydoğusunda Kosova, doğusunda Kuzey Makedonya ve güneyinde Yunanistan'dır. Ayrıca ülkenin batıda Adriyatik Denizi ve güneybatıda İyonya Denizi'ne kıyısı vardır. İyon Denizi ile Adriyatik Denizi arasındaki Otranto Boğazı'nın karşısındaki İtalya'ya uzaklığı 72 km'den (45 mil) daha azdır.

<span class="mw-page-title-main">Zogu</span> Arnavut siyasetçi ve devlet adamı

I. Zog ya da Ahmed Muhtar Bey Zogoğlu, Arnavut siyasetçi ve devlet adamı. Başbakan olarak başladığı siyasi kariyerini Arnavutluk kralı olarak sonlandırmıştır. 1939'da İtalya'nın Arnavutluk'u işgalinden sonra da krallık payesini önce Mısır'da, sonra Fransa'nın Nice kentinde sürgünde taşımıştır.

<span class="mw-page-title-main">Tiran, Arnavutluk</span> Arnavutlukun başkenti

Tiran, Arnavutluk'un başkenti ve en büyük şehridir. Şehrin nüfusu 2015 yılı itibarı ile nüfusu 800.986'dır.

<span class="mw-page-title-main">Meşhed</span> İranda bir şehir

Meşhed, İran'ın Razavi Horasan Eyaleti'nin yönetim merkezi ve ülkenin ikinci büyük şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Prespa Gölü</span>

Prespa Gölü, Balkanlar'da, Kuzey Makedonya, Yunanistan ve Arnavutluk arasında bulunan bir tektonik tatlı su gölüdür.

<span class="mw-page-title-main">Kocamustafapaşa Sümbül Efendi Camii</span> İstanbulda cami

Kocamustafapaşa Camii, eskiden Ayios Andreas en te Krisei Manastırı ya da kısaca Aziz Andrea Manastırı, halk arasında Sümbül Efendi Camii ya da Sümbül Efendi Türbesi olarak bilinir. Resmî adı Pîr Yusuf Sümbül Sinan Âsitânesi'dir. İstanbul'un Kocamustafapaşa semtinde Doğu Roma döneminden kalma dinî bir yapıdır. Manastırın ne zaman yapıldığı bilinmemekle birlikte içinde bulunan 6. yüzyıla ait parçalar ve sütun başlıkları burada 6. yüzyılın bir ibadet yerinin olduğunu ispatlamaktadır. Manastır adını Bizans halkına Hristiyanlığı kabul ettirdiğine inanılan Hagios Andreas en te Krisei adındaki havariden almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yivli Minare</span> Antalyadaki Anadolu Selçuklu devri camisi

Yivli Minare, Antalya'daki ilk İslamî yapılarındandır. 13. yüzyıla ait bir Selçuklu eseridir.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk Otosefal Ortodoks Kilisesi</span>

Arnavutluk Otosefal Ortodoks Kilisesi, Başpiskoposluğu idaresi Tiran, Dıraç bölgeleriyle beraber, genelde ülkenin güney bölgesini kapsar. Ayin dili Arnavutçadır. Ortodoks cemaat yaklaşık yarım milyon üyeye sahiptir. ABD'de yaşayan 15.000 ortodoks Arnavut için iki ayrı idari birim kurulmuş olup, bunlardan birisi dolaysız şekilde İstanbul Ekümenik Patrikhanesi'ne bağlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tiran (ilçe)</span>

Tiran ilçesi, Arnavutluk'un ilçelerinden biriydi. İlçe, ülkenin ortasında yer almaktaydı. 1992-2000 yılları arasında Tiran ilinin bir parçası olup 2000 yılında yapılan idari düzenleme sonucunda idari olarak lağvedilmiştir. Yüzölçümü 1,238 km² olan ilçenin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 888,949'dur. İlçenin merkez kendisi ile aynı adı taşıyan ve aynı zamanda ülkenin başkenti olan Tiran idi.

<span class="mw-page-title-main">Tabakhane Camii (Tiran)</span>

Tabakhane Camii, Tabaklar Camii veya Tabak Camii, Arnavutluk'un başkenti Tiran'ın Ali Demi semtinde bulunmakta olan tarihi bir Osmanlı camii. 18. yüzyılında inşa edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Halveti Tekkesi</span>

Halveti Tekkesi Arnavutluk Cumhuriyeti'nin Berat kentinde bulunmakta olan tarihi Osmanlı-Türk dinî eserlerinden biridir. Dergâh, bir Sûfî mezhebi olan Halveti tarikât'a aittir. Tekke'nin yanında, Sultan Camii ve bir Kervansaray bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Melan Tekkesi</span>

Melan Tekkesi Arnavutluk Cumhuriyeti'nin Libohova ilçesinin Vrahogoranci köyünde bulunan tarihi bir Osmanlı-Türk dinî eseridir. Tekke 19. yüzyılda Aliu Baba tarafından inşa edilmiştir, türbesi hâlâ tekke'nin yanında bulunmaktadır. Dergâh Bektaşi tarikâtın Ergiri dedeliğe aittir.

Şeyh Dürî Tekkesi, Arnavutluk Cumhuriyeti'nin başkenti Tiran'da bulunmakta olan tarihi Osmanlı-Türk dinî eserlerinden biridir. Şehrin İskender Bey Meydanı'nın kuzeydoğusundadır. Dergâh Kadirî tarikât'a aittir.

<span class="mw-page-title-main">Kaplan Paşa Türbesi</span>

Kaplan Paşa Türbesi, Arnavutluk Cumhuriyeti'nin başkenti Tiran'da yer alan, 18 yüzyılında yaşayan Kaplan Paşa Toptani'nin kabrini de içine alan bir Osmanlı yapılar kümesidir. Fakat bugünkü Arnavutluk hükûmeti direkt türbenin üstüne bir gökdelen inşa etmiştir ve bu tarihi türbe şu an tehlike içindedir. Arnavutluk'un en eski İslâmî türbelerden biridir. 17. yüzyılında inşa edilmiş eski caminin yanındaydı fakat cami II. Dünya Savaşı'nda yerle bir edilmişti. Türbenin yüksekliği dört metredir.

<span class="mw-page-title-main">Karaburun Yarımadası (Arnavutluk)</span>

Karaburun Yarımadası, Arnavutluk'un Avlonya ilinde bulunan bir yarımadadır. Yarımada Arnavutluk'un en büyük yarımadasıdır ve üzerinde yerleşim bulunmamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Petrela Kalesi</span> Arnavutlukta bir kale

Petrela Kalesi, Arnavutluk'un Tiran iline bağlı Petrela köyünde bulunan bir kaledir. Kale, kayalık bir tepe üzerinde deniz seviyesinden 329 metre yüksekte yer almaktadır. 6. yüzyılda I. Justinianus tarafından inşa edilmiştir.

Arnavutluk; topraklarının büyük bir bölümü dağlık bölgelerden oluşan, Güneydoğu Avrupa'da, Adriyatik ve İyon Denizi arasında bulunan, Akdeniz'le bağlantılı bir Balkan ülkesidir. Çoğu küçük olan 13 ada ve adacığa sahiptir. Bu adalardan sadece Sazan ve Kunë adını taşıyanlar bir kilometrekareden büyüktür.

<span class="mw-page-title-main">Arnavut Rivierası</span>

Arnavut Rivierası ; Arnavutluk'un güneybatısını oluşturan dikine sahil kesimine verilen özel bir isimdir. Bazen Bregdeti veya Bregu isimleri ile de anılır. Akdeniz'le bağlantılı bir deniz olan İyon Denizi'nin doğu sahillerinden başlar. Sarandë, Borsh, Himara, Dhërmi, Qeparo, Piqeras ve Lukovë yerleşimlerinin olduğu kıyı hattı boyunca uzanır. Ceraunian Dağları, bölgenin hinterlandını sahilden ayırır. Fakat Arnavut Rivierası, hem kuzeydeki Arnavutluk sahillerini hem de rivierayı içeren Arnavutluk kıyı şeridi ile karıştırılmamalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tiran Kalesi</span>

Tiran Kalesi, Arnavutluk'un başkenti Tiran'da bulunan bir kaledir. Kale, 13. yüzyılda Bizans döneminde inşa edilmiştir. Kale, ana doğu-batı ve kuzey-güney yollarının geçtiği ve Tiran'ın kalbini oluşturduğu yerdir. Mevcut kalenin bilinen üç kulesi vardır ve turistik amaçlarla restorasyon süreci geçirmektedir. Eski kalenin müstahkem duvarlarında, restoranlar, oteller ve kültürel kurumlar dahil, ziyaret edilebilecek birçok yapı bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Turakhan Türbesi</span>

Turakhan Türbesi Başkurdistan'ın Şişme rayonunda bulunan bir türbe. Anıt XIV-XV. yüzyıllara tarihlendirilmektedir. Türbe Şişme'den Aşağı Termi köyüne giden yol üzerinde, ilçe merkezinin 12 km güneybatısında yer almaktadır.