İçeriğe atla

Garonne Nehri

Garonne Nehri
Garonne Nehri havzası
Garonne Nehri havzası
Konum
Ülke(ler)İspanya, Fransa
Genel bilgiler
KaynakPireneler
AğızAtlas Okyanusu
Uzunluk647 km
Havza alanı84,811 km²

Garonne Nehri (İspanyolca ve Occitan: Garona), kuzey İspanya ve güneybatı Fransa'da bulunan önemli bir akarsu.

Kuzey İspanya'da Pireneler'den doğar ve Bordeaux yakınlarında Dordogne Nehri birleşip Gironde Halicinı yaratıp Atlas Okyanusu'nda Biskay Körfezi;ne dökülür. Uzunluğu 647 km ve ortalama debisi 631 m³/s 'dir.

Kuzey İspanya'da Pireneler'deki Garonne Nehri kaynağı tartışmalı bir konu olup coğrafyacılar üç değişik kaynak vermektedirler: "Plan de Beret"'de "Uelh deth Garona" (42°42′34″N 0°56′43″E / 42.709494°K 0.945398°D / 42.709494; 0.945398), "Ratera-Saboredo" buzul sirki (42°36′26″N 0°57′56″E / 42.607295°K 0.965424°D / 42.607295; 0.965424) veya "Pic Aneto" zirvesine yakın "Salterillo-Barrancs vadisi" (42°38′59″N 0°40′06″E / 42.6498°K 0.6683°D / 42.6498; 0.6683). Bunlar arasında "Plan de Beret" kaynağından çıkış, Garonne Nehri için en uzun mesafe ve en yüksek debi sağlamaktadır ve bu nedenle çok kere resmi olarak kaynak kabul edilmektedir.

Kaynaktan sonra Garonne Nehri Fransa'ya girip kuzeye doğru Aran Vadisi'nden akışa başlar. Toulouse ve Agen kentleri yakınlarından geçerek Bordeaux'ya doğru yönelir. Bordeaux yakınlarında Gironde Nehri ile birleşip buyuk bir Gironde Halici yaparlar ve Atlas Okyanus'una dökülür. Garrone Nehri guzergahında üç önemli akarsu bu nehre katılır: Arıège, Tarn ve Lot. Bordeaux'yu hemen geçtikten sonra Gironde halıcinde Dordogne Nehri'de haliçe katılır. Garonne Nehri'nin diğer kolları Save ve Gers'dirler.

Garonne Nehri Aran Vadisinde

Kaynakça

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İspanya</span> Afrikada toprakları bulunan güneybatı Avrupada bir ülke

İspanya (İspanyolca:

<span class="mw-page-title-main">Fransa</span> Batı Avrupada yer alan ülke

Fransa, resmî adıyla Fransız Cumhuriyeti, Batı Avrupa'da bulunan ve dünyanın pek çok bölgesinde denizaşırı toprakları olan bir ülkedir. Fransa'nın Avrupa kıtasındaki komşuları Belçika, Lüksemburg, Almanya, İsviçre, İtalya, İspanya, Monako ve Andorra'dır. Akdeniz'de İtalya'ya ait Sardinya Adası'ndan sadece 12 km uzaktaki Korsika adası da Fransa'ya aittir. Sahip olduğu denizaşırı illerde de, Fransız Guyanası aracılığıyla Brezilya ve Surinam'a, Saint Martin Adası aracılığıyla da Hollanda Antilleri'ne sınırı vardır. Fransa, Manş Denizi'nde deniz yüzeyinin altından geçen Manş Tüneli'yle Birleşik Krallık'a bağlanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Louisiana</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

Louisiana, ABD'nin Güney eyaletlerinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Otuz Yıl Savaşı</span> Avrupada 1618-1648 arası sürmüş savaş

Otuz Yıl Savaşı ya da Otuz Yıl Savaşları, çoğunlukla Kutsal Roma İmparatorluğu'nun sınırları içerisinde 1618'den 1648'e kadar sürmüştür. Avrupa tarihinin en yıkıcı savaşlarından birisi olan savaş sonucunda tahminen 4,5 ila 8 milyon arasında insan ölmüştür ve Almanya'nın bazı bölgelerinde %50'nin üzerinde nüfus düşüşü olmuştur. Seksen Yıl Savaşı, Mantova Veraset Savaşı, Fransız-İspanyol Savaşı ve Portekiz Restorasyon Savaşı da Otuz Yıl Savaşı ile bağlantılı savaşlardır.

<span class="mw-page-title-main">Buzul</span> büyük kar ve buz kütlesi

Buzul, dağ zirvelerinde yaz kış erimeyen ve yer çekiminin etkisiyle yer değiştiren büyük kar ve buz kütlesidir. Eğimli arazilerde yıllar boyunca biriken kar kütlesinin önce buzkar, sonra da buza dönüşmesiyle oluşur. Buzullar okyanuslardan sonra dünya üzerindeki ikinci büyük su deposu ve en büyük tatlı su deposudur, tatlı suyun % 98,5'ini oluştururlar. Hemen hemen her kıtada buzullara rastlanır. Dünya'nın belirli bölgeleri, bütün yıl erimeyen ve "buzul" adını alan buzlarla kaplıdır. Bunlar kutup bölgeleriyle yüksek dağların tepeleridir. Buzul oluşabilecek bölgenin deniz yüzeyinden yüksekliği, enlemin artmasıyla azalır. Ekvator yakınlarında 0° enlem çevresinde buzullara rastlamak için Runewenzorilerin 4.400 m yüksekliğine çıkmak gerekirken, Alplerde (45°) 2500 m'ye, Norveç'te (60°) 1500 m'ye çıkmak yeterlidir. Kutupta buzullara deniz yüzeyinde rastlanır.

<span class="mw-page-title-main">Ren</span> İsviçre Alplerinde doğup Rotterdamda denize dökülen bir nehir

Ren,, Avrupa kıtasının en büyük nehridir. Nehir, güneydoğu İsviçre Alpleri'ndeki İsviçre'nin Graubünden kantonunda başlar. İsviçre-Lihtenştayn, İsviçre-Avusturya ve kısmen İsviçre-Almanya sınırlarından geçer. Lihtenştayn ve Fransa sınırlarından geçip kuzeye kıvrılır, Almanya'da Renanya'dan geçerken batıya döner ve Hollanda topraklarını da katettikten sonra Rotterdam'da Kuzey Denizi'ne dökülür. 1230 km. uzunluğuyla Batı Avrupa'nın önemli nehirlerinden biridir. 9.973 kilometrekarelik bir alanı boşaltır ve adı Keltçe Rēnos'tan gelir. Almanya'da nehrin adını taşıyan Kuzey Ren-Vestfalya ve Rheinland-Pfalz adlarını taşıyan 2 eyalet vardır.

<span class="mw-page-title-main">Vadi</span> coğrafyada tepeler arasındaki alçak alan

Vadi ya da koyak, akarsuyun içinde aktığı, kaynaktan ağıza doğru sürekli inişi bulunan ve birkaç kilometre ile binlerce kilometre arasında olabilen coğrafi alandır. Kısaca vadi, iki dağın arasında zamanla oluşan çukurluktur. Vadiler, akarsuların yaptığı aşınmayla yanlamasına, derinlemesine gelişir. Genellikle dağ ya da tepelerle çevrelenirler.

Taştan aletler, bundan yaklaşık 1.8 milyon yıl önce Fransa'da ilkel insanın bulunduğunu kanıtlamaktadır. Bölgede ilk modern insan 40.000 yıl önce ortaya çıkmıştır. Fransa tarihi için ilk yazılı kayıtlar Demir Çağı'ndan itibaren bulunmaktadır. Günümüzdeki Fransa, Galya olarak bilinen bir Roma İmparatorluğu eyaletinin üstüne kuruludur. Romalı tarihçiler, bölgede, dil farkıyla ayrılan üç büyük etnik grubun varlığını ortaya koymuşlardır: Galyalılar, Akuitanlar ve Belgalar. En büyük ve bölgeye en hakim grup olan Galyalılar, Galyaca konuşan Keltlerdi.

<span class="mw-page-title-main">Isère Nehri</span>

Isère Nehri, Fransa'nın güneybatı kesiminde akarsu. İtalya sınırında Savoie Alpleri'nden çıkar. Valence üzerinde Rhône Nehriyle birleşene kadar 290 km boyunca akarak yaklaşık 12.000 km2'lik bir alanın sularını toplar.

<span class="mw-page-title-main">Bordeaux</span> Fransada komün

Bordeaux veya Bordo, Güneybatı Fransa'nın Gironde departmanında, Garonne Nehri üzerinde bulunan bir şehirdir. Bir liman kenti olan şehir, Yeni Akitanya bölgesinin başkenti ve Gironde departmanının ilidir. Sakinleri "Bordelais" (eril) veya "Bordelaises" (dişil) olarak adlandırılır. "Bordelais" terimi şehir ve çevresindeki bölgeyi de ifade edebilir.

<span class="mw-page-title-main">Çu Nehri</span> Rusya, Kazakistan ve Kırgızistanda bir ırmak

Çu veya Çuy Nehri, kuzey Kırgızistan ve güney Kazakistan'dan akan, ortalama uzunluğu 1,186 kilometre olup Kırgızistan'nın en uzun nehridir.

<span class="mw-page-title-main">Yüz Gün</span> Napolyonun Yüz Günü

Yüz Gün Savaşı veya Yedinci Koalisyon Savaşı, Birinci Fransa İmparatorluğu imparatoru Napolyon Bonapart’ın 1814 Fontainebleau Antlaşması gereğince sürgün edildiği Elba Adasındaki sürgünden kaçarak Paris’e döndüğü 20 Mart 1815 tarihiyle, kral XVIII. Louis’nin Fransa tahtına döndüğü 8 Temmuz 1815 tarihleri arasındaki 111 günlük dönemi anlatır. Bu dönemde Napolyon Savaşları yeniden başlamış ve Waterloo Muharebesi yaşanmıştır. Yüz Gün deyimi ilk kez kralın dönüşünü kutlayan Paris valisi Gaspard de Chabrol tarafından kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Petit Verdot</span>

Petit Verdot esasen klasik Bordo karışımlarında kullanılan bir çeşit kırmızı şaraplık üzümdür. Bordo'daki diğer çeşitlerden çok daha geç olgunlaşır bu nedenle kendi bölgesinde gözden düşmüştür. Olgunlaştığında karışıma küçük miktarlarda tanen, renk ve lezzet katar. Petit verdot daha güvenilir bir şekilde olgunlaştığı ve tek çeşit şarap haline getirildiği Yeni Dünya'daki şarap üreticileri arasında dikkat çekti. Cabernet Sauvignon harmanlarının orta damak tadının 'sertleştirilmesinde' de faydalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Şili şarabı</span>

İspanyol istilacılarının bölgeyi kolonileştirirken yanlarında Vitis vinifera asmalarını getirdiği 16. yüzyıl dan beri Şili şarabının Yeni Dünya şarap bölgesinde uzun bir tarihi oldu. 19. yüzyılın ortalarında Cabernet Sauvignon, Merlot, Carmenère ve Franc gibi Fransız şarap çeşitleri tanıtıldı. 1980'lerin başında paslanmaz çelik fermantasyon tanklarının ve fermantasyon için meşe fıçıların kullanılmasıyla bir rönesans başladı. Kaliteli şarap üretimi arttıkça şarap ihracatı da hızla büyüdü. Şarap imalathanelerinin sayısı 1995'te 12 iken 2005'te 70'in üzerine çıktı.

<span class="mw-page-title-main">Katalonya'nın illeri</span> ek olarak ünlü futbolcu Yiğit Cazır ında doğum yeri olan Tokat/Niksar da katalonyanın en büyük ili arasındadır ve tokat kebabı meşhurdur ama şu aralar çok pahalıdır. Yemediyseniz üzülmeyin ve emin olun çok fazla bir şey kaybetmediniz.

Katalonya'nın dört eyaleti vardır: Barselona, Girona, Lérida ve Tarragona.

<span class="mw-page-title-main">Bordeaux şarabı</span>

Bordo şarabı güneybatı Fransa‘da Bordo bölgesi'nde üretilen bir şaraptır. Bordo, Garonne Nehri üzerindeki Bordo şehrinde merkezlenmiştir. Şehrin kuzeyinde Dordogne Nehri Garonne ile birleşerek Gironde adlı geniş haliç ve Gironde bölümü 120,000 hektardan fazla toplam bağ alanıyla Fransa'nın en büyük şarap üretim alanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Fransa-İspanya sınırı</span> Ülke sınırı

Fransa-İspanya sınırı, Fransa ve İspanya'yı 1659'dan beri ayıran sınırdır. Hendaye ve Irun'dan başlayıp Pireneler doğrultusunda devam eden sınır, Cerbère ve Portbou'dan doğru Akdeniz'de sona erer.

<span class="mw-page-title-main">Roncevaux Geçidi Muharebesi</span>

Roncevaux Geçidi Muharebesi, 778 yılında Frank Krallığı'nın İber Yarımadası'nı istilasından sonra, Şarlman'ın ordusunun bir bölümünün dikkate değer büyüklükte bir Bask kuvveti tarafından Roncevaux Geçidi'nde pusuya düşürüldüğü muharebedir.

<span class="mw-page-title-main">Fransız şarabı</span>

Fransız şarabı, Fransa'nın her yerinde, yılda 50 ila 60 milyon hektolitre veya 7-8 milyar şişe arasında üretilir. Fransa, İtalyan, İspanyol ve Amerikan şarap üreten bölgeleriyle birlikte dünyanın en büyük şarap üreticilerinden biridir. Fransız şarabının tarihi M.Ö. 6. yüzyıla kadar uzanır ve Fransa'nın birçok bölgesinin şarap yapım tarihi Roma zamanlarına dayanır. Üretilen şaraplar, uluslararası alanda satılan pahalı şaraplardan, savaş sonrası dönemin Margnat şarapları gibi genellikle yalnızca Fransa'da görülen mütevazı şaraplara kadar çeşitlilik gösterir.

Bu sayfada, 740'larda Emevi Halifeliği'nde yaşanan olaylar yer alıyor.