İçeriğe atla

Güneş de Doğar (film)

Güneş de Doğar
The Sun Also Rises
"Güneş de Doğar" (The Sun Also Rises) filminin sinema afişi.
YönetmenHenry King
YapımcıDarryl F. Zanuck
SenaristPeter Viertel
Ernest Hemingway (roman)
OyuncularTyrone Power
Ava Gardner
Mel Ferrer
Errol Flynn
Eddie Albert
MüzikHugo Friedhofer
Görüntü yönetmeniLeo Tover
KurguWilliam Mace
Stüdyo20th Century Fox
Dağıtıcı20th Century Fox
CinsiSinema filmi
TürüDrama, psikolojik drama
RenkRenkli (DeLuxe)
Yapım yılı1957
Çıkış tarih(ler)i23 Ağustos 1957, ABD
Süre130 dakika
ÜlkeAmerika Birleşik Devletleri ABD
Dilİngilizce
Bütçe5 Milyon $
Diğer adlarıGüneş de Doğar (Türkiye)
Le Soleil se lève aussi (Fransa)
Il Sole sorgerà ancora (İtalya)
Fiesta (İspanya)
Zwischen Madrid und Paris (Almanya)
Ernest Hemingway's The Sun Also Rises (ABD, tam isim)

Güneş de Doğar 1957 ABD yapımı dramatik filmdir. Özgün adı The Sun Also Rises dır.

Senaryosunu Ernest Hemingway'in 1926 tarihli aynı adlı romanından Peter Viertel'nin uyarlayıp yazdığı filmi Henry King yönetmiştir. Yapımcılığını 20th Century Fox şirketi adına Darryl F. Zanuck'un üstlendiği filmin önemli rollerinde Tyrone Power, Ava Gardner, Mel Ferrer, Errol Flynn, Eddie Albert, Gregory Ratoff ve Juliette Gréco oynamışlardır.

Film ülkelerinden uzakta ve düş kırıklığına uğramış bir grup Amerikalı yazar ve sanatçının I. Dünya Savaşı sonrası Fransa ve İspanya'sında geçen sefahat dolu, hedonistik yaşantısını anlatır. Dönemin Hollywood formüllerine uyularak starlardan oluşan geniş bir oyuncu kadrosu ile çevrilen film romana oldukça sadık kalmıştır. ABD'de 1926 yılında yayınlanan "The Sun Also Rises" Amerikalı yazar ve gazeteci Ernest Hemingway'in (d.1899 - ö.1961) ilk önemli eseridir ve adını yayıncısının önerisi ile Eski Ahit'teki dini bir metinden (Ecclesiastes) almıştır, oysa Hemingway romanına ilk olarak Fiesta ismini vermişti ki roman İngiltere, Almanya ve İspanya baskılarında bu isimle anılır.[1] İspanya'da film de romanı gibi bu isimle gösterime sunulmuştur.

Oyuncu kadrosu

Aktör/Aktris Rolü
Tyrone PowerJacob "Jake" Barnes
Ava GardnerLady Brett Ashley
Mel FerrerRobert Cohn
Errol FlynnMike Campbell
Eddie AlbertBill Gorton
Gregory RatoffKont Mippipopolous
Juliette GrécoGeorgette Aubin
Marcel DalioZizi
Henry DaniellOrdu doktoru
Bob CunninghamHarris
Danik PatissonMarie
Robert EvansPedro Romero
Ava Gardner ve Tyrone Power.

Film hakkında notlar

  • Filmin çekimlerinden 1 yıl sonra ölen Tyrone Power (d.1914 - ö.1958) pop şarkıcısı Romina Power'ın babasıydı.
  • "The Sun Also Rises" ABD'de 1984 yılında TV dizisi olarak yeniden çekildi. Yönetmenliğini James Goldstone'un yaptığı 240 dakikalık dizide Jane Seymour, Robert Carradine ve Leonard Nimoy gibi oyuncular rol almıştı. Filme kıyasla oldukça sönük kalan dizi fazla beğenilmedi.
  • Filmin oyuncularından Fransız Juliette Gréco aslında bir şarkıcıdır. Paris'te bir gece kulübünde şarkı söylerken aktör Mel Ferrer ve o zamanki eşi Audrey Hepburn'ün dikkatlerini çekmiş ve yapımcı Darryl F. Zanuck'a takdim edilmişti. Böylelikle filmde kendisine bir rol verildiği gibi daha birkaç Zanuck filminde daha yer almıştır.
  • Filmde Tyrone Power savaşta aldığı yaraların etkisi ile cinsel gücünü yitirmiş gazeteci Jacob "Jake" Barnes'ı canlandırmaktadır. Yapımcı Darryl F. Zanuck Power'ın durumunu açıklayan "iktidarsız" (impotent) kelimesini filmde kullanıp kullanmama hususunda çok tereddüt geçirmiş ama sonunda cesaretini toplayıp kullanmaya karar vermiştir.[2] Günümüz sinemasında çok ağır küfürlerin bile pervasızca kullanıldığı göz önüne alındığında ABD'de bile sansür'ün 50 yılda nereden nereya geldiği hakkında bir fikir edinilebilir.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ en:The Sun Also Rises roman
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Eylül 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2009. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ernest Hemingway</span> Amerikalı gazeteci ve yazar (1899 – 1961)

Ernest Miller Hemingway, Amerikalı romancı, kısa öykü yazarı ve gazeteciydi. Daha sonraki 20. yüzyıl yazarlarını önemli ölçüde etkileyen ekonomik ve abartısız üslubuyla tanınan yazar, maceracı yaşam tarzı, açık sözlü ve dobra imajıyla sıklıkla romantize edilir. Hemingway'in eserlerinin çoğu, yedi roman, altı kısa öykü koleksiyonu ve iki kurgu dışı eser de dahil olmak üzere 1920'lerin ortaları ile 1950'lerin ortaları arasında yayınlandı. Yazıları, Amerikan edebiyatının klasikleri haline geldi; 1954 Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü, üç romanı, dört kısa öykü koleksiyonu ve üç kurgusal olmayan eseri ölümünden sonra yayımlandı.

<span class="mw-page-title-main">Audrey Hepburn</span> İngiliz aktris (1929 -1993)

Audrey Hepburn, Hollanda asıllı İngiliz Hollywood yıldızı, hayırsever ve moda ikonudur.

<span class="mw-page-title-main">Pamplona</span> İspanyanın Navarra ilinde belediye

Pamplona, İspanya'da Navarra Özerk Bölgesinin başkenti olan şehir. Nüfusu 196.000 kişi San Sebastián şehrine uzaklığı 92 km, Madrid 'e uzaklığı ise 407 km'dir. Şehrin Baskça ismi olan Iruña şehir anlamına gelmektedir. Bask Milliyetçiler Pamplona şehrini tarihi Başkentleri olarak kabul etmektedirler.

<span class="mw-page-title-main">Mel Brooks</span> Amerikalı film yönetmeni, komedyen ve sinema oyuncusu

Mel Brooks, Amerikalı sinema oyuncusu, yazar, yönetmen ve prodüktör.

<i>Perde Açılıyor</i> film

All About Eve, Joseph L. Mankiewicz tarafından yazılan ve yönetilen ve Darryl F. Zanuck tarafından üretilen 1950 yapımı Amerikan drama filmidir. Mary Orr'un 1946 tarihli kısa hikâyesi "The Wisdom of Eve"ye dayanıyor, ancak Orr filmde bir ekran kredisi almıyor.

<span class="mw-page-title-main">Henry King (yönetmen)</span> Amerikalı film yönetmeni (1886 – 1982)

Henry King, Amerikalı film yönetmeni. Güneyli ve dinsel duyguların yoğun olduğu bir ortamda büyümüş olan ve bunu da eserlerine yansıtan bir yönetmendir.

<i>Gazap Üzümleri</i> (film) 1940 ABD yapımı 2 oscar ödüllü dramatik film

Gazap Üzümleri, 1940 ABD yapımı dramatik filmdir. Özgün adı The Grapes of Wrath'tır. John Steinbeck'in 1939 yılında yazdığı, kendisine Pulitzer Ödülü'nü getiren aynı adlı romanından senaryosunu Nunnally Johnson'ın uyarlayıp yazdığı filmi John Ford yönetmiştir. Yapımcılığını Darryl F. Zanuck'un üstlendiği filmin siyah beyaz görüntüleri Gregg Toland'a aittir. Başlıca rollerinde Henry Fonda, Jane Darwell ve John Carradine oynamışlardır. Filmde 1930'lu yıllarda ABD'de hüküm süren Büyük Ekonomik Buhran sırasında fakirleşen Oklahoma'lı bir ailenin kuraklığın da etkisi ile verimsiz hale gelen topraklarını terkederek mevsimlik işler için Kaliforniya'ya doğru çetin şartlarda yola çıkmaları anlatılmaktadır. Film 1941 yılında 7 dalda aday gösterildiği Oscar ödüllerinden ikisini aldı; En İyi Yönetmen Akademi Ödülü John Ford'a, En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Akademi Ödülü de Jane Darwell'a verildi. Ayrıca film çeşitli yarışmalarda 5 ödül daha kazanmıştır. Kongre Kütüphanesi'ne bağlı Ulusal Film Arşivi'nin ilk kez olarak 1989 yılında seçmeye başladığı "korunma altına alınması gereken filmler" arasında "Gazap Üzümleri" de vardı. "Gazap Üzümleri" nin John Ford'un en iyi filmi olduğu söylenmektedir. Aynı zamanda uyarlandığı edebiyat eserinden daha üstün olan ender Hollywood filmlerinden biridir, bu fikre romanın yazarı John Steinbeck de katılmaktaydı.

<span class="mw-page-title-main">Fernando Rey</span> İspanyol sinema ve televizyon oyuncusu, seslendirme sanatçısı

Fernando Rey,, İspanyol sinema ve televizyon oyuncusu, seslendirme sanatçısı. İspanyol sinema tarihinin bugüne kadar gelmiş geçmiş en etkili oyuncularından biri olmayı başarmış ve birçok ödülün sahibi olmuş bir sanatçıdır. Özellikle ses tonu ve oyunculuğu ile ne denli büyük bir isim olduğunu kanıtlamıştır. Yalnızca İspanya değil kısa zamanda tüm dünyada tanınan bir oyuncu haline gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Edmund Goulding</span> İngiliz film yönetmeni ve senarist (1891 – 1959)

Edmund Goulding İngiliz film yönetmeni, oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni.

<i>Beklenmeyen Şahit</i> (film) film

Beklenmeyen Şahit 1957 ABD yapımı dramatik gerilim filmidir. Özgün adı Witness for the Prosecution dır. (İngilizce: Savcılık Makamının Tanığı)

<i>Güneş de Doğar</i> (roman)

Güneş de Doğar, Amerikalı romancı-hikâyeci ve gazeteci Ernest Hemingway'in 1926 yılında yayımladığı romanınıdır. Yazarın ilk büyük romanıdır. Hemingway'in romanına verdiği ilk ad Fiesta idi ancak yayımcısının tavsiyesi üzerine Eski Ahit'ten alınmış olan The Sun Also Rises adında karar kılmıştır. Yine de romanın İngiliz, Alman ve İspanyol baskılarında Fiesta ismi kullanılmaktadır.

<i>Karamazov Kardeşler</i> (film, 1958)

Karamazov Kardeşler, 1958 ABD yapımı dramatik filmdir. Özgün adı The Brothers Karamazov olan film Türkiye'de 1970'li yıllarda TRT Televizyonunda, 2007'de de Business Channel'da gösterildi.

<span class="mw-page-title-main">Linda Christian</span> Meksika doğumlu Amerikalı oyuncu

Linda Christian, Amerikalı oyuncu. Meksika'da dünyaya gelen Christian, sinema dünyasında ilk çıkışını Danny Kaye ile oynadığı 1944 yapımı müzikal komedi Up In Arms ile yaptı, 1948'de çekilen Tarzan and the Mermaids filmindeki rolünden bir yıl sonra Hollywood'un en popüler ve yakışıklı oyuncularından Tyrone Power ile evlendi. Ancak çift 1956'de boşandı.

<span class="mw-page-title-main">Simone Simon</span> Fransız oyuncu (1911 – 2005)

Simone Simon, Fransız oyuncu.

<i>Köşe Başındakiler</i> Spike Lee tarafından yönetilen 1995 yapımı film

Köşe Başındakiler, yönetmenliğini Spike Lee'nin yaptığı 1995 yapımı polisiye dram filmi. Richard Price'ın 1992 yılında üretmiş oldu Clockers adlı eserinden uyarlandı. Filmin oyuncu kadrosu Harvey Keitel, John Turturro, Delroy Lindo ve Mekhi Phifer rol aldı. Film Mekhi Phifer'ın rol aldığı ilk film özelliğini taşıyor.

<i>Noahs Ark</i> (film)

Noah's Ark, 1928 yılı ABD yapımı sinema filmi.

<i>Kral ve Ben</i> (film) 1956 yapımı Amerikan filmi

Kral ve Ben, 20th Century-Fox tarafından yapılan, Walter Lang tarafından yönetilen, Charles Brackett ve Darryl F. Zanuck'ın yapımcılığını üstlendiği bir 1956 Amerikan müzik filmidir.

24. Akademi Ödülleri, Amerikan Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisi tarafından, 1951'de sinemada çeşitli kategorilerde en iyi kabul edilen filmlere verildi.

<span class="mw-page-title-main">Gene Tierney</span> Amerikalı sinema oyuncusu (1920 – 1991)

Gene Eliza Tierney, Amerikalı sinema ve tiyatro oyuncusu. Döneminde güzelliğiyle övgü toplayan, bir kadın başrol olarak anılmaktadır. Tierney en iyi Laura (1944) filmindeki baş karakteri canlandırması ile tanınmış ve Leave Her to Heaven'daki (1945) Ellen Berent Harland rolüyle En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü'ne aday gösterilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kayıp Nesil</span> I. Dünya Savaşı sırasında büyüyen, doğum tarihleri yaklaşık 1883 ile 1900 arasında olan nesil

Kayıp Nesil ya da Kayıp Kuşak, I. Dünya Savaşı sırasında erken yetişkinlik dönemindeki sosyal nesil topluluğudur (kohort). Bu bağlamda "kayıp", savaş sonrası erken dönemde savaştan sağ kurtulanların çoğunun "kafası karışmış, başıboş dolaşan, amaçsız" ruhuna atıfta bulunur. Terim ayrıca özellikle 1920'lerde Paris'te yaşayan bir grup Amerikalı gurbetçi yazara atıfta bulunmak için de kullanılır. Terimi ortaya çıkaran kişi Gertrude Stein iken daha sonra Ernest Hemingway tarafından 1926 tarihli The Sun Also Rises adlı romanının epigrafında "Hepiniz kayıp bir nesilsiniz." şeklinde kullanılmıştır.