İçeriğe atla

Gölgelendirici

Gölgelendirici, bilgisayar grafiklerinde gölgeleme için orijinal olarak kullanılan (bir görüntü içindeki ışığın, karanlığın ve rengin uygun ışık seviyelerinin üretilmesi) ancak şimdi çeşitli bilgisayar grafiklerinde çeşitli özel işlevler yerine getiren bir bilgisayar programı türüdür.[1] Özel efektler veya gölgeleme ile ilişkili olmayan video post-processing'leri veya hatta grafiklerle ilgisiz işlevleri yapar.

Gölgelendiriciler, yüksek derecede esneklikle grafik donanımı üzerindeki etkileri hesaplar. Çoğu gölgelendirici bir grafik işleme birimi (GPU) için kodlanmıştır, ancak bu sıkı bir gereklilik değildir.[2] Gölgeleme dilleri genellikle, sadece ortak geometri dönüşümü ve piksel gölgeleme işlevlerine izin veren sabit işlevli boru hattının yerini alan programlanabilir GPU oluşturma boru hattını programlamak için kullanılır; gölgelendiriciler ile özel efektler kullanılabilir.

Nihai bir görüntü oluşturmak için kullanılan tüm piksellerin, köşelerin veya dokuların konumu, renk tonu, doygunluğu, parlaklığı ve kontrastı, gölgelendiricide tanımlanan algoritmaları kullanarak anında değiştirilebilir ve harici değişkenler veya dokular tarafından değiştirilebilir program gölgelendirici çağırıyor.[3]

Gölgelendiriciler sinema, bilgisayar üretimli imgeleme, bilgisayar tarafından üretilen görüntüler ve video oyunları görünüşte sonsuz bir dizi efektler üretmek için yaygın olarak kullanılır. Basit aydınlatma modellerinin ötesinde, daha karmaşık kullanımlar arasında bulanıklaştırma, açık renk bloğu, hacimsel ışıklandırma, derinlik efektleri için normal haritalama, bokeh, cel gölgeleme, posterleştirme, çarpma haritalama, bozulma, chroma keying ("mavi ekran / yeşil ekran" efektleri veya Chroma key olarak adlandırılır), kenar algılama ve hareket algılama, psychedelic efektler ve diğerlerinin geniş bir yelpazesi bulunur.

Türler

İki boyutlu

Piksel gölgelendiriciler

Gölgelendiriciler, aynı anda, ekrandaki her piksel veya köşe gibi birçok elementi dönüştürmek için yazılmıştır. Bu, paralel işleme gerektirir ki günümüz GPU'ları çok işlemcili tasarımlarıyla buna olanak tanıyarak bu işlemlerin daha hızlı yapılmasını sağlar.

Üç boyutlu

Köşe gölgelendiriciler

Köşe gölgelendiriciler, poligonların köşe noktalarının tanımlanması ve işlenmesini sağlarlar. Bu işlemler işleme sürecinde çalıştırılacak olan ana fonksiyonlar içerisinde gerçekleştirilir. WebGL iş akışının ilk aşamasını oluşturur ve her bir köşe üzerinde bir dizi matematiksel işlem gerçekleştirirler.

Geometri gölgelendiriciler

Bu tür gölgelendiriciler, grafik iş akışı başlangıcına gönderilen noktalar, çizgiler ve üçgenler gibi yeni grafik ögelerini üretebilir. Geometri gölgelendirici programları köşe gölgelendiriciden sonra yürütülür.

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2018. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 7 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2018. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2018. 

Ayrıca bakınız

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ekran kartı</span> bir bilgisayara görüntü veren ve grafikleri işleyen bir CPU türüdür

Ekran kartı, bilgisayarın görüntü vermesini sağlayan birimidir. Ekran kartları harici ISA, VLB, PCI, AGP veya PCI-Express veriyollarını kullanan PC kartları olarak anakart, üzerinde chipset veya CPU içerisinde yerleşik olarak bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Dizüstü bilgisayar</span>

Dizüstü bilgisayar ya da laptop, taşınabilir türden, genellikle ekran ve klavye olmak üzere iki parçadan oluşan kişisel bilgisayarlardır. Bir dizüstü bilgisayar bir masaüstü bilgisayarın klavye, fare ve ekran gibi bileşenlerini tek bir parçada toplar. Dizüstü bilgisayarlar bir AC bağdaştırıcıdan gücünü alır ve şarj edilebilir bir batarya ile güç kaynağından uzakta da kullanılabilir. Dizüstü bilgisayarlar küçük ve taşınabilir olmaları açısından avantajlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Adobe Photoshop</span> Abode Inc.nın piksel tabanlı görüntü, resim ve fotoğraf düzenleme yazılımıdır

Adobe Photoshop, Adobe Inc.'nin Windows ve macOS için geliştirip sunduğu piksel tabanlı görüntü, resim ve fotoğraf düzenlemede sayısal fotoğraf işleme yazılımıdır. Vektörel işlemlerde ve yazı işleme konusunda da bazı yetenekleri olmakla beraber, pazar lideri olmasını sağlayan özelliği bit resim işleme işlevini de taşıyan Photoshop; kuşkusuz bilgisayar dünyasının en kuvvetli yazılımlarındandır.

<span class="mw-page-title-main">Görüntü</span> görme duyusu ile ilgili olan; görüntü ve gözle izlenebilen her şeyin taşıdığı özellik

Görüntü veya imge, bir şeyin görsel temsilidir. Bir görüntü; çizim, resim ve fotoğraf gibi iki boyutlu (2B) bir sunum ya da oyma ve heykel gibi üç boyutlu (3B) bir nesne olabilir. Bir görüntü; bir yüzeye yansıtma, elektronik sinyallerin etkinleştirilmesi veya dijital ekranlar dahil olmak üzere diğer ortamlar aracılığıyla görüntülenebilir. İki boyutlu görüntüler hareketsiz veya hareketli olabilir. Durağan görüntüler, baskı veya fotokopi gibi mekanik yollarla çoğaltılabilir. Bazı durumlarda, üç boyutlu görüntüler de canlandırılabilir.

<span class="mw-page-title-main">CryEngine</span> Crytek şirketinin geliştirmiş olduğu oyun motoru

CryEngine, Crytek şirketinin geliştirmiş olduğu oyun motorudur. Oyun motoru öncelikle birinci şahıs nişancı bilgisayar oyunu olan Far Cry serisinde kullanılmıştır. Crytek ve Ubisoft tarafından bu motor geliştirilerek CryEngine 2 ve Dunia Engine adlı oyun motorları oluşturulmuştur.

Karesel gölgelendirme anlamına gelen Pixel Shader DirectX 9 ve üzeri oyun grafik kütüphanesinde bulunan grafik işleme komut fonksiyonudur. Yeni nesil olarak tanımlanan birçok oyunda bu özellik şartı aranıldığı için bir önceki nesil ekran görüntü kartları bu özelliği desteklemediği için birçok oyun yazılımı çalışmama durumu yaşanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Grafik işlem birimi</span>

Grafik işlemci birimi ya da kısaca GPU, kişisel bilgisayar, iş istasyonları veya oyun konsollarında grafik yaratımı için kullanılan aygıttır. Modern GPU'lar bilgisayar grafiklerini işleme ve göstermekte son derece verimlidir ve yüksek paralel yapıları kompleks algoritmalar için CPU'dan daha etkin kılar. GPU ekran kartının hemen üstünde olabileceği gibi anakarta entegrede halde de olabilir. Yeni masaüstü bilgisayarların ve laptopların %90'ından fazlasında özel GPU'lardan çok daha güçsüz olan entegre GPU'lar kullanılmaktadır.

iPhone 4S Apple tarafından 2011 yılında tasarlanan akıllı telefon

iPhone 4S, Apple tarafından tanıtılan 5. Jenerasyon iPhone. 4 Ekim 2011'de Cupertino, Kaliforniya'da "Let's Talk iPhone" etkinliğinde Tim Cook tarafından tanıtılmıştır. 14 Ekim tarihinde ABD, Avustralya, Almanya, Fransa, Kanada, İngiltere ve Japonya'da satışa çıkmıştır. iPhone 4'ün halefi iPhone 5'in selefidir.

<span class="mw-page-title-main">Windows Aero</span> Windows Vista ile günümüze gelen bir görsel tema arayüzü

Windows Aero, Windows Vista ile Windows 8 arasında bulunan bir görsel tema arayüzüdür. Windows Vista, Windows 7, Windows 8'de bulunan bu arayüz, donanım hızlandırmasından yararlanarak işlemciye daha az yük bindirir. Pencere kenarlıklarını şeffaf yapan Aero Glass özelliği ve pencereler arası 3D geçiş yapmayı sağlayan Aero Flip 3D özelliği Windows 8 kararlı sürümü ile kaldırılmıştır. Aero arabiriminde yapılan değişiklikler, görünüm, düzen ve uygulamalarda talimatların ve diğer metinlerin deyimini ve tonlamasını yansıtan arayüz yönergelerindeki değişikliklerle birlikte yeni bir görünümün dahil edilmesi de dahil olmak üzere Windows arabiriminin birçok öğesini etkiledi.

C4 Engine. Terathon Software tarafından Microsoft Windows XP/Vista/7, Apple Mac OS X, Linux ve Sony PlayStation 3 platformları için üç boyutlu oyun, simülasyon ve interaktif uygulamalar üretmek üzere geliştirilmiş, tescilli bir oyun motorudur.

iMovie macOS ve İOS işletim sistemine sahip cihazların yerleşik video düzenleme yazılımı

iMovie Apple tarafından Mac ve iOS için bir video düzenleme yazılımıdır. İlk olarak 1999 yılında, FireWire özellikli ilk tüketici Mac modeli iMac G3 ile birlikte Mac OS 8 uygulaması olarak piyasaya çıktı. iTunes, iDVD, iWeb, iPhoto ve GarageBand uygulamaları ile birlikte iLife yazılım paketinin parçasıdır. Sürüm 3'ten bu yana iMovie, Mac için iLife paketiyle birlikte gelen bir OS X uygulamasıdır. 2003 yılından bu yana, iMovie tüm yeni Mac bilgisayarlarına ücretsiz olarak dahil edilmiştir. iMovie, çoğu MiniDV format dijital video kameradaki FireWire (IEEE 1394 arayüzünü veya bilgisayarın USB bağlantı noktasını kullanarak Mac'e video çekimi yapar. Ayrıca bir sabit diskten video ve fotoğraf dosyalarını içe aktarabilir. Buradan, kullanıcı fotoğraflar ve video klipler düzenleyebilir ve temel renk düzeltme, video geliştirme araçları ve geçişler ve slaytlar gibi geçişler de dahil olmak üzere başlık, tema, müzik ve efektler ekleyebilir.

<span class="mw-page-title-main">Motion (yazılım)</span>

Motion, MacOS işletim sistemi için Apple tarafından üretilen bir uygulama yazılımıdır. Hareketli grafikler yaratmak ve düzenlemek, video üretimi ve film yapımı için başlık ve görsel efektler için 2D ve 3D bileşimi oluşturmak için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Surface Book</span>

Surface Book Microsoft Surface bilgisayarları serisi için Microsoft tarafından geliştirilen ve üretilen 2'si 1 arada PC-dir. Surface Book diğer Surface cihazlarından öncelikle, açıldığında genişleyen dinamik bir kaldıraç menteşesi kullanan, tam boyutlu sökülebilir klavye ile ayırt edilir. Klavye, ikinci bir pil, bir dizi port noktası ve ayrıca ekran bölümü de ekran parçasının kendisine yerleştirilen isteğe bağlı ayrı Grafik İşlemci Ünitesi içeriyor. Tablet bilgisayar olarak pazarlanan Surface Pro cihazlarının aksine Surface Book, Microsoft'un piyasaya sunduğu ilk cihaz olan bir dizüstü bilgisayar olarak pazarlanmaktadır. Microsoft 15 Temmuz 2017 yılında asıl laptop olarak Surface Laptop modelini sunacakdır.

Raster grafik editörü kullanıcıların bilgisayar ekranında görüntüleri etkileşimli olarak oluşturup düzenlemelerine ve bunları JPEG, Portable Network Graphics (PNG), Graphics Interchange Format (GIF) ve TIFF gibi birçok bitmap veya raster grafik formatlarından birinde kaydetmelerine olanak tanıyan bir bilgisayar programıdır. Hızlı grafik düzenleyici, rötuş işlemlerinin belirli bir repertuvarını desteklemektedir. Programa bağlı olarak, yetenekler yazılımın kullanımı ile genişletilebilir.

<span class="mw-page-title-main">HTC 7 Surround</span> HTC tarafından 2010da tanıtılan Windows Phone işletim sistemli telefon modeli

HTC 7 Surround HTC Corporation tarafından 8 Kasım 2010 yılında tanıtılan bir Windows Phone sistemli telefon modelidir. Windows Phone 7 sürümünde çalışır. HTC Surround, 8 Kasım 2010 tarihinde AT&T üzerinde faaliyete geçti. "Nereye giderseniz gidin eğlenceye kendinizi sarın" sloganı ile üretilti.

Nokia 702T Nokia tarafından piyasaya sunulan dokunmatik ve qwerty özellikli akıllı telefon. Haziran 2011'de Nokia tarafından Nokia T7 modeli ile ilan edilerek 3. çeyrekde açıklandı. S60 Symbian sisteminde çalıştı.

Hesaplama çekirdeği ya da hesaplayıcı gölgelendirici, bilgisayımda ana programdan ayrı olan ancak yine ana program tarafından kullanılan yüksek verimli hızlandırıcılar için derlenen bir yordamdır. Yürütme birimlerini köşe gölgelendiriciler ve piksel gölgelendiricilerle paylaşırlar ancak işlevleri aygıt sınıfında ya da grafik API'lerinde yürütme ile sınırlı değildir.

<span class="mw-page-title-main">Fizeksel tabanlı işleme</span>

Fiziksel tabanlı işleme (PBR), gerçek dünyadaki ışık akışını daha doğru modellemek amacıyla oluşturulmuş bilgisayar grafiklerinde bir yaklaşımdır. Çift yönlü yansıma dağılımı fonksiyonu ve işleme denklemi bu alanda matematiksel bir öneme sahiptir. Malzemelerin doğru optik özelliklerini keşfetmeye ve kodlamaya yardımcı olmak için fotogrametri kullanılabilir. PBR ilkelerini uygulamak için gölgelendiriciler kullanılabilir.

Nvidia RTX, öncelikle mimari ve ürün tasarımı, bilimsel görselleştirme, enerji araştırması ve film ve video prodüksiyonunda karmaşık büyük ölçekli modeller tasarlamak için kullanılan Nvidia tarafından oluşturulan üst düzey profesyonel bir görsel bilgi işlem platformudur. Nvidia RTX, gerçek zamanlı görsel(ışın) izleme sağlamaktadır. Tarihsel olarak, ışın izleme gerçek zamanlı olmayan uygulamalara ayrılmıştır. Video oyunlarının doğrudan aydınlatmaya ve işlemeleri için önceden hesaplanmış dolaylı katkıya dayanması gerekmekteydi. RTX, buna bir çözüm olmuştur. RTX, aydınlatmaya, gölgelere ve yansımalara tepki veren etkileşimli görüntüler üreten bilgisayar grafiklerinde yeni bir gelişmeyi kolaylaştırmaktadır. RTX, ışın izleme hızlandırma mimarilerinde özellikle Tensor çekirdeklerini kullanan Nvidia Volta-, Turing- ve Ampere tabanlı GPU'larda çalışmaktadır.

iPad Air (5. nesil)

iPad Air 5 Apple tarafından tasarlanan, geliştirilen ve pazarlanan beşinci nesil iPad Air tablet bilgisayardır. iPad Air 'in yerini aldı. Apple tarafından 8 Mart 2022'de duyuruldu. Ön siparişler 11 Mart 2022'de, sevkiyat 18 Mart 2022'de başladı.