İçeriğe atla

Fermat Ödülü

Fermat Ödülü
DağıtanInstitut de Mathématiques de Toulouse
ÜlkeFransa
Kazanç20.000 Euro
Verilmeye başlandığı yıl1989
Resmî sitesiresmi site
Çalışma Süresi2 yılda bir

Matematiksel araştırmalar için Fermat Ödülü, Pierre de Fermat'ın katkılarının belirleyici olduğu aşağıdaki alanlardaki araştırma çalışmalarını iki yılda bir kez ödüllendirir:

Ödülün ruhu, bu alanlardaki en fazla sayıda profesyonel matematikçinin erişebildiği araştırma sonuçlarını ödüllendirmeye odaklanmıştır. Fermat ödülü 1989'da oluşturuldu ve Toulouse'da Institut de Mathématiques de Toulouse tarafından iki yılda bir verilir. On ikinci edisyon (2011) için Fermat Ödülünün miktarı 20.000 Euro olarak belirlendi.

Önceki ödülleri kazananlar

Yıl Ödül Kazananlar Gerekçe
1989 Abbas Bahri (Tunuslu) "Varyasyonlar hesabı'nda yeni yöntemlerin tanıtılması için"
Kenneth Ribet "Sayı teorisi ve Fermat'ın Son Teoremi'ne yaptığı katkılardan dolayı"
1991 Jean-Louis Colliot-Thélène "Sayı teorisi ve rasyonel manifoldlar üzerindeki çalışmaları için Jean-Jacques Sansuc ile büyük ölçüde üstlenilen araştırma için"
1993 Jean-Michel Coron "Varyasyon problemleri ve kontrol teorisi çalışmasına yaptığı katkılardan dolayı"
1995 Andrew Wiles"Fermat'ın Son Teoremi'nin ispatının gösterilmesiyle sonuçlanan Taniyama-Shimura-Weil varsayımı üzerindeki çalışmaları için"
1997 Michel Talagrand "Olasılığın çeşitli alanlarındaki temel katkılarından dolayı"
1999 Fabrice Bethuel "Fizik ve Geometride sonuçları olan varyasyon hesabı teorisine yapılan birkaç önemli katkı için"
Frédéric Hélein
2001 Richard Taylor "Galois temsilleri ve otomorfik biçimler arasındaki bağlantıların araştırılmasına yaptığı çeşitli katkılardan dolayı"
Wendelin Werner "Brown hareketi'nin kesişim üsleri ve bunların teorik fizikteki etkileri üzerine yaptığı çalışmalar için"
2003 Luigi Ambrosio "Varyasyonların hesabı ve geometrik ölçü teorisine yaptığı etkileyici katkılar ve bunların kısmi diferansiyel denklemlerle olan bağlantıları için"
2005 Pierre Colmez "L-fonksiyonları ve p-sel Galois temsilleri çalışmasına yaptığı katkılardan dolayı"
Jean-François Le Gall "Düzlemsel Brownian hareketlerinin ince analizine yaptığı katkılar, Brown yılanını icadı ve lineer olmayan kısmi diferansiyel denklemler çalışmasına uygulamaları için"
2007 Chandrashekhar Khare "Sayı kuramında Serre modülerlik varsayımı'nın (Jean-Pierre Wintenberger ile birlikte) kanıtı için"
2009 Elon Lindenstrauss "Ergodik teoriye katkıları ve sayı teorisindeki uygulamaları için"
Cedric Villani "Optimal taşıma teorisine katkılarından ve doğrusal olmayan evrim denklemleri üzerine yaptığı çalışmalardan dolayı"
2011 Manjul Bhargava "Davenport-Heilbronn tahminlerinin çeşitli genellemeleri üzerindeki çalışmaları ve eliptik eğrilerin ortalama sıralamasında (Arul Shankar ile birlikte) yeni başlangıç sonuçları için"
Igor Rodnianski "Genel görelilik denklemleri çalışmalarına ve ışığın uzay-zaman eğrileri üzerinde yayılmasına yaptığı temel katkılar için (Mihalis Dafermos, Sergiu Klainerman ve Hans Lindblad ile işbirliği içinde)"
2013 Camillo De Lellis "(László Székelyhidi ile işbirliği içinde) Onsager'in Euler denklemlerinin tüketen çözümleri hakkındaki varsayımına yaptığı temel katkılar ve minimal yüzeylerin düzenliliği konusundaki çalışmaları için"
Martin Hairer "Stokastik kısmi diferansiyel denklemlerin analizine katkılarından dolayı, özellikle çözümlerinin düzenliliği ve dengeye yakınsama için"
2015 Laure Saint-Raymond "Nadirleştirilmiş akışların sıvı limitleri, plazma fiziği denklemlerinde ve okyanus modellemesinde çok ölçekli analiz ve etkileşimli parçacık sistemlerinden Boltzmann denkleminin türetilmesi dahil olmak üzere kısmi diferansiyel denklemlerin asimptotik teorilerinin geliştirilmesi için"[1]
Peter Scholze "Perfectoid uzayları icadı ve cebirsel geometrideki ve otomorfik formlar teorisindeki temel problemlere uygulanmasından dolayı"[1]
2017 Simon Brendle "Eliptik, parabolik ve hiperbolik tipte kısmi diferansiyel denklemleri içeren geometrik analizdeki sayısız ve derin sonuçları için; özellikle de Lawson'ın varsayımının zarif kanıtı için, Ricci akışlarının soliton çözümlerini ve boyut 3'teki ortalama eğriliği karakterize etmesi için. Gerhard Huisken ile işbirliği içinde, 3 boyutlu manifoldlarda ortalama dışbükey yüzeylerin ortalama eğrilik akışının analizine yaptığı olağanüstü katkılara gelince"[2]
Nader Masmoudi (Tunuslu) "Doğrusal olmayan kısmi diferansiyel denklemlerin analizindeki dikkate değer derinlik ve yaratıcılık çalışması ve özellikle modern akışkanlar mekaniğinin kurucu babaları tarafından 19. yüzyılın sonunda ortaya atılan hidrodinamik kararlılık problemlerinin kesin ve tam çözümüne yaptığı son katkılarından dolayı"[2]
2019 Alexei Borodin "İntegrallenebilir olasılık teorisinin icadı için, temsil teorisi, kombinatorik ve istatistiksel fiziğin arayüzünde yeni bir alan"[3]
Maryna Viazovska"8 ve 24 boyutlarındaki ünlü küre paketleme probleminin orijinal çözümü için"[3]

Pierre Fermat madalyası

Ayrıca, örneğin kimyager Linus Pauling (1957),[4] Ernst Peschl (1965) ve botanikçi Francis Raymond Fosberg'e verilen bir Pierre Fermat madalyası vardır.[5]

Genç Fermat Ödülü

Junior Fermat Ödülü, her iki yılda bir, matematiğe katkılarından dolayı üniversitelerin ilk dört yılında öğrenci olan bir kişiye verilen bir matematik ödülüdür. Ödül miktarı 2000 Euro'dur.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ a b "Fermat Ödülü 2015". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  2. ^ a b "Fermat Prize 2017". 1 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  3. ^ a b "Fermat Prize 2019". 1 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  4. ^ "Linus Pauling: Awards, Honors and Medals". Oregon State University Libraries. 29 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2017. 
  5. ^ "SMITHSONIAN BOTANIST FRANCIS R. FOSBERG DIES". Washington Post. 28 Eylül 1993. 17 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ekim 2020. Beş büyük madalya ile ödüllendirilmişti: ... Toulouse Akademisi'nin Fermat Madalyası,... 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Pierre de Fermat</span> Fransız matematikçi ve avukat

Pierre de Fermat, neredeyse eşitlik (“adequality”) tekniği de dahil olmak üzere sonsuz küçük hesaplara yol açan erken gelişmeler için yaptığı katkılarla bilinen bir Fransız matematikçiydi. Özellikle, eğri çizgilerin en büyük ve en küçük koordinatlarını bulmanın özgün bir yöntemini keşfetmesiyle tanınır; bu, o zamanlar bilinmeyen diferansiyel kalkülüsünkine benzer ve sayı teorisi üzerine yaptığı araştırmadır. Analitik geometri, olasılık ve optiğe kayda değer katkılarda bulundu. En çok ışık yayılımı hakkındaki Fermat ilkesi ve Diophantus'un Aritmeticasının bir kopyasının kenarındaki bir notta açıkladığı sayı teorisindeki Fermat'nın Son Teoremi ile tanınır. Aynı zamanda Fransa'nın Toulouse Parlamentosu'nda avukattı.

<span class="mw-page-title-main">Marie Curie</span> Fransız-Polonyalı fizikçi ve kimyager

Marie Skłodowska Curie, radyoaktivite alanında öncü araştırmalar yapmış ve bu araştırmaları sonucunda Nobel Ödülü'ne layık görülmüş Polonyalı-Fransız fizikçi ve kimyagerdir.

<span class="mw-page-title-main">Andrew Wiles</span>

Sir Andrew John Wiles,, , İngiliz matematikçi. Oxford Üniversitesi'nde Royal Society araştırma profesörüdür.

<span class="mw-page-title-main">Pierre Curie</span> Fransız fizikçi (1859 – 1906)

Pierre Curie, Fransız fizikçi, kristalografi, manyetizma, piezoelektrik ve radyoaktivite alanlarında öncü Fransız bir fizikçiydi.

<span class="mw-page-title-main">Linus Pauling</span>

Linus Carl Pauling, Amerikalı kuantum kimyageri ve biyokimyager. Ayrıca kristalografer, moleküler biyolog ve tıp araştırmacısı olarak da bilinmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Lawrence Bragg</span> Britanyalı fizikçi

William Lawrence Bragg, Avustralya doğumlu Britanyalı fizikçi. Bragg'in X-ray yasalarının ve X-ray kristalograferi kâşifi. 1915 yılında babası William Henry Bragg ile kristallerin yapılarını x ışınları yardımıyla analiz etmesindeki çalışmalarından dolayı Nobel ödülünü kazanmışlardır.

<span class="mw-page-title-main">Barry Sharpless</span> Amerikalı kimyager

Karl Barry Sharpless Amerikalı kimyager.

Abel Ödülü, Norveç Kralı tarafından her yıl bir ya da daha fazla matematikçiye verilen uluslararası ödül. Ödül adını Norveçli matematikçi Niels Henrik Abel'den almıştır. Çoğu zaman "Matematikçilerin Nobel'i" olarak anılan Abel Ödülü, matematik alanındaki en prestijli ödüllerden biridir. Kazananlara 7,5 milyon Norveç kronu para ödülü verilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Meryem Mirzahani</span> İranlı kadın matematikçi (1977-2017)

Meryem Mirzahani, İranlı matematikçi.

<span class="mw-page-title-main">Jean Tirole</span> Fransız ekonomist (d. 1953)

Jean Marcel Tirole, Fransız iktisat profesörü. "Büyük Firmaların Piyasa Gücü ve Kontrolleri" konusunda analizleri nedeniyle 2014 Nobel Ekonomi Ödülü almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Adi Shamir</span>

Adi Shamir İsrailli bir kriptograf. Rivest-Shamir-Adleman (RSA) algoritmasının ortak mucidi, Feige-Fiat-Shamir tanımlama şemasının ortak mucidi, diferansiyel kriptanalizin mucitlerinden biri olup kriptografi ve bilgisayar bilimi alanlarına sayısız katkılarda bulunmuştur.

Stephen L. Buchwald (d. 1955, Bloomington), Amerika Birleşik Devletleri doğumlu, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde kimya profesörüdür.

<span class="mw-page-title-main">Paul Alivisatos</span> Amerikalı kimyager

Paul Alivisatos, nanoteknolojinin gelişimi ve nanokristallerin üretiminde öncü sayılan, bu konudaki çalışmalarıyla uluslararası alanda kabul görmüş, Amerikalı bir bilim insanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Gábor A. Somorjai</span> Amerikalı kimyager

Gabor A. Somorjai Macar bilim insanı. Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley'de kimya profesörü olarak çalışmaktadır ve yüzey kimyası ve katalizde, özellikle metal yüzeylerin katalitik etkileri alanında önde gelen bir araştırmacıdır. Alandaki katkılarından dolayı Somorjai, 1998 yılında Wolf Kimya Ödülü, 2002 yılında Linus Pauling Ödülü, in 2000, the National Medal of Science 2008 yılında Priestley Ödülü, 2010 yılında Temel Bilimlerde BBVA Vakfı Bilgi Sınırları Ödülü ve 2013 yılında Kimyasal Bilimlerde NAS Ödülü'nü kazanmıştır. En son Nisan 2015'te Amerikan Kimya Topluluğu'nun William H. Nichols Madalyası ile ödüllendirilmiştir.

Harden M. McConnell, Amerikalı bilim insanı. Son 50 yılın önde gelen fiziksel kimyagerlerinden biridir. Çalışmaları bugün bilim içindeki birçok alanın temelini oluşturmuştur. Ulusal Bilim Madalyası, Wolf Ödülü ve Ulusal Bilim Akademisi'ne seçilmesi de dâhil olmak üzere aldığı birçok ödülle uluslararası alanda tanınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Matthias Mann</span>

Matthias Mann, kütle spektrometrisi ve proteomik alanlarında çalışan bilim insanı.

<span class="mw-page-title-main">Nevanlinna Ödülü</span>

2022'den itibaren IMU Abaküs Madalyası olarak verilecek olan Rolf Nevanlinna Ödülü, Uluslararası Matematikçiler Kongresi'nde dört yılda bir Enformasyon Bilimlerinin Matematiksel Yönlerine olağanüstü katkılar için verilmektedir:

  1. Hesaplama karmaşıklığı teorisi, programlama dillerinin mantığı, algoritma analizi, kriptografi, bilgisayar görüşü, örüntü tanıma, bilgi işleme ve zeka modellemesi dahil bilgisayar biliminin tüm matematiksel yönleri
  2. Bilimsel hesaplama ve sayısal analiz. Optimizasyon ve kontrol teorisinin hesaplama yönleri. Bilgisayar cebri.

Carl Friedrich Gauss Matematik Uygulamaları Ödülü, Uluslararası Matematik Birliği ve Alman Matematik Derneği tarafından "matematik dışında önemli uygulamalar bulan seçkin matematiksel katkılar" için ortaklaşa verilen bir matematik ödülüdür. Ödül, adını Alman matematikçi Carl Friedrich Gauss'tan almaktadır. 2006'daki prömiyeri ile her dört yılda bir Uluslararası Matematikçiler Kongresi'nde ödül verilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Carolyn R. Bertozzi</span> Amerikalı kimyager

Carolyn Ruth Bertozzi, Amerikalı kimyager. Hem kimya hem de biyolojiyi kapsayan geniş kapsamlı çalışmaları ile tanınmaktadır.

Wolf Matematik Ödülü veya Matematikte Wolf Ödülü, neredeyse her yıl Wolf Foundation tarafından İsrail'de verilmektedir. Vakıf tarafından kurulan ve 1978 yılından bu yana verilen altı Wolf Ödülünden biridir; diğerleri Tarım, Kimya, Tıp, Fizik ve Sanat alanlarındadır. Wolf Matematik Ödülü, 2013 ve 2014 yıllarında yapılan bir itibar araştırmasına göre, Abel Ödülü ve Fields Madalyası'ndan sonra matematik alanındaki en prestijli üçüncü uluslararası akademik ödüldür. Abel Ödülü verilmeye başlanana kadar, Fields Madalyası her dört yılda bir sadece 40 yaşın altındaki matematikçilere verildiğinden, muhtemelen "Matematikte Nobel Ödülü"nün en yakın eşdeğeriydi. Wolf Ödülü 100.000 dolarlık bir para ödülü içermektedir.