İçeriğe atla

F. W. Murnau

F. W. Murnau
DoğumFriedrich Wilhelm Plumpe
28 Aralık 1888(1888-12-28)
Bielefeld, Almanya
Ölüm11 Mart 1931 (42 yaşında)
Santa Barbara, Kaliforniya, ABD
MilliyetAlman
Meslekyönetmen
Etkin yıllar1919–1931
EtkiledikleriSergio Toppi
İmza

Friedrich Wilhelm Murnau, daha çok bilinen adıyla F. W. Murnau (Gerçek adı: Friedrich Wilhelm Plumpe, 28 Aralık 1888, Bielefeld – 11 Mart 1931, Santa Barbara, Kaliforniya), sessiz film alanında önemli etkileri olmuş bir Alman film yönetmenidir. Üniversitede sanat tarihi ve edebiyat okumuştur. I. Dünya Savaşı'nda doğu cephesinde bölük komutanı olarak görev yaptı. Bir çatışmada ağır yaralandı komaya girdi. Kendine gelince esir kampına gönderildi. Kamptayken tiyatro ve filmlere ilgi duydu.[1] Savaştan sonra Conrad Veidt ile film stüdyosu kurdu.

F. W. Murnau, 1920'ler boyunca dışavurumculuk hareketinin Alman sineması'nda önemli bir temsilcisi olmuştur. Robert Louis Stevenson'ın Dr. Jekyll ile Bay Hyde hikâyesini sinemaya uyarlayan ilk kişi oldu. Murnau'nun sessiz film dönemindeki bazı filmleri yok olmuşken, bazıları yaşamlarını sürdürmeyi başarmıştır. 1922 yılında yönetmiş olduğu Nosferatu: Bir Dehşet Senfonisi adlı sessiz film, sinema tarihindeki ilk korku filmi olması açısından büyük bir önem taşımaktadır. Bu film, tüm dünyada büyük yankı uyandırmakla birlikte günümüzdeki etkisini hâlâ sürdürmektedir. Henri Matisse filmden çok etkilendiğini dile getirmiştir. 1926 yılında Goethe'nin Faust eserini de filmde uyarladı.

Friedrich Wilhelm Murnau, son filmi olan Tabu filminin gösteriminden bir hafta önce bir trafik kazasında ölmüştür. Cenazesine sadece 11 kişi katılmıştır. Bunlar arasında Robert Joseph Flaherty, Emil Jannings, Greta Garbo ve Fritz Lang gibi isimler de vardı. Yazar Lotte H. Eisner Murnau'nun eşcinsel olduğunu yazmıştır. Murnau'nun mezar taşı Temmuz 2015'te kırıldı ve tahrip edildi. Murnau'nun cesedi çıkartılıp başı kesildi.[2] Olay yerinde bal mumu kalıntısının bulunduğu bildirildi, bu da gizli ya da törensel bir öneme sahip olduğu düşünülen bir satanist ayini olarak yorumlandı.[3]

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Mart 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mart 2005. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 28 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2020. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Dışavurumculuk</span> Duyguların ve iç dünyanın ön plana çıkarıldığı 20. yüzyıl sanat akımı

Dışa vurumculuk (ekspresyonizm), doğanın olduğu gibi temsili yerine duyguların ve iç dünyanın ön plana çıkarıldığı 20. yüzyıl sanat akımı. Politik istikrarsızlık ve ekonomik çöküntü ortamında Almanya'da pozitivizm, naturalizm ve empresyonizm akımlarına karşı olarak ortaya çıkmıştır. 19. yüzyıl gerçekçilik ve idealizmine karşıt anti-natüralist öznelliğe sahip bir bakış açısı içerir. Ayrıca kuzeyli, Cermen halk sanatı biçimleri ve kabile sanatları da etkilendiği diğer kaynaklardır. Dışa vurumcu sanatın amacı, sanatçının duyguları ve iç dünyasını renk, çizgi, düzlem ve kütle aracılığıyla dışa vurmasıdır. Bu duyguları daha iyi yansıtabilmek için sanatçı geleneksel kuralların dışına çıkarak gerçeğin biçimini bozma yöntemini kullanır ve sanatçının öznel duygularına dayanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Theodoros Angelopulos</span>

Theodoros Angelopoulos, Yunan sinemasının Costa Gavras ve Costas Ferris ile birlikte öncü yönetmeni. Sanatsal sinemanın en önemli çağdaş temsilcilerindendir.

<i>Kazablanka</i> (film) 1942 yapımı Amerikan romantik filmi

Kazablanka (Casablanca), yönetmenliğini Michael Curtiz'in üstlendiği, Hollywood klasikleri arasında özel bir yere sahip film.

<span class="mw-page-title-main">II. Wilhelm</span> Son Alman İmparatoru

II. Wilhelm, son Alman İmparatoru (Kaiser) ve Prusya Kralı'ydı. 15 Haziran 1888'den 9 Kasım 1918'deki feragatına kadar hüküm sürdü.

<i>Hayat Güzeldir</i>

Hayat Güzeldir, İtalyan yönetmen Roberto Benigni'in yönettiği 1997 yapımı İtalyan drama filmidir.

<span class="mw-page-title-main">Faust</span>

Faust, bir klasik Alman efsanenin başkişisi. Gerçek bir tarihi kişi olan simyacı-doktor Johann Georg Faust'a dayanmaktadır. Çok başarılı ama hayattan memnun olmayan bir alim, onu şeytan ile bir anlaşma yapmasına sürükler, ruhunu sınırsız ilim ve dünyevi zevkler için değiş tokuş etmesine sebep olur. Faust efsanesi yıllar içinde tekrar tekrar yorumlanan birçok edebi, sanatkârane, sinematik ve müziksel eserlerin esası olmuştur. Faust ve ilgili Faustian sıfatı, dünyevi güç ve başarı için manevi değerlerden vazgeçen hırslı bir kişinin durumunu ima eder.

Sessiz film, üzerine senkronize olarak kaydedilmiş diyalogları olmayan bir film türüdür. Sessiz film teknolojisi 1860 civarında icat edilmiş; fakat film makaralarının kolaylıkla imal edildiği 1880 - 1900 yıllarına kadar fazla kullanılmayan, sıra dışı bir yenilik olarak kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Warner Bros.</span>

Warner Bros. Entertainment, Inc. Warner Brothers (Warner Kardeşler) veya kısaca Warner Bros. dünyanın en büyük film yapım ve televizyon yayın şirketlerinden biridir. AT&T'nin WarnerMedia grubunun bir iştiraki konumundadır ve merkezi Burbank, Kaliforniya, ABD'dir. 1923 yılında Harry, Albert, Sam ve Jack Warner tarafından kurulan şirket, Warner Brothers, kısaca Warner Bros. ismini almıştır. Amerikan film endüstürisinin büyük isimlerinden olan Warner Bros. aynı zamanda Motion Picture Association of America (MPA) üyesidir.

Avrupa Avantgarde Sineması, özellikle iki dünya savaşı arasındaki dönemde, Avrupa sinemasında etkili olan bir dizi akıma verilen toplu isimdir.

<span class="mw-page-title-main">Türk sineması</span> Türkiyede sinemaya genel bakış

Türk sineması, Türkiye sineması veya eski adıyla Yeşilçam, Türkiye'deki film endüstrisine dair faaliyetleri ve sinema kültürünü kapsamaktadır.

<i>Harp Esirleri</i>

Harp Esirleri 1937 Fransa yapımı dramatik savaş filmidir. Özgün adı La Grande Illusion dır.

<i>Vampir Nosferatu</i> (film)

Vampir Nosferatu 1979 Batı Almanya - Fransa ortak yapımı Gotik korku filmidir. Özgün adı Nosferatu: Phantom der Nacht tır. İngilizce konuşulan ülkelerde Nosferatu the Vampyre adı ile gösterilmiştir. Filmin Türkçe adı kararlaştırılırken Almanca özgün ismi yerine İngilizce isminin referans alındığı anlaşılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kült film</span>

Kült film sadık, tutkulu ama görece az sayıda bir hayran kitlesine sahip filmler için kullanılan bir terimdir. Kült kelimesi batı dillerine tapınma anlamındaki Latince cultus kelimesinden girmiştir ve Türkçede de batı dillerindeki gibi tutku, ilahlaştırma derecesinde aşırı saygı anlamlarını taşır.

<i>Son Adam</i> (film, 1924) 1924 Almanya yapımı siyah beyaz dramatik film

Son Adam 1924 Almanya yapımı siyah beyaz dramatik filmdir. Özgün adı Der Letzte Mann olan bu sessiz film ABD'de The Last Laugh adıyla gösterime sunulmuştu.

<span class="mw-page-title-main">Emil Jannings</span> Alman Aktör

Emil Jannings, Alman sinema oyuncusu.

<span class="mw-page-title-main">Karl Freund</span> Alman film ve görüntü yönetmeni (1890 – 1969)

Karl Freund, Oscar ödüllü Alman görüntü yönetmeni ve yönetmen.

<i>Sefiller</i> (film, 1995)

Sefiller, 1995 Fransa yapımı epik savaş filmidir. Özgün adı Les Misérables olan film Türkiye'de 2 Şubat 1996'da gösterime girdi.

<i>City Girl</i>

City Girl, Alman yönetmen F. W. Murnau tarafından yönetilen 1930 yapımı siyah beyaz sessiz filmdir. Film, Murnau'nun ABD'ye göç ettikten sonra yönettiği üçüncü ve kariyerinin sondan bir önceki filmidir. Murnau filme Our Daily Bread adını vermek istemiş, ancak bu isteği stüdyo tarafından reddedilmiştir.

<i>Pasifik Savaşları</i> amerika menşeili 2. dünya savaşında bir çatışma olan midway muharebesini anlatan film

Pasifik Savaşları (Midway), 1976 yapımı bir Amerikan savaş filmidir. Konusu II. Dünya Savaşı'nda geçen film, tarihi gerçeklere bağlı kaldığı için bir ölçüde belgesel film sayılabilir. Jack Smight tarafından yönetilen filmde o dönemin önemli oyuncuları rol almıştır. Film yüksek tempolu deniz-hava savaşı sahneleriyle bilinir.

<i>Jew Suss: Rise and Fall</i>

Jew Suss: Rise and Fall, Oskar Roehler tarafından yönetilen ve antisemitik Nazi propaganda filmi Jud Süß'ün (1940) arkasındaki yaratıcı süreci dramatize eden 2010 Alman tarihî drama filmi. Film 60. Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Altın Ayı ödülüne aday gösterildi.