İçeriğe atla

Eston Yazarlar Birliği

Eston Yazarlar Birliği (EstoncaEesti Kirjanike Liit, kısaltmasıyla EKL), Eston yazarlar ve edebiyat eleştirmenlerinin profesyonel meslek örgütü.[1]

Tarihçe

Eston Yazarlar Birliği, ülkenin başkenti Tallinn'de 8 Ekim 1922'de düzenlenen 3. Eston Yazarlar Kongresi'nde Eesti Kirjanike Liit adıyla kuruldu. Birlik, 27 Nisan 1923'te Estonya'nın en önemli edebiyat dergilerinden biri olan aylık dergi Looming'i çıkarmaya başladı. 1927'de Tartu'ya açılan şubeyle organizasyon büyüdü.

Estonya'nın Sovyet işgaline uğramasıyla birlikte, Yazarlar Birliği 19 Ekim 1940'ta dağıldı. İşgal güçleri 9 Ekim 1943 tarihinde Moskova'da Sovyet Eston Yazarlar Birliğini (Eesti Nõukogude Kirjanike Liit) kurdu. 1958'den itibaren Estonya SSC Yazarlar Birliği (Eesti NSV Kirjanike Liit) olarak anılan bu yapı, Sovyetler Birliği'nin yıkılışına kadar varlığını sürdürdü.

II. Dünya Savaşı'nda Almanya'nın Estonya'yı işgali (1941-44) döneminde orijinal birlik faaliyetlerini gayriresmî olarak sürdürdü. Sovyet Eston Yazarlar Birliğinin ortaya çıkışına karşı olarak, göç etmiş Eston yazarlar tarafından 1945'te Stockholm'de Uluslararası Eston Yazarlar Birliği (Välismaine Eesti Kirjanike Liit) kurulmuştu.

Estonya'nın bağımsızlığını kazanmasının ardından 1991'de örgüt tekrar Eston Yazarlar Birliği adını aldı. Kurulmuş olan Uluslararası Yazarlar Birliği, Ekim 2000'de orijinal kuruluşla birleşti.

EKL hâlen Tallinn'deki merkez ve Tartu'daki şubesinde faaliyet göstermektedir.

Başkanlar

Eston Yazarlar Birliği

  • 1922-1923 Friedebert Tuglas
  • 1923-1924 Karl Rumor
  • 1924-1925 Eduard Hubel
  • 1925-1927 Friedebert Tuglas
  • 1927-1929 Henrik Visnapuu
  • 1929-1930 Friedebert Tuglas
  • 1930-1936 Eduard Hubel
  • 1937-1939 Friedebert Tuglas
  • 1939-1940 August Jakobson
  • 1941-1943 Albert Kivikas
  • 1943-1944 Gustav Suits

Uluslararası Eston Yazarlar Birliği

  • 1945-1982 August Mälk
  • 1982-1999 Kalju Lepik
  • 1999-2000 Enn Nõu

Sovyet Eston Yazarlar Birliği/Estonya SSC Yazarlar Birliği

  • 1943-1944 Johannes Vares-Barbarus
  • 1944-1946 August Jakobson
  • 1946-1950 Johannes Semper
  • 1950-1954 August Jakobson
  • 1954-1971 Juhan Smuul
  • 1971-1976 Vladimir Beekman
  • 1976-1983 Paul Kuusberg
  • 1983-1991 Vladimir Beekman

Eston Yazarlar Birliği

  • 1991-1995 Vladimir Beekman
  • 1995-2004 Mati Sirkel
  • 2004-2007 Jan Kaus
  • 2007-2016 Karl Martin Sinijärv
  • 2016- Tiit Aleksejev

Kaynakça

  1. ^ Marje Jõeste, Küllo Arjakas, The Baltic States, Estonian Encyclopaedia Publishers, 1991, sayfa 64

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Estonya</span> Kuzey Avrupada bir ülke

Estonya ya da resmî adıyla Estonya Cumhuriyeti, Kuzey Avrupa'da bulunan bir Baltık devletidir. Kuzeyinde Finlandiya Körfezi ve Finlandiya, güneyinde Letonya, batısında Baltık Denizi ve İsveç, doğusunda Peipus Gölü ve Rusya bulunmaktadır. Başkenti ve en büyük şehri Tallinn'dir. Estonya toprakları anakara ve Baltık Denizi'ndeki 2.222 adadan oluşur. Nemli karasal iklim görülür. Ülke nüfusunun büyük çoğunluğunu bir Fin halkı olan Estonlar oluşturmaktadır. Ülkenin resmî dili, Finceden sonra dünyanın en çok konuşulan ikinci Baltık-Fin dili olan Estoncadır. Yapılan araştırmalara göre Estonya, Avrupa'nın; komşusu Finlandiya'dan sonra en temiz ikinci ülkesi, yaşam kalitesi en yüksek dokuzuncu ülkesi, en güvenli beşinci ülkesidir.

<span class="mw-page-title-main">Estonya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span>

Estonya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, kısaca: Estonya SSC, II. Dünya Savaşı sırasında, 21 Haziran 1940'ta Sovyetler Birliği'ne katılan bir cumhuriyettir. Kısa bir süre sonra bağımsızlığını ilan eden ülke 6 Ağustos 1940'ta tekrar Sovyetler'e katılmıştır. 1941'de Almanya tarafından işgal edilen ülke 1944'te Sovyet askerleri tarafından tekrar alınmıştır. Estonya'nın bağımsızlığı döneminde Narva'nın bir parçası olan Jaanilinn, 1945'in Ocak ayında Rusya SFSC'nin Leningrad iline bağlanmış ve İvangorod isimini almış ve 1954'te kent statüsü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Estonya bayrağı</span> Ulusal bayrak

Estonya bayrağı, Estonya Cumhuriyeti tarafından kullanılan resmî bayrak.

<span class="mw-page-title-main">Estonya Evancelikal Lüterci Kilisesi</span>

Estonya Evancelikal Lüterci Kilisesi Hristiyan ve Protestan bir kilisedir, Alman teolog Martin Luther'in ilkelerini benimser.

Estonya Futbol Federasyonu(EJL), Estonya'da futbolun yönetim organıdır. Meistriliiga, Eesti Karikas ve Estonya millî futbol takımının maçlarını organize eden federasyonun merkezi başkent Tallinn'dedir. 1923 yılında FIFA üyeliğine kabul edilen Estonya Futbol Federasyonu, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra 1992 yılında UEFA üyeliğine tekrar kabul edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Juhan Liiv</span> Eston şair (1864-1913)

Juhan Liiv, Eston şair ve kısa öykü yazarı. Ayrıca yazarın Azeri şair Mirza Şefi Vazeh'ten Estoncaya çevirileri vardır.

<span class="mw-page-title-main">Andrus Kivirähk</span>

Andrus Kivirähk, Eston bir yazar.

<span class="mw-page-title-main">Estonya Komünist Partisi</span> Estonyalı siyasi parti

Estonya Komünist Partisi Estonya'da siyasi partidir.

<span class="mw-page-title-main">Olimpiyat Oyunları'nda Estonya</span>

Estonya, Olimpiyat Oyunları'na ilk kez 1920'de katıldı. Estonya Olimpiyat Komitesi ise ilk olarak 1923'te kuruldu. 1940'ta Sovyetler Birliği'nin ülkeyi işgalinin ardından, Eston sporcular 1952-1988 dönemini Sovyetler adına yarışarak geçirdi. SSCB'de düzenlenen 1980 Moskova Olimpiyatları'ndaki yelken müsabakalarına, Estonya'nın başkenti Tallinn ev sahipliği yapmıştı. 1991'de birliğin dağılarak bağımsız Estonya'nın kurulmasıyla ülke 1992'de geri dönüş yaptı ve o tarihten beri yapılan bütün organizasyonlarda yer aldı.

<span class="mw-page-title-main">Jüri Lossmann</span>

Jüri Lossmann, Eston uzun mesafe koşucusu. Anvers'teki 1920 Yaz Olimpiyatları'nda maraton yarışını 2:32:48.6 ile koşarak ikinci olmuştu. Hannes Kolehmainen'in 13 saniye gerisinde kalan Lossmann, üçüncü olan Valerio Arri'nin ise 4 dakika önündeydi. 1924 Paris Olimpiyatları'nda ülkesinin bayrağını taşıyan isim olan sporcu, maratonu dokuzuncu sırada bitirmişti.

<span class="mw-page-title-main">Estonya kültürü</span>

Estonya kültürü ülkenin dili olan Estonca ile temsil edilen yerel miras ve İskandinav kültür ögelerinin birleşiminden oluşmaktadır. Tarihi ve coğrafyasından dolayı Estonya kültürü Alman, Fin, Balt ve Slav kültürlerinden ve bir zamanlar coğrafya üzerinde egemenlik kurmuş olan İsveç, Danimarka ve Rusya kültürlerinden etkiler taşımaktadır. İskandinav ülkelerinin genelgeçer kültürlerinde olduğu gibi Estonya kültüründe de doğa olayları ve geleneksel yaşam büyük önem taşımaktadır.

Stalag 381, Nazi-Sovyet savaşı sırasında Wehrmacht'ın Estonya'nın Tallinn ve Tapa şehirlerinde kurduğu esir kampı. Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında pek çok kişi burada öldürüldü. Sovyet savaş esirlerini toplamak için inşa edilen 381 numaralı Stalag iki şube halinde Tallinn ve Tapa'da kuruldu. Tapa'daki "Stalag 381 XXI-B" adındaki şube Ekim 1941 - Mayıs 1943 tarihleri arasında faaliyet yürüttü. Tallinn'deki "Stalag 381/Z" adındaki aktif olduğu tam olarak bilinmemektedir.

<span class="mw-page-title-main">Endel Taniloo</span>

Endel Eduard Taniloo,, Eston heykeltıraş.

Estonya Folklor Arşivi, Estonya'daki ana folklor arşividir. Hâlen Estonya Edebiyat Müzesinin bir alt bölümü olarak çalışan kurum, 1927'de Estonya Ulusal Müzesinin bünyesinde kurulmuştur.

Sovyetler Birliği'nde Estonlar, Sovyetler Birliği sınırları içerisinde içinde yaşayan Eston kişi veya grupları betimler.

<span class="mw-page-title-main">Marie Under</span> Eston yazar (1883-1980)

Marie Under en büyük Estonyalı şairlerden biriydi. Nobel Edebiyat Ödülü'ne en az sekiz kez aday gösterildi.

<span class="mw-page-title-main">Merle Jääger</span>

Merle Jääger sıklıkla Merca mahlasını kullanan Estonyalı televizyon, tiyatro ve sinema oyuncusu, şair ve yazardır.

<span class="mw-page-title-main">Lydia Koidula</span> Eston şair (1843-1886)

Lydia Emilie Florentine Jannsen,, mahlası Lydia Koidula olarak bilinen Estonyalı bir şairdir. Lakabı, Estonca'da 'Şafağın Lydia'sı' anlamına geliyor. Bu lakap ona yazar Carl Robert Jakobson tarafından verildi. Ayrıca sık sık Koidulaulik - 'Şafağın Şarkıcısı' olarak anılır.

<span class="mw-page-title-main">Indrek Toome</span>

Indrek Toome, Sovyet-Eston komünist siyasetçi ve iş adamı. 1988-1990 yılları arasında o dönemde Sovyet İşgali'ndeki Estonya'da başbakan olarak görev almıştır. 1991'de Estonya'nın bağımsızlığının yeniden kazanmasıyla siyaseti bırakıp emlakçılık yapmaya başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Jaan Tooming</span>

Jaan Tooming, Eston oyuncu, yönetmen ve yazar.