İçeriğe atla

Ermenistan başbakanı

Ermenistan Başbakanı
Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ
Görevdeki
Nikol Paşinyan

8 Mayıs 2018 tarihinden beri
StatüHükûmet başkanı
ÜyelikErmenistan Hükûmeti
Resmî ikametHükûmet Binası, Erivan, Ermenistan
AtayanErmenistan cumhurbaşkanı
Görev süresiYok
Ulusal Meclis için parlamento seçimleri en fazla beş yılda bir yapılır. Seçimden sonra başbakan ve kabine istifa eder ve yeni seçilen Ulusal Meclis, başbakanı onaylar.
Oluşum30 Haziran 1918
İlk sahibiOvannes Kaçaznuni
Vazgen Manukyan
(mevcut anayasa)[1]
YardımcıBaşbakan Yardımcısı
MaaşYıllık: 15.079.920 AMD[2]
Websitesiprimeminister.am

Ermenistan başbakanı, hükûmetin başıdır ve Ermenistan Hükûmeti içindeki en kıdemli bakandır. Anayasa tarafından verilen yetkiye göre "hükûmetin politikasının ana yönlerini belirlemesi, hükûmetin faaliyetlerini yönetmesi ve üyelerinin çalışmalarını koordine etmesi" gerekmektedir. Ayrıca anayasaya göre başbakan, ülkenin savunma politikasının ana yönlerini belirleyen Güvenlik Konseyine başkanlık eder; dolayısıyla başbakan fiilen Ermenistan Silahlı Kuvvetlerinin başkomutanıdır.[3] Yeni 2015 anayasasına göre, başbakan Ermenistan siyasetindeki en güçlü ve etkili kişidir. Başbakan, Ulusal Meclisin oyu üzerine Ermenistan cumhurbaşkanı tarafından atanır. Başbakan, parlamentoda güvensizlik oyu ile görevden alınabilir. 2015 yılında yapılan anayasa referandumunda vatandaşlar Ermenistan'ın parlamenter cumhuriyete dönüştürülmesi lehinde oy kullandı.

Başbakanlık ilk olarak 1918 yılında Birinci Ermenistan Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla kurulmuştur. Birinci Ermenistan Cumhuriyeti, Transkafkasya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'ne dahil edildiğinde makam ortadan kaldırıldı. Ermenistan bağımsızlığını yeniden kazandığında, başbakanlık makamı yeniden canlandırıldı.

Nikol Paşinyan mevcut başbakandır. Serj Sarkisyan'ın istifasının ardından 8 Mayıs 2018'de göreve başladı.

Ermenistan başbakanları

Resim İsim
(Doğum–Ölüm)
Görev Süresi Siyasi Parti
Başlangıç Bitiş
1 Ovannes Kaçaznuni
(1868-1938)
30 Mayıs 1918 28 Mayıs 1919 Ermeni Devrimci Federasyonu
2 Aleksandr Hatisyan
(1874-1945)
28 Mayıs 1919 5 Mayıs 1920
3 Hamo Ohancanyan
(1873-1947)
5 Mayıs 1920 25 Kasım 1920
4 Simon Vratsyan
(1882-1969)
25 Kasım 1920 2 Aralık 1920
Ermenistan, 1920'den 1991'e kadar Sovyetler Birliği'nin bir parçasıydı

Halk Komiserleri Konseyi Başkanları

Resim İsim
(Doğum–Ölüm)
Görev Süresi Siyasi Parti
Başlangıç Bitiş
1 Aleksandr Myasnikyan
(1886-1925)
1 Ocak 1921 30 Ocak 1922 Ermenistan Komünist Partisi
2 Sarkis Lukaşin
(1883-1937)
21 Mayıs 1922 24 Haziran 1925
3 Sarkis Hаmbarcumyan
(1870-1944)
24 Haziran 1925 22 Mart 1928
4 Sahak Ter-Gabrielyan
(1886-1937)
22 Mart 1928 10 Şubat 1935
5 Abraham Guloyan
(1893-1983)
10 Şubat 1935 Şubat 1937
Halk Komiserleri Konseyi Başkanları
Resim İsim
(Doğum–Ölüm)
Görev Süresi Siyasi Parti
Başlangıç Bitiş
6 Sarkis Hаmbarcumyan
(1870-1944)
Şubat 1937 Mayıs 1937 Ermenistan Komünist Partisi
7 Stepan Akopyan
(1878-1961)
Mayıs 1937 21 Eylül 1937
8 Aram Piruzyan
(1907-1996)
23 Kasım 1937 Ekim 1943
9 Agasi Sarkisyan
(1905-1971)
Ekim 1943 1946
Bakanlar Kurulu Başkanları
Resim İsim
(Doğum–Ölüm)
Görev Süresi Siyasi Parti
Başlangıç Bitiş
9 Agasi Sarkisyan
(1905-1971)
1946 29 Mart 1947 Ermenistan Komünist Partisi
10 Sahak Karapetyan
(1906-1987)
29 Mart 1947 Kasım 1952
11 Anton Koçinyan
(1913-1990)
20 Kasım 1952 5 Şubat 1966
12 Badal Muradyan
(1915-1991)
5 Şubat 1966 21 Kasım 1972
13 Grigori Arzumanyan
(1918-1976)
21 Kasım 1972 28 Kasım 1976
G.A. Martirosyan
Geçici
(1934-2015)
28 Kasım 1976 17 Ocak 1977
14 Fadey Sarkisyan
(1923-2010)
17 Ocak 1977 16 Ocak 1989
15 Vladimir Markaryants
(1934-2000)
16 Ocak 1989 13 Ağustos 1990
16 Vazgen Manukyan
(1946–)
13 Ağustos 1990 25 Eylül 1991 Ulusal Demokrat Birlik

Ermenistan Cumhuriyeti (1991-günümüz)

Başbakan

Resim İsim
(Doğum–Ölüm)
Görev Süresi Siyasi Parti
Başlangıç Bitiş
1 Vazgen Manukyan
(1946–)
13 Ağustos 1990 22 Kasım 1991 Ulusal Demokratik Birlik
2 Gagik Harutyunyan
(1948–)
22 Kasım 1991 30 Temmuz 1992 Bağımsız
3 Hosrov Harutyunyan
(1948–)
30 Temmuz 1992 2 Şubat 1993
4 Hrant Bagratyan
(1948–)
2 Şubat 1993 4 Kasım 1996 Pan-Ermeni Ulusal Hareketi
5 Armen Sarkisyan
(1953–)
4 Kasım 1996 20 Mart 1997 Bağımsız
6 Robert Koçaryan
(1954–)
20 Mart 1997 10 Nisan 1998
7 Armen Darbinyan
(1965–)
10 Nisan 1998 11 Haziran 1999
8 Vazgen Sarkisyan
(1959-1999)
11 Haziran 1999 27 Ekim 1999[α]Cumhuriyetçi Parti
9 Aram Sarkisyan
(1961–)
3 Kasım 1999 2 Mayıs 2000
10 Andranik Markaryan
(1951-2007)
12 Mayıs 2000 25 Mart 2007[β]
Serj Sarkisyan
(1954–)
25 Mart 2007 4 Nisan 2007
11 4 Nisan 2007 9 Nisan 2008
12 Tigran Sarkisyan
(1960–)
9 Nisan 2008 13 Nisan 2014
13 Hovik Abrahamyan
(1958–)
13 Nisan 2014 13 Eylül 2016[4]
14 Karen Karapetyan
(1958–)
13 Eylül 2016 17 Nisan 2018[5]
15 Serj Sarkisyan
(1954–)
17 Nisan 2018[6]23 Nisan 2018[7]
Karen Karapetyan
(1958–)
23 Nisan 2018 8 Mayıs 2018
16 Nikol Paşinyan
(1975–)
8 Mayıs 2018 GörevdeSivil Sözleşme

Notlar

     α.   ^ 1999 Ermenistan parlamento baskını sırasında görevdeyken suikasta uğradı.

     β.   ^ Görevdeyken kalp krizi yüzünden öldü.

Kaynakça

  1. ^ "Hovhannes Kajaznuni and Aram Manukyan: Armenia's Forgotten Founding Fathers - Chai Khana". 2 Nisan 2018. 7 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "How much salary does the Prime Minister get?". iravaban.net. 9 Mayıs 2018. 12 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ LLC, Helix Consulting. "Constitution of the Republic of Armenia - Library - The President of the Republic of Armenia [the official site]". www.president.am (İngilizce). 19 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2018. 
  4. ^ RFE/RL; Press, Associated (8 Eylül 2016). "Armenian PM Hovik Abrahamyan resigns after weeks of unrest". The Guardian (İngilizce). ISSN 0261-3077. 8 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2016. 
  5. ^ Bedevian, Astghik. "Armenia's Ruling Party 'Open' To Opposition Candidates For PM". RadioFreeEurope/RadioLiberty (İngilizce). 7 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Nisan 2018. 
  6. ^ RFE/RL's Armenian Service; Gabrielian, Sisak; Aslanian, Karlen; Ghalechian, Narine; Chapple, Amos; AFP; Reuters (17 Nisan 2018). "Lawmakers Approve Sarkisian As Armenia's PM Despite Countrywide Protests". RadioFreeEurope/RadioLiberty (İngilizce). 17 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2018. 
  7. ^ Hairenik (23 Nisan 2018). "Breaking: Serge Sarkisian Resigns as Prime Minister". The Armenian Weekly (İngilizce). 23 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2018. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ermeni Devrimci Federasyonu</span> Ermenistan’da bir siyasi parti

Ermeni Devrimci Federasyonu, Ermeni siyasi partisi. Ermenistan'ın bağımsızlığını sağlamak amacıyla 1890'da kuruldu. Hâlen gerek Ermenistan Cumhuriyeti'nde gerek diasporadaki Ermeniler arasında aktif bir siyasi partidir. Doğu Ermenice adıyla Daşnaktsutyun olan örgütün adı Türkçeye Batı Ermenice'den bir takım ses değişikliklerinden sonra Taşnaksutyun olarak geçmiştir ve kısaca Taşnak adıyla da bilinir. Ermenicede Federasyon anlamına gelir; çünkü örgüt özellikle Rusya'daki Ermeni örgütleri başta olmak üzere birçok örgütün birleşmesinden oluştuğundan bu adın verilmesi uygun görülmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Ermenistan devlet başkanı</span> Ermenistanın devlet başkanı

Ermenistan devlet başkanı veya resmî adıyla Ermenistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı, Ermenistan'ın devlet başkanıdır. Devlet başkanı, Ermenistan Ulusal Meclisi tarafından yedi yıllık bir dönem için seçilir ve ülkenin bağımsızlığının ve toprak bütünlüğünün garantörüdür. Ermenistan'ın parlamenter sisteminde, başkan sembolik bir figürdür ve siyasi gücün çoğu meclise ve başbakana verilirken törensel görevler üstlenir.

<span class="mw-page-title-main">Arayik Harutyunyan</span> Dağlık Karabağ Cumhuriyetinin devlet başkanı, Ermeni politikacı.

Arayik Vladimiri Harutyunyan, Kafkaslar'da uluslararası bağımsızlığı tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'de 2020'den 2023'e kadar dördüncü cumhurbaşkanı olarak görev yapan Ermeni bir politikacıdır. Harutyunyan, 2007 ile 2017 yılları arasında başbakan olarak da görev yapmıştır. 2017 yılında başbakanlık kaldırılmadan önce ülkenin son başbakanıydı. Azerbaycan'ın Dağlık Karabağ ablukasının ortasında 1 Eylül 2023'te istifa etti.

Ermenistan Cumhuriyetçi Partisi, Ermenistan'da muhafazakâr bir siyasi partidir. Ülkenin bağımsızlığını kazanmasından sonra kurulan ilk parti olan Ermenistan Cumhuriyetçi Partisi, 140.000'i aşkın üyesiyle Ermenistan siyasetinin sağ kanadına önderlik etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hovik Abrahamyan</span> 13. Ermenistan başbakanı

Hovik Argami Abrahamyan, Ermeni politikacı. İktidardaki Ermenistan Cumhuriyetçi Partisi'nin bir üyesi olarak 13 Nisan 2014 tarihinde Ermenistan başbakanı oldu. Bundan önce 2012-2014 yılları arasında Ermenistan Millî Meclisi başkanlığı görevini yürüttü.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Makedonya başbakanı</span> Kuzey Makedonyanın hükûmet başkanı

Kuzey Makedonya başbakanı ya da resmî adıyla Kuzey Makedonya Cumhuriyeti Hükûmet Başkanı , Kuzey Makedonya Cumhuriyeti'nin hükûmet başkanlığını temsil eden makamdır.

<span class="mw-page-title-main">Danial Ahmetov</span> 6. Kazakistan başbakanı

Danial Kenjetayulı Ahmetov 13 Haziran 2003 - 9 Ocak 2007 tarihleri arasında Kazakistan Başbakanı olan Kazak siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Sudan başbakanları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu madde, 1952 yılında başbakanlık makamının kurulmasından günümüze kadar Sudan'ın hükûmet başkanlarını listelemektedir. Başbakanlık makamı 1989 darbesinden sonra kaldırılmış ve 2017 yılında Bekri Hasan Salih'in Cumhurbaşkanı Ömer el-Beşir tarafından başbakan olarak atanmasıyla yeniden kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Irak başbakanı</span> Irakın hükûmet başkanı

Irak başbakanı, Irak hükûmetinin başıdır. Irak Anayasası'nın koyduğu hükümler gereğince; Irak vatandaşı olan Şii Müslümanların arasından seçilir. Mevcut başbakan, 27 Ekim 2022 tarihinden beri Muhammed Şiya es-Sudani'dir.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan başbakanı</span> Gürcistanın hükûmet başkanı

Gürcistan başbakanı, Gürcistan Parlamentosu tarafından seçilip Gürcistan devlet başkanı tarafından atanan Gürcistan Bakanlar Kurulunun en kıdemli bakanıdır. Gürcistan Hükûmeti Başkanının resmi unvanı tarih boyunca değişmiştir, ancak liderin görev ve işlevleri sadece marjinal olarak değişmiştir. Gürcistan'ın ilk başbakanı Noe Ramişvili'dir.

<span class="mw-page-title-main">Nikol Paşinyan</span> 15. Ermenistan başbakanı

Nikol Vovayi Paşinyan, 8 Mayıs 2018'de Ermenistan başbakanı olarak göreve başlayan Ermeni siyasetçi, eski gazeteci ve editör. Asıl mesleği gazetecilik olan Paşinyan 1998'de kendi gazetesini kurdu ancak bir sene sonra gazetesi iftiralı yazı içerdiği gerekçesiyle kapatıldı. Dönemin Ulusal Güvenlik Bakanı Serj Sarkisyan'a hakaret ettiği gerekçesiyle bir yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1999-2012 yılları arasında Haykakan Zhamanak adlı gazetenin editörlüğünü yaptı. Ermenistan'ın ilk cumhurbaşkanı Levon Ter-Petrosyan'ın destekçisi olmakla birlikte, ikinci cumhurbaşkanı Robert Koçaryan, Savunma Bakanı Serj Sarkisyan ve onların müttefiklerine karşı eleştirel bir duruş sergiledi. Ermenistan'ın Rusya ile olan yakın ilişkilerini eleştirdi ve Türkiye ile daha yakın ilişkiler kurulması gerektiğini belirtti.

<span class="mw-page-title-main">2008 Ermenistan başkanlık seçim protestoları</span>

19 Şubat 2008'de yapılan Ermenistan cumhurbaşkanlığı seçiminin ardından Ermenistan'da seçim sahteciliğine karşı kitlesel protestoler düzenlendi. Bu protestolar Ermenistan'ın başkenti Erivan'da başarısız cumhurbaşkanı adayı ve Ermenistan Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı Levon Ter-Petrosyan'ın destekçileri tarafından düzenlendi.

Kamboçya başbakanı, Asya ülkesi Kamboçya'da 1945 yılından bu yana hükûmetin başında yer alan kişiye verilen unvandır.

<span class="mw-page-title-main">Sivil Sözleşme (Ermenistan)</span> Ermenistanda bir siyasi parti

Sivil Sözleşme, Ermenistan'da faaliyet gösteren merkezci bir siyasi partidir.

<span class="mw-page-title-main">Ulukbek Maripov</span>

Ulukbek Asamidinoviç Maripov ; d. 31 Ağustos 1979) Kırgız bir politikacıdır ve 3 Şubat 2021 - 12 Ekim 2021 tarihleri arası Kırgızistan'ın Başbakanıydı. Maripov, başbakan olarak atanmadan önce Kırgız Hesap Odası'na başkanlık etmişti.

2021 Ermenistan darbesi veya 25 Şubat Ermeni Muhtırası, Ermenistan Silahlı Kuvvetlerinin Genelkurmay Başkanı Onik Gasparyan ile üst düzey subayların Başbakan Nikol Paşinyan'a bir muhtıra vererek İkinci Paşinyan Hükûmeti'ni istifa etmeye zorladığı askerî müdahaledir.

<span class="mw-page-title-main">Anna Hakobyan</span>

Anna Vaçiki Hakobyan Ermeni gazeteci, editör. Ermenistan'ın şu anki Başbakanı Nikol Paşinyan'ın eşi. Armenian Times gazetesinin yazı işleri müdürüdür. Gayri resmi olarak, Ermenistan Cumhurbaşkanı eşlerine ayrılmış bir pozisyon olan "Ermenistan'ın First Lady'si" olarak kabul edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Şurnuh</span> Ermenistanda belediye

Şurnuh Ermenistan'ın Sünik bölgesindeki Goris Belediyesi'nde yer alan bir köy. Köy, Birinci Dağlık Karabağ Savaşı'ndan önce ağırlıklı olarak Azeri nüfusa sahip olsa da 1989'dan beri nüfusun çoğunluğu Ermenilerden oluşuyor. 2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması'nın bir parçası olarak Kubadlı Azerbaycan'a iade edildiğinde, daha önce belirsiz olan Ermenistan-Azerbaycan sınırının köyün içinden geçtiği tespit edildi. Sonuç olarak köyün 12 hanelik küçük bir kısmı Azerbaycan'ın kontrolüne girdi.

<span class="mw-page-title-main">Afganistan başbakanı</span> Afganistan İslam Emirliğinin hükûmet başkanı

Afganistan başbakanı, resmi adıyla Afganistan İslam Emirliği başbakanı, Afganistan'ın hükûmet başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ara Ayvazyan</span>

Ara Henrii Ayvazyan, Ermeni diplomat ve Ermenistan'ın eski Dışişleri Bakanı.