İçeriğe atla

Episkopos makamı

Episkopos makamı (Latinceepiscopalis sedes), asıl anlamıyla piskoposun resmen oturduğu kürsüdür. Katedra da denen bu resmî kürsü, piskoposun ana kilisesinde olup bu yüzden bu kiliseye piskoposun katedrali denmektedir.[1] Kürsüye bilhassa Doğu Ortodoks Kilisesi'nde ayrıca piskoposun tahtı da denmektedir.[2]

Kavram, aynı zamanda katedrâlin olduğu bilde için de kullanılmakta olduğundan[1] "Cebelitarık'ın Episkopos Makamı" şeklinde ifadelere sebeptir (İng. the Episcopal See of Gibraltar).[3]

Piskoposun kürsüsü, onun otoritesinin en eski simgesi olup[1] "makam" kelimesi, otoritesinin geçtiği bölge için kullanılır ve genellikle piskoposluk bölgesine tekabül eder[4] ve "Worcester'in piskoposun makamı içinde inşa edilmiştir".[5] Bazen daha önemli bir anlam alarak mesela piskopos otoritesi alındaki bir bölge demek olabilir.[6]

Bilhassa Batı'da Kutsal Makam denerek en çok Roma piskoposunun makamı denmek istenmektedir.

Kaynakça

  1. ^ a b c The Oxford Dictionary of the Christian Church (Oxford University Press 2005, ISBN 978-0-19-280290-3), s.v. see
  2. ^ Mesela Communiqué of the Ecumenical Patriarchate 11 Mart 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  3. ^ "Hansard report". 16 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2012. 
  4. ^ "The Lay Council and Congress of the See of Ebbsfleet". 14 Mart 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2012. 
  5. ^ "Priory of Little Malvern". 27 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2012. 
  6. ^ "Christianity in Crete (to 827)". 1 Ocak 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ocak 2012. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tallinn</span> Estonyanın başkenti

Tallinn, Estonya'nın başkenti ve ana liman kentidir. Estonya'nın kuzeyinde, Baltık Denizi'nin Finlandiya Koyu kıyısında, Finlandiya'nın başkenti Helsinki'nin 80 kilometre güneyinde yer alan Tallinn'in nüfusu 2022 itibarı ile 437.811'dir. Tallinn, aynı zamanda Estonya'nın temel finans, sanayi ve kültür merkezidir. Helsinki dışında yakın olduğu önemli şehirler, 300 kilometre güneyindeki Letonya başkenti Riga, 320 kilometre doğusundaki Rus şehri Sankt-Petersburg ve 380 kilometre batısındaki İsveç başkenti Stockholm'dur. 2023 yılının Yeşil Avrupa Başkenti seçilen Tallinn, ülkenin tek teknik üniversitesi olan Tallinn Teknoloji Üniversitesi'ne ev sahipliği yapmaktadır. Sosyal bilimler üzerine eğitim veren Tallinn Üniversitesi de bu şehirde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Almanlar</span> Almanya vatandaşları

Almanlar, Almanya'nın yerlileri veya sakinlerine ve bazen daha geniş olarak Almanca kökenli bir dili veya Almanca dilini anadili olarak konuşan kişilere denir. Almanya anayasası Almanya'da yaşayanları Alman vatandaşı olarak tanımlar. Bugün, Alman dili, Alman kimliğinin birincil kriteri olarak görülmektedir. Dünyadaki toplam Alman sayısına ilişkin tahminler 100 ile 150 milyon arasında değişmektedir ve çoğu Almanya'da yaşamaktadır.

Başpiskopos ya da Başepiskopos sözcüğü, Yunanca episkopos sözcüğünden gelir. Episkopos, epi (yukarıdan) ve -skopos (bakmak) sözcüklerinin birleşiminden oluşur ve "yukarıdan izleyen, gözeten" anlamlarına gelir.

<span class="mw-page-title-main">Katolik Kilisesi</span> Hristiyanlığın bir mezhebi

Katolik Kilisesi, ruhanî başı Roma Başpiskoposu (Papa) olan, en fazla cemaate sahip Hristiyan mezhebi. Dünyada yaklaşık 1,2 milyar mensubu vardır. Katolikler yoğun olarak Güney Amerika'da ve Avrupa'nın güneyinde bulunurlar.

Piskopos, bazı Hristiyan kiliselerinde, birkaç cemaatten oluşan bir bölgenin başpapazı olan, fetva verme yetkisine sahip üst kademeden din adamı.

Papaz, Hristiyan din adamları için kullanılan sözcük. Türkçeye 1300'lü yıllarda Rumca papas sözcüğünden geçmiştir. Türkçede rahip sözcüğü de bazen papaz anlamında kullanılır ancak her rahip bir papaz değildir. Rahip sözcüğü zaman zaman İslam dışındaki dinlerdeki din adamları için de kullanılır. Rahip sözcüğü Arapça kökenlidir. Farsça kökenli peder sözcüğü de Türkçede zaman zaman papaz anlamında kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Aziz Sava Katedrali</span>

Aziz Sava Tapınağı veya Aziz Sava Katedrali Sırbistan'ın başkenti Belgrad'da bulunan bir Ortodoks kilisesidir. Kilise, Sırp Ortodoks Kilisesi'nin kurucusu ve Orta Çağ Sırbistan'ında önemli bir kişilik olan Sava'ya ithaf edilmiştir. Vračar platosunda, Osmanlı Paşası Sinan Paşa tarafından 1595'te Sava'nın gömüldüğü düşünülen yere kurulmuş olan kilise mevkisi sebebiyle Belgrad şehir görünümünde göze çarpmaktadır. Her ne kadar, bir piskoposun yeri olmayışı sebebiyle - Belgrad Metropolitan Piskoposu'nun mekânı Aziz Mikail Katedralidir - teknik anlamda katedral olmasa da yabancı dillerde büyüklüğü ve önemi sebebiyle sıklıkla katedral olarak anılır. Özgün Sırpça isminde tapınak (hram) olarak anılır ve tapınak sözcüğü Doğu Ortodoks Kilisesinde kilise anlamında kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Birinci Konstantinopolis Konsili</span>

Birinci Konstantinopolis Konsili, 381 yılında I. Theodosius tarafından İstanbul'da toplanan konsildir. İznik Konseyi tarafından kurulan inanç sisteminin onaylanması ve Ariusçuluk ihtilafı ile ilgilenmiştir. Aya İrini Kilisesi'nde 381 yılının Mayıs ile Temmuz ayları arasında toplanmıştır.

Blakernai Bizans İmparatorluğu başkenti Konstantinopolis'in kuzeybatı kesiminde bir semt. Doğu Hristiyanlığı'nın Kutsal su mekanıdır ve birçok öne çıkan kilise buraya inşa edilmiştir. Bilhassa en tanınanı Meryem Ana Kilisesidir, bu kilise imparatoriçe Pulcheria tarafından yaklaşık 450 yılında inşa ettirilmiş, imparator I. Leo tarafından genişletilmiş, I. Justinianus tarafından 6. yüzyılda yenilenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kutsal Makam</span> Katolik Kilisesinin Piskoposluk Yönetimini ile Vatikanı yönetmek için piskoposlarca yönetilen bir yetki alanı oluşumu

Santa Sede (Latince: Sancta Sedes) veyahut Papalık Makamı; Batı Avrupa dillerinde "Aziz Sandalye", "Apostolik Makam", "Kutsal Koltuk" olarak adlandırılır. Bu isimlendirme Vatikan'ın devlet pozisyonunu belirleyen resmi isimlendirmesidir. Nihayetinde Roma’da bulunan Katolik Kilisesi'nin Piskoposluk Yönetimi'ni içerir ve devleti yönetmek için piskoposlarca yönetilen bir yetki alanı oluşumudur. Bu isimlendirme ise; Papa ile beraber Devlet Sekretaryasını, farklı Kongregasyonlarını ve papalık konseylerini içerir. Bütün bu sistemin başında bulunan kişiye de 'Başpiskopos' denir ve bu haliyle 'Papa'ya işaret etmektedir. Kısaca, Papalık Makamı, Katolik Kilise'sinin merkezi yönetimi olarak kabul edilebilir ve nihayetinde alışılagelen en basit isimlendirmesiyle buna Vatikan denilir.

<span class="mw-page-title-main">Sevilla Katedrali</span> İspanyada bulunan bir Roma Katolik katedrali

Sevilla Katedrali veya Azize Meryem Katedrali İspanya’nın Endülüs bölgesinin Sevilla şehrinde yer alan bir Roma Katolik katedralidir. Dünyanın en büyük gotik kilisesi ve en büyük üçüncü kilisesidir. Ayrıca dünyanın en büyük katedrali olan bu dini yapı 1987 yılında UNESCO tarafından Alcázar ve Batı Hint Adaları Genel Arşivi yapıları ile birlikte Dünya Mirası ilan edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Azize Meryem Kilisesi</span>

Marienkirche, Berlin'de bir kilise. Kilise Alexanderplatz'ın hemen yanında Karl-Liebknecht-Straße üzerindedir. Yapım tarihi tam bilinmemekle birlikte, Alman kayıtlarında ilk olarak 1292 yılında ismine rastlanmaktadır. Onüçüncü yüzyılın başlarında yapıldığı düşünülmektedir. Önceleri Katolik kilisesiyken reform sonrası Protestan kilisesi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Praefectus urbi</span>

Praefectus urbanus ya da praefectus urbi, Roma şehri praefectusu ve sonra Konstantinopolis'in bu görevlisi için kullanılmıştır. Makam Roma Krallığı döneminde ortaya çıkmış, cumhuriyet ve imparatorluk boyunca devam etmiştir ve İlk çağın yüksek önemli bir ünvanı olmuştur. Makam Batı Roma İmparatorluğu çökene kadar ayakta kalmıştır ve Roma'nın son praefectus urbanus'unun 599 yılında Iohannes isimli birisi olduğu kaydedilmiştir. Doğu'da, Konstantinopolis'te, makam 13. yüzyıla kadar ayakta kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ankiralı Theodotos (episkopos)</span>

Ankyralı Aziz Theodotos, Ankyra'nın 5. yüzyılda yaşamış episkoposu.

Hieromartir Klementos, Ankyra Episkoposu ya da kısaca Ankyralı Klementos, Roma İmparatoru Diocletianus döneminde Ankyra episkoposluğu yapan Hristiyan klerik. Roma otoriteleri tarafından tutuklanıp Diocletianus tarafından yargılanmıştır. İmparator Diocletianus Klementos'u Pagan olmaya zorlamasına rağmen Klementos bunu kabul etmemiş ve türlü işkencelere maruz kalmıştır. 312'de Kutsal Liturji'yi kutladığı sırada bir Roma askeri tarafından başı kesilerek öldürülmüştür. Miladi takvime göre 23 Ocakta, Jülyen takvimine göre 5 Şubatta aziz ilan edilmiş

Piskoposluk, bir piskoposun dînî idâresi altında olan bölgedir. Batı Hristiyanlığında, piskoposluk bölgesi bir piskoposun yetki alanıdır. Yardımcı piskoposlar da bulunabilir. Bir piskoposluğun alt bölgelerine pariş denilir. Piskoposluk için kullanılan diocese, diócesis, diocèse, vb. isimler Yunanca διοίκησις (diokisis) isminden gelmektedir. Doğu Hristiyanlığında bu kelime, patriklik bölgesi anlamında kullanılmaktadır. Bu sebeple, Doğu Hristiyanlığında, patriğin astları konumundaki piskoposlar, parişlerin yöneticileridir. Bu sisteme piskoposluk yönetim sistemi denir. Başpiskoposluk, bir piskoposluktan hiyerarşik olarak üstündür. Başpiskopos, bir metropolit olabilir. Metropolitler, bir kilise eyâleti yöneticisidirler. Kilise eyâletleri, piskoposluklardan meydâna gelir ve eyâletin merkezi bir kilise metropolisidir. Kilise metropolisi, bâzen bir yerleşim yeri olan metropolisle çakışıktır. Bu yönetim düzeni, temel olarak, kiliselerin Roma eyâletlerine göre teşkilatlanması ile ortaya çıkmıştır. Metropolitlerin idâre ettiği kilise eyâletinde çalışan ve onun astı olan piskoposlara sufragan piskopos denir. Orta Çağ Avrupasında piskopos prensler ortaya çıktı. Yönetim alanlarındaki bölgenin hem piskoposu hem de siyâsî lideri durumundaki bu yöneticilerin alanları bâzen özerk bâzen de tam bağımsız siyâsî devlet olarak tezâhür etti.

<span class="mw-page-title-main">Diyonisyus</span> 25. Katolik Kilisesi papası (200-268; pd. 259-268)

Dionysius, 22 Temmuz 259'dan 268 yılındaki ölümüne dek görev yapan Roma Piskoposu (Papa).

Amasyalı Asterius 380-390 yılları arasında Amasya’nın avukat ve episkoposuydu. Asterius hem Katolik hem de Ortodoks Kiliseleri tarafından hürmet edilen bir azizdir. Ekim’in 30’unda anılır.

<span class="mw-page-title-main">Fulton J. Sheen</span> Amerikalı piskopos (1895 – 1979)

Fulton John Sheen, vaazları ve özellikle televizyon ve radyodaki çalışmalarıyla tanınan Katolik Kilise'nin Amerikalı bir piskoposuydu.

<span class="mw-page-title-main">Katolik Kilisesi Hiyerarşisi</span>

Katolik Kilisesi'nde hiyerarşi, episkoposlardan, rahiplerden ve diyakonlardan oluşur. "Hiyerarşi" terimi dini anlamda, gerçek bir birlik için gerekli olan armağanların ve görevlerin çeşitliliğine saygı göstermek amacıyla, Kilise'nin, yani Katolik inancına göre Mesih'in Bedeni'nin "kutsal düzeni" anlamına gelir.