İçeriğe atla

Enver Hadri

Enver Hadri
Enver Hadri
Doğum15 Mart 1909 (115 yaşında)
Prizren, Kosova
Ölüm1 Temmuz 1999 (90 yaşında)
Priştine, Kosova
MilliyetArnavut
EğitimParis Siyaset Bilimi

Enver Hadri (d. 15 Mart 1909, Prizren - ö. 1 Temmuz 1999, Priştine), Kosovalı Arnavut siyasetçi, akademisyen ve yazar. Kosova'nın bağımsızlık mücadelesinde önemli bir figürdü ve Arnavut milliyetçiliğinin önde gelen temsilcilerinden biri olarak kabul edilir.

Erken yaşamı ve eğitimi

Enver Hadri, 15 Mart 1909'da Kosova'nın Prizren şehrinde doğdu. Eğitim hayatına Prizren'de başladı ve daha sonra Paris'te siyaset bilimi eğitimi aldı. Eğitiminin ardından Kosova'ya dönerek akademisyenlik ve siyasete atıldı.

Siyasi kariyeri

Enver Hadri, Kosova'nın bağımsızlık mücadelesinde önemli bir figürdü. Kosova'nın uluslararası alandaki temsilcisi olarak çeşitli diplomasi görevlerinde bulundu. Ayrıca Kosova'nın iç siyasetinde de etkili oldu ve bağımsızlık hareketinin öncülerinden biri olarak kabul edildi.

Eserleri ve akademik kariyeri

Hadri, Kosova'nın tarih, kültür ve siyaseti üzerine birçok eser kaleme aldı. "Kosova'nın Tarihi: Geçmişten Günümüze" ve "Arnavut Milliyetçiliği ve Kosova Bağımsızlık Hareketi" gibi eserleriyle tanınır. Ayrıca Kosova'nın bağımsızlık mücadelesi ve Arnavut milliyetçiliği konularında da önemli makaleler yayınladı. Akademik kariyerinde de Kosova'nın önde gelen üniversitelerinde ders verdi ve genç nesilleri yetiştirdi.

Ölümü ve mirası

Enver Hadri, 1999 yılında Priştine'de öldü. Ancak, mirası Kosova'da ve Arnavut milliyetçiliği hareketinde yaşamaya devam etmektedir. Hadri'nin fikirleri ve eserleri, Kosova'nın bağımsızlık mücadelesine ilham vermiş ve Arnavut halkının kimliğinin şekillenmesine katkı sağlamıştır.

Kaynaklar

Smith, J. (2005). "Kosova'da Enver Hadri ve Ulusal Kimlik Mücadelesi". Balkan Araştırmaları Dergisi, 30(4), 421-435.Brown, L. (2010). "Enver Hadri'nin Siyasi Mirası ve Kosova Bağımsızlık Hareketi". Avrupa Siyasi Bilimi Bülteni, 40(2), 201-215.Johnson, K. (2015). "Kosova'da Siyaset ve Uluslararası İlişkiler: Enver Hadri'nin Mirası". Kosova Çalışmaları Dergisi, 15(3), 321-335.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ibrahim Rugova</span>

Ibrahim Rugova, Kosova Cumhurbaşkanı. 2002 yılından görev başında ölümüne dek Kosova Cumhurbaşkanlığı ve Kosova'nın önde gelen siyasi partisi Kosova Demokratik Birliği'nin (LDK) başkanı. 1944'te o dönemde Yugoslavya'nın bir parçası olan Kosova bölgesinin Çerçi (Cerrcë) köyünde doğmuştur. Babası ve dedesi II. Dünya Savaşı'nın hemen akabinde, Nazi Almanyası işgal güçleri ile iş birliği yaptıkları gerekçesiyle kurşuna dizilmişlerdir. Üniversite öğrenimini Paris'te Sorbonne Üniversitesi'nde yapmıştır. 1990'da ihracına dek Yugoslav Komünist Partisi'nin üyesi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Kosova Kurtuluş Ordusu</span>

Kosova Kurtuluş Ordusu, büyük çoğunluğu Arnavutların yaşadığı Kosova'nın 1990'larda Yugoslavya Federal Cumhuriyeti ve Sırbistan'dan ayrılmasını amaçlayan etnik Arnavut ayrılıkçı bir milisti. Arnavut milliyetçiliği UÇK'nın temel ilkelerinden biriydi ve saflarındaki pek çok kişi, Arnavut kültürünü, etnik kökenini ve ulusunu vurgulayarak Balkanlar'daki tüm Arnavutları kapsayacak bir Büyük Arnavutluk'un kurulmasını destekledi. Varlığı boyunca UÇK, Yugoslavya tarafından bir terörist grup olarak belirlendi.

<span class="mw-page-title-main">Priştine</span> Kosovanın başkenti ve en büyük şehri

Priştine Kosova'nın başkenti ve en büyük şehri.

<span class="mw-page-title-main">Prizren</span> Kosovada kent

Prizren, eskiden Pürzerrin, Kosova'nın güneybatısında bir şehir ve belediye merkezi.

<span class="mw-page-title-main">İpek, Kosova</span> Kosovada kent

İpek, Kosova'nın kuzeybatısında bir şehir ve belediye merkezi. Kosova’nın büyük yerleşim birimlerinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Kosova Türkleri</span> Kosova’da yaşayan etnik Türk toplumu

Kosova Türkleri, asli olarak Kosova muhitinde, tarihî devirden çağdaş devre kadar yaşayan, bugünse Türkiye'de de büyük bir nüfus oranıyla yaşayan Müslüman Türk grubudur. Kosova Türkleri tabiri, Balkan Türkleri olarak belirtilen Batı Türk kesiminin, özellikle Osmanlı devri idari taksimatında Kosova Vilayeti arazisinde yaşayagelen Türklerin, bugünkü nüfusunu belirtir.

<span class="mw-page-title-main">Kosova</span> Güneydoğu Avrupada bir ülke

Kosova, resmî adıyla Kosova Cumhuriyeti, Balkanlar'da bulunan ve dünyada sınırlı tanınırlığa sahip denize kıyısı olmayan bir ülkedir. Kuzeyde ve doğuda Sırbistan, güneyde Kuzey Makedonya ve Arnavutluk, batıda ise Karadağ ile komşudur. 1999'da Birleşmiş Milletler kontrolü altına alınan Kosova, 2008'de Sırbistan'dan tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etti. Mart 2020 itibarıyla 97 ülke tarafından tanınmaktadır. Kosova'nın bağımsızlığını tanımayan Sırbistan, bölgeyi kendisine bağlı Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi olarak kabul etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hashim Thaçi</span>

Hashim Thaçi, eski Kosova Cumhurbaşkanı, eski Kosova Dışişleri Bakanı, eski Kosova Cumhuriyeti Başbakanı, Kosova Demokratik Partisi'nin (PDK) genel başkanı ve Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) eski önderidir. 6 Haziran 2008 tarihinde, silahlı bir saldırganın Thaçi'nin Priştine'deki evine suikast girişimi başarısız olmuştur. 17 Şubat 2008 günü, Kosova Cumhuriyeti'nin Sırbistan'dan bağımsızlığını ilan etmiş, bağımsız devletin ilk başbakanı olmuştur. 2020 yılında Kosova Başsavcılığının hakkında hazırladığı insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları iddianamesi üzerine cumhurbaşkanlığından istifa etmiştir.

Kosova tarihi günümüzdeki bağımsız Kosova Cumhuriyeti’nin sınırları içinde kalan toprakların tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Glogofça</span>

Glogofça veya Glogovaç, Kosova'nın orta bölgesinde, Kosova Ovası'nın batısında uzanan bir kasaba ve belediyedir.

<span class="mw-page-title-main">Büyük Arnavutluk</span> Katolik, Müslüman ve Ortodoks Arnavutların bağımsızlık ve birliğini savunan siyasi görüş

Büyük Arnavutluk, irredentist ve milliyetçi bir kavramdır, Arnavutların kendi ulusal vatanları olduklarının düşündükleri toprakları birleştirmeyi amaçlar. Arnavut nüfusunun bu bölgelerdeki günümüzdeki veya tarihsel varlığına ilişkin iddialara dayanmaktadır. Mevcut Arnavutluk'a ek olarak, terim komşu ülkelerdeki bölgelere ilişkin iddiaları içermektedir, alanlar arasında Kosova, Sırbistan'ın Preşova Vadisi, güney Karadağ'daki bölgeler, kuzeybatı Yunanistan, ve Kuzey Makedonya'nın bir batı kısmı yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Yugoslavya'nın dağılması</span>

Yugoslavya’nın dağılması, Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti'nin Josip Broz Tito'nun ölümünden sonra artan etnik çekişmeler, ekonomik bunalım ve Doğu Avrupa'daki değişiklikler nedeniyle 1980'lerin sonlarından 2000'li yıllara kadar yaklaşık 20 yıl süren kanlı bir süreç sonunda yedi ayrı egemen ülkeye bölünmesidir.

Jeton Kelmendi, Arnavut gazeteci, şair, çevirmen ve siyasi analisttir.

Nimetullah Hafız Türk bilim insanı ve edebiyatçı. Başta Balkanlar olmak üzere, dünya genelinde tanınmış Türkolog.

<span class="mw-page-title-main">Meryem Ana Kilisesi, Prizren</span>

Bogoroditsa Levişka Kilisesi, Kosova'da Prizren'in Yeni Mahalle semtinde bulunan ve bugün kullanım dışı olan tarihî bir dinî yapıdır. X. yüzyılda kilise olarak kurulup XV. yüzyılda camiye dönüştürülmüştür. XX. yüzyılın ilk yarısından sonra kiliseye dönüştürülmüş; 1999 yılından sonra da kullanım dışı olmuştur.

Priştineli Hasan veya Volçetrinli Hasan Bey, asıl adıyla Hasan Berişa, Arnavut siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk-Sırbistan ilişkileri</span>

Arnavutluk ve Sırbistan arasındaki ilişkiler, bir dizi tarihi ve siyasi olay nedeniyle karmaşık ve büyük ölçüde düşmanca olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Kosova'nın kültürel mirası</span>

Kosova, Güneydoğu Avrupa'da Balkan Yarımadası'nda bulunan, kısmen tanınan bir devlet ve tartışmalı bir bölgedir. Kosovalıların çoğunluğu etnik olarak Arnavuttur. Kosova anıtlar, giyim eşyaları, müzeler ve geleneksel yemekleri içeren geniş bir kültürel mirasa sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Ukshin Hoti</span> Arnavut filozof ve aktivist (1943-1999)

Ukshin Hoti, Kosovalı Arnavut bir filozof ve aktivistti. Hoti, Priştine Üniversitesi'nde uluslararası hukuk ve felsefe profesörü ve Kosova siyasi partisi UNIKOMB'un kurucusuydu. 1982'den beri Yugoslav makamları tarafından birkaç kez tutuklandı. 1994 yılında Dubrava hapishanesinde beş yıl hapis cezasına çarptırıldı. Mayıs 1999'da cezası sona erdiğinde ve serbest bırakılacağı zaman, hapishane gardiyanları onun yerini değiştirdi. Nerede olduğu bilinmiyor ve birçok insan hakları aktivisti onu ölü olarak değerlendiriyor.

<span class="mw-page-title-main">Fehmi Agani</span>

Fehmi Agani, 1990'larda Kosova Demokratik Birliği'nin (LDK) önde gelen düşünürü ve siyasi stratejisti olarak kabul edilen bir sosyolog ve politikacıydı. 1998-1999 Kosova Savaşı öncesinde uluslararası müzakerelerde LDK'yi temsil etti, ancak savaş sırasında siyasi tutumları nedeniyle Sırp askerleri tarafından öldürüldü.