İçeriğe atla

Echiichthys vipera

Echiichthys vipera
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Animalia
Şube:Chordata
Sınıf:Teleostei
Takım:Perciformes
Familya:Trachinidae
Cins:Echiichthys
Tür: E. vipera
İkili adlandırma
Echiichthys vipera
(Cuvier, 1829)
Dağılımı
Sinonimler
  • Trachinus vipera Cuvier, 1829
  • Trachinus horridus Gronow, 1854

Echiichthys vipera (yaygın adıyla varsam balığı) zehirli olan Trachinidae (Trakonya veya çarpan balıkları) familyasının bir türüdür. Genellikle açık denizlerin kumul yataklarında kıyılara yakın görülür. Hem kıyılara yakın hem de zehirli bir tür olması dolayısıyla en tehlikeli türler arasındadır.

Özellikleri

Yaklaşık 18 cm uzunluğa kadar büyüyebilmesine karşın genellikle 15 cm'den kısa ve ince uzun vücut yapısına sahiptir.Genel olarak arka kısımları grimsi kahverengi, ön kısımları gümüşi beyazdır. Gözlerinin etrafında dikenleri bulunmazken birinci sırt yüzgeçlerinde ve solungaç kapağındaki yüzgeçlerde çok etkili zehirli dikenler bulunur.[1]

Zehir etkileri

Echiichthys vipera'nın zehirli dikeninin batması akut ve yoğundur. Ağrısı batan organın çevresine dağılır.[2] Ağrının şiddeti ilk dakikalarda çok yüksek olurken, yavaş yavaş azalmaya başlar. Batan organdaki ağrı yerini karıncalanma gibi bir hisse bırakarak yirmi dört saat boyunca etkilemeye devam edebilir. Nadir olarak ayak tabanındaki batmalarda koldaki lenf düğümlerine, batma ellerdeyse eğer koltuk altındakilere kadar yayılabilir.

İlk yardım olarak en iyi yöntem yarayı yıkayıp temizlemek, sonrasında protein temelli zehrin yok olmasına yardımcı olmak ve ağrıyı azaltmak için en az bir saat boyunca sıcak suda bekletmektir. Su sıcaklığı 40 °C (104 °F) ve üzeri olacak şekilde veya hasta ne kadar sıcak suya dayanabiliyorsa, o kadar sıcak olmalıdır.

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ Bülent Gözcelioğlu. "Yazı PDF Dosyası" (PDF). s. 94. 29 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 29 Temmuz 2021. 
  2. ^ "pagina trasferita". W3.uniroma1.it. 27 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2013. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Balık</span> solungaç taşıyan, tetrapod olmayan ve suda yaşayan omurgalı hayvan

Balıklar poikloterm olan, neredeyse sadece suda yaşayan ve solungaçları ile solunum yapan, soğuk kanlı, yürekleri çift gözlü, çoğunun vücudu pullu, genellikle yumurta ile üreyen omurgalı hayvanlardır. Bazı türler canlı doğurarak ürer. Mesela tatlı su balıklarından Lepistes'in yumurtaları anne karnında çatlar ve canlı doğum gerçekleşir. Çiklitgillerde ise kuluçka süresi dişinin ağzında gerçekleşir. Ağzında yumurtaları çeviren, mantarlaşmasını engelleyen dişi yumurtalar çatlayana hatta yavrular serbestçe yüzmeye başlayana kadar onları ağzındaki kesesinde korur. Balıklar su yaşamındaki en önemli varlıklardan bir tanesidir. Nehir, göl, akarsu, okyanus ve denizlerde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Barbunya (balık)</span> genellikle okyanuslarda yaşar

Barbunya, Mullidae familyasından bir balık türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Katil balina</span>

Katil balina, Orka olarak da bilinir, okyanus yunusları ailesinin en iri üyesidir. Yayılım genişliği olarak dünyada en yaygın ikinci memelidir ve tüm okyanuslarda bulunur. Çok yönlü bir yırtıcıdır ve balık, deniz kaplumbağası, kuş, fok, köpek balıkları ve hatta diğer genç ve küçük yunusları yer. Bu şekilde deniz besin zincirinin en üst noktasındadır. Katil balina ayrıca diğer balinalara özellikle gri balinalara da saldırır.

<span class="mw-page-title-main">Mürekkepbalığı</span> balık türü

Mürekkepbalığı, Kafadanbacaklılar (Cephalopoda) sınıfının, Onkollular (Decapodiformes) grubundan denizlerde yaşayan bir yumuşakça. Hepsi ayrı eşeylidir. Diğer adı Sübye'dir.Solungaç solunumu yaparlar. Ağız bölgesinden çıkan 10 adet kolları vardır. İki kolu diğerlerinden daha uzundur. Dinlenme halinde içe çekilmiş olan bu kollarını avlarını yakalamak veya korunmak amacıyla ileri doğru fırlatırlar. Kollarının iç yüzeylerinde çok sayıda vantuz (emeç) bulunur. Vantuzların içleri dişli boynuzsu yapılarla bezenmiştir. Ilıman ve sıcak denizlerin kıyı sularında bol rastlanırlar. Boyları 17 cm ile 17 metre arasında değişen türleri vardır. Çoğu 50–60 cm arasındadır. Türkiye'de Akdeniz kıyılarında avlanırlar. Yırtıcı hayvanlardır. Balık, karides, yengeç ve diğer yumuşakçalarla beslenirler. Bazen balık sürülerine dalar veya ufak mürekkepbalığı kolonilerini takip edip karınlarını doyururlar. Mürekkepbalığı, avına arkasından yaklaşıp omuriliğini ısırarak kopartır ve felç etmek suretiyle öldürür. Bazen her avdan sadece bir ısırık alıp dinlenmeye çekilir. Vantuzlu dokunaçlarıyla avlarını yakalar, kollarıyla da ağza götürürler.

<span class="mw-page-title-main">Kafadanbacaklılar</span> bacak uzvu kafasına çok yakın bölgede bulunan canlılara verilen isim

Kafadan bacaklılar (Cephalopoda), çok hücreli omurgasız hayvanların yumuşakçalar (Mollusca) şubesinin en gelişmiş sınıfı. Başları büyük olup gözleri ve sinir sistemleri iyi gelişmiştir. Başlarının ön kısmından çekmenli veya çengelli kollar uzanır. Bunlarla avlarını yakalar ve sürünebilirler.

<span class="mw-page-title-main">Kaya balığı</span>

Kaya balığı, oldukça geniş bir balık türü ailesi olan 200'den fazla cinsi ve 2.000'den fazla türü bulunan Gobiidae familyasından bir balıktır. Çoğunluğu tipik olarak 10 cm büyüklüğünde olup, göreceli olarak oldukça küçüktürler. Bu türden Trimmatom nanus ve Cüce kayabalığı, dünya üzerinde bilinen en küçük omurgalı türlerindendir ve büyüdüklerinde boyları 1 cm'nin (3/8) altında olur. Gobioides ve Periophthalmodon cinsleri gibi bazı kaya balığı türleri ise 30 cm (1 ft) uzunluğa kadar ulaşabilir veya bu boyu da aşabilirler. Az sayıda insan için bir gıda olarak önemi bulunmasına rağmen, özellikle morina, mezgit balığı, barramundi, yassı balıklar kadar ticari açıdan önemi olan balıklardır. Pek çok ülkede önemli bir av türüdürler. Brachygobius gibi bazı kaya balığı türlerine ise, akvaryumlarda beslemek için yoğun ilgi gösterilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Çapak balığı</span>

Çapak balığı, sazangiller (Cyprinidae) familyasına ait bir tatlısu balığı türü.

<span class="mw-page-title-main">Kızılkanat</span>

Kızılkanat, sazangiller (Cyprinidae) familyasına ait bir tatlısu balığı türü. Avrupa'da Ural Dağları'ndan İspanya'nın doğusuna kadar ve Finlandiya'dan İtalya'nın kuzeyine kadar yaygındır. Türkiye'nin sadece kuzeyinde bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Tetraodontiformes</span>

Tetraodontiformes, kemikli balıklar sınıfına ait olan ve aralarında ilginç yeteneklere sahip 500 balık türünü içeren bir takımdır.

<span class="mw-page-title-main">Güneş balığı</span>

Güneş balığı ya da Ay balığı (Mola mola. Latince mola değirmen taşı demektir), Molidae familyasına ait balık türüdür. Lezzetsiz ve kötü kokan etinden dolayı ticari değeri yoktur.

<i>Akdeniz uçan balığı</i>

Akdeniz uçan balığı, Exocoetidae familyasına Akdeniz'e özgü bir balık türü. Antik çağın büyük düşünürü Aristoteles'in yazılarında bile sözü edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">İskorpit balığı</span>

İskorpit, Scorpaenidae familyasından bir balık türü. Lipsoz balığına benzer fakat Lipsoz'a göre daha küçük ve daha koyu renklere sahiptir.

<i>İspermeçet balinası</i> En büyük dişli balina türü

İspermeçet balinası, Physeteroidea familyasından tüm okyanuslarda yaygın olan balina türü. Kaşalot da denilir. Yetişkin erkekler yazın kutup sularına göç eder. Akdeniz'de görülen en yaygın balina türüdür. Türkiye'de görülmüş 4 balina türünden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Aslan balığı</span> Zehirli balık cinsi

Aslan balığı (Pterois), Hint Okyanusu ve Büyük Okyanus'un batı kısımlarında, Kızıldenizde, mercan kayalıklarda yaşayan zehirli deniz balıklarından oluşan bir cinstir. İnsanlar için tehlike teşkil ederler. Kıyıya yakın yerler ile 50 metre derinlik arasındaki kısımlarda yaşarlar.

<span class="mw-page-title-main">Kahverengi pelikan</span> pelikangiller (Pelecanidae) familyasından 8 pelikan türünün en küçüğü olan bir su kuşu

Kahverengi pelikan, pelikangiller (Pelecanidae) familyasından 8 pelikan türünün en küçüğü olan bir su kuşu türüdür. Amerika'da yaşayan bu kuş türü ABD'nin güney ve batı sahillerinde en iyi bilinen kuş türlerinden biridir. Batı Yarımkürede bulunan üç pelikan türünden biri olduğu gibi balıkları denize dalarak avlayan iki pelikan türünden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Siyah çeneli yunus</span> Bir Memeli Türü

Siyah çeneli yunus ya da Peale yunusu, yunusgiller (Delphinidae) familyasından Lagenorhynchus cinsindeki altı yunus türünden biridir. Bu küçük yunus türü Güney Amerika'nın en güneyinde yer alan Ateş Toprakları'nın çevresindeki sularda yaşar.

<span class="mw-page-title-main">Sıçansılar (balık)</span>

Sıçansılar (Chimaeriformes) Kıkırdaklı balıklar sınıfından bir balık takımıdır. Çeşitli dillerde deniz kedileri (Seekatzen), hayalet balık (spookfish), hayalet köpekbalığı gibi farklı şekillerde de nitelenirler. Köpekbalıkları ve vatozlarla birlikte kıkırdaklı balıklar sınıfının üçüncü büyük taksonunu oluştururlar.

Sakarya kaya balığı, Sakarya nehrinin kolları olan Tozman ve Porsuk çaylarında yaşayan sazangiller familyasından tatlısu balığı türü. Boyu kadar 11.5 cm uzayabilen bir dip balığıdır. Yakın türlerden ayrılan özellikleri şunlardır: Göğüs yüzgeçlerinin arasının pullu oluşu, vücudunun yan taraflarında 39-42 tane delikli pul bulunması, pelvik yüzgeçleri ile anüs arasında 6-8 pul bulunması, baş uzunluğunun standart boyun %27,2-30'u kadarı olması.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey gerçek balina yunusu</span>

Kuzey gerçek balina yunusu, Büyük Okyanus'un kuzeyinde bulunan küçük ve ince bir deniz memeli türü. Kuzey Pasifik'in derin sularında genellikle diğer deniz memelileriyle de birlikte 2.000'e kadar ulaşan sayıda gruplarla dolaşırlar. Bu tür iki gerçek balina yunusu türünden birisidir, diğeri ise Güney Yarımküre'nin soğuk sularında bulunan güney gerçek balina yunusudur.

<span class="mw-page-title-main">İzmarit</span> Balık türü

İzmarit, Sparidae familyasından, Atlas Okyanusu'nun doğusu, Akdeniz ve Karadeniz'de yaşayan balık türü.