İçeriğe atla

Dürüm

Dürüm
Füme tavuklu ve avokadolu dürüm
TipiSandviç
Ana malzemelerİsteğe göre tavuk veya kırmızı et, sebze, sos, yassı ekmek

Dürüm, iç malzemelerin dışına sarılmış yumuşak bir yassı ekmek ile yapılan bir yemektir.

Genelde yassı ekmekler buğday ekmeği, lavaş veya pidedir; iç malzeme soğuk dilimlenmiş et, kümes hayvanları veya balık, rendelenmiş marul, doğranmış domates veya pico de gallo, guacamole, sote mantar, domuz pastırması, ızgara soğan, peynir ve ranch sos veya ballı hardal gibi bir sos içerebilir.

Tarih

Bir mutfakta dürümün hazırlanışı

Meksika, Akdeniz ve Güney Asya'daki insanlar 1900'lü yıllardan beri dürüm yiyorlar. Meksikalılar bu dürümlereburrito adını verir. Genellikle et, fasulye, pirinç, peynir ve diğer malzemelerle doldurulmuş buğday ekmeği veya tortilla olmak üzere farklı çeşitlerde tüketirler.

Batı usulü dürüm, muhtemelen Meksika ve Tex-Mex burrito'nun bir genellemesi olarak Kaliforniya'dan geliyor ve 1990'larda popüler oldu.[1] 1980'lerin başında "I Love Juicy" adlı bir Güney Kaliforniya zincirinde icat edilmiş ve adlandırılmış olabilir.[2][3] NYC'deki OVO Bistro, dürüm sandviçini 1990 yılında "Kral Edward" adı altında tanıttı. Connecticut, Stamford'daki Bobby Valentine Sports Gallery Cafe'nin bazen dürümü yaklaşık olarak aynı zamanda icat ettiği iddia edilir, ancak Valentine bu konuda çekingendir: "Bu bir efsane ve folklor, ama biri bana itiraz edene veya daha iyi bir hikaye bulana kadar, dürümü icat ettiğimi söyleyeceğim.". Connecticut, Stamford'dan Beth Dolan, restoranın ekmeği bittikten sonra ilk dürümü servis ettiği için kredilendirilen bir garson. Üstelik, Valentine'in kendi hikâyesi, onun 'dürüm' adını kullanmasını 1990'ların ortalarına, Kaliforniya'da belgelendikten sonra tarihlendirir.[4] İlk lokasyonunu Şubat 1995'te açan San Francisco merkezli World Wrapps zinciri, dürümü ülke çapında yaygınlaştırmasıyla tanınır.[5] 1988'de Seattle'dan Jeff Fairhall, yerel sağlıklı gıda mağazalarına dağıttığı bir pirinç ve sebzeli dürüm olan Essential Sandwich'i yarattı. 4 yıl içinde, Seattle'da 220 yerde satılan haftada 10.000 dürüm yapıyordu.[6]

Halka açık yemek yerlerinde dürümler

Ankara'dan bir tavuklu dürüm.
Hartsfield–Jackson Atlanta Uluslararası Havalimanı'nda sebzeli dürüm.

1900'lerde, Kati roll, paratha ekmeğine sarılmış kebapla Hindistan'ın Kalküta kentinde popüler bir sokak yemeği haline geldi; her ne kadar yıllar içinde hepsi kati roll'un jenerik adı altında olan birçok varyant evrimleşmiş olsa da.[7] Camille's Sidewalk Cafe, Sonic Drive-In, Jason's Deli, Buffalo Wild Wings, Subway, Chick-fil-A, Roly Poly ve McAlister's Deli gibi restoranlar dürüm servis etmektedir. KFC artık tavuklarını marul, mayonez ve salsa ile menü seçeneği olarak dürümde sunuyor. McDonald's'ta kızarmış veya ızgara tavuk şeridi, marul, çedar ve ranch soslu atıştırmalık bir paket var. Smokey Bones Barbeque and Grill, ızgara menü öğelerini genişletmek için yakın zamanda bir Portobello Chicken Dürümü tanıttı.

Ayrıca bakınız

Notlar

  1. ^ Becky Mercouri, "Wraps", in Andrew F. Smith, The Oxford Companion to American Food and Drink, 2007. 0-19-530796-8
  2. ^ Akasha Richmond, Hollywood Dish, 2006, p. 115. 1-58333-241-3
  3. ^ The Oxford English Dictionary cites an article in the 12 October 1989 Los Angeles Times mentioning "The Juicy Wrap, a whole-wheat lavash (tortilla-type) sandwich‥is popular at I Love Juicy in West Hollywood."
  4. ^ Ken Hoffman, "Watching Little Leaguers make Valentine's day", Houston Chronicle, 24 August 2010 article 26 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  5. ^ India Mandelkern, "The Bros Who Disrupted The Sandwich" 22 Nisan 2022 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Eater, 4 December 2017
  6. ^ "Jeff Fairhall, owner of Essential Baking Co., dies at 49". The Seattle Times (İngilizce). 21 Eylül 2007. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ekim 2021.  Yazar |ad1= eksik |soyadı1= (yardım)
  7. ^ "Kati Roll Craze Sweeps Through the US". EventCombo. 20 Aralık 2010. 6 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Pizza</span> İtalyan mutfağında bir mayalı hamur işi, üstüne birçok malzeme konulabilir

Pizza, domates, peynir ve genellikle çeşitli diğer malzemelerle yenen bir yemektir. Üstü genellikle yuvarlak, düz bir mayalı buğday bazlı hamur tabanından oluşan İtalyan kökenli bir yemektir. Geleneksel olarak taş fırında yüksek sıcaklıkta pişirilir. Küçük bir pizzaya bazen pizzetta denir. Pizza yapan bir kişi pizzaiolo olarak bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Lavaş</span> bir tür ekmek

Lavaş, genellikle mayalı, geleneksel olarak tandır ya da sacda pişirilen, Güney Kafkasya, Batı Asya ve Hazar Denizi'ni çevreleyen bölgelerin mutfaklarında yaygın olan ince bir yassı ekmektir. Lavaş, Ermenistan, Azerbaycan, İran ve Türkiye'de en yaygın ekmek türlerinden biridir. Geleneksel tarif, tandır yerine bir döküm tava veya wok kullanılarak modern mutfağa uyarlanabilir.

<span class="mw-page-title-main">Fast food</span> hızlı servis edilen yemek

Fast food, hazır yemek ya da ayaküstü yemek, kısa sürede hazırlanan ve seyyar satıcılarda, büfelerde ve restoranlarda hemen tüketmek veya paket yapılmak üzere satışa sunulan yiyecek. İngilizce fast food kavramı Türkçeye birebir çabuk/ivedi yemek olarak çevrilir. TDK tarafından hazır yemek karşılığı önerilmiştir. Oktay Sinanoğlu tarafından önerilen "tezyemek" söyleyişe daha uygun olmasına rağmen kabul görmemişti. Hazır halde satışa sunulan ekmek arası döner, hamburger, patates kızartması, pizza gibi pek çok yiyecek fast food olarak kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">Sandviç</span> iki dilim ekmek arasına veya ekmeğin boşaltılan içine malzeme konularak yapılan yiyecek

Sandviç, iki ekmek dilimi arasına yerleştirilen et, peynir,domates,salatalık, zeytin, marul çeşitli soslar ya da başka gıda maddeleriyle hazırlanan yiyecek. Sandviçlerin tarihi büyük bir olasılıkla et ve ekmek kadar eskidir. Sandviç adı ise ancak 18. yüzyılda ortaya çıktı.

<span class="mw-page-title-main">Fransız mutfağı</span> maestro

Fransız mutfağı, Fransa'da geliştirilmiş, zenginliği ve çeşitliliğiyle ünlü, yemek pişirmenin sanatsal yönünü ön plana çıkaran bir ulusal mutfaktır. Fransız mutfağının kökeni Orta Çağına uzanır.

<span class="mw-page-title-main">Alman mutfağı</span> Alman ulusunun yemek tarzı

Alman mutfağı, Alman ulusunun yemek tarzından ileri gelmektedir. Yüzyıllar boyunca bölgeden bölgeye gerçekleşen sosyal ve politik değişiklikler etkisiyle mutfak gelişimini sürdürmüştür. Almanya'nın güney bölgeleri olan Bavyera ve Svabya, birçok ortak yemek kültürünü paylaşmaktadır. Malzeme ve yemekler eyaletlere göre değişmektedir. Hem ulusal, hem bölgesel nitelikte birçok önemli yöresel yemek bulunmaktadır. İlk zamanlar yöresel haldeki birçok yemek, günümüzde değişiklikler geçirerek ülke çapına yayılmışlardır. Alman mutfağı heterojen toplum yapısı ve karışık kültürü ile çeşitlilik göstermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Meksika mutfağı</span>

Meksika mutfağı, özellikle eski yerlilerin ve İspanyol koloni devriyle Fransız, Arap ve Karayip geleneklerinin bir sentezi olarak kendini gösterir. Genelde zengin bitki örtüsüne sahip olan bu sıcak, topik ülkenin mutfağında mısır, fasulye, meyve çeşitleri ve belirli sebze türleri önemli bir rol oynar. Meksika'da birbirinden çok farklı bölgesel mutfaklar mevcuttur. Kuzeyde İspanyol mutfağının etkisi görülürken, güneyde yerlilerin mutfağı korunmuştur.

Meksika mutfağı, 16. yüzyılda İspanyolların Aztek İmparatorluğunun fethinden sonra eklenen Avrupa, özellikle de İspanyollarla Mezoamerikan yemeklerinin birleşmesidir. Başlıca mısır, fasulye ve biber gibi yerel gıdalardır, ancak Avrupalılar çok sayıda gıdayı sunmuştur; bunların en önemlileri evcilleştirilen hayvanlardan et, süt ürünleri, çeşitli otlar ve çok sayıda baharat.

<span class="mw-page-title-main">Enchilada</span>

Enchilada, mısırdan üretilen tortilla'ya, farklı ve çeşitli iç malzemeler konulması ve rulo şeklinde sarılan tortilla'nın üzerine acı biber sosu gezdirilmesiyle yapılan, Meksika mutfağından çıkan ve Amerikan mutfağında da yer alan yemek. İç malzemeler et, deniz ürünleri peynir, fasulye, patates, çeşitli sebzeler veya bunların kombinasyonları olabilir.

<span class="mw-page-title-main">Kosova mutfağı</span>

Kosova mutfağı, Kosova'ya özgü etnik grupların geleneksel yemeklerinden oluşan, Balkan mutfağının bir temsilcisidir. Arnavutluk ile tarihsel ve etnik bağları nedeniyle, Arnavut mutfağından önemli ölçüde etkilenmiş ve diğer Balkan ülkelerinin unsurlarını da benimsemiştir.

Dairylea, Kraft Foods ve Kraft Heinz Company'nin ürettiği bir Amerikan peyniridir. 21. yüzyılın başlarında, Dairylea Lunchables, "yüksek miktarda tuz ve doymuş yağ içermesine rağmen" iyi bir şey olarak ilan edildi. Tuz içeriğini %9 ve doymuş yağ içeriğini %34 azaltan 2007'de yapılan bir yeniden yapılanmaya rağmen, "iyi şeylerle dolu" iddiası, İngiltere'nin Reklam Standartları Kurumu tarafından yasaklandı. Bu arada Kraft, Lunchables'daki tuz içeriğinin 2005-2007 arasında üçte bir oranında azaldığını belirtti.

<span class="mw-page-title-main">Antojito</span> Meksika mutfağından atıştırmalık

Antojitos olarak adlandırılan Meksika sokak yemekleri, sokak satıcıları tarafından ve Meksika'daki küçük geleneksel pazarlarda hazırlanır. Sokak yemekleri arasında taco, tamal, gordita, quesadilla, empalme, tostada, chalupa, elote, tlayuda, cemita, pambazo, empanada, nachos, chilaquiles, fajita ve torta gibi yemeklerin yanı sıra taze meyve, sebze, içecek ve menudo, pozole ve pancita gibi çorbalar yer alır. Gün içinde ana yemek genellikle öğleden sonra yendiği için bu gıdalar çoğunlukla sabah ve akşam yenir.

<span class="mw-page-title-main">Sezar salatası</span>

Sezar salatası limon suyu, zeytinyağı, yumurta, Worcestershire sos, ançuez, sarımsak, Dijon hardalı, Parmesan peyniri ve karabiber ile hazırlanan yeşil marul ve krutonlu yeşillik salatasıdır. Türkiye'de ançüez yerine genellikle ızgara tavuk göğsü kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Huevos rancheros</span>

Huevos rancheros, genellikle kırsal Meksika çiftliklerinde yenilen geleneksel, yumurtadan yapılan bir kahvaltı yemeğidir.

<span class="mw-page-title-main">Macar mutfağı</span> Macaristanın mutfak gelenekleri

Macar mutfağı, Macaristan ulusunun ve onun birincil etnik grubu olan Macarların mutfağının karakteristik özelliklerini ortaya koyar. Geleneksel Macar yemekleri öncelikle et, mevsim sebzeleri, meyveler, ekmek, süt ürünleri ve peynirlere dayanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Senegal mutfağı</span>

Senegal mutfağı, Kuzey Afrika, Fransız ve Portekiz mutfağından etkilenen ve ülkenin en büyüğü Wolof olan birçok etnik gruptan türeyen bir Batı Afrika mutfağıdır. Bölgeye ilk kez 11. yüzyılda nüfuz eden İslam, mutfakta da rol oynuyor. Senegal, 1960'a kadar Fransa'nın bir kolonisiydi. Kolonizasyonundan bu yana, göçmenler Senegal mutfağını diğer birçok bölgeye getirdiler.

<span class="mw-page-title-main">Big N' Tasty</span>

Big N' Tasty, uluslararası fast food zinciri McDonald's tarafından satılan bir hamburgerdir. Whopper sandviçle rekabet edecek şekilde tasarlanmıştır. İlk olarak Suudi Arabistan'da piyasaya sürülen "N'" harfi olmayan Big Tasty adlı benzer bir çeşit, Amerika Birleşik Devletleri dışında Avrupa, Güney Amerika, Güney Afrika, Orta Doğu ve Tayvan'da satılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Yayıkaltı Sütlü Çıtır Parmak Tavuk</span>

Çıtır Parmak Tavuk, Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada'da uluslararası fast food restoran zinciri McDonald's tarafından satılan tavuk parmaklarıydı. 1998'in başlarında sınırlı bir süre için tanıtıldıktan sonra 2002'nin başlarında ve 2003'ün sonlarında tekrar üretime başlandı. Ardından 2004'te kalıcı olarak üretildi. Çıtır Parmak Tavuk, İngiltere'de farklı menü çeşitlerini 0,99 £ karşılığında sunan "Pound Saver Menü" ile birlikte piyasaya sürüldü.

<span class="mw-page-title-main">BK Stacker</span>

BK Stacker burgerleri, uluslararası fast-food restoran zinciri Burger King tarafından satılan bir çizburger ailesidir.

<span class="mw-page-title-main">Gyros</span>

Gyros dikey bir döner şişinde pişirilen ve domates, soğan, patates kızartması ve caciki gibi malzemelerle birlikte sarılmış veya pide ekmeğine doldurulmuş olarak servis edilen Yunan kökenli bir yemektir. Yunanistan'da normalde domuz eti veya bazen tavukla yapılırken diğer ülkelerde dana eti ve kuzu eti de kullanılmaktadır.