İçeriğe atla

Durbalı Sultan Tekkesi

Durbalı Sultan Tekkesi

Asprogeia Tekkesi (YunancaΤεκές των Ασπρογείων) veya İreni Tekke (Ιρενί Τεκές), Yunanistan'da 1492'den kalma bir Alevi-Arnavut tekkesi. Farsala bölgesi Polydamantas belediyesi Ano Asprogia köyünde yer almaktadır. Tekke'nin içinde İmam Ali'nin ve Hacı Bektaş Veli'nin resimleri aslımaktadır. 1920'lerde Yunanistan ve Türkiye arasındaki nüfus değişimi ve II. Dünya Savaşı'nda Çamlık Arnavutların yurtdışı edilmedi nedeniyle, Trabzon yakınları olan Pontus bölgesinden gelen Pontus Rumları, Meryem Ana ve Başmelekler gibi Hristiyan azizlerin portreleri içeriye yerleştirilmiştir.

Ireni Tekkesi, 1492 yılında Konya'dan gelen göçmen aziz Turbali Sultan (Arnavutça'da Durballı Baba olarak bilinir) tarafından inşa edilmiştir. Tekke, 1770 yılında Mevlevi Tarikatı tarafından işgal edildi. 1880 yılında burada 55 derviş yer alıyordu. 1925'ten sonra Arnavut kralı Ahmet Zogoğlu'nun baskılarından kaçan pek çok Arnavut, tekke'ye sığındı ve aynı zamanda Yunan devleti tarafından da desteklendi. Arnavut Bektaşilerinin tekke'nin kontrolünü eline geçirdiği zamanda da bu sıradaydı. Bu ise 1973 yılına kadar sürdü ve bina terk edildi.

1930'ların ortasına kadar, tekke, liderleri Kâsım Baba'nın altında 6 büyük Arnavut dervişinin yaşadığı bir yerdi. Tekkenin dervişleri çok misafirperver olarak kabul edildi. Tekke'nin dışında "Durbalos Tapınağı" olarak bilinen küçük bir cami (mescit) vardı.

Bugün ise tekke, yaklaşık 7 x 10 metre boyutlarında olan terkedilmiş, iki katlı bir taş yapıdır. Pencere ve kapılar parçalanmış ve iç kutular yok edilmiştir. Tavan çökmek üzeredir. Tekkenin camii (yun. Tzami veya temenos) nispeten iyi durumdadır, ancak minare artık bulunmamaktadır. Bazı dervişler buraya gömülmüştür.

Ayrıca bakınız

  • Arnavutluk'taki Osmanlı camileri
  • Yunanistan'daki Osmanlı camileri listesi

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Karaca Ahmet</span>

Karaca Ahmet Sultan, Hacı Bektaş Veli’nin yanında dervişlik hizmeti yaptı. Üsküdar sınırları içinde, Gündoğumu Caddesi ile Nuhkuyusu Caddesi'nin birleştiği köşede "Karacaahmet Sultan Dergahı" ve türbesi vardır. Türbe Kanuni Sultan Süleyman'ın Bektaşi tarikatına mensup eşi Gülfem Hatun tarafından yaptırılmıştır.

Koca Mustafa Paşa, II. Bayezid saltanatı sonunda ve I. Selim saltanatı başında 1511-1512 döneminde sadrazamlık yapan Osmanlı devlet adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Haliç</span> Boğaziçi girişindeki Tarihî yarımada ve Beyoğlu platolarını birbirinden ayıran deniz girintisi

Haliç, İstanbul'un Avrupa yakasını kaplayan Çatalca Yarımadası'nın güneydoğu ucunda, Boğaziçi girişinde, İstanbul ve Beyoğlu platolarını birbirinden ayıran deniz girintisi. Denizin kendisine ulaşan akarsu yatağının bir bölümünü istila etmesiyle meydana gelen yapının jeomorfolojik adı olan Arapça haliç sözcüğü, İstanbul halicinin kent açısından taşıdığı önemden dolayı Osmanlılar döneminden bu yana bir özel isim haline gelmiş, birçok semti kapsayan bir kent bölgesi adı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Korint</span> Yunanistanda bir şehir

Korent ya da Korint, Mora Yarımadası'nı Yunanistan anakarasına bağlayan Korint Kıstağı'nın üstünde yer alan bir Yunanistan şehridir. Korint'in batısında Korint Körfezi, doğusunda da Saronik Körfezi vardır. Eski şehir, Atina'nın 78 km güneybatısında kalır. Eskiden gemilerin kayalıklı tepe üzerinden kızaklarla çekildiği kıstak, artık bir kanalla kesilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Ferruh Kethüda Camii</span> İstanbulda cami

Ferruh Kethüda Camii; İstanbul ili, Fatih ilçesi, Ayvansaray mahallesi, Mahkemealtı Caddesi üzerinde yer alır. Kanuni Sultan Süleyman'ın sadrazamı Semiz Ali Paşa'nın kethüdası yani kahyası olan Ferruh Ağa tarafından 1562-63 tarihinde inşa ettirilmiştir. Mezarı caminin ön tarafındaki hazire içinde bulunmaktadır. Mimar Sinan'ın eseri olan cami, Osmanlı döneminde Halvetiyye tarikatının Sünbüliye koluna ait bir tekke olarak da kullanıldığı için Balat Tekkesi adıyla da ünlenmiştir. Tekkeye ait diğer bölümler zaman içinde yıkılıp ortadan kalkmıştır. Külliyeden günümüze sadece cami ve çeşme kalabilmiştir. Dikdörtgen planlı olarak, kesme taştan inşa edilen caminin mihrabı baştan başa Tekfur Sarayı imalatı olan değerli çinilerle kaplıdır. Duvarlarındaki diğer Tekfur çinileri 1940'lı yıllarda çalınmış ve tahrip edilmiştir.

Maarifî Camii ya da Muhammed Maarifî Camii, İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, Kartal ilçesi Kordonboyu mahallesinde bulunan tarihî bir camidir. Eskiden bir Rufai tekkesi olan cami, Rufailiğin Maarifiye kolunun kurucusu Şeyh Seyit Muhammet Maarifi tarafından inşa edildi. Yapının ilk önceleri şeyhin özel eviyken, daha sonraları kendi tarafından tam teşekküllü bir tekkeye çevrildiği sanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Harabati Baba Tekkesi</span>

Harabati Baba Tekkesi veya Sersem Ali Baba Dergâhı, MS 1538 yılında inşa edilmiş, günümüzde Makedonya'nın Kalkandelen şehrinde bulunan Osmanlı-Türk dini eserlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Balaban Tekkesi Mescidi</span>

Balaban Tekkesi Mescidi, İsfendiyar Tekkesi Mescidi ya da Yağcızade Tekkesi, İstanbul'un Üsküdar ilçesinin Mimar Sinan Mahallesi'nde yer alan, Osmanlı Dönemi'nden kalma tarihi bir mescittir. İsfendiyar namı ile ünlü Balaban Ahmet Baba tarafından yaptırılmıştır. Yapımına 1634 yılında başlanan mescit, 1 yıllık inşaat sürecinden sonra 1635 yılında ibadete açılmıştır. Mescit mimari olarak Osmanlı esintilerini yansıtmaktadır.

İskender Baba Tekkesi ya da Kaymakçı Tekkesi, İstanbul'un Üsküdar ilçesinin Ahmediye Mahallesi'nde yer alan, Osmanlı Dönemi'nden kalma tarihi bir tekkedir. Yeniçeri ağalarından Mehmet Efendi tarafından yaptırılmıştır. Yapımına 1544 yılında başlanan tekke, aynı sene ibadete açılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Aziz Mahmud Hüdayi Camii</span> Osmanlı Döneminden kalma tarihî bir cami

Aziz Mahmud Hüdayi Camii, İstanbul'un Üsküdar ilçesinin Aziz Mahmud Hüdayi Mahallesi'nde yer alan, Osmanlı Dönemi'nden kalma tarihi bir camidir. Kanuni Sultan Süleyman'ın torunu olan Asiye Hümaşah Sultan tarafından, üçüncü eşi Aziz Mahmud Hüdayi adına yaptırılmıştır. Yapımına 1589 yılında başlanan cami, 6 yıllık inşaat sürecinden sonra 1595 yılında ibadete açılmıştır. Cami mimari olarak Osmanlı esintilerini yansıtmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Halveti Tekkesi</span>

Halveti Tekkesi Arnavutluk Cumhuriyeti'nin Berat kentinde bulunmakta olan tarihi Osmanlı-Türk dinî eserlerinden biridir. Dergâh, bir Sûfî mezhebi olan Halveti tarikât'a aittir. Tekke'nin yanında, Sultan Camii ve bir Kervansaray bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Âsım Baba Tekkesi</span>

Zall Tekkesi veya Asim Baba Tekkesi, MS 1700 yılında inşa edilmiş Arnavutluk Cumhuriyeti'ndeki Ergiri kentinde bulunmakta olan Osmanlı-Türk tarihi dinî eserlerinden biridir. Tekke Bektaşi tarikat'a aittir. Dergâh 1780 yılında Sulucakarahöyük’ten Arnavutluğun Ergiri kasabasına gelen Üsküdarlı Muhammed Âsım Baba tarafından kurulmuştur. Âsım Baba Dimetokalı Kara Ali Dede’nin halîfesidir. 1796 yılında Ergiri'de ölmüş ve türbesi halk tarafından çok ziyaret edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Melan Tekkesi</span>

Melan Tekkesi Arnavutluk Cumhuriyeti'nin Libohova ilçesinin Vrahogoranci köyünde bulunan tarihi bir Osmanlı-Türk dinî eseridir. Tekke 19. yüzyılda Aliu Baba tarafından inşa edilmiştir, türbesi hâlâ tekke'nin yanında bulunmaktadır. Dergâh Bektaşi tarikâtın Ergiri dedeliğe aittir.

<span class="mw-page-title-main">Şahkulu Sultan Tekkesi</span>

Şahkulu Sultan Dergâhı, Şahkulu Sultan Tekkesi ya da Merdivenköy Bektaşi Tekkesi, İstanbul'un Kadıköy ilçesinde Göztepe semtinde bulunan Bektaşi tekkesidir.

<span class="mw-page-title-main">Budala Hoca Tekkesi</span>

Budala Hoca Tekkesi, Yunanistan'ın Doğu Makedonya ve Trakya bölgesine bağlı Ilıca köyünde bulunan bir tekkedir. Tekke, Osmanlı döneminde inşa edilmiş olup Bulgaristan sınırı yakınlarında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kütüklü Baba Tekkesi</span>

Kütüklü Baba Tekkesi, Yunanistan'ın Doğu Makedonya ve Trakya bölgesine bağlı Bulustra köyünde bulunan bir Bektaşî tekkesidir. Tekke, 15. veya 16. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilmiş olup Anastasiopolis-Periteorion yakınlarında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Seyyid Ali Sultan Tekkesi</span>

Seyyid Ali Sultan Tekkesi veya Kızıl Deli Tekkesi, Rusa Tekkesi ve Rusa Manastırı olarak da bilinir, Yunanistan'ın Doğu Makedonya ve Trakya bölgesine bağlı Rusa köyünde bulunan bir Bektaşî tekkesidir. Tekke, 15. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilmiş olup dervişlerin, özellikle de Bektaşi tarikatına mensup olanların toplanma yeridir. Bugün restore edilmiş ve zaman zaman yerel topluluk için faaliyete geçmiştir. Balkanlar'ın korunmuş en eski tekkelerinden biri ve Bektaşilik için çok önemli bir merkez olarak kabul edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hasan Baba Tekkesi</span>

Hasan Baba Tekkesi Yunanistan, Bababoğazı Vadisinde bulunan bir tekkeydi. Tekke, günümüzde önemli ölçüde yıkılmış olsa da, Pineios Nehri kıyısındaki Tempi köyü yakınlarında, geniş bir alanı kaplamaktadır. Bizans döneminde Lykostomion yerleşimi de bu bölgede yer almaktaydı, ancak modern yerleşim tekke çevresinde gelişmiş ve 20. yüzyıla kadar tekkenin kurucusu Hasan Baba'nın anısına Baba adıyla isimlendirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Poşpoş Tekkesi</span> Gümülcinedeki bir tekke

Poşpoş Tekkesi, Poşpoş Baba Tekkesi, Postuboş Baba Tekkesi veya Postinpûş Baba Tekkesi, Yunanistan'ın kuzeyinde, Gümülcine kentinde Nea Mosynopolis yakınlarında on dördüncü yüzyılda inşa edilmiş bir Alevi tekkesidir. Günümüzde harap durumdaki Yunus Bey Camii'nin yakınında bulunmaktadır ve 1989 yılında yıktırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Musa Baba Türbesi</span> Selanik, Yunanistanda bulunan bir Osmanlı dönemi Bektaşî türbesi

Musa Baba Türbesi Yunanistan'ın Selanik kentinde Yukarı Şehir kısmındaki Terpsitheas Meydanı'nda bulunan bir Osmanlı dönemi türbesidir. On altıncı yüzyıla tarihlenmektedir.