İçeriğe atla

Dukaginzâde Mehmet Paşa Camii

Koordinatlar: 36°11′49″K 37°09′39″D / 36.19694°K 37.16083°D / 36.19694; 37.16083
Dukaginzâde Mehmet Paşa Camii
Harita
Temel bilgiler
KonumHalep,  Suriye
Koordinatlar36°11′49″K 37°09′39″D / 36.19694°K 37.16083°D / 36.19694; 37.16083
İnançİslam
DurumAktif
Mimari
Mimar(lar)Mimar Sinan(?)
Mimari türCamii
Mimari biçimOsmanlı mimarisi
Tamamlanma1551 veya 1557
Özellikler
Minare sayısı1

Dukaginzâde Mehmet Paşa Camii veya Adliye Camii (Arapçaجامع العادلية Câmiet-ül Adliye), Suriye Cumhuriyeti'nin Halep kenti içinde bulunmakta olan tarihi bir Osmanlı dinî yapı topluluğu (külliye).

Dukaginzâde Mehmet Paşa Külliyesi, 1550-1553 tarihleri arasında Halep Valisi olarak hizmet etmiş olan Dukakinzade Mehmed Paşa tarafından inşa ettirilmiştir. Hükûmet binası (Darü'l-Adl) yakınında olması nedeniyle günümüzde Adliye/Adiliye Cami olarak bilinmektedir. Camiinin inşaatına 1566 yılında başlanmış ve 1565-66[1] ya da 1567 yılında tamamlanmıştır. Caminin Mimar Sinan tarafından[2][3] ya da onun ekibindekiler tarafından tasarlanarak yerel ustalarca inşa edildiği düşünülmektedir.[4] Günümüzde 3 hektar büyüklüğünde alana sahip külliye ilk yapıldığında; cami, imarethane, misafirhane, 5 han ve 5 çarşıdan oluşmakta olup ilerleyen yıllarda çeşitli yapısal eklemelerle günümüzdeki halini almıştır.[3]

2011'de başlayan Suriye İç Savaşı'nda caminin kubbe ve minaresi yıkılmıştır.[5]

Galeri

Ayrıca bakınız

  • Hüsreviye Kompleksi

Kaynakça

  1. ^ Denknalbant Çobanoğlu, Ayşe (2019). "Silivrikapı Hadım İbrahim Paşa Camii'nin Plan Özellikleri ve Klasik Dönem Osmanlı Mimarlığı İçinde Benzer Örnekler Üzerine Bir Değerlendirme". Art-Sanat. Cilt 2. DergiPark. s. 127. 22 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2021. 
  2. ^ Kuran, Aptullah (1988). ""Tezkerelerde Adı Geçen Sinan Eserlerinin Yapı Türlerine Göre Alfabetik Listesi." Mimarbaşı Koca Sinan: Yaşadığı Çağ ve Eserleri" (PDF). Vakıflar Genel Müdürlüğü Yayınları. Cilt 1. Fatih Sultan Mehmet Üniversitesi. s. 155. 2 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 23 Ocak 2021. 
  3. ^ a b Gümüşsoy, Emine (2011). "Halep'te Dukakinzâde Mehmed Paşa Külliyesi". Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 24. TKİ Dergisi. ss. 2-4. 18 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2021. 
  4. ^ Tanman, M. Baha (2004). "XVI. Yüzyıl Osmanlı Mimarlığından "Sinan Dışı" Görünümler-16. Yüzyıl Osmanlı Kültür ve Sanatı 11-12 Nisan 2004 Sempozyum Bildirileri-İstanbul" (PDF). Sanat Tarihi Yayınları, 7. nek.istanbul.edu.tr/. s. 87. 23 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 23 Ocak 2021. 
  5. ^ "Osmanlı'nın 22, Mimar Sinan'ın 2 eseri Halep'te yerle bir oldu!". Habertürk. 9 Aralık 2016. 26 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mimar Sinan</span> 16. yüzyıl Osmanlı başmimarı ve inşaat mühendisi

Mimar Sinan veya Koca Mi'mâr Sinân Ağa, Osmanlı İmparatorluğu'nun 16. yüzyılda görevli başmimarı ve inşaat mühendisidir. Kariyerinde önemli eserler veren ve Kanuni Sultan Süleyman, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde başmimar olarak görev yapan Mimar Sinan, yapıtlarıyla geçmişte ve günümüzde dünyaca tanınmıştır. Başyapıtı, "ustalık eserim" olarak tanımladığı, Edirne'deki Selimiye Camii'dir.

<span class="mw-page-title-main">Fatih Camii</span> İstanbul, Fatihte Fatih Sultan Mehmed tarafından yaptırılmış olan cami ve külliye

Fatih Camii ve Külliyesi, İstanbul'un Fatih ilçesinde II. Mehmed tarafından yaptırılmış olan cami ve külliyedir. Külliye içinde 16 adet medrese, darüşşifa (hastane), tabhane (konukevi) imaret (aşevi), kütüphane ve hamam bulunmaktadır. Şehrin yedi tepesinden birinde inşa edilmiştir. Cami 1766 depreminde yıkıldıktan sonra onarılarak 1771'de bugünkü halini almıştır. 1999 Gölcük Depreminde zemininde kaymalar tespit edilen camide 2008 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından zemin güçlendirme ve restorasyon çalışmalarına başlandı ve 2012 yılında tekrar ibadete açılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Şehzade Camii</span> İstanbulda bulunan tarihî eser

Şehzade Camii, İstanbul'un Fatih ilçesinde yer alan ve Mimar Sinan tarafından yapılan cami, I. Süleyman tarafından Saruhan Sancak Beyi iken 1543'te 22 yaşında ölen oğlu Mehmed adına yaptırılmıştır. Camiyi 1543-1548 yılları arasında Mimar Sinan'a yaptırttı. Mimar Sinan'ın "çıraklık eserimdir" dediği camidir.

Mimar Davud Ağa, Mimar Sinan'ın kalfalarından olup, Sinan'ın vefatından sonra Osmanlı Devleti'nin baş mimarlığına getirilmiş olan Türk mimardır.

<span class="mw-page-title-main">Külliye</span>

Külliye, cami ile birlikte hamam, medrese, mektep, imaret, türbe, kütüphane, aşevi, darüşşifa, çarşı, tekke, zaviye binalarından oluşan yapılar topluluğu.

<span class="mw-page-title-main">Süleymaniye Camii</span> İstanbulda bulunan bir cami

Süleymaniye Camii, Kanuni Sultan Süleyman adına 1551-1557 yılları arasında İstanbul'da Mimar Sinan tarafından inşa edilen camidir.

<span class="mw-page-title-main">Zağnos Paşa Camii</span> Balıkesirde bir cami

Zağnos Paşa Camii veya Balıkesir Ulu Camii, Türkiye'nin Balıkesir şehir merkezinde bulunan15. yüzyıl yapısı cami.

<span class="mw-page-title-main">Eski Valide Camii</span> İstanbulda tarihi bir cami

Eski Valide Camii ve Külliyesi İstanbul'un Üsküdar ilçesinin hakim konumu Toptaşı sırtına II. Selim'in eşi, III. Murat'ın ise annesi Afife Nur-Bânû Valide Sultan tarafından Mimar Sinan'a yaptırılmıştır. Camii, medrese, tekke, dârüşşifa, dârulhadis, dârulkurrâ, sıbyan mektebi ve imaretten oluşan tesis, Mimar Sinan'ın inşa ettiği tam teşekküllü ve tek parça kalabilmiş son külliye olarak kabul edilmektedir. Mimar Sinan'ın inşa ettiği cami vefatından sonra talebesi Davud Ağa tarafından genişletilmiştir. Son olarak da II. Mahmud döneminde eski İstanbul evlerini andıran ve müstakil bir girişi bulunan hünkâr kasrı ve mahfili eklenmiştir. Yapılış tarihi 1570-1579 tarihleri arasını kapsamakla 1583 yılında Mimar Sinan'ın talebesi Davud Ağa tarafından genişletilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Sokollu Mehmed Paşa Külliyesi</span>

Sokollu Mehmet Paşa Külliyesi, Mimar Sinan'ın İstanbul Kadırga'da Şehit Mehmet Paşa yokuşunda bulunan ve cami ile külliyeden oluşan bir eseri. Sinan'ın en güzel eserlerinden biri sayılır. Üç padişaha sadrazamlık yapan Sokollu Mehmet Paşa adına 1571'de karısı tarafından yaptırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nişancı Mehmet Paşa Camii</span>

Nişancı Mehmet Paşa Camii, İstanbul'un Fatih ilçesinde Karagümrük semtinde Nişanca caddesindeki cami. 1584-1588 arasında Mimar Sinan tarafından yapılmıştır. Tezkiretülbünyan ve Tezkiretü’l-ebniye’de yer almamakla birlikte Tuhfetü’l-mi‘mârîn’de ona ait gösterilmektedir. Mimar Sinan'a ait olduğunu Evliya Çelebide yazar. Mimar Sinan 996’da (1588) ölmüş, cami ise ertesi yıl bitirilmiştir. Kaynaklarda genellikle Sinan tarafından başlanıp kalfalarından biri tarafından tamamlandığı belirtilen eser Aptullah Kur’an’a göre de Mimar Dâvud Ağa’nındır. Sinan’ın son zamanlarına rastlayan camiyi onun üslûbunu devam ettiren Dâvud Ağa’nın tamamlamış olması en güçlü ihtimaldir. Doğan Kuban’ın görüşleri de bu yöndedir. Câminin kapısı üzerinde, caminin inşâsına H.992 / M.1584'te başlanıp H.997 / M. 1589 tarihinde bitirildiğini gösteren nesir halinde bir kitâbesi vardır. Caminin giriş kapısı üstündeki III. Murat tuğrasının tasarımının Nişancı Mehmet Paşa tarafından yapıldığı bilinmektedir. Sultan III. Mustafa tuğralı kitabede Mehmet Paşa torunu Şükrullah Efendi tarafından caminin esaslı tamir edildiğini anlatılır. Kuzeydoğu tarafında Keskin Dede yatmaktadır. Zamanında bir külliye olarak tasarlanan imaretten sadece cami ve türbe kalmıştır. Caminin içinde bir hazire vardır. Pek bakımlı olmayan hazîrede, bâninin oğlu Eyüp Kadısı Mehmed Nutki Efendi’de medfûn bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mehmed Ağa Camii</span>

Mehmed Ağa Camii, İstanbul Fatih ilçesi Çarşamba semtinde 16. yüzyılda III. Murad zamanının Dârüssaâde ağası Habeşî Mehmed Ağa tarafından yaptırılan cami.

<span class="mw-page-title-main">Kurşunlu Külliyesi</span>

Kurşunlu Külliyesi, Eskişehir'de Odunpazarı semtinde bulunan külliye. Çoban, Gazi, Melek lakapları ile bilinen Çoban Mustafa Paşa tarafından yaptırılmıştır. Cami kapısındaki kitabesine göre 1525 yılında yaptırılmıştır. Cami, 20 odalık zaviye, öğretim yeri, misafir yeri, misafir odaları olan imaret, halk arasında ve çeşitli yayınlarda zaviye ve medrese olarak bilinmektedir. Zaviyenin ilk açıldığı zaman hangi tarikat için olduğunu bilinmemektedir. Ancak daha sonra mevlevi dergahına çevrilmiş, tekke ve zaviyelerin kapatılmasına kadar devam etmiştir. Külliyeye ait olan kervansaray da Vakfiyede geçmemektedir. Tuhfetül Mimarin'de Mimar Sinan'ın Eskişehir'de bir kervansaray yaptığı kayıtlıdır. Cami Mimar Sinan'a mal edilmekle birlikte Mimar Sinan'ın eserlerine ait listelerde bu külliyeden sadece kervansarayın ismi geçmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Karacabey Camii</span> Ankaranın Altındağ ilçesinde 1427de inşa ediildiği tahmin edilen cami

Karacabey Camii Ankara'nın Hamamönü semtinde bulunan, 1427'de inşa edildiği sanılan bir camidir.

<span class="mw-page-title-main">Piyalepaşa</span> Beyoğlu, İstanbul, Türkiyede mahalle

Piyalepaşa, İstanbul ilinin Avrupa Yakası'nda bulunan Beyoğlu ilçesine bağlı bir mahalledir. İdari sınırlarına bakıldığında güneyinde Kaptanpaşa; batısında Fetihtepe; doğusunda Şişli ilçesine bağlı Paşa ve Mahmut Şevket Paşa; kuzeyinde Kâğıthane ilçesine bağlı Mehmet Akif Ersoy mahalleleri bulunmaktadır.

Acem Ali, Esir Ali veya Acem İsâ olarak da tanınır,, Azerî kökenli, Osmanlı İmparatorluğu'nun bilinen ilk başmimarı. İstanbul'un mimarbaşı unvanlı ilk mimarıdır ve yaklaşık 20 yıl Osmanlı'da mimarbaşılık yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Lala Mustafa Paşa Camii (Erzurum)</span>

Erzurum Lala Mustafa Paşa Camii, Türkiye'de Erzurum İli merkez ilçesi Yakutiye'de Lala Mustafa Paşa tarafından yaptırılmış Erzurum ’daki ilk Osmanlı camisidir.

<span class="mw-page-title-main">Pertev Paşa Camii</span> İzmit, Kocaelide cami

Yeni Cuma Camii olarak da bilinen Pertev Mehmet Paşa Camii, Türkiye'nin Kocaeli ilinin İzmit ilçesinde bulunan 16. yüzyıl Osmanlı camiidir. Mimarı Mimar Sinan'dır. Sultan Süleyman ve II. Selim döneminde Osmanlı veziri olarak görev yapan Pertev Mehmed Paşa için yapılmıştır. İnşaat 1579'da tamamlandı. Cami medrese, hamam, kervansaray, çeşme ve daha küçük bir eğitim okulundan oluşan büyük bir külliyenin bir parçasıdır. Caminin kendisi tek kubbeli bir yapıdır ve kubbenin 24 penceresi vardır. Caminin minaresi, 1999 İzmit depreminde hasar gördü.

<span class="mw-page-title-main">Dukakinzade Mehmed Paşa</span>

Dukakinzade Mehmed Paşa, Osmanlı devlet adamı.