İçeriğe atla

Doğu Timor Ulusal Üniversitesi

Doğu Timor Ulusal Üniversitesi
Harita
Kuruluş17 Kasım 2000
RektörJoão Soares Martins
KonumDili,  Doğu Timor
Web sitesiuntl.edu.tl/en/

Doğu Timor Ulusal Üniversitesi (UNTL;, Doğu Timor'da bulunan ve ülkede türünün tek örneği olan bir devlet üniversitesidir.

2000 yılında, Doğu Timor'un bağımsızlığının bir sonucu olarak kuruldu, Eğitim Fakültesinin tarihi Portekiz sömürge dönemine kadar uzanır.

Altı kampüsü, dokuz koleji ve yedi araştırma merkezi ile öğrenci sayısı, üniversite profesörleri ve bütçe açısından Timor'un en büyük üniversitesidir. Ülkenin entelektüel seçkinlerini oluşturan, aynı zamanda yüksek öğrenimin üç ayağı olan öğretim, araştırma ve yayımda ulusal bir referanstır. 2017 yılında üniversite, Dünya Üniversitelerinin Webometrics Sıralaması tarafından ülkesindeki en iyi üniversite olarak sınıflandırılmıştır.[1]

Doğu Timor'un iki resmi dilinden biri olan Tetum dilinde en büyük araştırma merkezi olan çok dilli bir üniversitedir, ancak dersleri öncelikle Portekizce olarak verilmektedir. Merkezi, ulusal başkent olan Dili şehrinde bulunmaktadır.

Tarihi

Bağımsızlık Öncesi

Ülkede yüksek öğretimin tarihi Portekiz Timoru zamanında[2][3] Mayıs 1965'te Vali José Alberty Correia, Öğretmen Eğitim Okulu Engº Canto Resende (ayrıca Dili Posta Okulu olarak adlandırılır;[4] Portekizce : Escola de Habilitação de Professores Engº Canto Resende-EHPECR ), Portekiz dili ve temel hesaplamalar konusunda uzmanlaşan ilkokul öğretmenlerinin eğitimiyle ilgilenecek bir okul oluşturuldu. 24 Mayıs 1975'te Öğretmen Eğitimi Okulu Engº Canto Resende kapatıldı ve yerini Hazırlık Eğitimi Öğretmenlerinin Eğitimi ve Öğretimi Genel Kursuna bıraktı (Portekizce : Curso Geral de Magistério e Formação de Professores do Ensino Preparatório );[5] 7 Aralık 1975'te Endonezya'nın işgali gerçekleştiğinde, Genel Kurs kapatıldı ve Timor topraklarında öğretmen eğitimi kesintiye uğradı.[6]

Timor'daki tek yüksek okulun yok olmasıyla birlikte, ada, Endonezya hükûmetinin 1979'da yeniden yaratmasına yol açan bir gerçek olan (işgalden sonra izin verilen tek resmi dil) Endonezyaca öğretmek de dahil olmak üzere asgari öğretim personeli eğitiminden mahrum kaldı. Öğretmenler için Eğitim Kursu adı altında eski yapısındaki Genel Kurs;[4] kurum, Eğitim Fakültesini oluşturan, oluşturulduğunda tamamen UnTim'e devredilmiştir.[4]

Universidade Nasionál Timór Lorosa'e

Yapı

UNTL kampüsü Eğitim, Sanat ve Beşeri Bilimler Fakültesi

2016 yılında dokuz fakültede düzenlenen 37 yükseköğretim kursu vardı:[7]

  • Ziraat Fakültesi: merkezi Merkez Kampüs'tedir;
  • Sağın Bilimler Fakültesi: merkezi Balide Kampüsü'ndedir;
  • Sosyal Bilimler Fakültesi: merkezi Caicoli Kampüsü'ndedir;
  • Hukuk Fakültesi: merkezi Merkez Kampüs'tedir;
  • Ekonomi ve Yönetim Fakültesi: merkezi Escola Engº Canto Resende Kampüsü'ndedir;
  • Eğitim, Sanat ve Beşeri Bilimler Fakültesi: Öğretmen Yetiştirme Okulu Engº Canto Resende'nin (bu nedenle bu üniversitedeki en eski organik kurum) varisi olarak kabul edilir, merkezi Liceu Dr. Francisco Machado Kampüsü'ndedir. Ayrıca bu fakülteye bağlı üç organ vardır, yani:
    • Ulusal Dilbilim Enstitüsü (INL): diğer girişimlerin yanı sıra, ülkenin iki resmi dilinden biri olan Tetum'un gelişimini teşvik eder;
    • Portekizce Dil Merkezi (CLP): UNTL'de Portekizce öğretmeye ek olarak, Doğu Timor'un Portekizce versiyonunun düzenleyicisidir;
    • English Language Center (CLI): UNTL içinde İngilizceyi öğretmeye ve yaymaya adanmıştır.
  • Mühendislik, Bilim ve Teknoloji Fakültesi: merkezi Hera Kampüsündedir;
  • Felsefe Fakültesi: Felsefe Koleji'nin yerine, Merkez Kampüs'te yer almaktadır;
  • Tıp ve Sağlık Bilimleri Fakültesi: merkezi Caicoli Kampüsü'ndedir.

Araştırma merkezleri

Üniversite yapısına ek olarak, halen dört araştırma merkezi bulunmaktadır:[7]

  • Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (CNIC);
  • Barış, Çatışma ve Sosyal Bilimler Enstitüsü (IEPCS);
  • Cinsiyet Çalışmaları Merkezi (CEG);
  • İklim Değişikliği ve Biyolojik Çeşitlilik Merkezi (CMCB).

Kurumsal anlaşmalar

UNTL, başta Timor'dan öğretim ve araştırma görevlilerinin çoğunu özümseyen bir kurum olan Afro-Brezilya Lusophony'nin Uluslararası Entegrasyonu Üniversitesi (UNILAB) olmak üzere Brezilya üniversiteleriyle güçlü işbirliğini sürdürüyor. UNILAB ayrıca idari ve teknik deneyim konularında da işbirliği yapmaktadır.[7]

Rektörler

  • Armindo Maia - 17 Kasım 2000 - 19 Eylül 2001;[8]
  • Benjamim Côrte-Real [de] – 19 Eylül 2001 - 1 Aralık 2010;[9]
  • Aurélio Sérgio Cristóvão Guterres – 1 Aralık 2010 - 13 Ocak 2016;[10]
  • Francisco Miguel Martins [de] – 13 Ocak 2016 - 18 Ocak 2021;[11]
  • João Soares Martins [de] – 19 Ocak 2021 – günümüz.

Kaynakça

  1. ^ "East Timor" (İngilizce). Webometrics Ranking of World Universities. July 2017. 3 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ocak 2018. 
  2. ^ Jerónimo, Agapito da Costa. (2011). "Formação contínua de professores do ensino não superior em Timor-Leste" (PDF). Universidade de Aveiro. 28 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  3. ^ In compliance with Decree-Law no. 45,908, of September 10, 1964, for the regulation of school education in Portuguese colonies.
  4. ^ a b c Meneses, Duarte Nuno de Castro. (2008). "Timor: De Colónia a País nos Fins do Século XX. Um Sistema Educativo em Re-Estruturação (Um Estudo Documental)". Universidade Portucalense Infante D. Henrique. 18 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "castro meneses" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: )
  5. ^ By Order no. 44, of May 24, 1975, governor Mário Lemos Pires generally approved the proposals prepared by the Coordinating Group for the Reformulation of Education in Timor (GCRET; in portuguese:Grupo Coordenador Para a Reformulação do Ensino em Timor), after hearing the Timor Decolonization Commission and Associations Timor's policies.
  6. ^ Freitas, Idalina Maria da Costa. (2014). "Políticas e Práticas de organização Curricular na Formação Contínua de Professores: um estudo no Instituto Nacional de Formação de Docentes e Profissionais da Educação (Infordepe) em Timor Leste" (PDF). Universidade do Minho. 16 Ocak 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  7. ^ a b c FERREIRA Junior, Fernando (2014). "1ª Reunião Técnica Internacional da Rede de Instituições Públicas de Educação Superior (RIPES)" (PDF). Fortaleza: Portal RIPES/UNILAB. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "relatorio ripes" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: )
  8. ^ "I UNTAET Transitional Government: Sworn into office on September 20th 2001". Government of Timor-Leste. 30 Nisan 2002. 9 Haziran 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  9. ^ "AULP comemora 30 anos em Timor-Leste, com o XXVI Encontro da AULP". Associação das Universidades de Língua Portuguesa. 25 Haziran 2016. 12 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  10. ^ Gusmão, Kay Rala Xanana. (15 Aralık 2010). "Nomeação do Reitor da Universidade Nacional Timor Lorosa'e" (PDF). Série I, N.° 47. Jornal da República de Timor-Leste. 23 Aralık 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  11. ^ "Governo timorense nomeia novo reitor da Universidade Nacional Timor Lorosa'e (UNTL)". Sapo Notícias. 2016. 23 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Boğaziçi Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu devlet üniversitesi

Boğaziçi Üniversitesi (BOÜN), İstanbul'da yer alan bir devlet üniversitesi.

<span class="mw-page-title-main">Çukurova Üniversitesi</span> Adanada kurulu devlet üniversitesi

Çukurova Üniversitesi (ÇÜ), Adana şehir merkezine 15 kilometre uzaklıkta Seyhan gölü kıyısındaki kampüsünde eğitim-öğretim veren bir devlet üniversitesidir. Üniversitenin rektörlüğünü, 14 Ağustos 2020'den beri Meryem Tuncel yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Üniversitesi</span> Ankarada kurulu devlet üniversitesi

Ankara Üniversitesi (), Ankara'da yer alan bir devlet üniversitesidir. 13 Haziran 1946 tarihinde kabul edilen 4936 sayılı kanunla kurulmuştur. Cumhuriyet döneminde kurulan ilk üniversite olma özelliğini taşır.

<span class="mw-page-title-main">Yıldız Teknik Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu devlet üniversitesi

Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ), İstanbul, Türkiye'de yer alan; 1911 yılında Kondüktör Mekteb-i Âlîsi adıyla kurulmuş devlet üniversitesidir.

Koç Üniversitesi, 1993 yılında İstanbul'da eğitime başlamış olan bir vakıf üniversitesidir. Faaliyetlerine 400 öğretim üyesi ve yaklaşık 6900 öğrenciyle devam etmektedir. Üniversite; İnsani Bilimler ve Edebiyat, İktisadi ve İdari Bilimler, Fen, Mühendislik, Hukuk, Tıp ve Hemşirelik Fakülteleri'nde 22 lisans, 32 yüksek lisans ve 26 doktora programı ile eğitim vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Gazi Üniversitesi</span> Ankarada kurulu devlet üniversitesi

Gazi Üniversitesi, Ankara'da bulunan köklü bir devlet üniversitesidir. 1926 yılında Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatı ile Ankara'da temelleri atılan Gazi Üniversitesi, cumhuriyetin ilk üniversitesi olma ünvanını da elinde bulundurur.

<span class="mw-page-title-main">Aydın Adnan Menderes Üniversitesi</span> Aydında kurulu devlet üniversitesi

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ), 1992 yılında Aydın'da kurulmuş olan bir devlet üniversitesidir.

<span class="mw-page-title-main">Anadolu Üniversitesi</span> Eskişehirde kurulu devlet üniversitesi

Anadolu Üniversitesi ya da bilinen adıyla ANAÜ, Türkiye'nin Eskişehir şehrinde yer alan ve ikili modda eğitim veren bir devlet üniversitesidir. Üniversitenin temeli, 1958 yılında kurulan Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi, Eskişehir Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi ve Eskişehir Eğitim Enstitüsü'ne dayanır. 1982 yılında YÖK Kanunu ile birlikte EİTİA ve EDMMA Anadolu Üniversitesine dönüşmüştür.

Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, 1992 yılında Tokat'ta kurulmuş bir devlet üniversitesi.

<span class="mw-page-title-main">Giresun Üniversitesi</span> Giresunda kurulu devlet üniversitesi

Giresun Üniversitesi, Türkiye Bakanlar Kurulunun 2006 yılı içerisinde aldığı bir kararla bağlı olduğu KTÜ'den ayrılarak Giresun ilinde açılan üniversite.

<span class="mw-page-title-main">Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi</span> Ağrıda kurulu devlet üniversitesi

Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, eski adıyla Ağrı Dağı Üniversitesi, Ağrı ili sınırları içerisinde merkez ilçe kampüsünde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Sinop Üniversitesi</span> Sinopta kurulu devlet üniversitesi

Sinop Üniversitesi, 5662 Sayılı "Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanununda ve Yükseköğretim Kurumları Öğretim Elemanlarının Kadroları Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye Ekli Cetvellerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"la kurulan ve 28 Mayıs 2007 tarihinde 10. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından onaylanan, 17 yeni üniversiteden biridir. Sinop ilinde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi</span> Erzincanda kurulu devlet üniversitesi

Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, 1976 tarihinde Atatürk Üniversitesi'ne bağlı kurulmuş, 1 Mart 2006 tarihinde 5467 sayılı kanun ile Erzincan'da üniversite halini almıştır. Üniversite, 12 fakülte, 3 yüksekokul, 3 enstitü ve 12 meslek yüksekokulu ile faaliyetlerini sürdürmektedir. Üniversite uluslararası alana da açılmış ve Avrupa Üniversiteler Birliği, Karadeniz Üniversiteler Birliği, Kafkasya Üniversiteler Birliği, Magna Charta ve Erasmus gibi programlara üye olmuştur. Ulaştırma Bakanlığı ve Çelebi Holding işbirliğiyle Ali Cavit Çelebioğlu Sivil Havacılık Yüksekokulu 2010-2011 eğitim-öğretim döneminde eğitime başlamış yüksekokulunun bulunduğu Yalnızbağ Yerleşkesinde, Fokker F27 tipi bir uçak bulunmaktadır. Ayrıca Türkiye'de sadece 2 üniversitede bulunan Raylı Sistemler Programlarından biri de bu üniversitede bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Işık Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu vakıf üniversitesi

1996 yılında eğitim-öğretim hayatına başlayan Işık Üniversitesi, Feyziye Mektepleri Vakfı'nın 138 yıllık köklü eğitim geleneğinin eseridir. 14 Aralık 1885 tarihinde Selanik'te Feyz-i Sıbyan Mektebi ile hizmet vermeye başlayan kurum; Osmanlı İmparatorluğu'ndan Türkiye'ye uzanan döneme; ulusal egemenliğe, Atatürk İnkılâpları'na tanıklık etmiştir. 1934 yılında Mustafa Kemal Atatürk'ün onayı ile Feyz-i Sıbyan Mektebi, "Işık Lisesi" adını almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Chester Üniversitesi</span>

Chester Üniversitesi Birleşik Krallık'ta Chester'da yer alır. Üniversitenin ana kampüsü Chester kentinde, küçük kampüsü Warrington yakınlarında kuruludur. Üniversitede lisans, yükseklisans, doktora eğitimi verilmekte ayrıca akademik araştırmalar yapılmaktadır.

Toros Üniversitesi, 2009 yılında Mersin'de Mersin Eğitim Vakfı tarafından kurulmuş olan bir Vakıf Üniversitesi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi</span> Ankarada kurulu devlet üniversitesi

Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi (AYBÜ), eski adıyla Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara'nın beşinci devlet üniversitesi. 27648 Sayı ve 21 Temmuz 2010 tarihli T.C. Resmî Gazete'de yayımlanan karar uyarınca, 7 fakülte, 1 yüksekokul ve 4 enstitü ile 1 konservatuvarla kurulmuş, 2011-2012 Öğretim yılında öğrenci alımına başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Antalya Bilim Üniversitesi</span> Antalyada kurulu vakıf üniversitesi

Antalya Bilim Üniversitesi 21 Temmuz 2010 tarihli Resmî Gazete kararıyla Antalya'da kurulmuş olan ikinci üniversite ve ilk vakıf üniversitesidir. Antalya Bilim Üniversitesi, Gaye Eğitim Sağlık Spor ve Çevre Vakfı tarafından kurulmuştur. 2012-13 eğitim öğretim dönemine öğrenci alımına başlayan üniversitenin rektörü Prof. Dr. Semih Ekercin'dir.

Universidade da Paz (UNPAZ), Doğu Timor'un Dili kentinde bulunan özel bir lisans üniversitesidir.

<span class="mw-page-title-main">Maria Laura Moura Mouzinho Leite Lopes</span> Brezilyalı kadın matematikçi (1917-2013)

Maria Laura Moura Mouzinho Leite Lopes veya Maria Laura Mouzinho Leite Lopes veya Maria Laura Lopes, Matematik eğitimi konusunda uzmanlaşmış Brezilyalı bir matematikçi ve matematik alanında doktora yapan ilk Brezilyalı kadındır.