İçeriğe atla

Doğu Sibirya taygası

Doğu Sibirya taygası
Habarovsk Krayı'nın" kuzeyinde Doğu Sibirya taygası
Coğrafya
Ülke(ler)Rusya
Koordinatlar60°K 100°D / 60°K 100°D / 60; 100
Özellikler
BiyomTayga
Biyocoğrafik bölgePalearktik
Yüzölçümü3.900.000 km2 (1.500.000 sq mi)
Sıcaklık-65-40 °C (-85-104 °F)
Wikimedia Commons

Tayga ve Boreal ormanları Biyomu'ndaki Doğu Sibirya tayga ekolojik bölgesi, Rusya'nın doğusunda yer alan çok büyük bir biyocoğrafik bölgedir.

Açıklama

Bu geniş ekolojik bölge, Sibirya'nın merkezinde, 20 ° enlem ve 50 ° boylam (52 ° ila 72 ° N ve 80 ° ila 130 ° E) arasında uzanır. Doğu Sibirya taygasında iklim subarktiktir (tropikal yaprak döken ve iğne yapraklı) ve 40 °C (104 °F) ila −62 °C (−80 °F) arasında değişen aşırı kıtasallık gösterir. Kışlar uzun ve çok soğuktur, ancak kurudur, Sibirya antisiklonunun etkileri nedeniyle az kar yağışı görülür. Yazlar kısadır, ancak kuzeydeki konum için oldukça sıcak sayılır.

Yağış düşüktür, doğudan batıya doğru azalacak şekilde 200-600 milimetre (8-24 in) yağış görülür. Bu ekolojik bölgenin topoğrafyası geniş, düz ovalar ve karstik topografya alanlarından oluşur. Komşu Batı Sibirya taygasının aksine, büyük bataklıklar ve sulak alanlar belirgin bir şekilde görülmez. Bazı ağaçlar da yaprak döken ormanların bir özelliği olarak yapraklarını her yıl döker.

Flora

Bitki örtüsü esas olarak, Sibirya karaçamı (Larix sibirica) ve batıya doğru Dahurya ve Sibirya karaçamları (Larix x czekanowskii) ve bu türler arasındaki melezlerle birlikte geniş, yoğun Dahur karaçamı (Larix gmelinii) ormanlarından oluşur. Kızılcık (Vaccinium oxycoccus) ve yabanmersini (Vaccinium myrtillus) çalıları orman altı alanlarda görülür.

Ekolojik bölge boyunca Sibirya çamı (Pinus sibirica), İskoç çamı (Pinus sylvestris), Sibirya ladini (Picea obovata) ve Sibirya köknarının (Abies sibirica) hakim olduğu daha küçük alanlar da görülür. Güneye doğru ilerledikçe çam ormanları ve huş ve kavak türlerinin görüldüğü yaprak döken ormanlar daha yaygın hale gelir ve Lena Nehri ve Nizhnyaya Tunguska Nehri ve Angara Nehri havzası, bozkır ve çalı-bozkır topluluklarına ev sahipliği yapar.

Fauna

Bu bölge, Rusya'daki en fazla kahverengi ayı (Ursus arctos collaris), Avrasya kurdu (Canis lupus), geyik (Alces alces) ve vahşi ren geyiği (Rangifer tarandus) popülasyonuna ev sahipliği yapar. Doğu Sibirya taygasındaki diğer güney memelileri arasında Sibirya misk geyiği (Moschus moschiferus), Asya elki (Cervus canadensis sibiricus) olarak da bilinen Altay wapiti ve yaban domuzu (Sus scrofa) bulunur. Bu ekolojik bölge kuşları arasında altın kartal (Aquila chrysaetos), bayağı doğan (Falco peregrinus), balık kartalı (Pandion haliaetus), kara leylek (Ciconia nigra),Grus monacha, leş kargası (Corvus corone), Sibirya çamurcunu ve kızıl kuyruklu robins (sırasıyla Luscinia cyane ve L. sibilans), pamukçuk bülbülü (Luscinia luscinia), Pallas gül kuşu (Carpodacus roseus), Pasifik sağanı (Apus pacificus) ve Baykal deniz çamurcunu (Anas formosa) gösterilebilir.

Koruma durumu, tehditler ve korunan alanlar

Bu ekolojik bölge çok az korunmasına rağmen, koruma durumu "Nispeten Kararlı / Bozulmamış" olarak listelenmiştir. Bu ekolojik bölgede korunan alanlar şunları içerir:

  • Stolby Tabiatı Koruma Alanı
  • Olyokma Tabiatı Koruma Alanı
  • Tunguska Tabiatı Koruma Alanı
  • Orta Sibirya Tabiatı Koruma Alanı

Hepsi "zapovednik "tir (yani tabiatı koruma alanı). Bu ekolojik bölgenin bütünlüğüne yönelik ana tehditler, bölgenin güney ve orta kısımlarında sürdürülen kaçak avcılık ve açık kesimli tomrukçuluktur.

Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra yeni bir tehdit oluşmaya başladı. Çin'de çok az orman bulunmaktaydı ve Çinli girişimciler (odun eksikliğinden dolayı ve güçlü ekonomik büyüme nedeniyle), ormanları Rusya'dan elde etmeye ilgi göstermeye başladılar. Yüksek yolsuzluk seviyeleri ve diğer bazı nedenler, hedeflerine ulaşmalarını sağladı. Kabul edilen yeni bir yasa, Rusya'daki yabancı şirketlerin haklarını koruyan 473-FZ Federal yasasıydı ve Çin oduncuları kiralanan arazide (ve çok ötesinde) tüm ağaçları yok etmeye başladı. Nehirlerin korunan taşkın yataklarında çok sayıda ormansızlaşma teşebbüsü olmuştur. Büyük çevresel zararlar nedeniyle, faaliyetler yerel sakinlerin ve Dünya Doğayı Koruma Vakfı'nın [1][2] protestolarına neden oldu. Çinli şirketlerin çalışmaları, Sibirya ve Uzak Doğu'nun yerli nüfusunu ( Evenkiler, Udegeyler ve diğerleri), yaşam alanlarından ve geleneksel yaşam tarzlarından mahrum etmekle tehdit etmektedir. Çinli şirketlerin çalışmaları Sibirya kaplanı, Amur leoparı, Doğu Sibirya boz ayısı vd. gibi nadir ve nesli tükenmekte olan türler için ek bir tehdit oluşturmaktadır.[3]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

Dış bağlantılar

  • World Wildlife Fund, ed. (2001). "East Siberian taiga". WildWorld Ecoregion Profile. National Geographic Society. Archived from the original on 2010-03-08.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ilıman kuşak iklimleri</span> Iklim türü

Ilıman kuşak iklimi, tropikal bölgeler ile tundralar arasında kalan bölümde görülen iklim çeşididir. İklim özelliklerinin çeşitliği ve aşırı sıcak veya soğuk olmayışı en önemli özelliğidir. Dünya'nın yüzde 15'ini oluşturan bu kuşakta toplam nüfusun %48'i yaşar. Ekonomik ve teknolojik açıdan en güçlü ülkeler bu kuşak üzerinde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Tayga</span>

Tayga Yakutça "orman" sözcüğünden gelir. Bu sözcük Ruslar tarafından kuzey yarımkürede, özellikle Sibirya'da tundranın bittiği yerlerde başlayan soğuk, bataklık ve ormanlık bölgeleri tanımlamak için Altay dili Şor lehçesindeki tayγa kökenli taĭgá terimi kullanılmıştır. Avrupa ve Kuzey Amerika'daki buna benzer bölgeler için de tayga ismi kullanılmaya başlanmıştır. Ama tayga günümüz kullanımında artık yalnızca orman anlamına gelmez; Kuzey Yarımkürede tundranın güneyinde oluşmuş bir bitki örtüsü sınırının adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Geyik</span> geyikgiller familyasındaki gevişgetiren memeliler

Geyik, geyikgiller familyasında geviş getiren otobur memeli hayvanların ortak adıdır. Çift toynaklılar takımında bulunan akraba familyalardaki benzer hayvanlar da genel olarak geyik diye adlandırılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İdil-Kama Tabiatı Koruma Alanı</span>

İdil-Kama Tabiatı Koruma Alanı, İdil, Kama ve Myosha nehirlerinin birleştiği yerde bulunan bir Rus zapovedniktir. Biri İdil'in sol kıyısındaki teraslarında, nehirlerin buluşma noktasında, diğer kısmı Kazan şehrinin batı eteklerindeki İdil'in yaklaşık 100 km yukarısında bulunan iki bölümü bulunmaktadır. Koruma alanı, Tataristan'ın Zelenodolsky ve Laishevsky Bölgesi'nde bulunmaktadır. Orta Volga bölgesinin kalan orman ve orman bozkır habitatını korumak için 1960 yılında resmi olarak kurulmuştur ve 8.024 ha (30,98 sq mi) alana sahiptir. Bilimsel çalışmanın özel bir odağı, Kuybışev Baraj Gölü'nün yerel çevre üzerindeki etkileridir. Baraj gölü 1950'lerin ortalarında tamamlanmıştır ve Avrupa'nın en büyük baraj gölüdür. İdil-Kama Tabiatı Koruma Alanı, UNESCO Biyosfer Rezervi'nin bir parçasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Altay Tabiatı Koruma Alanı</span> Altay Dağlarında bir Rus zapovedniki (korunak, tabiatı koruma alanı)

Altay Tabiatı Koruma Alanı, Rusya'nın güney Sibirya'sındaki Altay Dağları'nda bir Rus 'zapovednik'i. Yüksek biyolojik çeşitlilik ve insan müdahalesi izolasyonu nedeniyle UNESCO tarafından Dünya Mirası olarak kabul edilen "Altay Altın Dağları"nın bir parçasıdır. Ayrıca UNESCO Dünya Biyosfer Rezervleri Ağı'na dahil edilmiştir. Altay Tabiatı Koruma Alanı, Teletskoye Gölü'nün 30 km uzunluğundaki doğu kıyısını içerir ve gölün güneydoğusundaki yüksek dağlara kadar 230 km boyunca ilerler. Altay Cumhuriyeti'nin kuzey ve doğusundaki Ulagansky Bölgesi ve Turochaksky Bölgesi'nde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Baykal-Lena Tabiatı Koruma Alanı</span>

Baykal-Lena Tabiatı Koruma Alanı güney Sibirya'daki Baykal Gölü'nün kuzeybatı kıyısında yer alan bir Rus 'zapovednik'idir. Hem göl kıyısını hem de Lena Nehri'nin kaynağını korur. Koruma alanı, Baykal Gölü'nün batı kıyısında yaklaşık 120 km uzunlukta, ortalama 65 km genişlikte uzanmaktadır. Koruma alanı İrkutsk Oblastı'nın Kachugsky Rayonu'nda bulunmaktadır. Aralık 1996 itibarıyla, Baykal-Lena Tabiatı Koruma Alanı Pribaikalsky Millî Parkı ile birlikte Dünya Kültürel ve Doğal Miras alanıdır ve Dünya Mirasları Listesi'ne dahil edilmiştir. Baykal-Lena Tabiatı Koruma Alanı hemen güneyde olan Pribaikalsky Millî Parkı ile birlikte yönetilir ve ikisi birlikte Baykal Gölü çevresindeki 580 km kıyı şeridini kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Pribaikalski Millî Parkı</span>

Pribaikalsky Millî Parkı Güneydoğu Sibirya'daki Baykal Gölü'nün güneybatı kıyılarını kapsayan milli parktır. Kıyı şeridi, batıda bazı dağ sırtlarının yanı sıra doğuda Olkhon Adası gibi açık göl adalarını da kapsar. Irkutsk Oblastı'ndaki İrkutsk şehrinin yaklaşık 50 km güneydoğusunda yer alır. Park, diğer üç doğa koruma alanı ile birlikte yönetilmektedir ve UNESCO Dünya Mirası Alanı "Baykal Gölü"nün önemli bir bileşenini oluşturmaktadır. Baykal Gölü'nün batısında Yenisey Nehri havzasına çıkışı olan Angara Nehri parkın içinden geçmektedir. Park, yüksek seviyede biyolojik çeşitlilik ve endemik türlere sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Barguzin Tabiatı Koruma Alanı</span>

Barguzinsky Tabiatı Koruma Alanı en eski zapovednik'tir. Buryatya'da (Rusya), Baykal Gölü'nün kuzeydoğu kıyıları ve gölün bir kısmı da dahil olmak üzere Barguzin Sıradağları'nın batı yamacında yer almaktadır. Koruma alanının ve sıradağların adı Barguzin Nehri'nden gelir. Koruma alanı 2.482 km2 (958 sq mi) alan kaplamaktadır. 1916'da Barguzin samurlarının sayısını korumak ve artırmak için kurulmuştur. Dağlık ve tayga manzaraları da korunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Trans-Baykal iğne yapraklı ormanları</span>

Trans-Baykal kozalaklı ormanlar ekolojik bölgesi, Rusya'nın Güney Sibirya bölgesindeki Baykal Gölü kıyılarından doğuya ve güneye uzanan ve kuzey Moğolistan'ın bir bölümünü içeren 1.000 km x 1.000 km'lik bir dağlık güney tayga bölgesini kapsayan ekolojik bölgedir. Tarihsel olarak bu bölgeye "Dauria" veya Transbaykal adı verilmiştir. Palearktik biyocoğrafik bölgesinde yer alır ve çoğunlukla subarktik, nemli bir iklime sahip boreal ormanlar/tayga biyomundadır. 200.465 km2 (77.400 sq mi) alan kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Ural dağ tundra ve taygası</span>

Ural dağ tundra ve tayga ekolojik bölgesi, Ural Dağları'nın ana sırtını kapsar - 2.000 km'ye (kuzey-güney) 300 km (batı-doğu). Bölge, Avrupa ve Asya ekolojik bölgeleri ile tundra ve tayga buluşma noktası arasındadır. Palearktik biyocoğrafik bölgesi ve çoğunlukla nemli karasal iklim, serin yaz iklimi ile Boreal ormanları/tayga ekolojik bölgesinde yer alır. 174,565 km2 (67,400 sq mi) alan kaplamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İskandinav ve Rus taygası</span>

İskandinav taygası, WWF sınıflandırması ile tanımlanan Tayga ve Boreal ormanları Biyomu içindeki bir ekolojik bölgedir. Kuzey Avrupa'da kuzeyde tundra ve güneyde ılıman karışık ormanlar arasında yer alır ve Norveç, İsveç, Finlandiya ve Avrupa Rusyası'nın kuzey kesimlerinde kapladığı yaklaşık 2.156.900 km² alanla Avrupa'nın en büyük ekolojik bölgesidir. İsveç'te tayga öncelikle Norrland arazisi ile ilişkilidir.

<span class="mw-page-title-main">Ussuri geniş yapraklı ve karma ormanları</span>

Ussuri geniş yapraklı ve karma ormanları ekolojik bölgesi, Rus Uzak Doğusu'ndaki Primorsky Krayı'nda, Ussuri Nehri ve Amur Nehri üzerindeki dağlık alanları kaplamaktadır. Ekolojik bölge, nemli kıtasal bir iklime sahip Palearktik biyocoğrafik bölgesinde yer almaktadır. 187.357 km2 (72.339 sq mi) alan kaplamaktaadır.

<span class="mw-page-title-main">Doğu Avrupa orman bozkırı</span>

Doğu Avrupa orman bozkır ekolojik bölgesi, Ukrayna'nın ortasından Rusya'nın Ural Dağları'na kadar doğu Avrupa boyunca 2.100 km uzanan geniş yapraklı orman toplulukları ve otlakların (bozkır) bir birleşimidir. Doğu Romanya, Moldova ve Bulgaristan'ın batı ucunda da benzer özellikler sergileyen izole edilmiş alanlar bulunmaktadır. Bölge, kuzeydeki ılıman ormanlar ile güneydeki bozkır arasında bir geçiş bölgesi oluşturur. Orman bozkırları, Rusya'da yağış ve buharlaşmanın yaklaşık olarak eşit olduğu bir alandır. Ekolojik bölge, nemli kıtasal bir iklime sahip Palearktik biyocoğrafik bölgesindedir. 727.269 kilometrekare (280.800 sq mi) alan kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Bolşehehtsirski Tabiatı Koruma Alanı</span>

Bolşehehtsirski Tabiatı Koruma Alanı, Rus Uzak Doğusu'ndaki Habarovsk şehrinin yaklaşık 20 km güneyinde bulunan bir Rus 'zapovednik'idir. Bölge, bir şehre yakınlığı ve belirli parkurlardaki halka açık yürüyüşçülere nispeten açık konumu ve alt nehir taşkın yataklarıyla çevrili bir dağ ormanı biyolojik çeşitliliği adası ile dikkat çekicidir. Koruma alanı, Habarovsk Krayı'nda bulunmaktadır. Koruma alanı 1963 yılında kurulmuştur. 45.439 hektar (175,44 sq mi) alan kaplamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Amur çayır bozkırı</span>

Amur çayır bozkır ekolojik bölgesi, Rus Uzak Doğusu'ndaki orta Amur Nehri vadisinin iki bölümüne yayılmış bir ekolojik bölgedir. Arazi, alüvyonlu topraklardaki düz taşkın yataklarından biridir. Yüksek su tablası ve sık sık gerçekleşen sel nedeniyle, bölge nispeten ormansız kalmıştır ve geniş bataklık ve sulak otlak alanlarıyla karakterizedir. Bölge, Pleistosen buzullaması sırasında buzlanmaya maruz kalmadı ve birçok bitki ve hayvan türü için bir sığınak oluşturdu. Ekolojik bölge 123.283 kilometrekare (47.600 sq mi) alan kaplamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Altay dağ ormanı ve orman bozkırı</span>

Altay dağ ormanı ve orman bozkırı ekolojik bölgesi, Altay Dağları üzerindeki subalpin orman kuşağındaki bazı alanları kapsar ve Rusya, Kazakistan, Moğolistan ve Çin'in buluştuğu sınır bölgesinde yer alır. Farklı ekolojik bölgeler, rakımlar ve iklim bölgeleri arasındaki geçiş bölgelerinde bulunduğu için bölge yüksek biyolojik çeşitliliğe sahiptir. Soğuk yarı kurak bir iklime sahip olan Palearktik biyocoğrafik bölgesindedir. 35.199.998 kilometrekare (13.590.795 sq mi) alanı kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Şulgan-Taş Tabiatı Koruma Alanı</span>

Şulgan-Taş Tabiatı Koruma Alanı, Güney Ural Dağları'nın batı eteklerinde yer alan bir Rus 'zapovednik'idir. Arazi, yoğun orman ve karstik topoğrafyalarından biridir; site, insan yerleşiminin en eski mağaralarından bazılarını içerir. Koruma alanında 13 tam zamanlı "bortevikov" - vahşi arıların antik boş ağaç arıcılık uygulayıcıları - bulunmaktadır. Koruma alanı Başkurdistan'ın Böryen ili'nde yer almaktadır. Starosubkhangulovo ilçe merkezinin yaklaşık 40 km güneydoğusunda yer almaktadır. 2012 yılında, özellikle eski zamanlardan beri yerel Başkir halkı tarafından yetiştirilen Burzyuan arısının korunması için UNESCO tarafından "Başkurt Uralları" Biyosfer Rezervi'ne eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Başkiriya Millî Parkı</span>

Başkiriya Ulusal Parkı ya da Başkurdistan Ulusal Parkı, Ural Dağları'nın güney ucunda büyük bir bitişik ormanı kapsayan bir millî parktır. Park, batıdaki sanayileşmiş düzlükler ile doğu ve kuzeydeki dağlık ve seyrek nüfuslu Şulkan-Taş Tabiatı Koruma Alanı ve Altın-Solok Entomoloji Koruma Alanı arasında önemli bir tampon bölgedir. Başkiriya Milli Parkı, Nugush Nehri ile Belaya Nehri'nin güney kıvrımı arasında yer almaktadır. Park, karst topoğrafisinde derin nehir vadisi kesimlerine sahiptir. Kuperlya Nehri boyunca doğal bir köprü olarak bilinir. Park, Başkurdistan Cumhuriyeti'nin üç ili arasında bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Euxine-Kolşik yaprak döken ormanlar</span>

Euxine-Kolşik yaprak döken ormanlar, Karadeniz'in güney kıyısında yer alan ılıman geniş yapraklı ve karma ormanlar ekolojik bölgesidir. Ekolojik bölge, batıda Bulgaristan'ın güneydoğu köşesinden Türkiye'nin kuzey kıyısına, doğuda Karadeniz'in doğu ucunu saran Gürcistan'a kadar uzanan ince kıyı şeridi boyunca uzanır.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Anadolu kozalaklı ve yaprak döken ormanları</span>

Kuzey Anadolu kozalaklı ve yaprak döken ormanları, Türkiye'nin Kuzey Anadolu bölgesinde yer alan ılıman iğne yapraklı ormanlar ekolojik bölgesidir.