İçeriğe atla

Diponegoro

Prens Diponegoro (Java dili; Bendara Raden Mas Mustahar Cava diliꦧꦼꦤ꧀ꦢꦫꦫꦢꦺꦤ꧀ꦩꦱ꧀ꦩꦸꦱ꧀ꦠꦲꦂ ; daha sonra Bendara Raden Mas Antawirya Cava diliꦧꦼꦤ꧀ꦢꦫꦫꦢꦺꦤ꧀ꦩꦱ꧀ꦲꦤ꧀ꦠꦮꦶꦂꦪ ; 11 Kasım 1785 - 8 Ocak 1855),[1] Dipanegara olarak da bilinir, Hollanda sömürge yönetimine karşı çıkan bir Cava prensiydi. Yogyakartan Sultanı III. Hamengkubuwono'nun en büyük oğludur. 1825-1830 yılları arasında Java Savaşı'nda önemli bir rol oynamıştır. Yenilgisi ve ele geçirilmesinden sonra Makassar'a sürgüne gönderildi ve burada 69 yaşında öldü.

Hollanda'nın Java'nın kontrolüne karşı beş yıllık mücadelesi, Endonezya Ulusal Devrimi'ndeki savaşçılar ve diğerlerinin yanı sıra günümüz Endonezya'sındaki milliyetçilik için bir ilham kaynağı olarak yıllar boyunca Endonezyalılar tarafından kutlandı.[2] Endonezya'da ulusal bir kahramandır.[3]

Kaynakça

  1. ^ "Sasana Wiratama: Commemorating The Struggle of Prince Diponegoro". 9 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Eylül 2014. 
  2. ^ van der Kroef (August 1949). "Prince Diponegoro: Progenitor of Indonesian Nationalism". The Far Eastern Quarterly. 8 (4): 424-450. doi:10.2307/2049542. 
  3. ^ "Daftar Nama Pahlawan Nasional Republik Indonesia (1)" (Endonezce). Sekretariat Negara Indonesia. 14 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mayıs 2012. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Endonezya</span> Güneydoğu Asya ve Okyanusyada yer alan bir ada ülkesi

Endonezya, resmî adıyla Endonezya Cumhuriyeti, Hint ve Pasifik okyanusları arasında, Güneydoğu Asya ve Okyanusya'da toprakları bulunan bir ülkedir. 17 binden fazla adadan oluşur. Bu adaların en büyükleri Sumatra, Cava ve Sulavesi ile kısmen Borneo ve Yeni Gine'dir. Endonezya dünyanın en büyük ada ülkesidir, 1.904.569 km²'lik yüzölçümüyle dünyada 14. sıradadır. 280 milyon civarında nüfusuyla dünyanın en kalabalık dördüncü ülkesi ve aynı zamanda en kalabalık Müslüman ülkesidir. Cava dünyanın en kalabalık adasıdır ve nüfusun yarıdan fazlasına ev sahipliği yapar.

<span class="mw-page-title-main">Cakarta</span> Endonezyanın başkenti

Cakarta, Endonezya'nın 17 Ağustos 2024'e kadar başkenti ve en kalabalık şehridir. -17 Ağustos 2024 tarihinde Nusantara resmen başkent ilan edilmiştir.- Cava Adası'nın kuzeybatısında 661,52 km² alana kurulu olup, nüfusu 8.490.000'dir. Cakarta ülkenin ekonomik, kültürel ve siyasi merkezidir. Endonezya ve Güneydoğu Asya'nın en kalabalık şehri olmakla birlikte dünyanın da on ikinci en büyük şehridir. Cakarta ismi Sanskritçe bir kelime olan "Cayakarta"'dan gelmekte olup "muzafferiyet" veya "zafer" anlamlarına gelir.

<span class="mw-page-title-main">Endonezce</span> Endonezyanın resmî ve en çok konuşulan dili.

Endonezce ya da Endonezya dili, Endonezya ve çevresinde yaklaşık 300 milyon kişi tarafından konuşulan Avustronezya dil ailesine bağlı bir dil. Malaycanın standartlaştırılmış bir değişkesi olan Endonezce Endonezya'nın dünyanın en kalabalık dördüncü ülkesi olmasına bağlı olarak dünyanın en çok konuşulan dillerinden biridir. Tarih boyuncaGüneydoğu Asya takımadaları üzerinde lingua franca olarak kullanılmıştır. 700'den fazla yerel dilin konuşulduğu Endonezya'nı resmî dilidir. 1976-1999 yılları arasında Endonezya hakimiyetine bağlı olarak Doğu Timor'da resmî dil olarak kullanılmış olup daha sonra İngilizce ile birlikte çalışma dili olarak kabul edilmiştir. Kasım 2023'te UNESCO'nun resmî dillerinden biri olarak kabul edilmiştir. Endonezya'nın 1945'te bağımsızlığını ilan etmesinden sonra standartlaştırılmış bir Malayca şivesi olmasına bağlı olarak Endonezce ve Malayca farklı diller olarak kabul edilmelerine rağmen neredeyse aynıdırlar.

<span class="mw-page-title-main">Cava</span>

Cava Adası, Endonezya'nın başkenti Cakarta'nın da üzerinde bulunduğu bir adadır. Bir zamanlar güçlü Hindu-Budist imparatorluklarının, İslam emirliklerinin ve Hollanda kolonisinin merkezi olan Cava adası, şimdi Endonezya'nın politik ve ekonomik hayatına yön veren yerleşim birimlerindendir. 2010 sayımlarına göre 136 milyonluk nüfusuyla dünyanın en kalabalık adası konumundadır.

<span class="mw-page-title-main">Endonezya bayrağı</span> Ulusal bayrak

Endonzeya bayrağı, Endonezya Cumhuriyeti'nin resmî simgesidir.

<span class="mw-page-title-main">Bali</span> Küçük Sunda Adalarının en batısında yer alan Endonezyaya bağlı bir ada

Bali, Küçük Sunda Adalarının en batısında yer alan, Endonezya'ya bağlı bir adadır. Batıda Cava, doğuda ise Lombok adasının arasında kalır. Başkenti Denpasar'dır.

<span class="mw-page-title-main">Endonezya ekonomisi</span> Endonezyanın bütçesi

Endonezya ekonomisi, Güneydoğu Asya'daki en büyük ekonomidir ve dünyanın yükselen pazar ekonomilerinden biridir. Ülke aynı zamanda G-20'nin büyük ekonomilerinden biridir ve yeni sanayileşmiş bir ülke olarak sınıflandırılmaktadır. Nominal (Düşük) GSYİH bakımından dünyadaki on altıncı büyük ekonomi ve SAGP GSYİH açısından yedincisi büyük ekonomidir. Endonezya hâlâ iç pazara, devlet bütçesinden yapılan harcamalara, kamu iktisadi teşebbüslerinin mülkiyetine ve pirinç ve elektrik dahil bir dizi temel malların fiyatları yönetimine bağlıdır ve bu Endonezya ekonomisinde önemli rol oynamaktadır; piyasa ekonomisi olan ekonomi, ancak 1990'lı yıllardan beri, yüzde 80'i özel Endonezyalı şirketler ve yabancı şirketler tarafından kontrol edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Semarang</span>

Semarang, Endonezya'nın Orta Cava ilinin başkenti ve en büyük şehridir. Bu şehir Cava Adasının kuzeyinde yer almaktadır. Şehrin alanı 373.78 km²'dir. Şehrin nüfusu 2010 yılı itibarıyla 1,555,984'dir. Endonezya'nın Cakarta, Surabaya, Bandung ve Medan'dan sonraki 4. en büyük şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Majapahit</span>

Majapahit İmparatorluğu, 13. ve 16. yüzyıllarda Cava merkezli olmak üzere Güneydoğu Asya'da varlığını sürdüren bir devletti. İmparatorluk en güçlü döneminde Endonezya, Singapur, Malezya, Brunei, güney Tayland, Sulu Takımadaları, Filipinler, Doğu Timor ve Yeni Gine'ye kadar uzanan 98 vasaldan oluşmakta olup bölgedeki son büyük imparatorluklardan biriydi.

<span class="mw-page-title-main">Endonezya'da turizm</span>

Endonezya'da turizm Endonezya ekonomisinin önemli bir bileşeninin yanı sıra döviz gelirlerinin de önemli bir kaynağıdır. Endonezya, 2017 yılında dünya turizm endüstrisinde 20. sırada, aynı zamanda dünyanın dokuzuncu en hızlı büyüyen turizm sektörü, Asya'nın en hızlı üçüncü ve Güneydoğu Asya'nın en hızlı büyüyen turizm sektörü seçildi. 2018 yılında, Denpasar, Jakarta ve Batam, turizmde en hızlı büyümeye sahip olan, sırasıyla yüzde 32,7, 29,2 ve 23,3 olan 10 şehir arasında yer alıyor. Ülke, turizm sektöründen GSYİH'nın yüzde 8'ini elde etmeyi planladı ve 2019 yılına kadar yaklaşık 20 milyon ziyaretçi çekmeyi hedefledi. Turizm sektörü mal ve hizmet ihracat sektörleri arasında 4. sırada yer almaktadır.

Castika Seyfuriddin Baharşah, Endonezyalı siyasetçi ve aktivist.

<span class="mw-page-title-main">Thomas Horsfield</span> Amerikalı natüralist ve doktor (1773-1859)

Thomas Horsfield TD, yoğunluklu olarak Endonezya'da çalışan ve bölgedeki birçok bitki ve hayvan türünü tanımlayan Amerikalı doktor ve doğa bilimcidir. Daha sonra Londra'daki East India Company Müzesi'nin müdürlüğünü yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Endonezya tarihi</span>

Endonezya tarihi Endonezya'da meydana gelen olayları kapsar. Endonezya çok uluslu yapıda bir ülkedir. İlk defa insanlar Asya üzerinden gelmiştir. Çağlar boyunca Bizans, Çin, Hindistan ve Araplar için önemli bir ticaret noktası oldu. Portekiz ve Hollanda tarafından kolonileştirildi. Japon işgalinin ardından gene Hollanda sömürgesine girdi. Ahmet Sukarno ile birlikte bağımsızlığını kazandı.

1820'ler Gregoryen takvimine göre 1 Ocak 1820'de başlayan ve 31 Aralık 1829 tarihinde sona eren onyıllık zaman dilimidir.

<span class="mw-page-title-main">2021 Semeru yanardağ patlaması</span>

Semeru Yanardağı, 4 Aralık'ta Endonezya'nın Doğu Cava eyaletindeki Cava adasında aralıklarla patlamaya başladı. 9 Aralık itibarıyla Ulusal Felaket Yönetim Ajansı'nın resmi açıklamasına göre kırk üç kişi öldü, on iki kişiden haber alınamadı.

<span class="mw-page-title-main">Endonezya-Sri Lanka İlişkileri</span>

Endonezya ve Sri Lanka, 1952'de diplomatik ilişkiler kurdu. Her iki ulus da bazı kültürel benzerlikleri paylaşıyor. Endonezya ve Sri Lanka, Dünya Ticaret Örgütü üyesidir. Bağlantısızlar Hareketi'nin kurucu üyeleridirler. Endonezya'nın Kolombo'da bir büyükelçiliği, Sri Lanka'nında Jakarta'da bir büyükelçiliği var.

Bu liste Endonezya'da raporlanan UFO görülmelerini içermektedir.

Sultan Agung veya Susuhunan Agung, bir Cava hükümdarı ve bir savaşçıdır. Sultan Anyakrakusuma veya Sultan Agung olarak da bilinir. Mataram Sultanlığı üçüncüsü olarak 1613-1645 seneleri arasında Orta Java'da hüküm sürmüştür. Komşu ülkeleri fetheden yetenekli bir askerdir. Bölgede önemli güç olmasını sağlayarak krallığı genişleterek konsolide haline getirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Omar Said Tjokroaminoto</span>

Ömer Said Tjokroaminoto, Endonezya'da H.O.S. Tjokroaminoto, Endonezyalı Milliyetçilik hayranıydı. Samanhudi tarafından kurulan ve ikisinin de kurucu ortağı olduğu Sarekat Islam olan İslami Sendika'nın liderlerinden biri oldu.

<span class="mw-page-title-main">Bank Indonesia</span>

Endonezya Bankası Endonezce: Bank Indonesia (BI), Endonezya Cumhuriyeti'nin merkez bankasıdır. 1953'te Java Bankası'nın, 1828'de Hollanda Doğu Hint Adaları'nın mali ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulmuştu.