İçeriğe atla

Dimitri Şevardnadze

დიმიტრი შევარდნაძე
Dimitri Shevardnadze
Dimitri Şevarnadze - otoportre
Genel bilgiler
Doğum1 Aralık 1885
Bahvi, Guria, Gürcistan
Ölüm13 Eylül 1937
Tiflis
UyrukGürcü
Alanıressam

Dimitri Şevardnadze (Gürcüce: დიმიტრი შევარდნაძე) (d. 1 Aralık, 1885, Bahvi, Ozurgeti, Gürcistan – ö. 13 Eylül 1937), Gürcü ressam, Tiflis'teki Ulusal Resim Galerisi'nin kurucusu. Tiflis Sanat Galerisi'nin ile Tiflis Devlet Sanat Akademisi'nin kuruluşunda önemli rol oynamıştır. Stalin'in iktidarı sırasında Büyük Temizlik döneminde kurşuna dizilmiştir.

Yaşamı

Batı Gürcistan'nın Guria bölgesinde, Ozurgeti ilçesine bağlı Bahvi köyünde doğdu. Kutaisi'de okuduktan sonra burslu olarak eğitim için yurtdışına gönderildi. 1907-12 yılları arasında Münih sanat akademisinde eğitim gördü. Gürcistan'a döndükten sonra 1916'da Gürcü Sanatçılar Derneği'ni kurdu. Ayrıca Ulusal Güzel Sanatlar Galerisi'nin (1920) ve Tiflis Devlet Sanat Akademisi'nin (1922) kurulmasına yardımcı oldu. Çeşitli opera ile tiyatro gösterimleri ve filmler için dekorlar hazırladı. Tiflis Devlet Üniversitesi'nin resmi logosunu tasarladı.[1]

İdam edilmesi

1937'de Gürcistan Komünist şefi Lavrenti Beria, Tiflis'teki Orta Çağ Metehi Kilisesi'ni yıkamaya karar verince, Dimitri Şevardnadze liderliğindeki bir grup Gürcü entelektüelden kararlı bir muhalefetle buna karşı çıktı. Bunun üzerine Beria, bu kilisenin bir modelini yapıp müzede sergilemeyi, Dimitri Şevarnadze'ye bu müzenin müdürü olmayı teklif etti. Sanatçı bu teklifi reddetti. 11 Haziran 1937'de tutuklanıp hapsedildi ve 12 Eylül'de idama mahkûm edildi edildi. Stalin ile Molotov'un imzaladığı hükümle ertesi gün kurşuna dizilerek idam edildi. Metehi Kilisesi ise Beria'nın yıkımından kurtuldu. Stalin'in ölümünden sonra 1956 yılında Dimitri Şevardnadze'nin itibarı iade edilmiştir.[2][3]

Aile

Sovyetler Birliği yönetiminde önemli kariyere sahip olan Eduard Şevardnadze Dimitri Şevarnadze'nin kuzeninin oğludur.

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span>

Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti , kısaca Gürcistan SSC olarak da bilinir, eski Sovyetler Birliği cumhuriyetlerinden biriydi. 25 Şubat 1921'de, Kızıl Ordu'nun Demokratik Gürcistan Cumhuriyeti'ni işgal etmesinin ardından Gürcistan SSC adıyla kuruldu. 12 Mart 1922'den 5 Ekim 1936 tarihine kadar, Ermenistan SSC ile Azerbaycan SSC ile birlikte Transkafkasya Federal Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin bir parçası olarak kaldı.

<span class="mw-page-title-main">Memed Abaşidze</span>

Memed Abaşidze, Memed Beg olarak da bilinir, Gürcü siyasi lider, yazar ve hayırseverdir. Acara'da yaşayan Müslüman Gürcülerin ulusal bilincini geliştirmek için çaba harcamıştır. Büyük Temizlik sırasında kurşuna dizilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Henryk Hryniewski</span>

Henryk Hryniewski, Gürcistan'da yaşamış Polonya kökenli ressam, grafik sanatçısı, mimar ve mimarlık tarihi araştırmacısı.

<span class="mw-page-title-main">Miheil Cavahişvili</span>

Miheil Cavahişvili , Gürcü yazar.

<span class="mw-page-title-main">Polikarpe Mdivani</span> Rus Bolşevik devrimci, Sovyet siyasetçi

Polikarpe Gurgenoviç "Budu" Mdivani 1917 Rus Devrimleri ve İç Savaşa aktif olarak katılan deneyimli bir Gürcü Bolşevik siyasetçi, Sovyet hükûmet yetkilisi ve diplomattır. 1920'lerde, özellikle Kafkasya'nın Sovyetleştirilmesinde önemli bir rol oynadı ancak daha sonra 1922 Gürcistan Olayı sırasında Josef Stalin'in merkezileştirme politikası sırasında Komünist Gürcistan muhalefetine öncülük etti. 1930'larda Troçkist muhalefete desteği gerekçe gösterilerek işkence gördü ve Büyük Temizlik kapsamında idam edildi.

<span class="mw-page-title-main">Lado Gudiaşvili</span>

Lado Gudiaşvili, Gürcü ressam, grafik sanatçısı.

<span class="mw-page-title-main">Maria Perini</span>

Maria Perini, İtalyan bale öğretmeni. İtalyan bale dansçısı ve öğretmeni Enrico Cecchetti’nin öğrencisi oldu. 1916’da, Gürcistan’ın başkenti Tiflis’te Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde ilk bale stüdyosunu kurdu. Kurduğu stüdyo 1920 yılında Devlet Bale Okulu ve Opera ve Bale Tiyatrosu adını aldı. Perini bu kurumun hem öğretmeni ve hem de müdürüydü. Çok sayıda öğrenci yetiştirdi. Bunlar arasında Vahtang Çabukiani, Gürcistan Ulusal Bale Tiyatros’nun kurucusu İliko Suhişvili ve Nino Ramişvili, Tamar Çabukiani ile Solomon (Soliko) Virsaladze gibi ünlü adlar vardı. Maria Perini Polonya asıllı Gürcü resaam Henryk Hryniewski ile evliydi. Kocası 1937’de, Büyük Temizlik sırasında tutuklanınca, Perini Gürcistan’dan sürüldü. Önce Torino'ya gitti; sonra Nice’e yerleşti ve orada 1939 yılında öldü.

<span class="mw-page-title-main">Vasil Mjavanadze</span>

Vasil Pavloviç Mjavanadze, Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nde görev yapmış Sovyet politikacı. Eylül 1953'ten Eylül 1972'ye kadar Gürcistan Komünist Partisi Birinci Sekreteri görevi yürüttü. 29 Haziran 1957 - 18 Aralık 1972 tarihleri arasında Sovyetler Birliği Komünist Partisi Politbürosu üyesi idi. Bir yolsuzluk skandalı sonrasında görevden alındı ve yerine Eduard Şevardnadze getirildi.

<span class="mw-page-title-main">Açi Manastırı</span>

Yorgi'nin Açi Manastırı Gürcistan'ın güneybatısındaki Guria bölgesinde bulunan Ozurgeti şehrinin 9 km güneyindeki Açi köyünde konumlanmış bir Orta Çağ Gürcü Ortodoks Kilisesidir.

<span class="mw-page-title-main">Kaşveti Kilisesi</span>

Yorgi'nin Kaşveti Kilisesi Gürcistan'ın başkenti Tiflis'in merkezinde konumlanmış, Rustaveli Bulvarının üzerinde yer alan bir Gürcü Ortodoks Kilisesidir. Aynı zamanda Gürcistan Parlamentosu binasının karşısında bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Sanat Müzesi</span>

Gürcistan Sanat Müzesi, ayrıca diğer bilinen adıyla Şalva Amiranaşvili Güzel Sanatlar Müzesi, Gürcistan'daki başlıca müzelerden biridir. Gürcistan Ulusal Müzesi'ne bağlı olan Gürcistan Sanat Müzesi, Tiflis'teki Özgürlük Meydanının yakınlarındadır. Müze, yaklaşık 140.000 Gürcü, Oryantal, Rus ve diğer Avrupa sanat eserlerine ev sahipliği yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Metehi Kilisesi</span> Tblisideki kilise

Metehi Meryem Ana Kilisesi veya Metehi Kilisesi, Kura Nehri'nin sağ kıyısında ve Eski Tiflis'in karşısında konumlanmış bir Gürcü Ortodoks kilisesidir.

<span class="mw-page-title-main">Tiflis Sanat Galerisi</span> Tiflisteki sanat galerisi, Gürcistan

Tiflis Sanat Galerisi Tiflis'teki Rustaveli Bulvarında konumlanmış bir sanat galerisidir. Aynı zamanda "Mavi Galeri" veya "Ulusal Galeri" olarak da adlandırılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Metehi</span>

Metehi, Gürcistan'ın başkenti Tiflis'te yer alan tarihi bir mahalledir. Mtkvari nehrine bakan uçurumun üzerinde konumlanmıştır. Mahalle, adını verdiği Metehi Meryem'in Göğe Çıkışı Kilisesi'ne ev sahipliği yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Giorgi Mazniaşvili</span>

Giorgi Mazniaşvili, Gürcü general ve Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin (1918–1921) önde gelen askeri şahsiyetlerinden biridir. Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Bolşeviklerle birlikte hareket ederek Türkleri Batum'dan çıkarmış ve kenti Kızıl Ordu güçlerine teslim etmiştir. 1937'de Büyük Temizlik sırasında Stalin rejimi tarafından kurşuna dizilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Gayane Haçaturyan</span> Gürcü-Ermeni ressam ve grafik sanatçısı

Gayane Haçaturyan Gürcü - Ermeni ressam ve grafik sanatçısıydı.

<span class="mw-page-title-main">Tiflis Devlet Sanat Akademisi</span>

Tiflis Devlet Sanat Akademisi, Gürcistan ve Kafkasya'daki en eski üniversitelerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Mtatsminda Panteonu</span>

Mtatsminda Panteonu, Gürcistan'ın başkenti Tiflis'te, Mtatsminda tepesindeki panteondur. Gürcü yazarların ve toplum adamlarının toprağa verildiği bu mezarlık, Gürcü Yazarlar ve Toplum Adamları Mtatsminda Panteonu olarak da bilinmektedir. Mezarlık Mama Davit Manastırı etrafında yer alır. Tiflis kentinde, Didube Panteonu'ndan sonraki ikinci panteon olan Mtatsminda Panteonu'nun kuruluş fikri, 1915 yılında, Gürcü şair ve yazar Akaki Tsereteli'nin toprağa verildiği günlerde ortaya çıktı. Ne var ki panteon ancak 1929 yılında açılabildi. Bugün burada 53 mezar bulunmaktadır.

Gürcistan kültürü, ülkenin uzun tarihi ile beraber gelişmiş, Gürcü dili ve alfabesi üzerine dayanan güçlü bir edebiyat geleneği ve eşsiz bir ulusal kültür barındırmaktadır. Bu özelliği güçlü bir ulusal kimlik sağlayarak tarih boyunca tekrarlanan yabancı işgali ve asimilasyon çabalarına rağmen Gürcü kimliğinin korunmasına yardımcı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Parlamentosu Millî Kütüphanesi</span>

Gürcistan Parlamentosu Ulusal Kütüphanesi Gürcistan Parlamentosu'na bağlı bir devlet dairesidir. Gürcistan'ın başlıca kitap muhafaza mekânı ve aynı zamanda en önemli kültür, eğitim, bilim, enformasyon ve metodolojik merkezidir.