İçeriğe atla

Dernek federasyonu

Dernek federasyonu, dernek, hayır kurumu ya da kar amacı gütmeyen kuruluş statüsü kazanmış tüzel kişiliklerin bir araya gelmesi ile oluşturulmuş sivil toplum kuruluşudur.

Dünyada dernek federasyonu

Her ülke kendi kanunları ile federasyon kurmanın şeklini belirlemiştir. Ancak Avrupa Birliği üyesi ülkeler sivil toplum kuruluşu kurma konusunda Paris Yasası olarak bilinen kanunu esas almaktadır.[1] İngiltere ve Amerika'da ise dernek tanımından çok charitable incorporated organisation (kısaca:CIO, Türkçe:hayır kurumu) veya nonprofits organization (Türkçe: kar amacı gütmeyen kuruluş) terimi kullanılır.[2][3]

Türkiye'de dernek federasyonu

Türkiye'de dernek federasyonu; kuruluş amaçları aynı olan en az 5 derneğin bir araya gelerek kurduğu üst kuruluşa denmektedir.[4] 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu uyarınca federasyon, dernek ve konfederasyonlar; tüzüklerini ilgili mülki amirliğe teslim eder etmez tüzel kişilik kazanırlar.[5] Türkiye'de yerleşik olarak faaliyet gösteren bir dernek, federasyon ya da konfederasyonun kamu yararına çalışan sivil toplum kuruluşu statüsü alması için bir yıl boyunca faaliyette olması ve tüzüğünde yazan amacını gerçekleştirmek üzere giriştiği faaliyetlerin topluma yararlı sonuçlar verecek nitelikte ve ölçüde olması gerekmektedir.[6]

Kaynakça

  1. ^ "AB MÜKTESEBATI VE ÜLKELERİ İLE TÜRKİYE DERNEKLER MEVZUATININ KARŞILAŞTIRILMASI". www.mevzuatdergisi.com. 20 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2021. 
  2. ^ "Charity types: how to choose a structure (CC22a)". GOV.UK (İngilizce). 4 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2021. 
  3. ^ "Charities and Nonprofits | Internal Revenue Service". www.irs.gov (İngilizce). 21 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2021. 
  4. ^ "Üst Kuruluş Kurma". www.siviltoplum.gov.tr. 12 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2021. 
  5. ^ "Türk Medeni Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 2001. 18 Nisan 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  6. ^ "Kamu Yararına Çalışan Dernek Statüsü". www.siviltoplum.gov.tr. 12 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Türk Kızılay</span> Türk yardım kuruluşu

Türk Kızılay ya da resmî adıyla Türkiye Kızılay Derneği, Türkiye'deki en büyük insani yardım kuruluşudur ve Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketinin bir parçasıdır. Türk Kızılay, kâr amacı gütmeyen (NGO), yardım ve hizmetleri karşılıksız olarak sağlayan ve kamu yararına çalışan bir gönüllü sosyal hizmet kuruluşudur. Personelinin bir kısmı gönüllü olarak, bir kısmı ise maaşlı olarak çalışır.

<span class="mw-page-title-main">.lk</span> Sri Lankanın ülke üst düzey alan adı

.lk Sri Lanka için internet ülke kodu üst seviye alan adıdır. (CcTLD)

Dernek veya cemiyet, kazanç paylaşma dışında, belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere bir araya gelmiş insanların oluşturduğu tüzel kişidir. Dernek kelimesi eski Türkçe térin- "derinmek, toplanmak" fiilinden +Ak sonekiyle türetilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe tér- "dermek, toplamak" fiilinden+In- sonekiyle türetilmiştir.

Tüzel kişi, hukuk bakımından birçok kişinin veya malın topluluğundan doğan ve tek bir kişi sayılan oluşum. Belli bir amacı gerçekleştirmek üzere kişi veya emtia (mal) topluluğu şeklinde bağımsız olarak örgütlenmiş, haklara sahip olabilen, borç veya alacak edinebilen varlıklardır. Ör: Şirketler, vakıflar, dernekler, belediyeler, üniversiteler. Bir ülkedeki en büyük tüzel kişilik devlettir. Gerçek kişi olmadıkları hâlde gerçek kişi gibi işlem görürler. Kendilerini oluşturan ortaklardan, üyelerden veya temsilcilerden bağımsızdırlar. Örneğin üniversitenin mal varlığı rektöre değil, üniversite tüzel kişiliğine aittir.

<span class="mw-page-title-main">Bedensel Engellilerle Dayanışma Derneği</span>

Bedensel Engellilerle Dayanışma Derneği (BEDD) merkezi İstanbul'da bulunan bir sivil toplum kuruluşudur.

<span class="mw-page-title-main">Sivil toplum kuruluşu</span>

Sivil toplum kuruluşları ya da sivil toplum örgütleri, resmî kurumların dışında kalan ve bunlardan bağımsız olarak çalışan, politik, sosyal, kültürel, hukukî ve [çevre]sel amaçları doğrultusunda lobi çalışmaları, ikna ve eylemlerle çalışan, üyelerini ve çalışanlarını gönüllülük usulüyle alan, kâr amacı gütmeyen ve gelirlerini bağışlayan veya üyelik ödemeleri ile sağlayan kuruluşlardır. Sivil toplum örgütleri oda, sendika, vakıf ve dernek adı altında faaliyet gösterir. Vakıf ve dernekler topluma yararlı bir hizmet geliştirmek için kurulmuş yasal topluluklardır ve herkese yardım etmek için kurulmuşlardır.

Türkiye Filateli Dernekleri Federasyonu (TFDF), Türkiye'de usulüne uygun olarak kurulmuş olan Filateli Derneklerinin birlik, beraberlik ve uyum içinde çalışarak Filatelinin Türkiye çapında tanıtılmasını ve yayılmasını sağlamak amacı ile kurulmuş olan bir sivil toplum kuruluşudur.

<span class="mw-page-title-main">Sosyal girişim</span>

Sosyal girişim, bir sosyal soruna sistematik ve yenilikçi bir çözüm sunan, sürdürülebilir bir iş modeline sahip ve ürettiği ürün ve veya hizmet sayesinde toplumda ölçülebilir bir sosyal etki yaratan kuruluştur.

<span class="mw-page-title-main">HAYTAP</span> Hayvan Hakları Federasyonu

Hayvan Hakları Federasyonu veya kısaca HAYTAP, doğanın korunması ve hayvan hakları konusunda faaliyet gösteren çeşitli derneklerin bir araya gelerek oluşturduğu bir sivil toplum örgütü. Kuruluş, adını aldığı Hayvan Hakları Türkiye Aktif Güç Birliği Platformunun devamı niteliğindedir ve tüzel bir kişilik olan federasyonun kurulmasından sonra da eski adı olan HAYTAP'ı kullanmaya devam etmiştir. Halihazırdaki üye derneklerin 19'u Türkiye, biri Azerbaycan merkezlidir.

<span class="mw-page-title-main">Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü</span>

Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü eski adıyla Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu, Türkiye'de yoksul ve korunmaya muhtaç çocuklara bakım, eğitim, sağlık, kültür hizmetlerini sistemli bir biçimde sunmak için oluşturulmuş bir kurumdur.

<span class="mw-page-title-main">Beşir Derneği</span> Sivil toplum kuruluşu

Beşir Derneği, 22 Nisan 2013'te Kamu Yararına Çalışan Dernek kabul edilmiş sivil toplum örgütü.

<span class="mw-page-title-main">Kâr amacı gütmeyen kuruluş</span>

Kâr amacı gütmeyen kuruluş, gelirinin giderinden çok olması durumunda onu üyelere ve paydaşlara (hissedarlara) dağıtmayıp hedeflerinin daha iyi gerçekleşmesi için kullanan, gönüllü bir dernek gibi hareket eden organizasyon. Genellikle sorun çözmeye yönelik çalışmalar yaparlar. Çeşitli kişi ve kurumlardan bağış alarak ayakta kalmaktadırlar.

<span class="mw-page-title-main">Akademik birlik</span> bir akademik disiplini veya mesleği teşvik etmek için var olan organizasyon

Akademik birlik, akademik disiplini, mesleği veya sanat ve bilim gibi bir grup ilgili disiplini tanıtmak için var olan bir organizasyondur. Üyelik herkese açık olabilir, bazı niteliklere sahip olmayı gerektirebilir veya seçim tarafından verilen bir onur olabilir.

Uluslararası Bitki Taksonomisi Derneği ; bitki çeşitliliğini kayıt altına almak amacıyla dünyanın çeşitli yerlerinde yapılan botanik araştırmalarına uluslararası bir boyut kazandırarak özellikle isimlendirme konusunda birliği ve istikrarı sağlamayı hedefleyen bir kuruluştur. 18 Temmuz 1950 tarihinde, İsveç'in başkenti Stockholm'da düzenlenen VII. Uluslararası Botanik Kongresinde kurulması kararlaştırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Adalet Bakanlığı (Azerbaycan)</span>

Azerbaycan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı Azerbaycan kabinesinde bulunan 17 bakanlıktan biridir. Hukuk sistemini, kamu düzenini korumak ve hukuk reformlarını tesis, adalet sisteminin düzenlenmesinde görevlidir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye Belediyeler Birliği</span> Türkiye belediyelerini tek çatıda toplayan dernek

Türkiye Belediyeler Birliği (TBB), 1945 yılında belediyecilik alanında faaliyet göstermek üzere kamu yararına bir dernek olarak kurulmuş ve belediyelerin hak ve menfaatlerini dernek çatısı altında korumaya yönelik olarak belediyecilikle ilgili faaliyetlerini 57 yıl dernek statüsünde sürdürmüştür. Türkiye Belediyeler Birliği, Türkiye'deki bütün belediyeleri tek çatı altında toplamak amacıyla Bakanlar Kurulunun 21 Ağustos 2002 tarih ve 2002/4559 sayılı kararıyla mahalli idare birliği statüsüne kavuşmuştur. 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu'nun 26.05.2005 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edilmesi ve 11.6.2005 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesi ve bu Kanuna göre hazırlanan Türkiye Belediyeler Birliği Tüzüğü'nün İçişleri Bakanlığınca 28.09.2005 tarihinde onaylanmasıyla Türkiye Belediyeler Birliği, ulusal ve uluslararası düzeyde belediyeleri temsil etme yetkisine sahip ve bütün belediyelerin doğal üyesi olduğu tek mahalli idare birliği özelliğine kavuşmuştur.

Altı Nokta Körler Derneği, 1950 yılında kurulmuş, Türkiye'de faaliyet gösteren, görme engelliler yararına çalışan dernek.

Türkistanlılar Kültür ve Sosyal Yardım Derneği ya da kısaca İstanbul Türkistanlılar Derneği. 27 Ocak 1954'te İstanbul'da kurulmuş sivil toplum kuruluşu. Bakanlar Kurulu Kararı ile “Kamu Yararına Olan Dernek” ünvanını alan derneğin merkezi Fatih/Aksaray’da bulunmaktadır. Dernek başkanı Ekber Yassa'dır. Üyelerinin tamamına yakınını Özbek Türkleri oluşturmaktadır. Dernek Türkiyedeki Özbek diasporasının temsilcisi konumundadır.

Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği, Türkiye'de üniversite mezunu kadınlar tarafından 1949 yılında kurulmuş, İstanbul merkezli sivil toplum örgütü.

Türkiye Yardımsevenler Derneği , 1928 yılında Ankara'da kurulan yardım derneği.