İçeriğe atla

Demiraparançay

Genel bilgiler
Uzunluk69 km (43 mi)

Demiraparançay (AzericeDəmiraparançay; demir götüren bir nehir)[1] Azerbaycan'da Kebele Rayonu topraklarından geçen bir nehirdir. Nehir, yaklaşık 3,850 m yükseklikte Kürvedağ Dağı'ndan kaynaklanmaktadır. Bölgenin orta kısmından güneybatı yönünde akar, dallara ayrılır ve Turyançay ve Göyçay nehirlerine dökülür.[2] Nehir, Bayramkokhaly köyünün güneydoğusunda deniz seviyesinden 385 m yükseklikte Göyçay ile buluşmaktadır. Gebele şehrinin kuzey kesiminde, batı yönünde, Savalan köyünün kuzeyinde Turyançay nehrine bağlanan nehirden Karaçay kanalı ayrılmaktadır.

Nehrin uzunluğu 69 km2'dir. Nehrin havza alanı 596 km'dir.[3][4]

Nehir üzerinde Kebele şehri ile Küsnet ve Laza köyleri bulunmaktadır. Nehrin sağ kolu Durcaçay'dır. Demirparançay nehrinin sol kolu olan Muçugçay nehrinin üzerinde, yaklaşık 50 m yükseklikten düşen ve Afurca şelalesinden sonra Azerbaycan'da ikinci sırada yer alan Muchug şelalesi bulunmaktadır.[3]

Kaynakça

  1. ^ Мамаев Г. М. (1947). "Азербайджанские служебные слова и вспомогательные служебные обозначения в сложных названиях географических объектов". Известия ВГО (79): 350. 
  2. ^ Будагов, Будаг Абдулали оглы, Лилиенберг Д. А., Ширинов Н. Ш. (1960). "История развития гидрографической сети Юго-Восточного Кавказа". Известия АН Аз. ССР (1). Б.: 133. 
  3. ^ a b "Coğrafi mövqeyi" (Azerice). qebele-ih.gov.az. 1 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ekim 2023. 
  4. ^ Алиев С.И. (2013). "Макрозообентос Рек Ширванской Зоны Азербайджана" (PDF). Институт зоологии Национальная академия наук Азербайджана]] (Azerice). 68 (3): 172—176. 30 Aralık 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Gediz Nehri</span> Türkiyede bir nehir

Gediz Nehri, Anadolu'dan Ege Denizi'ne dökülen Büyük Menderes Nehri'nden sonra ikinci büyük akarsudur.

<span class="mw-page-title-main">Meriç</span> Balkanlarda nehir

Meriç Yunanistan ile Türkiye sınırının bir kısmını oluşturan, Bulgaristan'da doğarak Türkiye'ye giren ve Edirne üzerinde Ege Denizi'ne dökülen ırmaktır.

<span class="mw-page-title-main">Mississippi (nehir)</span> Kuzey Amerika kıtası ve ABDnin en uzun akarsuyu.

Mississippi Nehri, Kuzey Amerika'nın en uzun nehridir. Çok büyük bir kısmı ABD (%98.5) ve birazı da Kanada sınırları içinde akar. Kolları olan Missouri ve Jefferson nehirleriyle birlikte toplam uzunluğu 6.275 km'yi bulur ve bu haliyle Nil, Amazon ve Yangtze nehirlerinden sonra dünyanın en büyük 4. nehridir.

<span class="mw-page-title-main">Aras</span> Türkiye, Ermenistan, Azerbaycan ve İrandan geçerek Hazar Denizine akan nehir

Aras Nehri, Türkiye'nin Doğu Anadolu Bölgesi'nde doğup, Kura Nehri ile birleşerek Hazar Denizi’de dökülen bir nehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Ren</span> İsviçre Alplerinde doğup Rotterdamda denize dökülen bir nehir

Ren,, Avrupa kıtasının en büyük nehridir. Nehir, güneydoğu İsviçre Alpleri'ndeki İsviçre'nin Graubünden kantonunda başlar. İsviçre-Lihtenştayn, İsviçre-Avusturya ve kısmen İsviçre-Almanya sınırlarından geçer. Lihtenştayn ve Fransa sınırlarından geçip kuzeye kıvrılır, Almanya'da Renanya'dan geçerken batıya döner ve Hollanda topraklarını da katettikten sonra Rotterdam'da Kuzey Denizi'ne dökülür. 1230 km. uzunluğuyla Batı Avrupa'nın önemli nehirlerinden biridir. 9.973 kilometrekarelik bir alanı boşaltır ve adı Keltçe Rēnos'tan gelir. Almanya'da nehrin adını taşıyan Kuzey Ren-Vestfalya ve Rheinland-Pfalz adlarını taşıyan 2 eyalet vardır.

<span class="mw-page-title-main">Aare</span>

Aare İsviçre'de ırmak, Ren'in kolu: 295 km. Havzası 17600 km², rejimi Alp tipidir. Grimsel'in eteğinde 1879 m yükseklikte doğar. İsviçre'nin başlıca ırmağı olan Aar, Bern'e kadar çok turistik bir Alp vadisine akar. Aşağı bölümünde Mitteland'ın büyük bölümünü akaçlayarak Biel gölünü geçer ve Jura'nın eteğini boylar. Irmağın bu bölümünde yapılan hidro elektrik santrallar, Biel, Oltan, Solothurn, Aarau kentlerinde uran tesisleri kurulmasını kolaylaştırmıştır. Daha sonra başlıca kolları Reuss ve Limmat'ı alan Aar, Waldshut'un karşısında Ren'le buluşur.

<span class="mw-page-title-main">Yangtze</span> Asyanın en uzun nehri

Yangtze Nehri, Yangzi Jiang veya Gök Irmak; Asya'nın en uzun, dünyanın Nil ve Amazon'dan sonra üçüncü en uzun nehridir. Uzunluğu 6.370 km olup Çin'in batısından Doğu Çin Denizi'ne akar. Çincede anlamı "uzun nehir"dir. Dünyada sadece bir ülkeyi sulayan en büyük nehirdir. Tibet Platosu'ndan Min adıyla doğar, Yibin'de Jinsha nehriyle birleşerek Yangtze adını alır. Çongçing, Vuhan, Nankin ve Şanghay'dan geçerek Yangtze Deltası'ndan Doğu Çin Denizi'ne dökülür. Nehir, denge profiline ulaşmış olup ulaşım için elverişlidir. Yolcu ve yük taşımacılığı yapılır. Özellikle delta bölgesine çok yakında bulunan ve dünyanın en büyük limanlarından olan Şanghay Limanı nehir üzerinde en yoğun gemi trafiğinin yaşandığı yerdir.

<span class="mw-page-title-main">Yantra Nehri</span>

Yantra Nehri Bulgaristan'ın kuzey bölümlerinde yer alan, Tuna Nehri'nin sağ yönlü kolarından biri olan bir akarsudur. 285 kilometrelik uzunluğu ile Tuna Nehri'nin Bulgaristan'da yer alan en büyük üçüncü koludur. Nehrin havzası yaklaşık 7.862 kilometrekredir.

<span class="mw-page-title-main">Lech Nehri</span> Avusturya ve Almanyadan akan nehir

Lech Nehri, Avusturya ve Almanya'dan geçen bir akarsudur. Tuna Nehri'nin sağ kollarından biri olan nehir 264 kilometre uzunluktadır ve 2.550 kilometrekarelik bir havzaya sahiptir. Kaynağı tam olarak Avusturya'nın Vorarlberg ili sınırları içinde kalır. Nehir burada Alp Dağları üzerinde 1865 metre yükseklikte Formarinsee adı verilen bir gölden doğar. kuzey-kuzeydoğu yönünde akarak, Almanya sınırları içine girer ve 12 metre yüksekliğinde bir şelâle oluşturarak dar bir boğaza girer. Alplerden çıktıktan sonra Fussen'deki ovalara girer.

<span class="mw-page-title-main">Parfüm Nehri</span> Vietnamda bir nehir

Parfüm Nehri; (香江) Merkez Vietnamın Thừa Thiên-Huế bölgesindeki Hue şehrinden geçen nehirdir. Adını, sonbaharda bahçelerden nehre düşen çiçeklerin oluşturduğu çiçek kokularından alır.

<span class="mw-page-title-main">Liao Nehri</span>

Liao Nehri Kuzeydoğu Çin'in baş nehridir (1.345 km). Liaoning ili ve Liaotung Yarımadası, isimlerini bu nehirden alır.

<span class="mw-page-title-main">Mavi Nil</span>

Mavi Nil Etiyopya'da bulunan Tana Gölü kaynaklı nehir. Beyaz Nil ile birlikte Nil nehrini oluşturan en büyük iki koldan birisidir. Nehrin üst kesimleri Etiyopya'da pek çok kişi tarafından kutsal olarak kabul edilir ve bu nedenle bu nehre Abbay denilir. İncil Yaratılış 2'de belirtilen ve Cennet Bahçesinden dışarıya akan Gihon Nehri olduğuna inanılır.

<span class="mw-page-title-main">Rize'deki akarsular listesi</span>

Rize ilinde irili ufaklı pek çok akarsu vardır. Bu bölgedeki akarsular oldukça kısadır; yüksek yerlerden doğar ve hızlı bir akışa sahiptir. Çoğu ana bir akarsuda toplandıktan sonra Karadeniz'e dökülür. Bu akarsular arasında en uzun olanı, 78.4 kilometre uzunluğuyla İyidere Deresi, beslenme alanı en geniş olan ise Fırtına Deresi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Değirmendere (akarsu)</span> Trabzonda bir nehir

Değirmendere, Trabzon ilinin Maçka ve Ortahisar ilçelerinden geçen, Karadenize akan bir nehirdir. Nehrin kaynağı denizden yaklaşık 2000 metre yüksekliktedir ve nehrin uzunluğu yaklaşık 60 kilometredir. Nehrin yatak eğimi %33'tür. Kaynağı Zigana Geçidi olan nehrin yanından Avrupa E-yolu E97 yolu geçmektedir. Nehir, kuzey-kuzeydoğu yönünde akmaktadır. Nehrin ana kolları Galyan Deresi ve Altındere'dir. Nehrin debisi saniyede 560 metreküptür.

Vileş Vileşçay olarak da adlandırılan bir Azerbaycan nehridir. Güneydoğu Azerbaycan'dan Hazar Denizi'ne akar ve ülkenin en büyük nehirlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Genceçay</span> Azerbaycanda çay

Genceçay veya Gence Nehri - Azerbaycan'da yer alan bir nehirdir. Küçük Kafkasya'dan doğar ve Kura Nehri'ne akar.

<span class="mw-page-title-main">İlek Nehri</span> Ural Nehrinin bir kolu

İlek, Kazakistan ve Rusya'da Ural Nehri'nin 623 km uzunluğundaki sol koludur. Kazakistan'da Aktöbe ve Batı Kazakistan Eyaletlerinden, Rusya'da ise Orenburg Oblastı'ndan akmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Velveleçay</span>

Velveleçay Azerbaycan'da, Guba ve Haçmaz rayonlarından geçen bir nehirdir.

Gaşgaçay, aşağı kesimlerde Durucaçay, Azerbaycan'da Ayrıçay Nehrinin sağ kolu olan bir nehirdir. Kah Rayonu'nda ve kısmen Şeki Rayonu'ndan geçmektedir. 33 uzunluğa sahiptir km ve havza alanı 136 alanı kilometre2'dir.

<span class="mw-page-title-main">Girdımançay</span>

Girdımançay, Azerbaycan'da bir nehirdir.