İçeriğe atla

Delphi metodu

Delphi metodu veya Delphi tekniği (/ˈdɛlf/; Tahmin-Konuşma-Tahmin olarak da bilinir), başlangıçta uzmanlar paneline dayanan sistematik ve etkileşimli bir tahmin yöntemi olarak geliştirilen yapılandırılmış bir iletişim tekniği veya yöntemidir.[1][2][3][4][5] Delphi, iş tahminleri için yaygın olarak kullanılmakta olup, diğer bir yapılandırılmış tahmin yaklaşımı olan tahmin pazarlarına göre bazı avantajlara sahiptir.[6]

Delphi, uzmanlar arasında fikir birliğine varılmasına ve profesyonel yönergeler geliştirilmesine yardımcı olmak için de kullanılabilmektedir.[7] Klinik tıp, halk sağlığı ve araştırma dahil olmak üzere sağlıkla ilgili birçok alanda bu tür amaçlar için kullanılmaktadır.[7][8]

Delphi, bir grup yapılandırılmış bireyden gelen tahminlerin veya kararların yapılandırılmamış gruplardan gelenlere göre daha doğru olduğu ilkesine dayanmaktadır.[9] Uzmanlar anketleri iki veya daha fazla turda cevaplar. Her turdan sonra, bir yönetici veya değişim temsilcisi,[10] uzmanların bir önceki turdaki tahminlerinin isimsiz bir özetini ve yargıları için sağladıkları nedenleri açıklar. Böylece uzmanlar, önceki yanıtlarını kendi panellerindeki diğer üyelerin yanıtları ışığında gözden geçirmeye teşvik edilmektedir. Bu süreç boyunca cevap aralığının azalacağı ve grubun "doğru" cevaba yakınsayacağı düşünülmektedir. Son olarak, önceden tanımlanmış bir durdurma kriterinden sonra (örneğin, tur sayısı, fikir birliğine ulaşma, sonuçların istikrarı) süreç sonlandırılır ve son turların ortalama veya medyan puanları sonucu tayin eder.[11]

Sonuçların geçerliliğini ve güvenilirliğini ciddi şekilde tehdit eden metodolojik zayıflıklardan kaçınmak için Delphi tezlerinin formüle edilmesine ve uzmanların tanımlanmasına ve seçilmesine özel dikkat gösterilmelidir.[12][13]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "An Experimental Application of the Delphi Method to the use of experts". Management Science. 9 (3): 458-467. 1963. doi:10.1287/mnsc.9.3.458. 
  2. ^ Delphi Process: A Methodology Used for the Elicitation of Opinions of Experts. Santa Monica CA: Rand Corp. September 1968. P-3925. 12 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2024. 
  3. ^ Delphi assessment: Expert opinion, forecasting, and group process. Santa Monica CA: The Rand Corporation. 1974. R-1283-PR. 29 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2024. 
  4. ^ An Experiment in Probabilistic Forecasting. Santa Monica CA: The Rand Corporation. 1972. R-944-ARPA. 29 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2024. 
  5. ^ The Delphi Method: Techniques and Applications. Reading, Mass.: Addison-Wesley. 1975. ISBN 978-0-201-04294-8. 20 Mayıs 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "Methods to elicit forecasts from groups: Delphi and prediction markets compared". Foresight: The International Journal of Applied Forecasting. 8: 17-20. June 2008. doi:10.2139/ssrn.1153124. 3 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2024. 
  7. ^ a b "We Agree, Don't We? The Delphi Method for Health Environments Research". HERD. 13 (1): 11-23. 2020. doi:10.1177/1937586719887709. PMID 31887097. 20 Şubat 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2024. 
  8. ^ "Guidance for developers of health research reporting guidelines". PLOS Medicine. 7 (2): e1000217. February 2010. doi:10.1371/journal.pmed.1000217. PMC 2821895 $2. PMID 20169112. 
  9. ^ "Expert Opinions in Forecasting: The Role of the Delphi Technique" (PDF). Principles of Forecasting: A Handbook of Researchers and Practitioners. International Series in Operations Research & Management Science. 30. Boston: Kluwer Academic Publishers. 2001. ss. 125-144. doi:10.1007/978-0-306-47630-3_7. ISBN 978-0-7923-7401-5. 
  10. ^ "The Rand Change Agent Study Revisited: Macro Perspectives and Micro Realities". Educational Researcher. 19 (9): 11-16. 1990. ISSN 0013-189X. 
  11. ^ "The Delphi technique as a forecasting tool: issues and analysis". International Journal of Forecasting. 15 (4): 353-375. October 1999. doi:10.1016/S0169-2070(99)00018-7. 
  12. ^ "Improving the question formulation in Delphi-like surveys: Analysis of the effects of abstract language and amount of information on response behavior". Futures & Foresight Science. 3 (1): e56. March 2021. doi:10.1002/ffo2.56. 
  13. ^ "Who is an expert for foresight? A review of identification methods". Technological Forecasting and Social Change. 154: 119982. May 2020. doi:10.1016/j.techfore.2020.119982. 

İlgili Araştırma Makaleleri

Girişimci, ticaret, sanayi gibi alanlarda sermaye koyarak bir işi yapmaya girişen, kâr amacıyla riski üzerine alan kişidir. Girişimci mal ve hizmet üretebilmek için bütün üretim öğelerini en iyi koşullarda bir araya getirir. Kâr amacı güderek riski üzerine alır ve ihtiyaçları karşılamak için üretim öğelerini satın alır, bunları bir araya getirecek imkânı sağlar. Kâr amacı gütmekle beraber zararı da kabullenir. Müteşebbis terimi ilk defa 19. yüzyılda Fransız ekonomist Jean-Baptiste Say tarafından kullanılmıştır.

Psikolojide karar verme, bir fikrin veya hareketin mümkün diğer seçenek arasından seçilmesiyle sonuçlanan zihinsel (cognitive) bir işlem olarak dikkate alınır. Her karar verme işlemi bir hareketle sonuçlansın veya sonuçlanmasın, mutlaka nihai bir seçim ortaya koyar. Tanımlamak gerekirse, karar verme, karar verenin tercih ve değerlerine göre alternatifleri belirlemesi ve onlar arasından seçim yapmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kuş kalçalı dinozorlar</span> Dinozor takımı

Kuş kalçalı dinozorlar veya Ornithischia, kuşlarınkini andıran kalça yapılarıyla karakterize edilen ve çoğunlukla otçul dinozorlardan meydana gelen soyu tükenmiş bir klad. Ornithischia veya "kuş kalçalı" kelimesi Eski Yunanca "kuşa ait" anlamına gelen ornith- (ὀρνιθ-) ve "kalça eklemi" anlamına gelen ischion (ἴσχιον), çoğul haliyle ischia kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Ancak kuşlar teropod dinozorlardan olduğu için bu grupla yalnızca uzaktan akrabadır.

<span class="mw-page-title-main">Erwin Neher</span>

Erwin Neher Alman biyofizikçi.

<span class="mw-page-title-main">Frederick Sanger</span>

Frederick Sanger, İngiliz biyokimyager. 1958 ve 1980 yıllarında 2 kez Nobel Kimya Ödülü kazanmıştır. 1958 yılında "proteinlerin, özellikle de insülinin yapısı üzerine çalışmaları için" Nobel Kimya Ödülü kazanmıştır ve bu ödülü aynı kategoride 2 kez kazanan tek kişidir. 1980 yılında da "nükleik asitlerdeki baz dizilerinin belirlenmesiyle ilgili katkıları nedeniyle" Walter Gilbert ile birlikte bu ödülü kazanmıştır. Aynı yıl ayrıca Paul Berg, "nükleik asitlerin, özellikle de rekombinant DNA'nın biyokimyası üzerine temel çalışmaları için" ödülü kazanan diğer isim olmuştur.

Upsilon<sup>2</sup> Eridani

Upsilon2 Eridani, Irmak takımyıldızı içinde yer alan ve yaklaşık olarak 214 ışık yılı uzaklıkta bulunan bir yıldızdır. Tayf sınıfı G8 IIIa olan sarı dev yıldızın görünen parlaklığı +3,81 kadirdir. Yıldız ayrıca; Theemim ve Beemin adlarıyla da bilinir.

Saldırmazlık ilkesi, sağ liberteryenizm içinde, bir bireye veya onun mülküne herhangi bir kuvvetli müdahale başlatmak veya tehdit etmek olarak tanımlanan "saldırganlığın" doğası gereği yanlış olduğunu ifade eden kavram veya öğretidir. Buna göre, kendini savunma dışında zor ve şiddet kullanımı meşru değildir. Pasifizmin aksine kendini savunma ya da başkalarının savunulması sırasında kullanılan şiddet ise meşrudur.

Girişimcilik, ekonomik değerin ortaya çıkarılması veya elde edilmesidir. Bu tanımla girişimcilik, genellikle bir iş kurarken normalde karşılaşılanın ötesinde risk içeren ve sadece ekonomik olanlardan başka değerleri de içerebilen bir değişim olarak görülür.

<span class="mw-page-title-main">Simülasyon video oyunu</span>

Simülasyon oyunu, genellikle gerçek dünyadaki etkinlikleri yakından simüle etmek için tasarlanmış video oyunlarıdır. Simülasyon oyunları eğitim, analiz veya tahmin gibi çeşitli amaçlar için bir oyun biçiminde çeşitli etkinlikleri gerçek hayattan kopyalamaya çalışır. Genellikle oyunda kesin olarak tanımlanmış hedefler yoktur, oyuncunun bir karakteri veya çevreyi serbestçe kontrol etmesine izin verilir. İyi bilinen örnekler savaş oyunları, iş oyunları ve rol yapma simülasyonudur.

Bilişsel davranışçı terapi (BDT) ruh sağlığını geliştirmek amacıyla yapılan bir psikososyal müdahaledir. BDT tipi terapide, bireye fayda sağlamayan bilişsel bozulmalara odaklanır ve bu bilişsel bozulmalar değiştirilmeye çalışılır. Bireyin duygusal denge haline gelmesini ve kendi günlük yaşam problemlerini çözebilmesi için kişisel başa çıkma stratejileri geliştirmesini sağlamayı hedefler. Yöntem depresyon tedavisinde kullanılmak için tasarlanmış olsa da günümüzde anksiyete dahil birçok ruh sağlığı bozukluğunda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. BDT bilişsel ve davranışçı psikoterapilerin kanıta dayalı teknik ve stratejilerini birlikte kullanarak psikopatolojileri tedavi etmektedir.

Bu liste, nükleik asit simülasyonları için kullanılan bilgisayar programlarının bir listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Terminal sinir</span> kraniyal sinir

Terminal sinir veya "0. kranial sinir" olarak adlandırılan sinir ilk kez 1878 yılında bir Alman bilim insanı olan Gustav Fritsch tarafından köpek balığı beyninde keşfedilmiştir. İnsanlarda ilk kez 1913 yılında gösterilebilmiştir. 1990'da yapılan araştırmalarda insanlarda da görülen bir sinir olduğu tespit edilmiştir. Sinir "Kranial sinir XIII", "Sinir 0", "Sinir N" ve "NT" isimleri ile de kullanılmıştır.

Ahlâki psikoloji ya da ahlâk psikolojisi hem felsefe hem de psikoloji alanlarını ortak bir zeminde inceleyen çalışma alanıdır. Tarihsel olarak, ahlaki psikoloji terimi, ahlaki gelişim çalışmasını ifade etmek için nispeten daha dar bir şekilde kullanılmıştır. Ahlaki psikoloji sonuç olarak etik, psikoloji ve zihin felsefesinin kesişimindeki çeşitli konulara daha geniş olarak değinmeye başlamıştır. Alanın bazı ana konuları ahlaki yargı, ahlaki akıl yürütme, ahlaki duyarlılık, ahlaki sorumluluk, ahlaki motivasyon, ahlaki kimlik, ahlaki eylem, ahlaki gelişim, ahlaki çeşitlilik, ahlaki temeller, ahlaki karakter, fedakarlık, psikolojik egoizm, ahlaki şans, ahlaki tahmin, ahlaki duygu, duygusal tahmin ve ahlaki anlaşmazlık olarak verilebilir.

<span class="mw-page-title-main">Sıkıntı</span>

Yaygın kullanımda sıkıntı, bir bireyin özellikle hiçbir şey yapmadan durduğu, çevresiyle ilgilenmediği veya bir gün veya dönemin donuk veya sıkıcı olduğunu hissettiği, duygusal ve bazen de psikolojik bir durumdur.

Themistoclea veya Aristoclea veya Theoclea ; MÖ 6. yüzyıl dolayları) Delphi'deki bir rahibe.

<span class="mw-page-title-main">Andrea Ghez</span> Amerikalı gökbilimci

Andrea Mia Ghez, Amerikalı bir gökbilimci ve Los Angeles Kaliforniya Üniversitesi Fizik ve Astronomi Bölümü'nde profesördür. Araştırmaları Samanyolu galaksisinin merkezine odaklanıyor. 2020'de, Nobel Fizik Ödülü'nün yarısını Reinhard Genzel ile paylaşarak Nobel Fizik Ödülü'nü alan dördüncü kadın oldu. Nobel Ödülü, Samanyolu galaktik merkezinde artık genel olarak bir kara delik olarak kabul edilen süper kütleli kompakt bir nesneyi keşfettikleri için Ghez ve Genzel'e verildi.

Öngörü, gelecekte ne olacağını veya neye ihtiyaç duyulacağını tahmin etme yeteneği veya tahmin etme eylemidir. Araştırmalar, insanların günlük düşüncelerinin çoğunun gelecekteki potansiyel olaylara yönelik olduğunu göstermektedir. Bu ve bunun gezegendeki insan kontrolündeki rolü nedeniyle öngörü doğası ve evrimi psikolojide önemli bir konudur. Yakın zamanda yapılan nörobilimsel, gelişimsel ve bilişsel çalışmalar, geçmiş dönemleri hatırlama konusunda insanın yeteneğiyle birçok ortak yön belirledi. Science'ta, 2007'nin ilk on bilimsel buluşundan biri olan bu tür ortaklıklar için yeni kanıtlar ortaya konuldu. Bununla birlikte, zamanda zihinsel olarak geleceğe seyahat etmek ile geçmişe zihinsel olarak yolculuk etmek arasında temel farklılıklar bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Boreoeutheria</span> memeli kladı

Boreoeutheria, plasentalı memelilerin bir kladıdır. Grup iki kardeş taksondan oluşur: Laurasiatheria ve Euarchontoglires.

<span class="mw-page-title-main">Algokrasi</span>

Algokrasi, özellikle yapay zeka ve blok zinciri gibi teknolojiler başta olmak üzere, bilgisayar algoritmalarının yasal düzenlemelerde, kanun yapımında ve genellikle ulaşım veya tapu kaydı gibi günlük yaşamın herhangi bir yerinde kullanıldığı alternatif bir hükûmet veya sosyal düzen biçimidir. "Algoritma ile yönetim" terimi, 2013 yılında akademik literatürde “Algoritmik Yönetim'e” alternatif olarak ortaya çıkmıştır. İlgili bir terim olan "Algoritmik Düzenleme", standart belirleme ve davranışın hesaplama algoritmaları aracılığıyla izlenmesi veya değiştirilmesi olarak tanımlanır - yargının otomasyonu da bu kapsamda bulunmaktadır.

Kalabalığın bilgeliği, tek bir uzmanın görüşünden ziyade çeşitli ve bağımsız bir grup bireyin ortak düşüncesidir. Bu süreç, Bilgi Çağı için yeni olmasa da, Quora, Reddit, Stack Exchange, Wikipedia, Yahoo! Answers gibi sosyal bilgi siteleri ve kolektif insan bilgisine dayanan diğer internet kaynakları tarafından ana akım spot ışığına itilmiştir. Bu olgunun bir açıklaması, her bir bireysel kararla ilişkili kendine özgü bir sesin olması ve çok sayıda yanıtın ortalamasının alınmasının bu sesin etkisini ortadan kaldırmaya yönelik bir çaba olacağıdır.